Đề tài Thực trạng Doanh nghiệp nhà nước ở nước ta hiện nay

MỤC LỤC LỜI NÓI ĐẦU .1 CHƯƠNG I / MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ DNNN .2 I/ Tính tất yếu khách quan .2 1. Định nghĩa về DNNN .2 2. Các bộ phận cấu thành của KTNN 2 3. Sự cần thiết phải củng cố và phát triển DNNN 3 3.1 Sự cần thiết của DNNN 3 3.2 Sự cần phải phát triển DNNN 5 II/ Vai trò then chốt của DNNN 9 CHƯƠNG II/ THỰC TRẠNG DNNN Ở NƯỚC TA HIỆN NAY 11 I/ Quá trình đổi mới DNNN 11 1. Giai đoạn 1980-1986 11 2. Giai đoạn 1986-1990 12 3. Giai đoạn 1990 đến nay 13 3.1 Đổi mới cơ chế quản lý DNNN 14 3.2 Sắp xếp lại DNNN 15 II/ Kết quả đạt được về quá trình đổi mới DNNN trong thời gian qua 18 1. Những thành tựu chủ yếu 18 2. Những yếu kém chủ yếu của các DNNN hiện nay 19 2.1 Về hiệu quả kinh doanh ` 19 2.2 Về khả năng cạnh tranh 20 2.3 Về cơ cấu DNNN 21 3. Những nguyên nhân dẫn đến sự yếu kém của các DNNN 21 3.1 Đầu tư sai 21 3.2 Tình trạng thiếu vốn phổ biến 22 3.3 Trình độ kỹ thuật, công nghệ lạc hậu 22 3.4 Số lao động dư thừa đang rất lớn 22 3.5 Doanh nghiệp không được tự chủ về tài chính 22 3.6 Không được tự chủ về nhân sự và tiền lương 23 3.7 Tổ chức quản lý không phù hợp 23 3.8 Môi trường kinh doanh chưa hoàn chỉnh 23 CHƯƠNG III PHƯƠNG HƯỚNG VÀ CÁC GIẢI PHÁP ĐỔI MỚI DNNN TRONG THỜI GIAN TỚI 25 I/ Phương hướng đổi mới các DNNN trong thời gian qua 25 II/ Giải pháp tiếp tục đổi mới và phát triển DNNN 26 1. Định hướng sắp xếp, phát triển DNNN hoạt động kinh doanh và hoạt động công ích 26 1.1 Đối với doanh nghiệp hoạt động kinh doanh 26 1.2 Đối với doanh nghiệp hoạt động công ích 26 2. Sửa đổi, bổ sung cơ chế, chính sách 27 2.1 Đối với doanh nghiệp hoạt động kinh doanh 27 2.2 Đối với doanh nghiệp hoạt động công ích 28 2.3 Giải quyết lao động dôi dư và nợ không thanh toán được 28 3. Đổi mới và nâng cao hiệu quả của các tổng công ty nhà nước; hình thành một số tập đoàn kinh tế mạnh 29 4. Đẩy mạnh cổ phần hoá DNNN 29 5. Thực hiện giao, bán, khoán kinh doanh, cho thuê, sáp nhập, giải thể, phá sản DNNN 30 KẾT LUẬN 31

doc34 trang | Chia sẻ: lvcdongnoi | Ngày: 02/05/2013 | Lượt xem: 1355 | Lượt tải: 0download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Đề tài Thực trạng Doanh nghiệp nhà nước ở nước ta hiện nay, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
, do ®ã chóng chØ ®­îc coi lµ nh÷ng biÖn ph¸p c¶i tiÕn qu¶n lý trong m« h×nh kÕ ho¹ch ho¸ tËp trung mang tÝnh chÊt bao cÊp, thu ®ñ, chi ®ñ, phï hîp víi c¬ chÕ qu¶n lý vµ m« h×nh kinh tÕ cò. Do vËy qu¸ tr×nh ®æi míi kinh tÕ ë n­íc ta cã thÓ chia thµnh ba giai ®o¹n Giai ®o¹n 1980 – 1986 Giai ®o¹n ®æi míi nµy g¾n liÒn víi ®æi míi quan ®iÓm cña ®¶ng vµ nhµ n­íc vÒ qu¶n lý kinh tÕ nãi chung vµ DNNN nãi riªng. C¬ chÕ qu¶n lý cò ®· tá ra k×m h·m søc s¶n xuÊt, triÖt tiªu ®éng c¬ ph¸t triÓn, hËu qu¶ lµ nÒn kinh tÕ tr× trÖ, tôt dèc, khñng ho¶ng, ®êi sèng nh©n d©n xa sót. C¸c DNNN ngµy cµng xa sót. Héi nghÞ ban chÊp hµnh trung ­¬ng lÇn thø s¸u kho¸ IV th¸ng 9 – 1979 ®· ra nghÞ quyÕt vÒ t×nh h×nh vµ nhiÖm vô cÊp b¸ch ®¸nh gi¸ t×nh h×nh thùc tiÔn vµ nh÷ng yªu cÇu bøc thiÕt cña x· héi, trong ®ã nhÊn m¹nh ph¶i “ c¶i tiÕn chÝnh s¸ch ph©n phèi, l­u th«ng ( gi¸, l­¬ng, tµi chÝnh, ng©n hµng ). TiÕp ®ã ChÝnh phñ ®· ban hµnh c¸c quyÕt ®Þnh cã liªn quan ®Ó ®iÒu hµnh nÒn kinh tÕ nãi chung vµ c¸c DNNN nãi riªng nh­ quyÕt ®Þnh sè 25/CP th¸ng 1-1981 vÒ kÕ ho¹ch ba phÇn, quyÕt ®Þnh sè 26 /CP th¸ng 2-1981 vÒ ph©n phèi l­u th«ng ... NghÞ quyÕt trung ­¬ng 6 kho¸ IV vµ quyÕt ®Þnh 25/CP lµ b­íc tiÕn ®Çu tiªn trong viÖc c¬ chÕ qu¶n lý c¸c DNNN tõ c¬ chÕ kÕ ho¹ch ho¸ tËp trung sang c¬ chÕ thÞ tr­êng. Sau ®ã lµ c¸c quyÕt ®Þnh quan träng nh­ quyÕt ®Þnh sè 146/H§BT th¸ng 2-1982; nghÞ quyÕt 306 ( dù th¶o ) cña Bé ChÝnh trÞ vµ quyÕt ®Þnh 16/H§BT th¸ng 6-1986 ®Òu ®­a ra nh÷ng quan ®iÓm vµ biÖn ph¸p ®æi míi qu¶n lý DNNN trong ®iÒu kiÖn c¶i tiÕn , c¬ chÕ qu¶n lý nãi chung. C¸c biÖn ph¸p ®æi míi giai ®o¹n nµy chñ yÕu tËp trung vµo th¸o gì nh÷ng v­íng m¾c, rµo c¶n v« lý cña c¬ chÕ cò, do ®ã cã t¸c dông nh­ cëi trãi, gi¶i phãng n¨ng lùc s¶n xuÊt cña c¸c DNNN vµ cïng víi c¸c biÖn ph¸p kho¸n trong n«ng nghiÖp, c¶i c¸ch ph©n phèi l­u th«ng ®· cã t¸c dông thóc ®Èy s¶n xuÊt nãi chung, ®­a ®Êt n­íc tho¸t khái khñng ho¶ng, tôt dèc. §èi víi c¸c DNNN, viÖc cho phÐp c¸c ®¬n vÞ tù chñ bè trÝ c¸c nguån lùc s¶n xuÊt theo kÕ ho¹ch ba phÇn ®· cã ý nghÜa rÊt quan träng trong ph¸t huy s¸ng t¹o cña c¬ së, tõng b­íc ®­a c¸c yÕu tè thÞ tr­êng vµo c¬ chÕ qu¶n lý doanh nghiÖp. Tuy nhiªn, c¸c biÖn ph¸p giai ®o¹n nµy vÉn mang tÝnh nöa vêi, ch¾p v¸ ( biÓu hiÖn ë kÕ ho¹ch ba phÇn, c¬ chÕ song trïng ) dÉn ®Õn hÖ qu¶ khã h¹ch to¸n, khã kiÓm so¸t, khã ®¸nh gi¸, lîi dông sù rèi r¾m cña c¬ chÕ qu¶n lý ®Ó trôc lîi, trong khi n¨ng lùc s¶n xuÊt vµ søc s¸ng t¹o vÉn ch­a thùc sù ®­îc gi¶i phãng. Giai ®o¹n 1986 – 1990 §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø VI cña ®¶ng n¨m 986 ®¸nh dÊu b­íc ngoÆt c¬ b¶n trong qu¸ tr×nh ®æi míi kinh tÕ nãi chung ët n­íc ta, trong ®ã cã ®æi míi DNNN. §¹i héi chØ râ: “ ph¶i ®æi míi c¬ chÕ qu¶n lý, b¶o ®¶m cho c¸c ®¬n vÞ kinh tÕ quèc doanh cã quyÒn tù chñ, thùc sù chuyÓn sang h¹ch to¸n kinh doanh x· héi chñ nghÜa, lËp l¹i trËt tù, kû c­¬ng trong ho¹t ®éng kinh tÕ. S¾p xÕp l¹i s¶n xuÊt, t¨ng c­êng c¬ së vËt chÊt – kü thuËt ®Ó n©ng cao n¨ng suÊt, chÊt l­îng vµ hiÖu qu¶. Trªn c¬ së ®ã, æn ®Þnh vµ tõng b­íc n©ng cao tiÒn l­¬ng thùc tÕ cña c«ng nh©n, viªn chøc, t¨ng tÝch luü cho xÝ nghiÖp vµ cho nhµ n­íc”. §¹i héi VI vÉn tiÕp tôc kh¼ng ®Þnh vai trß chñ ®¹o cña DNNN nh­ng ®· ®­a ra quan ®iÓm coi chñ ®¹o kh«ng cã nghÜa lµ ph¶i chiÕm tû träng lín trong mäi ngµnh, mäi ®Þa ph­¬ng mµ thÓ hiÖn ë “ n¨ng suÊt, chÊt l­îng, hiÖu qu¶” Sau ®¹i héi ®¶ng lÇn thø VI, ®æi míi DNNN thùc sù trë thµnh néi dung trung t©m cña tiÕn tr×nh ®æi míi toµn bé hÖ thèng kinh tÕ theo h­íng nhÊt qu¸n chuyÓn sang kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa, gi¶i phãng søc s¶n xuÊt x· héi. Th¸ng 11 – 1987 Héi ®ång Bé tr­ëng ( nay lµ ChÝnh phñ ) ban hµnh quyÕt ®Þnh 217/H§BT ®¸nh dÊu b­íc ®æi míi c¬ b¶n DNNN theo h­íng ¸p dông c¬ chÕ míi. TiÕp theo lµ c¸c nghÞ ®Þnh 50/H§BT(3-1988) bæ sung quyÕt ®Þnh 217, nghÞ ®Þnh 27/H§BT ( 3-1989 ) ban hµnh ®iÒu lÖ xÝ nghiÖp quèc doanh ( DNNN ) ... ®· thóc ®Èy tiÕp qu¸ tr×nh ®æi míi DNNN. Giai ®o¹n nµy ®èi víi DNNN lÇ giai ®o¹n b­íc ngoÆt ®­a c¸c DNNN chuyÓn h¼n sang h¹ch to¸n kinh doanh theo nguyªn t¾c thÞ tr­êng hay gäi lµ qu¸ tr×nh th­¬ng m¹i ho¸ cã t¸c dông b¾t buéc c¸c doanh nghiÖp ph¶i ®Þnh h­íng vµo thÞ tr­êng, ®ång thêi t¨ng quyÒn tù chñ cña doanh nghiÖp trong c¸c quyÕt ®Þnh kinh doanh. VÒ mÆt quan hÖ víi nhµ n­íc, trong giai ®o¹n nµy hÖ thèng quan hÖ kÕ ho¹ch dÇn dÇn chuyÓn tõ kÕ ho¹ch trùc tiÕp sang kÕ ho¹ch gi¸n tiÕp, do ®ã c¸c DNNN tõ chç ph¶i ho¹t ®éng theo kÕ ho¹ch víi 9 chØ tiªu ph¸p lÖnh dÇn dÇn b·i bá chØ cßn 1 chØ tiªu nép ng©n s¸ch, xo¸ bá bao cÊp tõ ng©n s¸ch nhµ n­íc, b·i bá chÕ ®é 2 gi¸, h¹ch to¸n kinh doanh theo gi¸ thÞ tr­êng. VÒ qu¶n lý, quyÕt ®Þnh 217/H§BT trao quyÒn tù chñ rÊt réng r·i cho doanh nghiÖp mµ hÇu nh­ kh«ng cã biÖn ph¸p kiÓm so¸t t­¬ng øng. C¸c doanh nghiÖp l¹i trao quyÒn tù chñ cho c¸c bé phËn, chi nh¸nh cña m×nh trong t×m kiÕm, ký hîp ®ång vµ tæ chøc s¶n xuÊt kinh doanh víi c¸c kh¸ch hµng dÉn ®Õn t×nh tr¹ng “tr¨m hoa ®ua në” rÊt s«i ®éng nh­ng còng rÊt phøc t¹p, khã qu¶n lý vÒ mÆt nhµ n­íc . §iÒu ®¸ng chó ý trong giai ®o¹n nµy lµ thùc hiÖn chñ tr­¬ng ph©n cÊp, nhµ n­íc, trung ­¬ng giao quyÒn cho chÝnh quyÒn c¸c ®Þa ph­¬ng ra quyÕt ®Þnh thµnh lËp c¸c DNNN. V× vËy chØ trong vßng 4 n¨m sè l­îng DNNN t¨ng lªn gÇn gÊp 2 lÇn, ®­a sè DNNN cña ViÖt nam lªn 12084, trong ®ã ®Õn 60% lµ c¸c doanh nghiÖp do ®Þa ph­¬ng qu¶n lý. RÊt nhiÒu DNNN do chÝnh quyÒn ®Þa ph­¬ng quyÕt ®Þnh thµnh lËp hÇu nh­ kh«ng ®­îc cÊp vèn, chñ yÕu ho¹t b»ng vèn vay ng©n hµng. Nh×n chung, c¸c DNNN giai ®o¹n nµy ®· tõng b­íc ®æi míi. Mét bé phËn doanh nghiÖp kinh doanh cã hiÖu qu¶, ng­îc l¹i mét bé phËn kh¸c kh«ng thÝch nghi ®­îc víi thÞ tr­êng, thua lç triÒn miªn, trë thµnh g¸nh nÆng cho ng©n s¸ch nhµ n­íc. VÒ tæng thÓ khu vùc DNNN vÉn ®­îc gi÷ vai trß chñ ®¹o cña m×nh, chiÕm trªn d­íi 35% GDP vµ 60% nép ng©n s¸ch nhµ n­íc . Giai ®o¹n 1990 ®Õn nay TiÕp tôc ®­êng lèi ®æi míi kinh tÕ, ®¹i héi toµn quèc lÇn thø VII n¨m 1991 ®· chñ tr­¬ng: “khÈn tr­¬ng s¾p xÕp l¹i vµ ®æi míi qu¶n lý kinh tÕ quèc doanh, b¶o ®¶m kinh tÕ quèc doanh ph¸t triÓn cã hiÖu qu¶, n¾m v÷ng nh÷ng lÜnh vùc vµ ngµnh then chèt ®Ó ph¸t huy vai trß chñ ®¹o trong nÒn kinh tÕ. TËp trung lùc l­îng cñng cè vµ ph¸t triÓn nh÷ng c¬ së träng ®iÓm, nh÷ng c¬ së lµm ¨n cã hiÖu qu¶ vµ cã ý nghÜa ®èi víi nÒn kinh tÕ quèc d©n. Cho thuª, chuyÓn h×nh thøc së h÷u hoÆc gi¶i thÓ c¸c c¬ së thua lç kÐo dµi vµ kh«ng cã kh¶ n¨ng v­¬n lªn. s¾p xÕp l¹i c¸c liªn hiÖp xÝ nghiÖp, tæng c«ng ty phï hîp víi yªu cÇu s¶n xuÊt kinh doanh trong c¬ chÕ thÞ tr­êng” vµ “khu vùc quèc doanh ph¶i ®­îc s¾p xÕp l¹i, ®æi míi c«ng nghÖ vµ tæ chøc qu¶n lý, kinh doanh cã hiÖu qu¶, liªn kÕt vµ hç trî c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c, thùc hiÖn vai trß chñ ®¹o vµ chøc n¨ng cña mét c«ng cô qu¶n lý vÜ m« cña nhµ n­íc. §¹i héi VIII cña ®¶ng n¨m 1996 tiÕp tôc kh¼ng ®Þnh: “ tiÕp tôc ®æi míi vµ ph¸t triÓn cã hiÖu qu¶ KTNN ®Ó lµm tèt vai trß chñ ®¹o: lµm ®ßn bÈy ®Èy nhanh t¨ng tr­ëng kinh tÕ vµ gi¶i quyÕt nh÷ng vÊn ®Ò x· héi, më ®­êng, h­íng dÉn, hç trî c¸c thµnh phÇn kh¸c cïng ph¸t triÓn, lµm lùc l­îng vËt chÊt ®Ó nhµ n­íc thùc hiÖn chøc n¨ng ®iÒu tiÕt vµ qu¶n lý vÜ m«, t¹o nÒn t¶ng cho chÕ ®é x· héi míi”. Thùc hiÖn ®­êng lèi ®æi míi cña ®¶ng, ChÝnh phñ ®· ra hµng lo¹t quyÕt ®Þnh vÒ ®æi míi DNNN vµ trªn thùc tÕ ®· tæ chøc thùc hiÖn hµng lo¹t biÖn ph¸p rÊt m¹nh trªn c¶ hai m¶ng: s¾p xÕp tæ chøc l¹i vµ ®æi míi c¬ chÕ qu¶n lý DNNN. §ã lµ quyÕt ®Þnh 315/H§BT(9-1990), nghÞ ®Þnh 388/H§BT (11-1991), c¸c quyÕt ®Þnh 90 vµ 91/TTg (3-1994), luËt doanh nghiÖp nhµ n­íc (4-1995), chØ thÞ 500/TTg (8-1995), nghÞ ®Þnh 28/CP (5-1996), nghÞ ®Þnh 56/CP ( 10-1996), nghÞ ®Þnh 59/CP ( 10-1996), nghÞ ®Þnh 50/CP (8-1996), chØ thÞ 20/TTg (4-1998) vµ nghÞ ®Þnh 44/CP (6-1998); ®ång thêi tõng b­íc lµm râ thªm quan hÖ qu¶n lý gi÷a nhµ n­íc vµ doanh nghiÖp. §æi míi c¬ chÕ qu¶n lý DNNN Theo quyÕt ®Þnh 315/H§BT c¸c doanh nghiÖp ph¶i rµ so¸t l¹i chøc n¨ng ho¹t ®éng kinh doanh, rµ so¸t l¹i c¸c yÕu tè s¶n xuÊt kinh doanh nh­: thÞ tr­êng, c«ng nghÖ, vèn, tæ chøc lao ®éng, tæ chøc bé m¸y vµ c¸n bé, so¸t xÐt l¹i t×nh h×nh tµi chÝnh doanh nghiÖp, chÊp hµnh kû luËt tµi chÝnh, kÕ to¸n, thèng kª. Nh÷ng xÝ nghiÖp kh«ng tiªu thô ®­îc s¶n phÈm, kh«ng thùc hiÖn ®­îc nhiÖm vô kinh doanh, liªn tiÕp bÞ lç trong thêi gian dµi, kh«ng cã kh¶ n¨ng thanh to¸n vµ kh«ng thÓ kh¾c phôc b»ng c¸c biÖn ph¸p nh­ chuyÓn h­íng s¶n xuÊt, thay ®æi mÆt hµng, ®Çu t­ trang bÞ l¹i, còng nh­ c¸c biÖn ph¸p vÒ chÊn