Báo cáo Lập kế hoạch kiểm toán tài chính tại công ty dịch vụ tư vấn tài chính kế toán và kiểm toán

Lời cảm ơn Em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến các thầy cô trong khoa Kế toán -Kiểm toán, đặc biệt là thầy Trần Mạnh Dũng - đã trực tiếp giảng dạy, truyền đạt cho em kiến thức cơ bản về kiểm toán và hướng dẫn em hoàn thành chuyên đề này. Trong hơn ba tháng thực tập tại Công ty Dịch vụ Tư vấn Tài chính Kế toán và Kiểm toán, em đã nhận được sự giúp đỡ tận tình về mọi mặt của Ban Giám đốc cũng như của các nhân viên trong Công ty. Em xin trân trọng gửi lời cám ơn đến Ban Giám đốc Công ty, anh Lê Quang Đức, Anh Nguyễn Quốc Hùng - phòng Tư vấn và Đào tạo trực tiếp hướng dẫn em tại Công ty và các anh chị trong phòng Tư vấn và Đào tạo đã tạo điều kiện thuận lợi cho em trong việc hoàn thành chuyên đề này. Do những hạn chế về trình độ chuyên môn, kinh nghiệm bản thân nên chuyên đề này không thể tránh khỏi những thiếu sót nhất định. Vì vậy, em kính mong nhận được sự giúp đỡ chỉ bảo của thầy cô, của Quý Công ty cũng như của tất cả các bạn quan tâm. Lời mở đầu Hoạt động kiểm toán là một hoạt động độc lập, trong quá trình kiểm toán kiểm toán viên luôn luôn phải tôn trọng nguyên tắc trung thực, khách quan, tuân thủ pháp luật và các chuẩn mực nghề nghiệp. Vì vậy mọi hoạt động của kiểm toán phải được thể chế hoá bằng các văn bản pháp luật hoặc được pháp luật thóo nhận. Bất kỳ một cuộc kiểm toán nào cũng được thực hiện theo trình tự thống nhất, trong đó kế hoạch kiểm toán là bước đầu tiên của quy trình kiểm toán. Kế hoạch kiểm toán bao gồm các nội dung công việc được kiểm toán theo phương pháp kiểm toán phù hợp với chi phí về vật chất, thời gian và số lượng kiểm toán viên cần thiết. Kế hoạch kiểm toán đúng đắn là cơ sở để kiểm toán viên thu thập bằng chứng có giá trị góp phần đưa ra các nhận xét xác đáng về thực trạng hoạt động được kiểm toán, giữ vững và nâng cao uy tín và hình ảnh Công ty kiểm toán đối với khách hàng. Vì vậy, việc ngiên cứu lý luận và tìm hiểu thực tiễn công tác lập kế hoạch kiểm toán để tìm ra các vấn đề tồn tại và đề ra hướng khắc phục là một điều cần thiết. Nắm bắt được vấn đề này trong thời gian thực tập tại Công ty Dịch vụ Tư vấn Tài chính Kế toán và Kiểm toán với sự giúp đỡ của Công ty và thầy giáo hướng dẫn em đã mạnh dạn chọn đề tài “Lập kế hoạch kiểm toán Báo cáo tài chính Tại Công ty Dịch vụ Tư vấn Tài chính Kế toán và Kiểm toan”'. Chuyên đề gồm ba phần: Phần I: Những vấn đề lý luận về lập kế hoạch kiểm toán Báo cáo tài chính. Phần II: Thực trạng lập kế hoạch kiểm toán Báo cáo tài chính tại Công ty Dịch vụ Tư vấn Tài chính Kế toán và Kiểm toán. Phần III: Bài học kinh nghiệm và phương hướng hoàn thiện bước lập kế hoạch kiểm toán tại công ty dịch vị tư vấn tài chính kế Toán và kiểm toán

doc126 trang | Chia sẻ: lvcdongnoi | Ngày: 05/04/2013 | Lượt xem: 3262 | Lượt tải: 11download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Báo cáo Lập kế hoạch kiểm toán tài chính tại công ty dịch vụ tư vấn tài chính kế toán và kiểm toán, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
hÝnh lµ sè tiÒn trong B¸o c¸o tµi chÝnh bÞ ghi t¨ng lªn. Còng cã tr­êng hîp c¸c kho¶n tiÒn bÞ ghi gi¶m xuèng, nh­ng ®iÒu nµy Ýt x¶y ra. §èi víi doanh nghiÖp lín cã nhiÒu tµi kho¶n ng©n hµng nh­ C«ng ty liªn doanh J-VCanFood, th­êng x¶y ra c¸c rñi ro lµ c¸c tµi kho¶n tiÒn sÏ bÞ “rót khèng” th«ng qua mét vµi lÇn chuyÓn gi÷a c¸c tµi kho¶n ng©n hµng. ViÖc “rót khèng” bao gåm viÖc ghi t¨ng sè d­ tµi kho¶n tiÒn cña doanh nghiÖp, ghi c¸c kho¶n tiÒn göi ng©n hµng ®ang chuyÓn vµo tµi kho¶n nhËn tr­íc thêi ®iÓm cuèi n¨m nh­ng l¹i rót tõ tµi kho¶n chi sau khi kÕt thóc n¨m. §iÒu nµy t¹o nªn viÖc tÝnh hai lÇn c¸c kho¶n chuyÓn tiÒn t¹i thêi t¹i thêi ®iÓm lËp B¶ng c©n ®èi kÕ to¸n. Bªn c¹nh ®ã, C«ng ty liªn doanh J-VCanFood cã nhiÒu tiÒn göi ng©n hµng b»ng ngo¹i tÖ, th× mét rñi ro n÷a lµ c¸c sè d­ cuèi kú sÏ ®­îc chuyÓn ®æi sang ®ång ViÖt Nam mét c¸ch kh«ng ®óng. 2. Rñi ro kiÓm to¸n ®èi víi Tµi kho¶n c¸c kho¶n ®Çu t­ ng¾n h¹n (M· sè 120) Rñi ro kiÓm to¸n chÝnh cña phÇn nµy lµ viÖc ghi t¨ng b»ng c¸ch ghi sæ c¸c kho¶n ®Çu t­ ng¾n h¹n kh«ng cã trªn thùc tÕ, kh«ng ®­îc ghi gi¶m gi¸ theo gi¸ thÞ tr­êng mét c¸ch chÝnh x¸c. Ngoµi ra, cßn mét sè rñi ro kh¸c lµ c¸c kho¶n ®Çu t­ dµi h¹n sÏ bÞ vµo sæ d­íi h×nh thøc c¸c kho¶n ®Çu t­ ng¾n h¹n. 3. Rñi ro kiÓm to¸n ®èi víi Tµi kho¶n c¸c kho¶n ph¶i thu (M· sè 130) Rñi ro kiÓm to¸n ®èi víi c¸c kho¶n ph¶i thu lµ c¸c kho¶n ph¶i thu th­êng bÞ khai t¨ng lªn ®Ó che ®Ëy “sù thôt kÐt”. ViÖc thu tiÒn b¸n hµng cã thÓ bÞ c¸c nh©n thu tiÒn lÊy ®i vµ biªn lai thu tiÒn cã thÓ kh«ng ®­îc ghi chÐp l¹i. ViÖc lµm nµy kh«ng thÓ ph¸t hiÖn ra ngay ®­îc, nh­ng sÏ ®­îc ph¸t hiÖn ra khi sè d­ c¸c kho¶n ph¶i thu trªn sæ s¸ch tån t¹i qu¸ l©u khiÕn cho ng­êi ta chó ý tíi. Tuy nhiªn, c¸c kho¶n nµy cã thÓ ®­îc ngôy trang b»ng c¸ch lÊy kho¶n tiÒn míi thu vÒ thÕ vµo sè d­ kh¸ch hµng cò ®Ó tr¸nh sù chó ý. B»ng c¸ch nh­ vËy, c¸c kho¶n ph¶i thu ®­îc ph¶n ¸nh trªn sæ s¸ch lµ trung thùc, ®óng h¹n vµ cã kh¶ n¨ng thanh to¸n, nh­ng trªn thùc tÕ cã mét sè sè d­ bÞ ghi t¨ng vµ mét sè kh¸ch hµng nî lµ kh«ng cã thùc. C¸c kho¶n ph¶i thu cßn cã thÓ bÞ ghi t¨ng b»ng c¸ch t¹o ra c¸c kho¶n dù phßng kh«ng thÝch hîp cho c¸c kho¶n ph¶i thu khã ®ßi. Ngoµi ra, cßn cã mét rñi ro n÷a ®èi víi c¸c kho¶n ph¶i thu ®ã lµ c¸c kho¶n ph¶i thu néi bé kh«ng ®­îc ph©n lo¹i mét c¸ch ®óng ®¾n b»ng c¸ch céng c¸c kho¶n ph¶i thu nµy vµo c¸c kho¶n ph¶i thu b¸n hµng vµ c¸c kho¶n ph¶i thu kh¸c. 3. Rñi ro ®èi víi Tµi kho¶n hµng tån kho (M· sè 140) Rñi ro chñ yÕu ®èi víi hµng tån kho lµ hµng tån kho bÞ khai t¨ng lªn. §iÒu nµy cã thÓ thùc hiÖn b»ng c¸ch t¨ng sè hµng tån kho thùc tÕ cña C«ng ty vµo thêi ®iÓm lËp B¶ng c©n ®èi kÕ to¸n, ghi t¨ng gi¸ hµng tån kho hoÆc ghi gi¸ phÝ b»ng gi¸ thùc tÕ. Bªn c¹nh ®ã, mét rñi ro kh¸c lµ hµng tån kho sÏ bÞ ph©n lo¹i sai hoÆc c¸ch gi¶i thÝch kh«ng chÝnh x¸c. C¸ch gi¶i thÝch nµy sÏ ®­a ra ph­¬ng thøc ®­îc ¸p dông ®Ó x¸c ®Þnh gi¸ trÞ mang sang cña hµng tån kho vµ ph¶i t×m ra c¸c hµng tån kho ®ùoc dïng ®Ó thÕ chÊp hoÆc kh«ng s½n cã ®Ó ®em b¸n. 4. Rñi ro ®èi víi Tµi kho¶n tµi s¶n cè ®Þnh (M· sè 210) Rñi ro ®èi víi tµi s¶n cè ®Þnh t¹i mçi C«ng ty lµ tµi s¶n cè ®Þnh thÓ hiÖn trong B¶ng c©n ®èi th­êng bÞ khai t¨ng. §iÒu nµy ®­îc thùc hiÖn b»ng c¸ch ghi c¸c tµi s¶n kh«ng thuéc quyÒn së h÷u cña doanh nghiÖp hoÆc kh«ng ghi râ tªn vµ chÊt l­îng cña tõng tµi s¶n cè ®Þnh. 5. Rñi ro ®èi víi Tµi kho¶n nî ng¾n h¹n (M· sè 310) Rñi ro ®èi víi c¸c kho¶n nî ng¾n h¹n trªn B¶ng c©n ®èi lµ c¸c kho¶n nî ng¾n h¹n bÞ ghi gi¶m xuèng ®Ó che ®Ëy sù hôt kÐt. Nguyªn vËt liÖu, c«ng cô dông cô, hµng ho¸ ®· nhËn nh­ng c¸c kho¶n nî kh«ng ®­îc vµo sæ. Nãi mét c¸ch kh¸c, tiÒn dù ®Þnh tr¶ cho nhµ cung cÊp cã thÓ bÞ biÓn thñ vµ ®­îc h¹ch to¸n theo mét c¸ch thøc kiÕn mäi ng­êi tin r»ng nã ®· ®­îc thanh to¸n nhµ cung cÊp. Cßn mét rñi ro kh¸c lµ nî dµi h¹n ®Õn h¹n tr¶ sÏ kh«ng ®­îc tÝnh to¸n vµ tr×nh bµy riªng, ®iÒu nµy t¹o nªn tû suÊt thanh to¸n cña doanh nghiÖp cao h¬n thùc tÕ vèn cã cña nã. 6.2 §¸nh gi¸ rñi ro ®èi víi kho¶n môc trªn B¸o c¸o tµi chÝnh. 6.2.1 §¸nh gi¸ rñi ro tiÒm tµng trªn sè d­ cña c¸c kho¶n môc. §Ó ®¸nh gi¸ kh¶ n¨ng tån t¹i c¸c sai sãt träng yÕu trªn sè d­ cña c¸c kho¶n môc, kiÓm to¸n viªn xem xÐt mét sè yÕu tè sau ®©y: - B¶n chÊt, quy m« cña cña c¸c kho¶n môc. - Møc ®é träng yÕu cña sè d­ tõng tµi kho¶n. - C¸c yÕu tè rñi ro ®­îc x¸c ®Þnh trong qu¸ tr×nh kiÓm to¸n viªn t×m hiÓu vÒ ho¹t ®éng kinh doanh cña kh¸ch hµng. - C¸c rñi ro ®­îc kiÓm to¸n viªn ph¸n ®o¸n qua viÖc thùc hiÖn c¸c thñ tôc ph©n tÝch cho b­íc lËp kÕ ho¹ch. - Rñi ro kiÓm to¸n, ch¼ng h¹n c¸c vÊn ®Ò kú kiÓm to¸n tr­íc gÆp ph¶i hoÆc kh¸ch hµng cã m«i tr­êng kiÓm so¸t yÕu kÐm. Theo dâi quy tr×nh ®¸nh gi¸ rñi ro tiÒm tµng trong sè d­ c¸c tµi kho¶n trªn B¶ng c©n ®èi kÕ to¸n cña C«ng ty liªn doanh J-VCanFood ®Ó hiÓu thªm vÒ b­íc c«ng viÖc nµy cña kiÓm to¸n viªn. B¶n chÊt, quy m« cña c¸c kho¶n môc: Sè d­ cña c¸c tµi kho¶n chøa dùng nh÷ng rñi ro bÞ khai t¨ng hoÆc khai gi¶m so víi thùc tÕ, phô thuéc vµo b¶n chÊt cña tõng tµi kho¶n. Ch¼ng h¹n ®èi víi tµi kho¶n tiÒn, rñi ro kiÓm to¸n chÝnh lµ sè tiÒn trong B¶ng c©n ®èi bÞ ghi t¨ng lªn. C¸c kho¶n môc cã sè d­ b»ng tiÒn lín th­êng ®­îc ®¸nh gi¸ rñi ro tiÒm tµng cao h¬n so víi c¸c tµi kho¶n cã sè d­ b»ng tiÒn nhá h¬n. Møc ®é träng yÕu cña c¸c tµi kho¶n: Do thêi gian vµ chi phÝ cña kiÓm to¸n lµ cã giíi h¹n vµ ®­îc x¸c ®Þnh trong hîp ®ång kiÓm to¸n nªn kiÓm to¸n viªn cÇn ph©n bæ thêi gian vµ chi phÝ mét c¸ch hîp lý gi÷a c¸c tµi kho¶n träng yÕu vµ kh«ng träng yÕu ®Ó ®¶m b¶o hoµn thµnh cuéc kiÓm to¸n cã hiÖu qu¶ vµ ®óng thêi h¹n. Mét kho¶n môc ®­îc ®¸nh gi¸ lµ träng yÕu nÕu sè d­ tµi kho¶n nµy cã sù biÕn ®éng bÊt th­êng so víi n¨m tr­íc vµ so víi c¸c tµi kho¶n kh¸c. Vµ cßn phô thuéc vµ sù hiÓu biÕt cña kiÓm to¸n viªn vÒ ho¹t ®éng kinh doanh cña kh¸ch hµng vµ kh¶ n¨ng xÐt ®o¸n. Th«ng qua viÖc ph©n tÝch tæng qu¸t B¶ng cÊn ®èi kÕ to¸n cña C«ng ty liªn doanh J-VCanFood, kiÓm to¸n viªn nhËn thÊy r»ng tµi kho¶n dù phßng cho chi phÝ ph¸t sinh n¨m 2000 gi¶m 665 triÖu ®ång. Th«ng qua viÖc pháng vÊn, kiÓm tra, ®èi chiÕu kiÓm to¸n viªn nhËn thÊy r»ng ®èi víi tµi kho¶n dù phßng cho chi phÝ ph¸t sinh n¨m 2000 th× tuy ®· kiÓm tra vµ pháng vÊn trùc tiÕp phã phßng kÕ to¸n vµ ®­îc biÕt n¨m tµi chÝnh nµy th× sè nî ph¶i thu ®· ®­îc Ban Gi¸m ®èc quyÕt ®Þnh xö lý, nh­ng theo kiÓm to¸n viªn v× ®©y lµ tµi kho¶n quan träng nªn kiÓm to¸n viªn ph¶i thu thËp ®Çy ®ñ c¸c quyÕt ®Þnh cña Ban Gi¸m ®èc. §èi víi tµi s¶n cè ®Þnh h÷u h×nh, kiÓm to¸n viªn nhËn thÊy n¨m 2002 cã sù t¨ng lín, qua t×m hiÓu th× ®­îc biÕt: trong n¨m 2002 C«ng ty ®· ®Çu t­ mua s¾m thªm c¸c thiÕt bÞ m¸y mãc hiÖn ®¹i nh»m n©ng c«ng suÊt s¶n xuÊt s¶n phÈm, ®­a c¬ giíi ho¸, tù ®éng ho¸ vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt s¶n phÈm, bao gåm: - HÖ thèng thanh trïng tù ®éng. - M¸y ghÐp tù ®éng an toµn s¶n phÈm. - ThiÕt bÞ xay nghiÒn, sÊy luéc s¶n phÈm phï hîp víi c«ng nghÖ míi - HÖ thèng röa vµ b¨ng t¶i tõ cho d©y chuyÒn s¶n xuÊt ®å hép. Tµi kho¶n x©y dùng c¬ b¶n t¨ng 2,5 tû ®ång lµ mét sè biÕn ®éng rÊt lín vµ cã ¶nh h­ëng lín tíi tµi kho¶n khÊu hao. Th«ng qua ph©n tÝch kh¸i qu¸t ®· ®iÒu tra ®­îc nguyªn nh©n cña sù t¨ng nµy lµ do cã mét c«ng tr×nh ®· hoµn thµnh ®­a vµo sö dông nh­ng C«ng ty ch­a t¹m ghi t¨ng nguyªn gi¸ ®ã nªn ¶nh h­ëng tíi gi¸ trÞ khÊu hao cña c«ng tr×nh nµy v× vËy kiÓm to¸n viªn cÇn ­íc tÝnh khÊu hao t¹m tÝnh cho c«ng tr×nh ®Ó ®Ò nghÞ kÕ to¸n ®iÒu chØnh. C¸c rñi ro trong ho¹t ®éng kinh doanh cña kh¸ch hµng: Dùa trªn c¬ së nh÷ng th«ng tin thu thËp ®­îc vÒ ho¹t ®éng kinh doanh cña kh¸ch hµng, kiÓm to¸n viªn rót ra c¸c nhËn xÐt vÒ rñi ro trong ho¹t ®éng kinh doanh cña kh¸ch hµng nh­ sau: - S¶n xuÊt chÕ biÕn thuû s¶n xuÊt khÈu lµ mét lÜnh vùc mµ s¶n phÈm cÇn ph¶i ®¹t yªu cÇu vÒ tiªu chuÈn kü thuËt, còng nh­ vÖ sinh an toµn thùc phÈm cao, mÆt hµng ®a d¹ng phong phó. Tuy nhiªn, nguån nguyªn liÖu cung cÊp cho s¶n xuÊt ngµy cµng khan hiÕm do sù ®¸nh b¾t bõa b·i lµm c¹n kiÖt. Nguån nguyªn liÖu s¹ch Ýt, do t×nh h×nh sö dông sö dông thuèc kh¸ng sinh trong ch¨n nu«i kh«ng theo quy ®Þnh lµm t¨ng d­ l­îng thuèc kh¸ng sinh.ViÖc sö dông bõ© b·i thuèc b¶o vÖ thùc vËt còng lµm ¶nh h­ëng ®Õn sù an toµn vÖ sinh thùc phÈm ®èi víi nguån nguyªn liÖu. - §©y lµ c«ng viÖc mang tÝnh mïa vô, thêi ®iÓm. Cã nh÷ng vô, ®ît nguyªn liÖu vÒ dån dËp nªn lùc l­îng lao ®éng cña C«ng ty bao gåm c¶ lao ®éng dµi h¹n vµ lao ®éng thêi vô . - Tû gi¸ ngo¹i tÖ t¨ng, gi¶m lµm ¶nh h­ëng ®Õn gi¸ thµnh cña nh÷ng s¶n phÈm cÇn tíi vËt t­ nguyªn liÖu ph¶i nhËp ngo¹i ( bao b×, hép s¾t, ho¸ chÊt …) 6.2.2. §¸nh gi¸ rñi ro kiÓm so¸t ®èi víi c¸c kho¶n môc trªn B¸o c¸o tµi chÝnh §Ó cã thÓ ®­a ra mét kÕt luËn ban ®Çu vÒ møc rñi ro kiÓm so¸t ®èi víi c¸c kho¶n môc trªn B¸o c¸o tµi chÝnh, kiÓm to¸n viªn ph¶i dùa vµo nh÷ng hiÓu biÕt ®· cã ®­îc vÒ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé vµ nh÷ng thay ®æi trong hÖ thèng nµy so víi n¨m tr­íc. Tõ ®ã, tiÕn hµnh ph©n tÝch tÝnh hiÖu lùc cña hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé trªn hai mÆt lµ thiÕt kÕ vµ ho¹t ®éng. MÉu ph©n tÝch hiÖu lùc cña hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé cho kho¶n môc tiÒn mÆt cña C«ng ty liªn doanh J-VCanFood ®­îc kiÓm to¸n viªn tr×nh bµy nh­ sau: B¶ng sè 9: Ph©n tÝch hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé Kh¸ch hµng: C«ng ty liªn doanh J-VCanFood Kú kÕ to¸n : 31/12/2002 Ng­êi chuÈn bÞ Ng­êi kiÓm tra : Tè Lan (4/1/2002) : Ng« §¹t Vinh (15/1/2002) MÉu ph©n tÝch kiÓm so¸t néi bé (¸p dông ®èi víi: C¸c kho¶n ph¶i thu tiÒn mÆt) Môc tiªu KiÓm so¸t cña kh¸ch hµng Ng­êi thùchiÖn §¸nh gi¸ ban ®Çu Tham chiÕu trong CTKT 1. TÊt c¶ c¸c nghiÖp vô cÇn ghi chÐp ®· ®­îc ghichÐp C¸c kho¶n thu tiÒn kh«ng ®­îc ghi chÐp trong sæ c¸i hoÆc sæ quü. - Hµng th¸ng, kiÓm kª quü tiÒn mÆt t¹i quü vµ ®èi chiÕu víi sæ quü tiÒn mÆt do thñ quü l­u gi÷. - So s¸nh b¸o c¸o cña ng©n hµng víi sæ s¸ch cña ng©n hµng. Thñ quü: bµ Ph¹m ThÞ Th¾m KÕ to¸n tiÒn mÆt: Bµ TrÇn ThÞ Hµ. KÕ to¸n tiÒn mÆt: Bµ TrÇn ThÞ Hµ. Kh«ng hiÖu lùc (rñi ro kiÓm so¸t) Cã hiÖu lùc. B4 7/5 2. C¸c nghiÖp vô ghi chÐp lµ cã thËt a. C¸c kho¶n ph¶i thu tiÒn mÆt ®­îc kÕt chuyÓn nhiÒu h¬n mét lÇn sang sæ quü vµ sæ c¸i. - Hµng th¸ng kiÓm kª quü vµ ®èi chiÕu víi sæ quü cña thñ quü. - So s¸nh b¸o c¸o cña ng©n hµng víi sæ s¸ch ng©n hµng. Thñ quü: bµ Ph¹m ThÞ Th¾m. KÕ to¸n tiÒn mÆt: bµ TrÇn ThÞ Hµ. Cã hiÖu lùc Cã hiÖu lùc B4 9/5 b. C¸c kho¶n thu tiÒn mÆt ®­îc ghi chÐp trong sæ quü kh«ng thùc sù nhËn ®­îc. - Hµng th¸ng kiÓm kª quü vµ ®èi chiÕu víi sæ quü ®­îc gi÷ bëi thñ quü. - So s¸nh b¸o c¸o cña ng©n hµng víi sæ s¸ch ng©n hµng. Thñ quü KÕ to¸n tiÒn mÆt Cã hiÖu lùc Cã hiÖu lùc B4 10/5 3. C¸c nghiÖp vô ®­îc ghi chÐp ®Òu ®­îc tÝnh to¸n ®óng gi¸ trÞ c¸c kho¶n ph¸t sinh B¶ng sè 10: B¶ng tãm t¾t ®¸nh gi¸ kÕt qu¶ rñi ro kiÓm so¸t Kh¸ch hµng Kho¶n môc ¸p dông : C«ng ty liªn doanh J-VCanFood : C¸c kho¶n ph¶i thu tiÒn mÆt Ngµy thùchiÖn: 25/1/2002 B¶ng tãm t¾t ®¸nh gi¸ kÕt qu¶ rñi ro kiÓm so¸t Nh÷ng tµi kho¶n cã liªn quan Môc tiªu kiÓm so¸t §¸nh gi¸ ban ®Çu vÒ rñi ro kiÓm so¸t (§é lín cña c¸c thö nghiÖm kiÓm to¸n c¬ b¶n ®èi víi sè d­ ®Çu n¨m c¸c tµi kho¶n cã liªn quan) HiÖu qu¶ - ®¸ng tin cËy Rñi ro thÊp nhÊt (0 - ThÊp nhÊt) HiÖu qu¶ - Kh«ng ®¸ng tin cËy Rñi ro thÊp (1 - Cã thÓ ph¸t hiÖn) Kh«ng hiÖu qu¶ Rñi ro trung b×nh (2 - Më réng) Kh«ng hiÖu qu¶ Rñi ro cao (3 - ¦íc tÝnh) - T¹m øng - Vèn ph¸p ®Þnh - §· ghi chÐp - Cã thËt - TÝnh chÝnh x¸c c¬ häc - ChÝnh x¸c vÒ thêi gian - Ph©n lo¹i - Tæng hîp - KÕt chuyÓn v v v v v v v C¸c th«ng tin bæ sung phôc vô cho viÖc ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm so¸t. NÕu dùa vµo hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé, ®­a ra nh÷ng thö nghiÖm ®· ®­îc lËp kÕ ho¹ch cña nh÷ng thñ tôc kiÓm so¸t chñ yÕu. Trõ khi ®­îc gi¶i thÝch trong mét phÇn kh¸c, cÇn ph¶i x¸c minh b»ng tµi liÖu c¬ së cho viÖc ®¸nh gi¸ rñi ro ë møc trung b×nh nÕu kiÓm so¸t kh«ng ®¹t hiÖu qu¶. §¸nh gi¸ cña chóng t«i vÒ kiÓm so¸t cña C«ng ty ®èi víi hai kho¶n môc trªn lµ hiÖu qu¶ vµ rñi ro ë møc “thÊp”, sù ph©n t¸ch tr¸ch nhiÖm gi÷a thñ quü vµ kÕ to¸n tiÒn mÆt. Tham chiÕu trong ch­¬ng tr×nh kiÓm to¸n BA2 Uû quyÒn, b¶o vÖ tµi s¶n, tr¸ch nhiÖm ®èi víi tµi s¶n cña C«ng ty. Kh«ng cã bÊt cø yÕu kÐm nµo ¶nh h­ëng m¹nh tíi c«ng viÖc kiÓm to¸n hai tµi kho¶n nµy. Rñi ro kiÓm so¸t ®èi víi c¸c tµi kho¶n kh¸c ®­îc ®¸nh gi¸ t­¬ng tù. ViÖc ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm so¸t ®èi víi c¸c tµi kho¶n dùa chñ yÕu vµo c¸c thñ tôc ®¸nh gi¸ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé ®ang tiÕn hµnh kiÓm to¸n vµ nh÷ng thay ®æi lín trong hÖ thèng nµy so víi n¨m tr­íc (nÕu cã). §èi víi C«ng ty liªn doanh J-VCanFood, ngoµi rñi ro kiÓm so¸t ®èi víi c¸c kho¶n chi tiÒn mÆt ®­îc ®¸nh gi¸ ë møc “thÊp”, kho¶n môc hµng tån kho ®­îc ®¸nh gi¸ ë møc “trung b×nh” v× kh«ng cã sù ph©n t¸ch tr¸ch nhiÖm gi÷a thñ kho vµ kÕ to¸n hµng tån kho nh­ng gi¸ trÞ c¸c nghiÖp vô x¶y ra ®èi víi hµng tån kho lµ lín, c¸c rñi ro kiÓm so¸t ®èi víi c¸c kho¶n môc kh¸c còng ®Òu ®­îc ®¸nh gi¸ ë møc “thÊp”. 6.2.3 KÕt luËn vÒ rñi ro kiÓm to¸n vµ rñi ro ph¸t hiÖn ®èi víi c¸c kho¶n môc Tõ viÖc ®¸nh gi¸ rñi ro tiÒm tµng vµ rñi ro kiÓm so¸t nªu trªn, rñi ro kiÓm to¸n ®èi víi c¸c kho¶n môc ®­îc ®¸nh gi¸ ë møc thÊp chÊp nhËn ®­îc. V× thÕ, c¸c thö nghiÖm kiÓm to¸n ®­îc thiÕt kÕ theo h­íng tËp trung vµo nh÷ng kho¶n môc cã rñi ro tiÒm tµng vµ rñi ro kiÓm so¸t ë møc trung b×nh. V× rñi ro kiÓm to¸n mong muèn lµ thÊp ë møc chÊp nhËn ®­îc nªn rñi ro ph¸t hiÖn trong tr­êng hîp nµy ®­îc kÕt luËn ë møc thÊp, do ®ã kiÓm to¸n viªn ph¶i tiÕn hµnh thö nghiÖm kiÓm to¸n c¬ b¶n ®èi víi sè d­ c¸c kho¶n môc ë møc s©u h¬n, kü h¬n. III. LËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n cô thÓ Trªn c¬ së c¸c th«ng tin ®· thu thËp ®­îc th«ng qua viÖc thùc hiÖn c¸c c«ng viÖc tr­íc kiÓm to¸n vµ lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n tæng qu¸t, b­íc tiÕp theo lµ nhãm kiÓm to¸n cña AASC tiÕn hµnh lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n cô thÓ cho cuéc kiÓm to¸n theo tr×nh tù c«ng viÖc d­íi ®©y: - Tæng hîp c¸c rñi ro liªn quan ®Õn sè d­ tµi kho¶n vµ sai sãt tiÒm tµng. - X¸c ®Þnh ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n. - X¸c ®Þnh c¸c thñ tôc kiÓm tra chi tiÕt - Tæng hîp kÕ ho¹ch vµ phæ biÕn kÕ ho¹ch kiÓm to¸n. 1. Tæng hîp c¸c rñi ro liªn quan ®ªn sè d­ tµi kho¶n vµ sai sãt tiÒm tµng Trªn c¬ ®¸nh gi¸ tÝnh träng yÕu cña c¸c tµi kho¶n, t×m hiÓu hÖ thèng kkiÓm so¸t néi bé cña kh¸ch hµng, ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm to¸n, kiÓm to¸n viªn sÏ ph¸n ®o¸n rñi ro chi tiÕt cã kh¶ n¨ng x¶y ra, còng nh­ c¸c tµi kho¶n vµ sai sãt tiÒm tµng cña tµi kho¶n cã thÓ bÞ ¶nh h­ëng bëi rñi ro chi tiÕt nµy, phôc vô cho viÖc thùc hiÖn c¸c b­íc tiÕp theo cña giai ®o¹n lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n. Rñi ro chi tiÕt hay rñi ro chi tiÕt ph¸t hiÖn lµ lo¹i rñi ro vÒ sai ph¹m cã liªn quan ®Õn sè d­ tµi kho¶n vµ sai sãt tiÒm tµng cña tµi kho¶n ®ã, vµ ®­îc sö dông ®Ó phôc vô cho viÖc thiÕt kÕ c¸c thñ tôc kiÓm to¸n nh»m x¸c ®Þnh xem rñi ro ®ã cã thùc sù tån t¹i hay kh«ng. Sai sãt tiÒm tµng ë ®©y lµ sai sãt cã thÓ x¶y ra ®èi víi mçi sè ph¸t sinh nî hoÆc cã cña mét tµi kho¶n. Cã c¸c lo¹i sai sãt tiÒm tµng nh­ sau: - Sai sãt vÒ tÝnh ®Çy ®ñ: c¸c nghiÖp vô bÞ ghi chÐp thiÕu. - Sai sãt vÒ tÝnh cã thËt: c¸c nghiÖp vô ®­îc ghi chÐp kh«ng chÝnh x¸c. - Sai sãt vÒ tÝnh ®óng kú: c¸c nghiÖp vô ®­îc ghi chÐp kh«ng ®óng kú. - Sai sãt vÒ ®¸nh gi¸: Tµi s¶n hoÆc c«ng nî bÞ ®¸nh gi¸ sai. - Sai sãt vÒ viÖc tr×nh bµy: c¸c sè d­ tµi kho¶n ®­îc c«ng bè trªn B¸o c¸o tµi chÝnh kh«ng tu©n thñ c¸c ChuÈn mùc kÕ to¸n, c¸c quy ®Þnh kÕ to¸n, nh­ viÖc ph©n lo¹i hoÆc ®Þnh kho¶n sai §èi víi mçi tµi kho¶n, cã thÓ x¶y ra mét trong hai h­íng sai ph¹m: sè d­ tµi kho¶n bÞ khai b¸o v­ît sè thùc tÕ hoÆc sè d­ tµi kho¶n bÞ khai b¸o thÊp h¬n sè thùc tÕ. KiÓm to¸n viªn cÇn kiÓm tra mçi tµi kho¶n vÒ c¶ hai h­íng nµy. Tuy nhiªn, theo nguyªn t¾c ghi sæ kÐp cña kÕ to¸n, nÕu mét sai sãt tiÒm tµng x¶y ra th× sÏ lµm cho Ýt nhÊt 2 tµi kho¶n bÞ ghi chÐp sai. V× vËy, nÕu kiÓm to¸n viªn thùc hiÖn kiÓm tra trùc tiÕp mét sai sãt tiÒm tµng trong sè ph¸t sinh cña mét tµi kho¶n th× ®iÒu nµy sÏ tù ®éng t¹o ra sù kiÓm tra gi¸n tiÕp ®èi víi sai sãt tiÒm tµng trong sè ph¸t sinh cña mét hoÆc nhiÒu tµi kho¶n ®èi øng víi tµi kho¶n trªn. Do ®ã, nÕu kiÓm to¸n viªn quan t©m ®Õn toµn bé c¸c sai sãt tiÒm tµng cña c¶ sè ph¸t sinh nî vµ ph¸t sinh cã cña mét tµi kho¶n vµ thùc hiÖn thñ tôc kiÓm to¸n cho toµn bé c¸c sai sãt tiÒm tµng nµy th× sÏ t¹o ra sù trïng l¾p trong kiÓm to¸n. §Ó kh¾c phôc sù trïng l¾p nµy, kiÓm to¸n viªn AASC chØ thùc hiÖn kiÓm tra trùc tiÕp viÖc khai b¸o v­ît sè thùc tÕ cña tµi kho¶n tµi s¶n vµ chi phÝ, kiÓm tra trùc tiÕp viÖc khai b¸o d­íi sè thùc tÕ cña tµi kho¶n c«ng nî vµ doanh thu. Qua ®ã, kiÓm to¸n viªn cã thÓ kiÓm tra toµn bé c¸c sè d­ cña tµi kho¶n trªn B¸o c¸o tµi chÝnh mét c¸ch trùc tiÕp hoÆc gi¸n tiÕp theo c¶ hai h­íng cña sai ph¹m, n©ng cao hiÖu suÊt kiÓm to¸n. C¸c sai sãt tiÒm tµng cã kh¶ n¨ng g©y ra viÖc khai b¸o v­ît sè thùc tÕ cña c¸c tµi kho¶n tµi s¶n vµ chi phÝ, vµ viÖc khai b¸o d­íi sè thùc tÕ cña c¸c tµi kho¶n c«ng nî vµ doanh thu lµ: - Sai sãt vÒ tÝnh cã thËt cña c¸c sè ph¸t sinh Nî: c¸c sè ph¸t sinh Nî ®­îc ghi sæ lµ kh«ng cã thËt. - Sai sãt vÒ viÖc ghi chÐp v­ît sè thùc tÕ cña sè ph¸t sinh Nî: sè ph¸t sinh Nî bÞ ghi chÐp cao h¬n sè thùc tÕ. - Sai sãt vÒ viÖc ghi chÐp sau kú cña sè ph¸t sinh Nî: Sè ph¸t sinh Nî cña kú sau nh­ng l¹i ®­îc ghi chÐp vµo kú nµy. - Sai sãt vÒ tÝnh ®Çy ®ñ cña sè ph¸t sinh cã: sè ph¸t sinh Cã bÞ ghi chÐp thiÕu. - Sai sãt vÒ viÖc ghi chÐp d­íi sè thùc tÕ cña sè ph¸t sinh Cã: sè ph¸t sinh Cã bÞ ghi chÐp thÊp h¬n sè thùc tÕ. - Sai sãt vÒ viÖc ghi chÐp tr­íc kú cña sè ph¸t sinh Cã: sè ph¸t sinh Cã cña kú nµy nh­ng bÞ ghi chÐp vµo kú sau. Víi v¨n phßng C«ng ty liªn doanh J-VCanFood, kiÓm to¸n viªn ®· ph¸t hiÖn c¸c rñi ro chi tiÕt nh­ sau: Rñi ro vÒ c¸c kho¶n ph¶i thu cña kh¸ch hµng v­ît sè thùc tÕ do kh¸ch hµng kh«ng dù phßng thÝch hîp cho c¸c kho¶n ph¶i thu khã ®ßi. Th«ng qua viÖc xem xÐt hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé cña kh¸ch hµng, kiÓm to¸n viªn nhËn thÊy C«ng ty kh«ng cã thñ tôc ®Ó ph©n lo¹i nî theo kú h¹n thanh to¸n, do vËy hÖ thèng kÕ to¸n cña C«ng ty kh¸ch hµng kh«ng cã kh¶ n¨ng ph¸t hiÖn ®­îc c¸c kho¶n ph¶i thu khã ®ßi cÇn lËp dù phßng. C¸c kho¶n ph¶i thu lµ tµi s¶n nªn kiÓm to¸n viªn sÏ quan t©m ®Õn viÖc khai b¸o v­ît sè thùc tÕ cña tµi kho¶n nµy. Vµ v× vËy, kiÓm to¸n viªn ph¸n ®o¸n cã thÓ x¶y ra rñi ro vÒ ghi t¨ng c¸c tµi kho¶n ph¶i thu do kh«ng trÝch lËp dù phßng thÝch hîp cho c¸c kháan nî khã ®ßi. Sai sãt tiÒm tµng mµ cã thÓ g©y ra viÖc khai b¸o v­ît sè thùc tÕ cña tµi kho¶n ph¶i thu theo ph¸n ®o¸n cña kiÓm to¸n viªn trong tr­êng hîp nµy lµ sai sãt vÒ viÖc ®¸nh gi¸. Rñi ro vÒ tµi s¶n cè ®Þnh ghi t¨ng so víi thùc tÕ. Khi xem xÐt danh môc chi tiÕt vÒ tµi s¶n cè ®Þnh t¨ng gi¶m trong kú do kh¸ch hµng cung cÊp, kiÓm to¸n viªn nhËn thÊy trong n¨m 2002 C«ng ty cã mét tµi s¶n cè ®Þnh thuª tµi chÝnh. ViÖc t¨ng tµi s¶n nµy sÏ t¨ng chi phÝ khÊu hao do ®ã kiÓm to¸n viªn cÇn ph¶i kiÓm tra tÝnh hiÖn h÷u cña viÖc ®i thuª tµi chÝnh nµy. Sai sãt tiÒm tµng mµ cã thÓ g©y ra viÖc khai b¸o t¨ng tµi kho¶n tµi s¶n cè ®Þnh lµ sai sãt vÒ tÝnh hiÖn h÷u, tÝnh ®Þnh gi¸ vµ sù tr×nh bµy. Rñi ro vÒ viÖc chi phÝ khÊu hao cña c«ng tr×nh x©y dùng c¬ b¶n gi¶m cã thÓ do ph©n lo¹i sai. Qua viÖc xem xÐt danh môc vÒ c¸c c«ng tr×nh x©y dùng c¬ b¶n dë dang t¨ng gi¶m trong kú, kiÓm to¸n viªn nhËn thÊy tµi kho¶n x©y dùng c¬ b¶n t¨ng lªn nhiÒu so víi ®µu kú lµ do cã mét c«ng tr×nh (nhµ x­ëng s¶n xuÊt) ®· hoµn thµnh vµ ®­a vµo sö dông nh­ng C«ng ty ch­a r¹m ghi t¨ng nguyªn gi¸ ®Ó tÝnh khÊu hao cho c«ng tr×nh trªn. ChÝnh v× c¸ch lµm nµy nªn kiÓm to¸n viªn ®· dù ®o¸n cã thÓ khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh ®· bÞ ph¶n ¸nh gi¶m so víi thùc tÕ. Rñi ro chi tiÕt trong tr­êng hîp nµy cã thÓ lµ do chi phÝ bÞ khai b¸o sãt. Sai sãt tiÒm tµng mµ cã thÓ g©y ra viÖc khai b¸o gi¶m cña tµi s¶n chi phÝ trong tr­êng hîp nµy lµ sai sãt vÒ viÖc tr×nh bµy vµ sai sãt vÒ tÝnh ®¸nh gi¸. Rñi ro vÒ tµi kho¶n tiÒn göi ng©n hµng bÞ ghi t¨ng so víi thùc tÕ. Qua viÖc ph©n tÝch B¶ng c©n ®èi kÕ to¸n, kiÓm to¸n viªn nhËn thÊy tiÒn göi ng©n hµng cña C«ng ty t¨ng lín 2,3 tû, trong khi ®ã C«ng ty cã nhiÒu tiÒn göi ng©n hµng b»ng ngo¹i tÖ. Do ®ã, kiÓm to¸n viªn ph¸n ®o¸n cã kh¶ n¨ng x¶y ra rñi ro lµ tiÒn göi ng©n hµng cã thÓ bÞ ghi t¨ng do sè d­ cuèi kú cña tiÒn göi ng©n hµng b»ng ngo¹i tÖ ®­îc chuyÓn ®æi sang ®ång ViÖt Nam kh«ng chÝnh x¸c. Sai sãt tiÒm tµng cã thÓ g©y ra viÖc ghi t¨ng cña tµi kho¶n tiÒn göi ng©n hµng lµ sai sãt vÒ tÝnh hiÖn h÷u tÝnh ®¸nh gi¸. Trªn ®©y lµ nh÷ng rñi ro liªn chi tiÕt mµ kiÓm to¸n viªn ph¸n ®o¸n cã kh¶ n¨ng x¶y ra dùa trªn nh÷ng hiÓu biÕt cña kiÓm to¸n viªn vÒ kh¸ch hµng, mét sè ph©n tÝch s¬ bé vµ ®¸nh gi¸ rñi ro ®· thùc hiÖn. Trªn c¬ së ®ã, kiÓm to¸n viªn lËp b¶ng tãm t¾t sau: B¶ng sè: B¶ng tãm t¾t kÕt qu¶ ®¸nh gi¸ rñi ro liªn quan ®Õn sè d­ tµi kho¶n vµ sai sãt tiÒm tµng cña C«ng ty liªn doanh J-VCanFood Stt Rñi ro chi tiÕt Tµi kho¶n bÞ ¶nh h­ëng Sai sãt tiÒm tµng 1 C¸c kho¶n ph¶i thu cã thÓ bÞ ghi t¨ng. C¸c kho¶n ph¶i thu TÝnh ®¸nh gi¸ TÝnh hiÖn h÷u TÝnh ®óng kú 2 Tµi s¶n cè ®Þnh bÞ ghi t¨ng so víi thùc tÕ. Tµi s¶n cè ®Þnh TÝnh hiÖn h÷u TÝnh ®¸nh gi¸ 3 Chi phÝ khÊu hao c«ng tr×nh x©y dùng c¬ b¶n (nhµ x­ëng s¶n xuÊt) ghi gi¶m so víi thùc tÕ. Chi phÝ s¶n xuÊt TÝnh hiÖn h÷u 4 TiÒn göi ng©n hµng ghi t¨ng so víi thùc tÕ. TiÒn göi ng©n hµng TÝnh hiÖn h÷u TÝnh ®¸nh gi¸ 2. X¸c ®Þnh ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n Sau khi ®· x¸c ®Þnh ®­îc rñi ro chi tiÕt cã kh¶ n¨ng x¶y ra, kiÓm to¸n viªn tiÕn hµnh b­íc tiÕp theo ®ã lµ x¸c ®Þnh ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n cho tõng c¸c sãt iÒm tµng cña tõng sè d­ tµi kho¶n nh»m ®¹t ®­îc ®é tin cËy hîp lý lµ c¸c sè liÖu trªn B¸o c¸o tµi chÝnh ®ang ®­îc kiÓm to¸n sÏ kh«ng bÞ sai ph¹m träng yÕu vµ ¶nh h­ëng tíi quyÕt ®Þnh cña ng­êi sö dông th«ng tin trªn B¸o c¸o tµi chÝnh. §Ó x¸c ®Þnh ®­îc ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n, kiÓm to¸n viªn ph¶i c©n nh¾c xem cã tin t­ëng vµ dùa vµo hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé cña kh¸ch hµng ®Ó kiÓm to¸n hay kh«ng, tiÕp ®ã sÏ lùa chän c¸ch thøc kiÓm tra vµ ®­a ra møc ®é kiÓm tra chi tiÕt thÝch hîp sÏ ph¶i tiÕn hµnh ®èi víi mçi sai sãt tiÒm tµng ®ang ®­îc xem xÐt. Rñi ro chi tiÕt ph¸t hiÖn ®­îc Rñi ro chi tiÕt kh«ng ®­îc ph¸t hiÖn Tin t­ëng vµo hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé. Kh«ng tin t­ëng vµo hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé. Tin t­ëng vµo hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé. Kh«ng tin t­ëng vµo hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé. Ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n KiÓm tra c¸c b­íc kiÓm so¸t nh»m gi¶m bít rñi ro chi tiÕt ph¸t hiÖn ®­îc, kiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é cá b¶n. KiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é tËp trung. KiÓm tra c¸c b­íc kiÓm so¸t nh»m x¸c ®Þnh c¸c sai sãt tiÒm tµng t­¬ng øng, kiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é ®¹i diÖn. KiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é trung b×nh. T¹i AASC, kiÓm to¸n viªn th­êng sö dông hai ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n chñ yÕu lµ: - Thùc hiÖn kiÓm tra c¸c b­íc kiÓm so¸t nh»m gi¶m bít rñi ro chi tiÕt, thùc hiÖn kiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é c¬ b¶n. - Thùc hiÖn kiÓm tra chi tiÕt toµn bé. ViÖc thùc hiÖn kiÓm tra c¸c b­íc kiÓm so¸t cña kh¸ch hµng ®­îc kiÓm to¸n viªn thùc hiÖn th«ng qua c¸c thñ tôc lµ kiÓm tra, quan s¸t, pháng vÊn vµ lµm l¹i. Tuy nhݪn, trªn thùc tÕ nhãm kiÓm to¸n th­êng kh«ng lËp kÕ ho¹ch kiÓm tra hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé mµ thay vµo ®ã kiÓm to¸n viªn lùa chän ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n kh«ng dùa vµo hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé cña kh¸ch hµng. B¶ng sè: Ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n cho c¸c sai sãt tiÒm tµng cã rñi ro chi tiÕt ph¸t hiÖn ®­îc t¹i C«ng ty liªn doanh J-VCanFood Stt Rñi ro chi tiÕt Tµi kho¶n bÞ ¶nh h­ëng Sai sãt tiÒm tµng Ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n 1 C¸c kho¶n ph¶i thu cã thÓ bÞ ghi t¨ng. C¸c kho¶n ph¶i thu TÝnh ®¸nh gi¸ TÝnh hiÖn h÷u TÝnh ®óng kú KiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é tËp trung 2 Tµi s¶n cè ®Þnh bÞ ghi t¨ng so víi thùc tÕ. Tµi s¶n cè ®Þnh TÝnh hiÖn h÷u TÝnh ®¸nh gi¸ KiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é tËp trung 3 Chi phÝ khÊu hao c«ng tr×nh x©y dùng c¬ b¶n (nhµ x­ëng s¶n xuÊt) ghi gi¶m so víi thùc tÕ. Chi phÝ s¶n xuÊt TÝnh hiÖn h÷u KiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é tËp trung 4 TiÒn göi ng©n hµng ghi t¨ng so víi thùc tÕ. TiÒn göi ng©n hµng TÝnh hiÖn h÷u TÝnh ®¸nh gi¸ KiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é tËp trung 3. X¸c ®Þnh c¸c thñ tôc kiÓm tra chi tiÕt B­íc tiÕp theo trong giai ®o¹n lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n cô thÓ, nhãm kiÓm to¸n tiÕn hµnh lËp kÕ ho¹ch kiÓm