chØnh vµ tæ chøc l¹i s¶n xuÊt kinh doanh víi sù hç trî cña cÊp trªn ... cã thÓ bÞ tuyªn bè gi¶i thÓ. Theo nghÞ ®Þnh 388/H§BT, c¸c DNNN ph¶i ®­îc thµnh lËp l¹i, ®¨ng ký l¹i ®Ó lo¹i bá nh÷ng doanh nghiÖp lµm ¨n thua lç kÐo dµi. Nh­ vËy, nghÞ ®Þnh 388 nh­ mét gi¶i ph¸p hîp ph¸p ho¸, chÝnh thøc ho¸ ®Ó c«ng nhËn c¸c DNNN tån t¹i ®­îc trong c¬ chÕ thÞ tr­êng; ®ång thêi lo¹i bá nh÷ng doanh nghiÖp ®· bÞ thÞ tr­êng lo¹i bá trªn thùc tÕ nh­ng vÉn tån t¹i trªn danh nghÜa. C¸c ngµnh, c¸c ®Þa ph­¬ng ®· khÈn tr­¬ng triÓn khai vµ coi ®©y lµ mét c«ng t¸c quan träng nh»m thóc ®Èy tæ chøc vµ s¾p xÕp l¹i mét b­íc ®Ó n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng cña DNNN. §iÓm míi trong chñ tr­¬ng nµy lµ lÇn ®Çu quy ®Þnh c¸c ®iÒu kiÖn tèi thiÓu vÒ vèn ph¸p ®Þnh, ngµnh nghÒ kinh doanh, luËn chøng vÒ thÞ tr­êng tiªu thô s¶n phÈm trong viÖc thµnh lËp DNNN. Thùc hiÖn nghÞ ®Þnh 388/H§BT c¸c bé, ®Þa ph­¬ng vµ tõng doanh nghiÖp tiÕn hµnh rµ so¸t l¹i tæ chøc cña tõng ®¬n vÞ ®Ó tæ chøc theo ®óng chøc n¨ng, nhiÖm vô ®­îc quy ®Þnh võa ®¶m b¶o quyÒn tù ch­ s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp võa ®¶m b¶o sù kiÓm tra gi¸m s¸t cña nhµ n­íc LuËt doanh nghiÖp nhµ n­íc ban hµnh th¸ng 4-1995 vµ c¸c v¨n b¶n h­íng dÉn thi hµnh ®· t¹o ra c¬ së ph¸p lý tæng qu¸t trong quan hÖ gi÷a DNNN vµ nhµ n­íc. VÒ c¸c néi dung cô thÓ cña c¬ chÕ, ®¸ng chó ý lµ hai m¶ng: tµi chÝnh vµ lao ®éng. NghÞ ®Þnh 59/CP ( 1996), sau ®ã lµ nghÞ ®Þnh 27/CP (1999) bæ sung, söa ®æi nghÞ ®Þnh 59 nh»m x¸c lËp c¬ chÕ tµi chÝnh ®èi víi DNNN. Theo c¸c nghÞ ®Þnh nµy, mét lo¹t biÖn ph¸p ®­îc ¸p dông: chuyÓn chÕ ®é cÊp vèn sang chÕ ®é giao nhËn vèn, chuyÓn tõ ®Þnh møc vèn sang chÕ ®é x¸c ®Þnh vèn ®iÒu lÖ cho doanh nghiÖp, t¨ng quyÒn tù chñ tµi chÝnh ®ång thêi g¾n víi tr¸ch nhiÖm b¶o toµn vèn, ¸p dông mét lo¹t h×nh thøc tµi chÝnh míi nh­ b¸n tr¸i phiÕu, lËp c¸c quü dù tr÷ tµi chÝnh, quü dù phßng mÊt viÖc lµm ... VÒ c¬ chÕ sö dông lao ®éng, theo tinh thÇn bé luËt lao ®éng (12-1994) ®· cã mét lo¹t quyÕt ®Þnh cho phÐp DNNN t¨ng quyÒn tù chñ trong sö dông lao ®éng vµ tr¶ l­¬ng: chuyÓn chÕ ®é biªn chÕ sang hîp ®ång, ¸p dông c¬ chÕ qu¶n lý theo l­¬ng tèi thiÓu, c¬ chÕ tuyÓn dông, th«i viÖc tho¶ ­íc tËp thÓ ... S¾p xÕp l¹i DNNN Trong giai ®o¹n 1991-1993 theo quyÕt ®Þnh 315/H§BT th¸ng 9 n¨m 1990 vÒ gi¶i thÓ vµ tæ chøc l¹i nh÷ng DNNN yÕu kÐm, nghÞ ®Þnh 388/H§BT th¸ng 11 n¨m 1991 vÒ nguyªn t¾c vµ ®iÒu kiÖn lµ thµnh lËp l¹i DNNN, quyÕt ®Þnh sè 202/CP ngµy 8 th¸ng 6 n¨m 1992 thÝ ®iÓm cæ phÇn ho¸ mét sè DNNN. Trong giai ®o¹n 1994-1997, theo quyÕt ®Þnh sè 90/TTg vµ 91/TTg vµ chØ thÞ 500/TTg vÒ s¾p xÕp c¸c DNNN gi¶i thÓ nh÷ng liªn hiÖp xÝ nghiÖp, tæng c«ng ty tr­íc ®©y, h×nh thµnh nh÷ng tæng c«ng ty cã quy m« lín( tæng c«ng ty 91) va quy m« võa(tæng c«ng ty 90), nghÞ ®Þnh 28/CP( 5-1996) vÒ chuyÓn ®æi mét sè DNNN thµnh c«ng ty cæ phÇn. Tõ gi÷ nh÷ng n¨m 1998 ®Õn nay, theo chØ thÞ 20/CT-TTg ( 4-1998), chØ thÞ 15/CT-TTg ( 5-1999) vµ nghÞ ®Þnh 44/CP vÒ cæ phÇn ho¸ kÕt hîp ph­¬ng ¸n tæng thÓ s¾p xÕp DNNN. Cã ba néi dung c¬ b¶n vÒ s¾p xÕp tæ chøc l¹i DNNN ®­îc nhÊn m¹nh lµ: s¾p xÕp DNNN theo ph­¬ng ¸n tæng thÓ tõng vïng, ngµnh,tæ chøc l¹i tæng c«ng ty theo h­íng thÝ ®iÓm thµnh lËp tËp ®oµn kinh tÕ : cæ phÇn ho¸ DNNN. NghÞ ®Þnh sè 103/1999/N§-CP vÒ giao , b¸n, kho¸n, cho thuª DNNN cã vèn d­íi 1tû ®ång kinh doanh thua lç kÐo dµi thuéc ngµnh nhµ n­íc kh«ng cÇn n¾m gi÷ cæ phÇn ®· ®­îc ban hµnh ngµy 10-9-1999 ®Ó cã c¬ s¾p xÕp c¸c DNNN nhá, yÕu kÐm. Gi÷a n¨m 2000 theo sè liÖu cña ban ®æi míi doanh nghiÖp trung ­¬ng, ®· gi¶m ®­îc trªn mét nöa sè ®Çu mèi DNNN, tæng sè tõ trªn 12000 doanh nghiÖp gi¶m xuèng cßn 5280 doanh nghiÖp, trong ®ã cã 732 doanh nghiÖp c«ng Ých vµ 4548 doanh nghiÖp kinh doanh. Nh­ vËy sè DNNN ®· gi¶m trªn mét nöa, trong ®ã 48% lµ s¸p nhËp vµo c¸c doanh nghiÖp lín h¬n, hiÖu qu¶ h¬n, 52% gi¶i thÓ. MÆc dï vËy tû träng DNNN trong tæng s¶n phÈm quèc néi vÉn t¨ng tõ 36.5% n¨m 1991 lªn 40.7% n¨m 1998, vµ tû lÖ nép ng©n s¸ch nhµ n­íc , lîi nhuËn trªn vèn nhµ n­íc ®Òu t¨ng lªn ®¸ng kÓ. Nh­ vËy khu vùc DNNN nãi chung sau khi x¸c lËp c¬ chÕ qu¶n lý míi vµ tæ chøc s¾p xÕp l¹i vÉn ph¸t triÓn kh¸. Trong 5 n¨m 1991-1995 tèc ®é t¨ng tr­ëng b×nh qu©n hµng n¨m cña kinh tÕ quèc doanh lµ 11.7%, gÇn gÊp r­ìi tèc ®é t¨ng tr­ëng b×nh qu©n cña toµn bé nÒn kinh tÕ vµ gÊp ®«i kinh tÕ ngoµi quèc doanh ViÖc s¾p xÕp c¸c DNNN ®· gãp phÇn thay ®æi mét b­íc c¬ cÊu vèn vµ lao ®éng cña doanh nghiÖp, cã t¸c ®éng nhÊt ®Þnh ®Õn qu¸ tr×nh tÝch luü vµ tËp trung. Vµ b»ng nh÷ng chÝnh s¸ch hç trî phï hîp chóng ta ®· gi¶i quyÕt ®­îc c¬ b¶n vÊn ®Ò trî cÊp vµ b¶o ®¶m chÝnh s¸ch cho 600000 c«ng nh©n gi¶m biªn chÕ trong hai ®ît s¾p xÕp; ®ång thêi l¹i tuyÓn dông míi mét sè l­îng gÇn t­¬ng ®­¬ng. §Ó ®Èy m¹nh s¾p xÕp l¹i DNNN, theo tinh thÇn nghÞ quyÕt héi nghÞ ban chÊp hµnh trung ­¬ng lÇn thø t­ kho¸ VIII, thñ t­íng chÝnh phñ ®· ra chØ thÞ sè 20/1998/CT-TTg ngµy 21 th¸ng 4 n¨m 1998 th× vÊn ®Ò träng t©m lµ tæ chøc ph©n lo¹i DNNN dùa trªn sù n¾m v÷ng vµ ph©n tÝch t×nh h×nh ho¹t ®éng cña c¸c doanh nghiÖp trong ba n¨m gÇn ®©y nhÊt ®Ó tæ chøc l¹i s¶n xuÊt kinh doanh cho phï hîp víi tõng lo¹i, DNNN ®­îc ph©n thµnh ba nhãm: nhãm mét gåm nh÷ng doanh nghiÖp quan träng, cÇn duy tr× ho¹t ®éng theo luËt DNNN ®Ó ph¸t huy vai trß nßng cèt vµ dÉn d¾t trong qu¸ tr×nh c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸. Nh÷ng doanh nghiÖp thuéc lo¹i nµy duy tr× 100% vèn nhµ n­íc. Nhãm hai gåm nh÷ng doanh nghiÖp cÇn chuyÓn ®æi c¬ cÊu së h÷u, lµ nh÷ng doanh nghiÖp kh«ng cÇn duy tr× 100% vèn nhµ n­íc. Nhãm ba gåm nh÷ng doanh nghiÖp bÞ thua lç kÐo dµi cÇn ®­îc sö lý thÝch hîp Theo c¸c chñ tr­¬ng, quyÕt ®Þnh, h­íng dÉn cña nhµ n­íc ph­¬ng h­íng xö lý c¸c doanh nghiÖp sau khi ph©n lo¹i quy m« lín vµ trunh b×nh nh­ sau: - §èi víi doanh nghiÖp ho¹t ®éng c«ng Ých: nh÷ng doanh nghiÖp nµo cã ®ñ ®iÒu kiÖn h¹ch to¸ntheo quy m« doanh nghiÖp th× tiÕp tôc duy tr× 100% së h÷u nhµ n­íc vµ thùc hiÖn c¸c cÝnh s¸ch hç trî ®èi víi nh÷ng nhiÖm vô mµ nhµ n­íc giao. Doanh nghiÖp cã tr¸ch nhiÖm b¶o toµn vèn vµ ®­îc quyÒn huy ®éng thªm c¸c nguån vèn kh¸c theo quy ®Þnh cña nhµ n­íc, ®­îc trÝch lËp 3 quü trªn c¬ së hoµn thµnh ®Þnh møc chi phÝ do nhµ n­íc quy ®Þnh vµ thùc hiÖn c¬ chÕ qu¶n lý nh­ doanh nghiÖp. Cßn nh÷ng DNNN c«ng Ých qu¸ nhá cã thÓ thùc hiÖn ph­¬ng thøc giao kho¸n cho tËp thÓ lao ®éng hoÆc cho c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c ®Êu thÇu qu¶n lý thùc hiÖn hîp ®ång cña nhµ n­íc. - §èi víi c¸c DNNN ho¹t ®éng kinh doanh: trõ lÜnh vùc nhµ n­íc ®éc quyÒn kinh doanh cÇn gi÷ së h÷u nhµ n­íc, cßn l¹i c¸c doanh nghiÖp cã quy m« võa vµ lín ®ang ho¹t ®éng cã hiÖu qu¶ sÏ m¹nh d¹n cæ phÇn ho¸ vµ cho phÐp doanh nghiÖp tù quyÕt ®Þnh c¬ cÊu së h÷u trong qu¸ tr×nh cæ phÇn ho¸, kh«ng cÇn duy tr× tû lÖ cæ phÇn khèng chÕ cña nhµ n­íc hoÆc duy tr× mét phÇn giai ®o¹n ®Çu råi cã thÓ b¸n tiÕp trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng sau khi chuyÓn thµnh c«ng ty cæ phÇn. - Nh÷ng DNNN kh«ng thuéc diÖn ®éc quyÒn nhµ n­íc, ®ang bÞ thua lç vµ nh÷ng DNNN qu¸ nhá kh«ng thÓ cæ phÇn ho¸ ®­îc th× ¸p dông ph­¬ng thøc giao, b¸n, kho¸n, cho thuª, ®Êu thÇu doanh nghiÖp theo nh÷ng ®iÒu kiÖn quy ®Þnh cña nhµ n­íc. §èi víi nh÷ng DNNN ®ang l©m vµo t×nh tr¹ng mÊt kh¶ n¨ng thanh to¸n nî ®Õn h¹n 2-3 n¨m liªn tôc, sau khi ®· ¸p dông c¸c biÖn ph¸p kh¾c phôc vÉn kh«ng cã chuyÓn biÕn tÝch cùc th× kiªn quyÕt cho giai thÓ hoÆc ph¸ s¶n. Thùc hiÖn cñ tr­¬ng s¾p xÕp trªn, ®Õn gi÷a n¨m 2000, c¸c bé, ®Þa ph­¬ng vµ tæng c«ng ty ®· cã ®Ò ¸n tæng thÓ s¾p xÕp l¹i DNNN. Theo tæng hîp s¬ bé cña ban ®æi míi doanh nghiÖp, ph­¬ng ¸n ®Ò ra cña c¸c bé, ®Þa ph­¬ng nh­ sau: Sè doanh nghiÖp cÇn duy tr× 100% vèn nhµ n­íc chiÕm 49.68% tæng sè doanh nghiÖp Sè doanh nghiÖp cÇn chuyÓn ®æi c¬ cÊu së h÷u chiÕm 42.10% tæng sè doanh nghiÖp Sè doanh nghiÖp bÞ thua lç kÐo dµi, liªn tôc tõ hai n¨m trë lªn chiÕm8.22% tæng sè doanh nghiÖp Tuy nhiªn trªn thùc tÕ viÖc s¾p xÕp l¹i DNNN gÆp rÊt ngiÒu khã kh¨n vµ kh«ng thùc hiÖn ®óng nh­ ®Ò ¸n cña chÝnh c¸c bé, ®Þa ph­¬ng vµ tæng c«ng ty lËp nªn. Cho ®Õn cuèi n¨m 2000 míi chØ s¾p xÕp ®­îc trªn 500 doanh nghiÖp, chñ yÕu lµ cæ phÇn ho¸, ®¹t ch­a tíi 50% kÕ ho¹ch, cßn c¸c h×nh thøc s¾p xÕp kh¸c nh­ giao, b¸n, kho¸n, ®Êu thÇu, gi¶i thÓ, ph¸ s¶n hÇu nh­ ch­a ®­îc thùc hiÖn. II/ KÕt qu¶ ®¹t ®­îc vÒ qu¸ tr×nh ®æi míi DNNN trong thêi gian qua 1. Nh÷ng thµnh tùu chñ yÕu VÒ tæng thÓ, mÆc dï sè l­îng DNNN gi¶m ®¸ng kÓ, sè l­îng c«ng nh©n ®iÒu chØnh m¹nh kho¶ng 600000 ng­êi ra khái DNNN, ®ång thêi còng bæ xung mét lùc l­îng míi. Qu¸ tr×nh ®æi míi võa thay ®æi c¬ chÕ qu¶n lý, võa tæ chøc s¾p xÕp l¹i nhiÒu ®ît trong ®iÒu kiÖn chuyÓn ®æi kinh tÕ, nh­ng khu vùc DNNN vÉn cã tèc ®é t¨ng tr­ëng cao vµ gi÷ vÞ trÝ ®¸ng kÓ trong ®ãng gãp ng©n s¸ch vµ xuÊt khÈu. Thµnh tùu t¨ng tr­ëng cña khu vùc DNNN cµng cã ý nghÜa khi ®Æt trong tæng thÓ tèc ®é t¨ng tr­ëng chung cña nÒn kinh tÕ thêi kú 10 n¨m qua ë møc kh¸ cao ( GDP n¨m 2000 ®· gÊp 2 lÇn GDP n¨m 1990). Nh­ vËy t¨ng tr­ëng cña khu vùc DNNN cao h¬n khu vùc d©n doanh , cao h¬n tèc ®é chung cña nÒn kinh tÕ quèc d©n §· thay ®æi c¬ b¶n c¬ chÕ tµi chÝnh ®èi víi DNNN cã t¸c dông xo¸ bá bao cÊp cho khu vùc nµy tõ ng©n s¸ch nhµ n­íc. TÝnh chung cho c¶ yhêi kú 1988-1998 tû lÖ tµi trî trùc tiÕp tõ ng©n s¸ch nhµ n­íc d­íi tÊt c¶ c¸c h×nh thøc: ®Çu t­, cÊp vèn l­u ®éng, bï lç, bï gi¸ ®· gi¶m tõ møc 8.5% GDP xuèng cßn 0.5%GDP. nh­ vËy vÒ c¬ b¶n c¸c DNNN ®· ®­îc “ th­¬ng m¹i ho¸” - mét qu¸ tr×nh kh«ng dÔ thùc hiÖn ë c¸c n­íc chuyÓn ®æi. Do vËy chi ng©n s¸ch nhµ n­íc cã ®iÒu kiÖn tËp tring cho c¸c môc tiªu kh¸c trong khi vÉn duy tr× ®­îc hiÖu qu¶, vai trß cña c¸c DNNN nh­ nh÷ng tæ chøc kinh tÕ ho¹ch to¸n ®éc lËp HiÖu qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh cña DNNN vÒ tæng thÓ ®· ®­îc n©ng lªn so víi tr­íc xÐt trªn ¸t c¶ c¸c mÆt. C¸c chØ sè vÒ hiÖu suÊt vèn , l·i tuyÖt ®èi, sè nép ng©n s¸ch, tû lÖ nép ng©n s¸ch nhµ n­íc trªn vèn mÆc dï thÊp h¬n nhiÒu so víi c¸c khu vùc kh¸c nh­ng so víi thêi kú tr­íc ®æi míi ®· cã sù c¶i thiÖn ®¸ng kÓ VÒ mÆt qu¶n lý b­íc ®Çu ®· ph©n ®Þnh chøc n¨ng qu¶n lý nhµ n­íc cña c¸c c¬ quan nhµ n­íc víi chøc n¨ng s¶n xuÊt kinh doanh cña c¸c DNNN. Cô thÓ lµ lµm râ c¸c quan hÖ: ai lµ chñ së h÷u vèn; møc ®é tù chñ cña doanh nghiÖp ®Õn ®©u, quan hÖ víi c¬ quan chñ qu¶n. Nhê x¸c ®Þnh râ quyÒn tù chñ cña DNNN nªn trong viÖc thùc hiÖn chñ tr­ëng liªn doanh, liªn kÕt víi n­íc ngoµi qua ho¹t ®éng ®Çu t­ quèc tÕ, c¸c DNNN ( chiÕm 96% sè dù ¸n ) ®· chñ ®éng, tÝch cùc vµ thùc hiÖn kh¸ thµnh c«ng, gãp phÇn thu hót, ®Èy m¹nh vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi vµo ViÖt nam h¬n 10 n¨m qua. Trong ®æi míi tæ chøc qu¶n lý, m« h×nh tæng c«ng ty ( chñ yÕu lµ c¸c tæng c«ng ty 91 ) ®· b­íc ®Çu ph¸t huy t¸c dông lµ nh÷ng DNNN nßng cèt cña kinh tÕ nhµ n­íc ( hiÖn nay 17 tæng