tra chi tiÕt cho tõng sè d­ tµi kho¶n cô thÓ vµ sai sãt tiÒm tµng liªn quan ®Õn tµi kho¶n ®ã. ë b­íc nµy, kiÓm to¸n viªn sÏ thiÕt lËp c¸c thñ tôc ph©n tÝch c¬ b¶n hoÆc c¸c b­íc kiÓm tra chi tiÕt hoÆc kÕt hîp c¶ hai h×nh thøc nµy ®Ó ®­a ra sù ®¶m b¶o hîp lý cho tõng sè d­ tµi kho¶n vµ tõng sai sãt tiÒm tµng ®èi víi mçi sè d­ tµi kho¶n cã liªn quan. KiÓm to¸n viªn cã thÓ lËp kÕ ho¹ch kiÓm tra chi tiÕt theo mét trong bèn møc ®é, tuú thuéc vµo c¸c rñi ro chi tiÕt ®­îc ph¸t hiÖn vµ møc ®é tin cËy cña hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé ®­îc ®¸nh gi¸. Bèn møc ®é kiÓm tra chi tiÕt ®ã lµ: - KiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é tËp trung: c«ng viÖc nµy sÏ ®­îc tiÕn hµnh nÕu kiÓm to¸n viªn x¸c ®Þnh ®­îc rñi ro chi tiÕt liªn quan ®Õn sè d­ tµi kho¶n vµ sai sãt tiÒm tµng mµ kh«ng dùa vµo c¸c b­íc kiÓm so¸t nh»m gi¶m bít rñi ro cña kh¸ch hµng. - KiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é trung b×nh: møc ®é nµy ®­îc tiÕn hµnh nÕu kiÓm to¸n viªn kh«ng x¸c ®Þnh ®­îc c¸c rñi ro chi tiÕt liªn quan ®Õn sè d­ tµi kho¶n còng nh­ kh«ng x¸c ®Þnh ®­îc c¸c sai sãt tiÒm tµng vµ kiÓm to¸n viªn kh«ng tin cËy vµo hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé cña kh¸ch hµng. - KiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é c¬ b¶n: kiÓm to¸n viªn sÏ tiÕn hµnh c«ng viÖc nµy khi kiÓm to¸n viªn dùa vµo c¸c quy ®Þnh kiÓm so¸t nh»m gi¶m bít rñi ro chi tiÕt ph¸t hiÖn ®­îc. - KiÓm tra chi tiÕt ë møc ®é ®¹i diÖn: ®­îc ¸p dông khi kiÓm to¸n viªn kh«ng x¸c ®Þnh ®­îc c¸c rñi ro chi tiÕt liªn quan ®Õn sè d­ tµi kho¶n vµ c¸c sai sãt tiÒm tµng trong n¨m hiÖn hµnh, kiÓm to¸n viªn kÕt luËn lµ quy tr×nh kiÓm so¸t cña kh¸ch hµng kh«ng cã hiÖu qu¶. §Ó hç trî cho kiÓm to¸n viªn trong viÖc lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n chi tiÕt, ®èi víi mçi tµi kho¶n trªn B¸o c¸o tµi chÝnh, AASC ®Òu cã mét ch­¬ng tr×nh kiÓm to¸n mÉu trong ®ã bao gåm c¸c thñ tôc kiÓm tra chi tiÕt c¬ b¶n nhÊt th­êng ®­îc sö dông ®Ó kiÓm tra c¸c sai sãt tiÒm tµng cña tµi kho¶n ®ã. KiÓm to¸n viªn sÏ c©n nh¾c lùa chän c¸c thñ tôc ®· cã s½n trong ch­¬ng tr×nh kiÓm to¸n mÉu ®ång thêi söa ®æi c¸c thñ tôc kiÓm to¸n ®· cã hoÆc tù thiÕt kÕ bæ sung thªm c¸c thñ tôc kiÓm to¸n, nÕu theo ®¸nh gi¸ cña kiÓm to¸n viªn c¸c thñ tôc kiÓm to¸n trong ch­¬ng tr×nh kiÓm to¸n mÉu ch­a bao qu¸t hÕt c¸c sai sãt tiÒm tµngcã liªn qua hoÆc ch­a ®ñ c¸c h­íng dÉn cÇn thiÕt ®Ó phôc vô cho viÖc kiÓm tra tÝnh träng yÕu cña tµi kho¶n nµy. C«ng viÖc nµy kh«ng chØ ®ßi hái kiÕn thøc, kinh nghiÖm mµ c¶ sù n¨ng ®éng s¸ng t¹o cña tõng kiÓm to¸n viªn tr­íc sù ®a d¹ng, mu«n nµu mu«n vÎ cña mçi cuéc kiÓm to¸n. Trong giai ®o¹n lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n chi tiÕt t¹i C«ng ty liªn doanh J-VCanFood, ®èi víi c¸c sai sãt tiÒm tµng cã rñi ro chi tiÕt ph¸t hiÖn ®­îc, nhãm kiÓm to¸n ®· c©n nh¾c vµ lùa chän c¸c thñ tôc kiÓm to¸n. D­íi ®©y lµ ch­¬ng tr×nh kiÓm to¸n chi tiÕt ®­îc ¸p dông ®èi víi kho¶n môc Ph¶i thu cña kh¸ch hµng: Kh¸ch hµng Kú kiÓm to¸n : C«ng ty liªn doanh J-VCanFood : 31/12/2002 Ng­êi chuÈn bÞ: Tè Lan Ngµy: Ch­¬ng tr×nh kiÓm to¸n ¸p dông ®èi víi kho¶n môc ph¶i thu cña kh¸ch hµng Sè d­ kho¶n môc ph¶i thu ph¶i thu cña kh¸ch hµng: N¨m 2001 N¨m 2002 3.950.693.482 VND 4.573.084.921 VND C¸c thñ tôc kiÓm to¸n c¬ b¶n ¸p dông ®èi cíi kiÓm to¸n kho¶n môc ph¶i thu nh­ sau: Chi tiÕt c¸c rñi ro Ph­¬ng ph¸p tiÕp cËn kiÓm to¸n C¸c thñ tôc kiÓm to¸n c¬ b¶n Ng­êi thùc hiÖn KÕt luËn C¸c kho¶n ph¶i thu ®­îc ®¸nh gi¸ t¨ng do viÖc lËp dù phßng c¸c kho¶n ph¶i thu khã ®ßi ch­a phï hîp. TiÕn hµnh tËp trung vµo c¸c thö nghiÖm kiÓm to¸n c¬ b¶n. §¸nh gi¸ c¸c chÝnh s¸ch ®­îc ¸p dông, kiÓm tra chi tiÕt. Tè Lan Ph¹m vi c¸c thö nghiÖm kiÓm so¸t (nÕu cã) vµ c¸c thö nghiÖm kiÓm to¸n c¬ b¶n ®ñ ®Ó ®¸p øng c¸c rñi ro ®· x¸c ®Þnh. C¸c kho¶n ph¶i thu ®­îc tr×nh bµy sai do viÖc ph©n chia niªn ®é kÕ to¸n kh«ng chÝnh x¸c. TiÕn hµnh tËp trung vµo c¸c thö nghiÖm kiÓm to¸n c¬ b¶n. KiÓm tra chi tiÕt viÖc chia c¾t niªn ®é kÕ to¸n Tè Lan Ph¹m vi c¸c thö nghiÖm kiÓm so¸t (nÕu cã) vµ c¸c thö nghiÖm kiÓm to¸n c¬ b¶n ®ñ ®Ó ®¸p øng c¸c rñi ro ®· x¸c ®Þnh. Chi tiÕt c¸c b­íc c«ng viÖc trong tõng thñ tôc kiÓm to¸n c¬ b¶n ¸p dông ®èi víi kiÓm to¸n kho¶n môc ph¶i thu kh¸ch hµng: Tãm t¾t c¸c thñ tôc kiÓm to¸n ¸p dông C¸c b­íc c«ng viÖc Ng­êi thùc hiÖn C¸c ý kiÕn ®Ò xuÊt 1. KiÓm tra tÝnh ®óng ®¾n cña c¸c chÝnh s¸ch vµ thñ tôc ghi nhËn doanh thu t­¬ng øng víi c¸c kho¶n ph¶i thu. A. Kh¼ng ®Þnh r»ng c¸c chÝnh s¸ch vµ c¸c ph­¬ng ph¸p kÕ to¸n ®èi víi viÖc ghi nhËn doanh thu lµ ®¸ng ®¾n vµ ®­îc ¸p dông nhÊt qu¸n. B. NÕu doanh thu bao gåm tÊt c¶ bÊt cø kho¶n nµo sau ®©y kh¼ng ®Þnh r»ng chóng ®­îc tÝnh to¸n mét c¸ch hîp lý trong quan hÖ víi c¸c chñ thÓ kinh tÕ trong c¸c nghiÖp vô: viÖc b¸n hµng néi bé, viÖc b¸n hµng cho c¸c bªn liªn quan, viÖc göi b¸n, viÖc b¸n hµng nh­ng ch­a chuyÓn ®i, c¸c kho¶n doanh thu gi¶m trõ. C. Trong qu¸ tr×nh tiÕn hµnh c¸c thñ tôc trong ch­¬ng tr×nh kiÓm to¸n nµy, cÇn xem xÐt c¸c b»ng chøng mµ kiÓm to¸n viªn ®· kiÓm tra ®Ó bæ sung hiÓu biÕt cña kiÓm to¸n viªn vÒ c¸c chÝnh s¸ch vµ biÖn ph¸p ghi nhËn doanh thu vµ tÝnh ®óng ®¾n cña chóng. 2. X¸c nhËn c¸c kho¶n ph¶i thu. B. Chän c¸c sè d­ trªn tµi kho¶n kh¸ch hµng hoÆc c¸c ho¸ ®¬n më ®Ó ®¶m b¶o r»ng tæng sè khíp ®óng víi B¶ng c©n ®èi thö vµ tiÕn hµnh c¸c b­íc c«ng viÖc sau: 1. ChuÈn bÞ c¸c B¶ng yªu cÇu x¸c nhËn ®èi víi c¸c sè d­ hoÆc c¸c ho¸ ®¬n ®· ®­îc chän. Göi c¸c yªu cÇu nµy tu©n theo c¸c thñ tôc kiÓm so¸t ®èi víi x¸c nhËn cña kiÓm to¸n viªn. 2. Göi yªu cÇu x¸c nhËn lÇn thø hai tíi nh÷ng th­ x¸c nhËn kh«ng tr¶ lêi. 3. So s¸nh c¸c c©u tr¶ lêi víi yªu cÇu x¸c nhËn. ChuÈn bÞ c¸c b¶ng ®èi chiÕu ®èi víi tr­êng hîp ngo¹i lÖ.Tra ng­îc c¸c kho¶n môc cÇn ®èi chiÕu víi c¸c ho¸ ®¬n, chøng rõ gèc cã liªn quan. C. Hái c¸c sè d­ bÞ tranh chÊp. §iÒu tra chóng nÕu cÇn thiÕt. D. §¸nh gi¸ kÕt qu¶ c¸c thö nghiÖm. 3. KiÓm tra viÖc lËp dù phßng cho c¸c kho¶n ph¶i thu khã ®ßi. A. Thu thËp kÕ ho¹ch vÒ viÖc lËp dù phßng c¸c tµi kho¶n bÞ nghi nghê ®èi víi sè d­ ®Çu n¨m, sè d­ cuèi n¨m, viÖc xo¸ sæ c¸c kho¶n nî khã ®ßi, chi phÝ cho nî khã ®ßi. Tra ng­îc sè d­ ®Çu n¨m vµ c¸c kho¶n chi phÝ cho nî ph¶i thu khã ®ßi ®Ó kh¼ng ®Þnh r»ng c¸c kho¶n xo¸ sæ ®· ®­îc phª chuÈn. B. Chän mÉu c¸c kho¶n ph¶i thu ®· bÞ xo¸ sæ trªn sæ c¸i tæng hîp.Xem l¹i chøng tõ vµ c¸c ho¸ ®¬n cã liªn quan minh chøng cho c¸c kho¶n nî kh«ng cã kh¶ n¨ng thu håi ®Ó kh¼ng ®Þnh r»ng c¸c kho¶n xo¸ sæ ®· ®­îc phª chuÈn. D. NÕu c¸c ph­¬ng ph¸p vµ c¸c gi¶ thuyÕt cña c¸c nhµ qu¶n lý lµ hîp lý th× kiÓm tra d÷ liÖu t­¬ng øng víi viÖc ­íc tÝnh, tÝnh to¸n l¹i c¸c ­íc tÝnh E. NÕu c¸c ph­¬ng ph¸p vµ c¸c gi¶ thuyÕt cña c¸c nhµ qu¶n lý lµ kh«ng hîp lý th× cÇn ­íc tÝnh mét c¸ch ®éc lËp vµ x¸c ®Þnh xem liÖu c¸c ­íc tÝnh cña nhµ qu¶n lý cã khíp ®óng víi c¸c ­íc tÝnh cña kiÓm to¸n viªn hay kh«ng? Xem xÐt c¸c yÕu tè sau ®©y trong viÖc ¸p dông vµo viÖc thiÕt lËp c¸c ­íc tÝnh hîp lý: tÝnh chÝnh x¸c cña c¸c kho¶n môc céng dån trªn b¶ng c©n ®èi thö (cÇn thùc hiÖn kÕt hîp víi thñ tôc kiÓm to¸n sè 02), kh¶ n¨ng cã thÓ thu håi c¸c kho¶n ph¶i thu qu¸ h¹n cã gi¸ trÞ lín, xu h­íng lËp dù phßng nh­ mét kho¶n phÇn tr¨m cña c¸c kho¶n b¸n hµng vµ c¸c kho¶n ph¶i thu, xu h­íng cña c¸c kho¶n chi phÝ nî khã ®ßi tÝnh theo c¸c kho¶n b¸n hµng, c¸c kho¶n ph¶i thu ®­îc thu håi, xo¸ sæ sau ngµy kÕt thóc niªn ®é, qu¸ tr×nh thanh to¸n c¸c kho¶n nghi ngê cña kh¸ch hµng. F. §¸nh gi¸ kÕt qu¶ c¸c thö nghÞªm. 4. KiÓm tra viÖc tr×nh bµy c¸c kho¶n ph¶i thu. A. Kh¼ng ®Þnh r»ng c¸c sè d­ sau ®©y, nÕu cã, ®­îc ph©n lo¹i mét c¸ch hîp lý: c¸c kho¶n ph¶i thu kh¸ch hµng, c¸c kho¶n ph¶i thu tõ t¹m øng vµ c¸c kho¶n ph¶i thu kh¸c, c¸c kho¶n ph¶i thu dµi h¹n. B. Kh¼ng ®Þnh r»ng c¸c sè d­ sau ®©y, nÕu cã, ®· ®­îc ghi sæ, ph©n lo¹i mét c¸ch chÝnh x¸c vµ ®­îc c«ng bè mét c¸ch hîp lý: kho¶n hoa hång ®¹i lý; c¸c kho¶n thÕ chÊp, ký c­îc, ký quü ph¶i thu håi; c¸c kho¶n ph¶i thu tõ c¸c bªn liªn quan; c¸c kho¶n nhí thu hé ph¶i thu... 5. KiÓm tra viÖc chia c¾t niªn ®é ®èi víi c¸c kho¶n b¸n hµng. A. Chän mÉu c¸c ho¸ ®¬n vËn chuyÓn hµng ho¸ x¶y ra sau ngµy kÕt thóc niªn ®é. §èi chiÕu ng­îc c¸c ho¸ ®¬n vËn chuyÓn nµy víi c¸c ho¸ ®¬n b¸n hµng cã liªn quan. Kh¼ng ®Þnh r»ng c¸c kho¶n ph¶i thu ®­îc ghi sæ ®óng kú. §¸nh gi¸ kÕt qu¶ cña c¸c thö nghiÖm. 6. KiÓm tra c¸c kho¶n ph¶i thu cho tíi khi kÕt thóc niªn ®é. A. Thu thËp b¶ng c©n ®èi thö c¸c kho¶n ph¶i thu. KiÓm tra tæng sè vµ ®èi chiÕu tæng sè nµy víi sæ c¸i tæng hîp. Tra ng­îc c¸c kho¶n ph¶i thu so s¸nh víi chøng tõ gèc nÕu cÇn. B. Lùa chän c¸c sè d­ tµi kho¶n ph¶i thu kh¸ch hµng vµ c¸c ho¸ ®¬n tõ b¶ng c©n ®èi thö c¸c kho¶n ph¶i thu, ®èi chiÕu chøng tõ víi sæ thu tiÒn mÆt sau ngµy kÕt thóc niªn ®é. §èi chiÕu c¸c kho¶n ch­a tr¶ ®· chän víi ho¸ ®¬n b¸n hµng vµ vËn ®¬n, vµ c¸c kh¸ch hµng cã liªn quan nÕu cã. C. Xen xÐt viÖc göi th­ x¸c nhËn tíi mét sè kh¸ch hµng ®­îc lùa chän. D. §¸nh gi¸ kÕt qu¶ cña c¸c thö nghiÖm. 7. KiÓm tra viÖc phª chuÈn c¸c kho¶n hµng b¸n bÞ tr¶ l¹i vµ chiÕt khÊu. A. Kh¼ng ®Þnh r»ng c¸c chÝnh s¸ch vµ thñ tôc kÕ to¸n ¸p dông cho viÖc ­íc tÝnh vµ ghi sæ c¸c kho¶n hµng b¸n bÞ tr¶ l¹i vµ chiÕt khÊu lµ hîp lý vµ ®­îc ¸p dông nhÊt qu¸n. Thu thËp nh÷ng hiÓu biÕt vÒ c¸c ®iÒu kho¶n quy ®Þnh hµng b¸n bÞ tr¶ l¹i vµ chiÕt khÊu, còng nh­ c¸c ph­¬ng ph¸p vµ c¸c gi¶ thuyÕt ®­îc sö dông ®Ó tÝnh to¸n c¸c kho¶n nãi trªn. B. KiÓm tra viÖc tÝnh to¸n c¸c kho¶n sù phßng. §¸nh gi¸, vµ nÕu cÇn thiÕt, kiÓm tra tÝnh chÝnh x¸c cña c¸c d÷ liÖu cã liªn quan. TiÕn hµnh l¹i c¸c ­íc tÝnh. C. TiÕn hµnh c¸c thñ tôc ph©n tÝch ®Ó kiÓm tra c¸c kho¶n dù phßng cuèi n¨m. 1. Dù ®o¸n c¸c kho¶n b¸n hµng bÞ tr¶ l¹i vµ c¸c kho¶n chiÕt khÊu dù phßng dùa vµo sè d­ n¨m tr­íc vµ c¸c th«ng tin cña c¸c n¨m tr­íc nh­: kho¶n hµng b¸n bÞ tr¶ l¹i, chiÕt khÊu mang sang sau mçi n¨m, thêi gian tr¶ l¹i hµng vµ chiÕt khÊu (vµ c¸c thay ®æi nÕu cã), c¸c kho¶n dù phßng trong mèi quan hÖ víi tæng c¸c kho¶n ph¶i thu vµ b¸n hµng. 2. X¸c ®Þnh c¸c kho¶n chªnh lÖch lín gi÷a sè ­íc tÝnh vµ c¸c kho¶n dù phßng ®· ®­îc ghi sæ. 3. So s¸nh c¸c kho¶n ­íc tÝnh víi sè d­ trªn sæ cña c¸c kho¶n dù phßng. NÕu kho¶n chªnh lÖch lín h¬n møc ®é cã thÓ chÊp nhËn, cÇn t×m c¸ch lý gi¶i cho c¸c kho¶n chªnh lÖch ®ã (ch¼ng h¹n, th«ng qua viÖc kiÓm tra ho¸ ®¬n, chøng tõ ®i kÌm) D. §¸nh gi¸ kÕt qu¶ cña c¸c thö nghiÖm. PhÇn III Bµi häc kinh nghiÖm vµ ph­¬ng h­íng hoµn thiÖn b­íc lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n t¹i c«ng ty dÞch vÞ t­ vÊn tµi chÝnh kÕ To¸n vµ kiÓm to¸n I. NhËn xÐt chung KiÓm to¸n lµ mét qu¸ tr×nh do mét kiÓm to¸n viªn cã ®Çy ®ñ n¨ng lùc vµ ®éc lËp tiÕn hµnh nh»m thu thËp b»ng chøng vÒ nh÷ng th«ng tin cã thÓ ®Þnh l­îng cña mét tæ chøc, vµ ®¸nh gi¸ chóng nh»m x¸c ®Þnh vµ b¸o c¸o vÒ møc ®é phï hîp gi÷a nh÷ng th«ng tin ®ã víi c¸c chuÈn mùc ®· ®­îc thiÕt lËp. Tuy nhiªn, trªn thùc tÕ hiÖn nay do kiÓm to¸n ®éc lËp ®èi víi c¸c nhµ qu¶n lý còng nh­ c¸c chñ doanh nghiÖp cña ViÖt Nam lµ mét kh¸i niÖm cßn qu¸ míi mÎ, cã thÓ nãi lµ xa l¹ trong nhËn thøc cña hä, sù nhÇm lÉn gi÷a c«ng t¸c thanh tra, kiÓm tra cña c¸c c¬ quan chøc n¨ng Nhµ n­íc víi dÞch vô kiÓm to¸n ®éc lËp ®· g©y t©m lý ng¸n ng¹i khi hä tiÕp cËn víi kiÓm to¸n. C¸c quy ®Þnh hµnh lang ph¸p lý ®èi víi kiÓm to¸n ®éc lËp cßn qu¸ Ýt, ®Õn nay sù hiÓu biÕt vµ nhu cÇu ®èi víi kÕt qu¶ cña kiÓm to¸n ®éc lËp trong x· héi cßn ch­a râ nÐt, kiÓm to¸n ch­a trë thµnh nhu cÇu tù b¶n th©n cña c¸c doanh nghiÖp mµ chñ yÕu lµ thùc hiÖn theo quy ®Þnh cña Nhµ n­íc, nªn mét sè doanh nghiÖp chØ cÇn cã ch÷ ký cña kiÓm to¸n ®Ó nép cho c¬ quan chøc n¨ng Nhµ n­íc mµ kh«ng cÇn quan t©m ®Õn chÊt l­îng kiÓm to¸n, mÆt kh¸c còng ch­a cã c¬ së ®Ó ®¸nh gi¸ chÊt l­îng kiÓm to¸n. HiÖn t­îng c¹nh tranh ë mét sè C«ng ty kiÓm to¸n b»ng c¸ch h¹ gi¸ phÝ th«ng qua viÖc rót ng¾n thêi gian kiÓm to¸n, nh»m tiÕt kiÖm chi phÝ thùc hiÖn cuéc kiÓm to¸n, dÉn ®Õn viÖc tiÕn hµnh cuéc kiÓm to¸n mét c¸ch qua loa, kh«ng ®¶m b¶o tu©n theo c¸c ChuÈn mùc KiÓm to¸n hiÖn hµnh. Trong bèi c¶nh ®ã, AASC, C«ng ty kiÓm to¸n hµng ®Çu cña ViÖt Nam, víi nh÷ng nç lùc kh«ng mÖt mái ®· ®¹t ®­îc nh÷ng thµnh c«ng, x¸c ®Þnh ®­îc vÞ trÝ trong c¬ chÕ qu¶n lý kinh tÕ ë ViÖt Nam vµ cã nhiÒu ®ãng gãp cho sù nghiÖp kiÓm to¸n n­íc nhµ. §¹t ®­îc tÊt c¶ nh÷ng ®iÒu nµy lµ do C«ng ty ®· ph¸t huy ®­îc nh÷ng ®iÓm m¹nh sau: C¬ cÊu tæ chøc qu¶n lý hîp lý vµ mét ®éi ngò nh©n viªn lµnh nghÒ ®Çy nhiÖt huyÕt. Bé m¸y qu¶n lý cña C«ng ty ®­îc tæ chøc gän nhÑ, hîp lý, phï hîp víi xu thÕ chung. Víi viÖc më réng ph¹m vi ho¹t ®éng cña m×nh, AASC ®ang tõng b­íc s¾p xÕp l¹i c¬ cÊu qu¶n lý, tæ chøc chØ ®¹o trªn ph¹m vi toµn quèc. Nh©n tè gióp AASC thµnh c«ng ph¶i nãi tíi yÕu tè con ng­êi. §ã lµ Ban l·nh ®¹o giµu kinh nghiÖm trong nghÒ nghiÖp vµ trong qu¶n lý, kh«ng chØ t¹o ®­îc uy tÝn cao víi kh¸ch hµng, më réng quan hÖ hîp t¸c trong vµ ngoµi n­íc mµ cßn rÊt hµo hîp víi nh©n viªn trong C«ng ty. Qua ®ã, ®éng viªn khuyÕn khÝch mäi ng­êi ®óng lóc còng nh­ x¾p xÕp nh©n viªn theo ®óng n¨ng lùc vµ tr×nh ®é t¹o hiÖu qu¶ cao trong c«ng viÖc. Mét ®iÒu b¹n dÔ nhËn thÊy khi ®Õn AASC lµ tËp thÓ l·nh ®¹o vµ nh©n viªn rÊt trÎ, n¨ng ®éng, s¸ng t¹o vµ h¨ng say trong c«ng viÖc. Mçi ng­êi ®Òu cã ý thøc tr¸ch nhiÖm vµ nghÜa vô cña m×nh, ®Òu coi AASC lµ ng«i nhµ chung. §iÒu nµy ®· gãp phÇn quan träng tíi chÊt l­îng cña cuéc kiÓm to¸n ®¹t sù tin cËy cao vµ ®­îc kh¸ch hµng tin t­ëng. Ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n cã chÊt l­îng hiÖu qu¶ vµ cã chÊt l­îng cao §©y chÝnh lµ ®iÓm m¹nh cña C«ng ty. C«ng ty ®· x©y dùng cho m×nh mét ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n tu©n thñ chÆt chÏ phï hîp víi c¸c ChuÈn mùc KiÓm to¸n Quèc tÕ, ChuÈn mùc KiÓm toan ViÖt Nam vµ c¸c quy t¾c hiÖn hµnh t¹i ViÖt Nam. Nguyªn t¾c c¬ b¶n ®­îc toµn thÓ AASC thùc hiÖn nghiªm tóc Nguyªn t¾c c¬ b¶n cña AASC ®Ó thùc hiÖn kiÓm to¸n B¸o c¸o tµi chÝnh lµ sö dông ®éi ngò kiÓm to¸n viªn chuyªn nghiÖp, ®­îc trang bÞ kiÕn thøc s©u réng vÒ quy chÕ tµi chÝnh vµ t­ vÊn nghÒ nghiÖp. H¬n n÷a, hä cßn th­êng xuyªn cËp nhËt nh÷ng th«ng tin, quy ®Þnh vµ ®­îc ®µo t¹o kü thuËt míi, tiªn tiÕn. Trong qua tr×nh thùc hiÖn kiÓm to¸n, kiÓm to¸n viªn cña AASC lu«n tu©n theo ph­¬ng ch©m cung cÊp cho kh¸ch hµng dÞch vô víi chÊt l­îng tèt nhÊt, gi÷ v÷ng sù ®éc lËp vµ bÝ mËt th«ng tin cña kh¸ch hµng. Thùc hiÖn kiÓm to¸n B¸o c¸o tµi chÝnh víi c¸c phÇn hµnh cô thÓ nh­ TSC§, vèn tiÒn, doanh thu... còng nh­ c¸c dÞch vô kiÓm to¸n ®éc lËp cña m×nh, AASC ®Òu dùa vµo: Nh÷ng ChuÈn mùc KiÓm to¸n Quèc tÕ, ChuÈn mùc KiÓm to¸n ViÖt Nam. Tµi liÖu h­íng dÉn vÒ kÕ to¸n, kiÓm to¸n cho lÜnh vùc kiÓm to¸n. Quy chÕ KiÓm to¸n ®éc lËp hiÖn hµnh ë ViÖt Nam (N§ 07/CP ngµy 29/1/1994). Nh÷ng tµi liÖu luËt ph¸p kÌm theo lÜnh vùc kiÓm to¸n ®­îc AASC cËp nhËt lµm c¨n cø kiÓm to¸n vµ c¸c kiÓm to¸n viªn còng lu«n tu©n thñ chÆt chÏ Quy tr×nh kiÓm to¸n mµ C«ng ty x©y dùng. II. Bµi häc kinh nghiÖm rót ra tõ thùc tÕ lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n B¸o c¸o tµi chÝnh t¹i AASC 1. Quy ®Þnh vÒ lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n NhËn thøc ®­îc tÇm quan träng cña lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n, Ban l·nh ®¹o AASC ®· cã quy ®Þnh thµnh v¨n vÒ viÖc lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n trong tÊt c¶ c¸c cuéc kiÓm to¸n nh­ sau: “Nh»m tu©n thñ ®óng c¸c ChuÈn mùc KiÓm to¸n ViÖt Nam, n©ng cao chÊt l­îng ho¹t ®éng kiÓm to¸n vµ t¨ng c­êng søc c¹nh tranh, Ban Gi¸m ®èc C«ng ty yªu cÇu c¸c phßng tr­íc khi thùc hiÖn kiÓm to¸n B¸o c¸o tµi chÝnh, kiÓm to¸n B¸o c¸o quyÕt to¸n vèn ®Çu t­ c«ng tr×nh x©y dùng c¬ b¶n hoµn thµnh, kiÓm to¸n dù ¸n ph¶i lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n vµ göi vÒ phßng kiÓm so¸t chÊt l­îng ®Ó lÊy ý kiÕn tham gia vµ chuÈn bÞ c«ng viÖc kiÓm so¸t chÊt l­îng”. ( V¨n b¶n néi bé - Quy ®Þnh cña AASC vÒ lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n) §Ó kÕ ho¹ch kiÓm to¸n thùc sù gi÷ ®óng vÞ trÝ lµ kim chØ nam xuyªn suèt toµn bé cuéc kiÓm to¸n, qu¸ tr×nh lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n cña AASC ®­îc thùc hiÖn theo tr×nh tù: Göi th­ mêi kiÓm to¸n vµ h×nh thµnh mét hîp ®ång kiÓm to¸n. LËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n tæng thÓ: - ChuÈn bÞ c¸c ®iÒu kiÖn cho lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n: Thu thËp th«ng tin vÒ kh¸ch hµng: c¬ cÊu tæ chøc, ®Æc ®iÓm vÒ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, th«ng tin vÒ nghÜa vô ph¸p lý... - §¸nh gi¸ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé cña ®¬n vÞ ®­îc kiÓm to¸n: hÖ thèng kÕ to¸n, quy tr×nh h¹ch to¸n ®ang ¸p dông, c¬ cÊu tæ chøc vµ ho¹t ®éng cña hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé cña ®¬n vÞ. - Thùc hiÖn c¸c b­íc ph©n tÝch s¬ bé trªn B¸o c¸o kÕt qu¶ kinh doanh vµ B¶ng c©n ®èi kÕ to¸n vµ mét s« tû suÊt quan träng. - X¸c ®Þnh møc ®é träng yÕu: x¸c ®Þnh nh÷ng khu vùc träng yÕu. - §¸nh gi¸ rñi ro kiÓm to¸n ThiÕt kÕ ch­¬ng tr×nh kiÓm to¸n (kÕ ho¹ch kiÓm to¸n cô thÓ): x¸c ®Þnh ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n vµ ch­¬ng tr×nh kiÓm to¸n chi tiÕt ®Õn tõng bé phËn Ban gi¸m ®èc so¸t xÐt kÕ ho¹ch kiÓm to¸n ®Ó tr¸nh nh÷ng sai sãt dï lµ nhá nhÊt, nh»m n©ng cao chÊt l­îng cña cuéc kiÓm to¸n. Sau khi lËp xong kÕ ho¹ch kiÓm to¸n, tr­íc khi tiÕn hµnh kiÓm to¸n ®oµn kiÓm to¸n tiÕn hµnh tiÕp xóc gÆp gì víi ®¬n vÞ ®­îc kiÓm to¸n ®Ó trao ®æi thèng nhÊt vÒ néi dung, ph¹m vi, nguyªn t¾c, thêi gian... tiÕn hµnh kiÓm to¸n, t¹o kh«ng khÝ hiÓu biÕt vµ hîp t¸c gi÷a C«ng ty vµ ®¬n vÞ ®­îc kiÓm to¸n. Nhê tu©n thñ c¸c quy ®Þnh b¾t buéc vÒ viÖc lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n trªn, C«ng ty ®· tÝnh to¸n ®­îc møc chi phÝ hîp lý ®Ó gi÷ ®­îc kh¸ch hµng vµ c¹nh tranh ®­îc víi c¸c C«ng ty kiÓm to¸n kh¸c. MÆt kh¸c, viÖc lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n gióp C«ng ty h¹n chÕ nh÷ng bÊt ®ång trong t­¬ng lai gi÷a kiÓm to¸n viªn vµ kh¸ch hµng, còng nh­ t¹o ®iÒu kiÖn tiÕn hµnh cuéc kiÓm to¸n cã hiÖu qu¶, cho phÐp kiÓm to¸n thu thËp ®­îc nh÷ng b»ng chøng ®Çy ®ñ vµ thÝch hîp, nhê ®ã h¹n chÕ ®­îc tèi ®a tr¸ch nhiÖm ph¸p lý vµ gi÷ ®­îc uy tÝn nghÒ nghiÖp. 2. T×m hiÓu hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé Do ®Æc ®iÓm lµ phÇn lín nh÷ng doanh nghiÖp t¹i ViÖt Nam cã quy m« võa vµ nhá, chi phÝ tæ chøc mét hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé cã thÓ n»m ngoµi kh¶ n¨ng cña doanh nghiÖp, hoÆc ch­a nhËn thÊy ®­îc hÕt tÇm quan träng cña hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé. Do ®ã, chØ cã mét sè Ýt doanh nghiÖp cã hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé v÷ng m¹nh, ho¹t ®éng cã hiÖu qu¶, ®­îc tæ chøc ®Çy ®ñ, cßn phÇn lín chØ ®¬n thuÇn kiÓm so¸t ë khÝa c¹nh kiÓm to¸n. KÕt qu¶ lµ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé cã ®é tin cËy thÊp vµ rñi ro kiÓm so¸t cao lµ ®iÒu khã tr¸nh khái. ChÝnh v× vËy mµ trong hÇu hÕt c¸c cuéc kiÓm to¸n, AASC ®Òu tiÕn hµnh xem xÐt hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé víi ®Çy ®ñ c¸c b­íc: t×m hiÓu m«i tr­êng kiÓm so¸t, t×m hiÓu chu tr×nh kÕ to¸n mµ kh¸ch hµng ®ang ¸p dông, t×m hiÓu c¸c ho¹t ®éng kiÓm so¸t cña kh¸ch hµng. Qua viÖc t×m hiÓu hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé cña kh¸ch hµng kiÓm to¸n viªn cã thÓ gi¶m bít khèi l­îng c«ng viÖc kiÓm to¸n vµ cã thÓ lùa chän ph­¬ng ph¸p kiÓm to¸n thÝch hîp. Trªn thùc tÕ, viÖc m« t¶ c¸c th«ng tin tõ t×m hiÓu hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé cña kh¸ch hµng lªn giÊy tê lµm viÖc cña kiÓm to¸n viªn ®­îc c¸c C«ng ty kiÓm to¸n tiÕn hµnh theo 3 h­íng: m« t¶ b»ng b¶ng c©u hái vÒ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé, b¶ng t­êng thuËt, l­u ®å. T¹i AASC, viÖc m« t¶ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé trªn giÊy tê lµm viÖc cña kiÓm to¸n viªn ®­îc tiÕn hµnh theo ph­¬ng ph¸p lËp b¶ng c©u hái vÒ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé. B¶ng c©u hái vÒ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé ®­îc C«ng ty thiÕt kÕ chung cho mäi cuéc kiÓm to¸n, bao gåm hai phÇn chÝnh: - C¸c c©u hái vÒ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé vµ hÖ thèng kÕ to¸n. - C¸c c©u hái vÒ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé vµ ph­¬ng ph¸p kÕ to¸n ¸p dông ®èi víi tõng kho¶n môc trªn B¶ng c©n ®èi kÕ to¸n. C¸c c©u hái vÒ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé ®­îc C«ng ty lËp c¨n cø vµo thùc tÕ kiÓm so¸t t¹i c¸c doanh nghiÖp ViÖt Nam, theo chÕ ®é kÕ to¸n cña ViÖt Nam. C¸c c©u hái nµy ®­îc x©y dùng theo h­íng “më”, nghÜa lµ kiÓm to¸n viªn cã thÓ thªm vµo nh÷ng c©u hái mµ thùc tÕ ®Ó ®¸nh gi¸ chÝnh x¸c h¬n hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé vµ hÖ thèng kÕ to¸n. C¸c c©u tr¶ lêi bao gåm 3 lo¹i: cã, kh«ng vµ kh«ng ¸p dông. C¨n cø vµo c¸c c©u tr¶ lêi nµy vµ tÇm quan träng cña vÊn ®Ò nªu trong c©u hái, kiÓm to¸n viªn ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm so¸t néi bé. 3. §¸nh gi¸ rñi ro §¸nh gi¸ rñi ro lµ mét m¶ng c«ng viÖc quan träng vµ kh¸ phøc t¹p v× ®ßi hái nhiÒu th«ng tin trªn c¸c mÆt kh¸c nhau vÒ ho¹t ®éng cña C«ng ty kh¸ch hµng. Qu¸ tr×nh ®¸nh gi¸ rñi ro cña C«ng ty ®­îc b¾t ®Çu b»ng viÖc ®¸nh gi¸ rñi ro chÊp nhËn hîp ®ång, ®Æc biÖt ®èi víi kh¸ch hµng n¨m ®Çu tiªn. trong qu¸ tr×nh nµy kiÓm to¸n viªn tiÕn hµnh t×m hiÓu vÒ lÜnh vùc ho¹t ®éng