c«ng ty 91 vµ 76 tæng c«ng ty 90, céng chung lµ 93 tæng c«ng ty víi 1534 doanh nghiÖp thµnh viªn n¾m gi÷ 66% vèn, 55% lao ®éng, trªn 90% kim ng¹ch xuÊt khÈu, 80% nép ng©n s¸ch cña khu vùc DNNN; c¸c tæng c«ng ty s¶n xuÊt 94% s¶n l­îng ®iÖn, 97% than, 64% thÐp, 59% xi m¨ng, 50% giÊy …) MÆc dï cßn nhiÒu vÊn ®Ò trong tæ chøc m« h×nh tæng c«ng ty nh­ ®· x¸c lËp ®­îc trªn thùc tÕ nhiÒu tæng c«ng ty m¹nh, cã kh¶ n¨ng thùc hiÖn c¸c dù ¸n ®Çu t­ lín, c¹nh tranh víi c¸c doanh nghiÖp n­íc ngoµi Trong thùc hiÖn ®a d¹ng ho¸ së h­ò: cæ phÇn ho¸, t­ nh©n ho¸, giao kho¸n, gi¶i thÓ, ph¸ s¶n; mÆc dï tiÕn hµnh chËm nh­ng sau 6 n¨m thÝ ®iÓm , t×m tßi, tranh luËn ®Õn n¨m 1998-1999 chóng ta ®· t­¬ng ®èi thèng nhÊt vÒ quan ®iÓm vµ triÓn khai m¹nh c¸c gi¶i ph¸p chuyÓn ®æi së h÷u, ®Æc biÖt lµ cæ phÇn ho¸ ®Òu chøng tá tÝnh hiÖu qu¶ cña gi¶i ph¸p. Râ rµng kÕt qu¶ cæ phÇn ho¸ vµ ®a d¹ng ho¸ h×nh thøc së h÷u thêi kú võa qua võa cã t¸c dông, ý nghÜa kh¼ng ®Þnh h­íng tæ chøc s¾p xÕp l¹i DNNN, võa cã t¸c dông tËp d­ît m« h×nh vµ c¸ch lµm ®Ó tiÕn hµnh ë quy m« réng h¬n ®èi víi c¸c doanh nghiÖp khã kh¨n h¬n ë giai ®o¹n sau n¨m 2000 2. Nh÷ng yÕu kÐm chñ yÕu cña c¸c DNNN hiÖn nay 2.1 VÒ hiÖu qu¶ kinh doanh MÆc dï ®· ®­îc ®Çu t­ vµ ­u ®·i nhiÒu tõ phi¸ nhµ n­íc, sau nhiÒu lÇn s¾p xÕp tæ chøc l¹i vµ ®æi míi c¬ chÕ, nh­ng c¸c DNNN vÉn ch­a chøng tá ®­îc tÝnh hiÖu qu¶ cña m×nh so víi khu vùc d©n doanh, ch­a ®¸p øng ®­îc mong muèn cña ®¶ng vµ nhµ n­íc, ch­a t­¬ng xøng víi tiÒm lùc vµ ­u ®·i do nhµ n­íc dµnh cho Mét DNNN kinh doanh cã hiÖu qu¶ theo c¸c tiªu chÝ hiÖn hµnh do bé tµi chÝnh quy ®Þnh, ph¶i ®¹t c¸c tiªu chuÈn: b¶o toµn vµ ph¸t triÓn ®­îc vèn, ph¶i trÝch ®ñ khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh; l­¬ng b×nh qu©n ph¶i b»ng hoÆc v­ît møc b×nh qu©n cña doanh nghiÖp cïng ngµnh nghÒ trªn ®Þa bµn; tr¶ ®Çy ®ñ c¸c kho¶n nî ®Õn h¹n, nép ®ñ c¸c kho¶n thuÕ theo luËt ®Þnh; cã l·i, nép ®ñ tiÒn sö dông vèn vµ lËp ®ñ c¸c quü doanh nghiÖp nh­: dù phßng tµi chÝnh, trî cÊp mÊt viÖc lµm, ®Çu t­ ph¸t triÓn, khen th­ëng, phóc lîi. Nh­ng theo sè liÖu n¨m 1997 cña bé tµi chÝnh, trong tæng sè 5429 DNNN th× sè kinh doanh cã hiÖu qu¶ chØ chiÕm 40.44%. Sè liÖu nµy thèng nhÊt víi sè liÖu cña ban ®æi míi doanh nghiÖp trung ­¬ng th¸ng 2-2000: sè doanh nghiÖp cã l·i thùc sù chiÕm 40%, sè doanh nghiÖp bÞ thua lç chiÕm 20% ( nÕu tÝnh ®ñ khÊu hao gi¸ trÞ tµi s¶n cè ®Þnh th× doanh nghiÖp lµm ¨n thua lç cßn lín h¬n ), sè doanh nghiÖp cßn l¹i n»m trong t×nh tr¹ng kh«ng æn ®Þnh, khi lç, khi l·i vµ l·i còng kh«ng lín. VÒ tèc ®é t¨ng tr­ëng b×nh qu©n cña DNNN: sau mét thêi gian dµi ®¹t liªn tôc t¨ng 13%/n¨m, ®Õn n¨m 1998 vµ ®Çu n¨m 1999 tèc ®é t¨ng cßn 8-9%. HiÖu qu¶ sö dông vèn gi¶m; n¨m 1995, mét ®ång vèn t¹o ra ®­îc 3.46 ®ång doanh thu vµ 0.19 ®ång lîi nhuËn; ®Õn n¨m 1998 c¸c con sè t­¬ng øng chØ cßn 2.9 vµ 0.14; n¨m1998 trong ngµnh c«ng nghiÖp, mét ®ång vèn chØ lµm ra ®­îc 0.024 ®ång lîi nhuËn; sè doanh nghiÖp bÞ lç trong ngµnh th­¬ng m¹i, dÞch vô, du lÞch, kh¸ch s¹n chiÕm tíi 41%. C«ng nî trong DNNN hiÖn qu¸ lín: nî ph¶i thu chiÕm tíi trªn 60% vµ nî ph¶i tr¶ b»ng 124% vèn nhµ n­íc trong doanh nghiÖp, trong ®ã tû lÖ qu¸ h¹n hoÆc khã ®ßi chiÕm tûlÖ lín. Sè nµy ®Æc biÖt nhiÒu trong c¸c DNNN do ®Þa ph­¬ng qu¶n lý. Do t×nh h×nh tµi chÝnh nh­ vËy, nhµ n­ícvÉn ph¶i th­êng xuyªn dµnh tiÒn hç trî cho DNNN: trong 3 n¨m 1997-1999 ng©n s¸ch nhµ n­íc ®· ®Çu t­ trùc tiÕp cho doanh nghiÖp gÇn 8000 tû ®ång trong ®ã cã 6482 tû ®ång cÊp bæ sung cho doanh nghiÖp. Ngoµi ra nhµ n­íc cßn miÔn gi¶m thuÕ 2288 tû ®ång, xo¸ nî 1088 tû ®ång, khoanh nî 3392 tû ®ång , gi·n nî 