cña kh¸ch hµng, t×nh h×nh tµi chÝnh, c¸c mèi quan hÖ víi c¸c bªn h÷u quan, uy tÝn cña kh¸ch hµng trªn th­¬ng tr­êng th«ng qua b¸o chÝ, kiÓm to¸n viªn kh¸c... Th«ng th­êng viÖc ®¸nh gi¸ nµy ®­îc thùc hiÖn bëi nh÷ng ng­êi cã kinh nghiÖm, th­êng lµ tr­ëng phßng hoÆc c¸c nhµ qu¶n lý kh¸c. §Ó ®¹t ®­îc hiÖu qu¶ cao trong c«ng viÖc th× ngay tõ viÖc ®¸nh gi¸ rñi ro chÊp nhËn hîp ®ång, c«ng t¸c qu¶n lý vµ gi¸m s¸t lu«n ®­îc chó träng. Khi mét kh¸ch hµng ®· ®­îc chÊp nhËn, kiÓm to¸n viªn b¾t tay vµo viÖc ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm to¸n. C«ng viÖc ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm to¸n bao gåm viÖc ®¸nh gi¸ rñi ro c¸c yÕu tè cÊu thµnh nªn rñi ro kiÓm to¸n. C«ng viÖc nµy th­êng ®­îc giao cho c¸c kiÓm to¸n viªn l©u n¨m nhiÒu kinh nghiÖm vµ cã chuyªn m«n giái thùc hiÖn v× viÖc ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm to¸n phô thuéc rÊt lín vµo kh¶ n¨ng xÐt ®o¸n vµ sù nh¹y c¶m nghÒ nghiÖp cña kiÓm to¸n viªn. Ngoµi ra, ®Ó chuÈn ho¸ c¸c b­íc c«ng viÖc cña kiÓm to¸n viªn, AASC thiÕt kÕ mÉu ph©n tÝch hiÖu lùc cña hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé ®èi víi sè d­ tµi kho¶n vµ lo¹i nghiÖp vô theo tõng c¬ së dÉn liÖu trªn B¸o c¸o tµi chÝnh. MÉu ph©n tÝch nµy tæng hîp nh÷ng th«ng tin kiÓm to¸n viªn thu thËp ®­îc trong qu¸ tr×nh t×m hiÓu hÖ thèng kiÓm so¸t t¸c ®éng ®Õn sè d­ tµi kho¶n vµ lo¹i nghiÖp vô, lµm c¬ së cho kiÓm to¸n viªn ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm so¸t cho tõng sè d­ tµi kho¶n vµ lo¹i nghiÖp vô. Nã cho phÐp nh÷ng ng­êi lµm viÖc cña kiÓm to¸n viªn hiÓu ®­îc c¬ së xÐt ®o¸n møc rñi ro kiÓm so¸t mµ kiÓm to¸n viªn ®¸nh gi¸. ThiÕt kÕ nµy lµm gi¶m nh÷ng bÊt ®ång cña Ban Gi¸m ®èc C«ng ty kh¸ch hµng víi kiÓm to¸n viªn. Bëi v× trong mét sè tr­êng hîp, Ban Gi¸m ®èc cña kh¸ch hµng cã xu h­íng muèn kiÓm to¸n viªn ®¸nh gi¸ rñi ro ë møc thÊp ®Ó kiÓm to¸n viªn ®Æt niÒm tin vµo hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé, tõ ®ã gi¶m bít c¸c thö nghiÖm kiÓm to¸n c¬ b¶n. NÕu viÖc ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm so¸t cã c¬ së râ rµng, sù nghi nghê cña Ban Gi¸m ®èc kh¸ch hµng gi¶m xuèng, nh÷ng bÊt ®ång víi kiÓm to¸n viªn v× thÕ còng Ýt h¬n. Bªn c¹nh ®ã, kÕt qu¶ ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm so¸t vµ rñi rñi tiÒm tµng trªn giÊy tê lµm viÖc cña kiÓm to¸n viªn ®­îc tr×nh bµy trªn nh÷ng biÓu mÉu râ rµng, dÔ hiÓu, trong ®ã cã nãi râ lý do t¹i sao kiÓm to¸n viªn l¹i ®¸nh gi¸ rñi ro ë mét møc ®é x¸c ®Þnh. ViÖc gi¸m s¸t qu¸ tr×nh ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm to¸n còng ®­îc tiÕn hµnh chÆt chÏ. Th«ng th­êng tr­ëng nhãm kiÓm to¸n thùc hiÖn c«ng viÖc ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm to¸n, tuy nhiªn trong tr­êng hîp c«ng viÖc nµy ®­îc giao cho kiÓm to¸n viªn th× tr­ëng nhãm kiÓm to¸n thùc hiÖn c«ng viÖc gi¸m s¸t qu¸ tr×nh ®¸nh gi¸ vµ cã chØ ®¹o kÞp thêi cho phï hîp víi t×nh h×nh thùc tÕ. Nh­ vËy, viÖc ®iÒu hµnh c«ng t¸c ®¸nh gi¸ rñi ro kiÓm to¸n kÕt hîp víi viÖc thiÕt kÕ c¸c h­íng dÉn chi tiÕt phôc vô cho c«ng t¸c ®¸nh gi¸ rñi ro gióp cho c«ng t¸c nµy tiÕn hµnh theo h­íng chuÈn ho¸ vµ dÔ hiÓu ®èi víi ng­êi sö dông tµi liÖu cña kiÓm to¸n viªn. III. Mét sè ý kiÕn ®Ò xuÊt ®èi víi viÖc lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n B¸o c¸o tµi chÝnh t¹i c«ng ty dÞch vô T­ vÊn tµi chÝnh kÕ to¸n vµ kiÓm to¸n nh»m ®¸p øng yªu cÇu héi nhËp dÞch vô kiÓm to¸n ®éc lËp cña ViÖt Nam víi quèc tÕ. LËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n B¸o c¸o tµi chÝnh t¹i C«ng ty DÞch vô Tµi chÝnh KÕ to¸n vµ KiÓm to¸n lµ c«ng viÖc rÊt quan träng vµ ®­îc c¸c nhµ qu¶n lý cña AASC rÊt quan t©m hoµn thiÖn. C«ng ty ®· rÊt nç lùc trong viÖc ®­a ra nh÷ng h­íng dÉn ®Ó kiÓm to¸n viªn thùc hiÖn vµ cã nh÷ng phÇn ®· ®­îc x©y dùng kh¸ chi tiÕt, nh­ng ®Ó lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n trë thµnh mét quy tr×nh chuÈn vµ thùc sù gi÷ ®óng vÞ trÝ lµ kim chØ nam xuyªn suèt toµn bé cuéc kiÓm to¸n, theo ý kiÕn cña c¸ nh©n, em cho r»ng cÇn bæ sung mét sè th«ng tin sau: 1. VÊn ®Ò sö dông sö dông sè liÖu cho viÖc ph©n tÝch tæng qu¸t trªn B¸o c¸o tµi chÝnh cña doanh nghiÖp ®­îc kiÓm to¸n. Thùc hiÖn tèt ph©n tÝch tæng qu¸t B¸o c¸o tµi chÝnh kh«ng nh÷ng gióp kiÓm to¸n viªn hiÓu râ h¬n vÒ ho¹t ®éng kinh doanh cña kh¸ch hµng, ph¸n ®o¸n kh¶ n¨ng x¶y ra rñi ro trªn B¸o c¸o tµi chÝnh mµ cßn cho phÐp kiÓm to¸n viªn nhËn diÖn ®­îc nh÷ng ®iÓm yÕu kÐm trong ho¹t ®éng cña ®¬n vÞ. Trong giai ®o¹n lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n, ph­¬ng ph¸p ph©n tÝch ®­îc kiÓm to¸n viªn sö dông t­¬ng ®èi ®Çy ®ñ. Tuy nhiªn, c¸c tû suÊt ®­îc sö dông cßn Ýt. Do ®ã, nh÷ng tû suÊt cßn h¹n chÕ kh«ng thÓ gióp kiÓm to¸n viªn hiÓu biÕt mét c¸ch râ rµng nh÷ng biÕn ®éng cña t×nh h×nh tµi chÝnh trong doanh nghiÖp. V× vËy, ®Ó ph©n tÝch thùc sù trë thµnh c«ng cô hiÖu qu¶ hç trî ®¾c lùc cho kiÓm to¸n viªn trong viÖc ®¸nh gi¸ ban ®Çu vÒ rñi ro vµ träng yÕu, kiÓm to¸n viªn cÇn t¨ng c­êng sö dông c¸c tû suÊt nh­: tû suÊt thanh to¸n nhanh, tû suÊt thanh to¸n hiÖn hµnh, c¬ cÊu c¸c lo¹i nguån vèn (nguån vèn chñ së h÷u vµ nguån vèn ph¶i tr¶)... Ngoµi ra, c¸c th«ng tin mµ kiÓm to¸n viªn sö dông ®Ó ph©n tÝch th­êng lµ c¸c th«ng tin trªn B¸o c¸o tµi chÝnh cña ®¬n vÞ ®­îc kiÓm to¸n, ch­a më réng ra c¸c th«ng tin tµi chÝnh vµ phi tµi chÝnh trong ngµnh cã liªn quan. Mµ thùc tÕ cho thÊy, c¸c th«ng tin trong ngµnh liªn quan ®Õn kh¸ch hµng cã ®é tin cËy vµ ®é chÝnh x¸c cao. V× vËy, trong qu¸ tr×nh lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n kiÓm to¸n, kiÓm to¸n viªn cÇn ph¶i tÝch cùc më réng thñ tôc ph©n tÝch ®èi víi c¸c th«ng tin tµi chÝnh vµ phi tµi chÝnh ®Æc tr­ng liªn quan ®Õn lÜnh vùc mµ kh¸ch hµng ®ang ho¹t ®éng. KÕt luËn Trong xu h­íng héi nhËp vµ ph¸t triÓn hiÖn nay ho¹t ®éng kiÓm to¸n ngµy cµng kh¼ng ®Þnh ®­îc vai trß cña m×nh trong nÒn kinh tÕ quèc d©n, gãp phÇn lµnh m¹nh ho¸ m«i tr­êng tµi chÝnh. Tuy nhiªn, kh«ng thÓ phñ nhËn r»ng ho¹t ®éng kiÓm to¸n cßn lµ vÊn ®Ò míi mÎ ë ViÖt Nam. Vµ do ®ã, sù ho¹t ®éng cña c¸c doanh nghiÖp nhµ n­íc nh­ C«ng ty DÞch vô T­ vÊn Tµi chÝnh KÕ to¸n vµ KiÓm to¸n cã vai trß hÕt søc quan träng, më ®­êng khai ph¸ cho lÜnh vùc nµy. Do ®Ò tµi lËp kÕ ho¹ch kiÓm to¸n B¸o c¸o tµi chÝnh ®Ò tµi t­¬ng ®èi khã do tÝnh chÊt phøc t¹p cña nghiÖp vô, thêi gian t×m hiÓu ng¾n, l­îng kiÕn thøc l¹i cã h¹n song víi sù gióp ®ì tËn t×nh cña ThÇy gi¸o TrÇn M¹nh Dòng vµ sù gióp ®ì vÒ mäi mÆt cña Ban Gi¸m ®èc, cña c¸c anh chÞ thuéc phßng T­ vÊn vµ §µo t¹o c«ng víi sù nç lùc cña b¶n th©n em ®· hoµn thµnh bµi chuyªn ®Ò nµy. Tuy nhiªn, do nh÷ng h¹n chÕ vÒ tr×nh ®é chuyªn m«n vµ kinh nghiÖm nªn chuyªn ®Ò nµy kh«ng thÓ tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt nhÊt ®Þnh. VËy em kÝnh mong ®­îc sù chØ b¶o ©n cÇn cña thÇy c« vµ cña c¸c anh chÞ ®Ó em cã nh÷ng b­íc tiÕn xa h¬n trong häc tËp vµ nghiªn cøu. Em xin tr©n träng c¶m ¬n.

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docLập kế hoạch kiểm toán Báo cáo tài chính Tại Công ty Dịch vụ Tư vấn Tài chính Kế toán và Kiểm toán.DOC
Luận văn liên quan