540 tû ®ång, cho vay vèn tÝn dông ­u ®·i 8685 tû ®ång. Nh­ng ®¸ng chó ý lµ viÖc hç trî nµy kh«ng mang l¹i hiÖu qu¶ t­¬ng øng, sè nép vµo ng©n s¸ch nhµ n­íc Ýt h¬n phÇn nhµ n­íc hç trî cho doanh nghiÖp. T×nh tr¹ng kh«ng hiÖu qu¶ cña DNNN trong ®iÒu kiÖn n­íc ta hiÖn nay cã nguy c¬ ®e do¹ tÝnh an toµn cña toµn bé hÖ thèng tµi chÝnh bëi v× c¸c DNNN lµ c¸c kh¸ch hµng vay chñ yÕu cña 4 ng©n hµng th­¬ng m¹i quèc doanh ( chiÕm 57-60% vay vèn néi tÖ, trªn 90% vay ngo¹i tÖ tÝn dông cña c¸c ng©n hµng th­¬ng m¹i quèc doanh ) 2.2 VÒ kh¶ n¨ng c¹nh tranh C¸c DNNN rÊt yÕu kÐm vÒ kh¶ n¨ng c¹nh tranh. Cã nhiÒu ngµnh, s¶n phÈm cña DNNN ®ang ®­îc b¶o hé tuyÖt ®èi hoÆc b¶o hé qua hµng rµo thuÕ quan, trî cÊp ( qua ­u ®·i tÝn dông vµ bï lç, miÔn thuÕ …) nh­ng c¸c DNNN vÉn ch­a chøng tá kh¶ n¨ng c¹nh tranh cña m×nh, thËm chÝ nhiÒu doanh nghiÖp l¹i cè g¾ng luËn chøng ®Ó nhµ n­íc t¨ng c­êng c¸c biÖn ph¸p b¶o hé m¹nh h¬n ®Ó duy tr× viÖc lµm vµ thÞ phÇn. Theo mét sè sè liÖu nghiªm cøu gÇn ®©y cña bé kÕ ho¹ch vµ ®Çu t­, n¨m 2000 cho thÊy c¸c mÆt hµng nh­ thÐp, xi m¨ng, ph©n bãn, ®å ®iÖn d©n dông, kÝnh x©y dùng, sø x©y dùng, xe ®¹p, ®éng c¬ næ …®Òu ®­îc b¶o hé b»ng c¶ c«ng cô thuÕ quan vµ phi thuÕ quan dÉn ®Õn gi¸ c¶ thÞ tr­êng ViÖt nam cao h¬n gi¸ quèc tÕ 10-50% tuú mÆt hµng. Kh¶ n¨ngc¹nh tranh kÐm cña c¸c DNNN thÓ hiÖn ngay trªn thÞ tr­êng néi ®Þa: ë nh÷ng ngµnh cã kh¶ n¨ng sinh lîi, thÞ phÇn cña c¸ccã xu h­íng gi¶m sót nh­êng chç cho khu vùc ®Çu t­ n­íc ngoµi vµ khu vùc d©n doanh … Kh¶ n¨ng c¹nh tranh kÐm cña c¸c DNNN trong ®iÒu kiÖn ViÖt nam ®ang vµ sÏ thùc hiÖn c¸c cam kÕt héi nhËp quèc tÕ cã nguy c¬ dÉn ®Õn t×nh h×nh ®Êt n­íc sÏ ph¶i chÞu chi phÝ rÊt lín trong t­¬ng lai ®Ó trî cÊp, duy tr× c¸c DNNN 2.3 VÒ c¬ cÊu DNNN Khu vùc DNNN cã c¬ cÊu cßn bÊt hîp lý. C¬ cÊu ngµnh, vïng, quy m« cßn bÊt hîp lý ®Òu ch­a ®­îc chuyÓn dÞch theo h­íng s¾p xÕp l¹i. Tr­íc hÕt tû träng DNNN ( xÐt vÒ sè l­îng ë khu n«ng nghiÖp ( 25%) vµ th­¬ng m¹i, dÞch vô (40%) lµ qu¸ lín trong khi mét c¬ cÊu hîp lý ®ßi hái DNNN, ®Æc biÖt lµ c«ng nghiÖp chÕ biÕn, chÕ t¹o. C¬ cÊu cÊp qu¶n lý còng bÊt hîp lý ë chç tû träng doanh nghiÖp thuéc ®Þa ph­¬ng qu¶n lý qua cao ( trªn 60% vÒ sè l­îng ). VÒ quy m«, tÝnh ®Õn 1-9-1999 sè doanh nghiÖp cã quy m« d­íi 5 tû ®ång chiÕm 65%, trong ®ã gÇn 3/4 lµ doanh nghiÖp ®Þa ph­¬ng, cßn cã ®Õn 1314 doanh nghiÖp (23%) cã vèn d­íi 1 tû ®ång. Sè doanh nghiÖp cã vèn trªn 10 tû ®ång chØ chiÕm 21%. Víi c¬ cÊu bÊt hîp lý nªu trªn DNNN khã cã thÓ thùc hiÖn ®Çy ®ñ c¸c chøc n¨ng vµ kú väng vÒ vai trß mµ ®¶ng vµ nhµ n­íc mong ®îi. 3. Nh÷ng nguyªn nh©n dÉn ®Õn sù yÕu kÐm cña c¸c DNNN 3.1 §Çu t­ sai Trong x©y dùng míi vµ c¶i t¹o c¸c DNNN kh«ng tÝnh ®Õn sù biÕn ®éng cña thÞ tr­êng. §Çu t­ sai b¾t nguån tõ nh÷ng quyÕt ®Þnh tõ thêi bao cÊp, vÝ dô c«ng ty gang thÐp Th¸i Nguyªn, c«ng ty d©u t¬ t¨m, mét sè má vµ nhµ m¸y ho¸ chÊt … Tuy nhiªn sau nhiÒu n¨m ®æi míi theo c¬ chÕ thÞ tr­êng viÖc ®Çu t­ sai vÉn tiÕp diÔn. Sù qu¶n lý cña nhµ n­íc kh«ng ®ñ hiÖu lùc ®Ó ng¨n chÆn t×nh tr¹ng ®Çu t­ kh«ng tÝnh ®Õn thÞ tr­êng, kh«ng c©n ®èi víi nguyªn liÖu, còng kh«ng tÝnh ®Õn gi¸ thµnh. Cã nh÷ng ngµnh hoÆc ®Þa ph­¬ng vÉn muèn tranh thñ cµng nhiÒu vèn nhµ n­íc cµng tèt ®Ó x©y dùng cho ®­îc nh÷ng doanh nghiÖp kh«ng thËt cÇn thiÕt cña ngµnh m×nh, ®Þa ph­¬ng m×nh, cã khi v× môc ®Ých ngoµi kinh tÕ. T×nh tr¹ng ®Çu t­ sai, kh«ng tÝnh ®Õn thÞ tr­êng mét phÇn b¾t nguån tõ c«ng t¸c quy ho¹ch. Trong kh¸ nhiÒu tr­êng hîp, quy ho¹ch th­êng xuÊt ph¸t tõ ý muèn chñ quan, nãi lµ tËp trung mòi nhän, nh­ng råi ngµnh nµo còng ®Çu t­, ®Þa ph­¬ng nµo còng muèn tù tóc, tù cÊp, cã ®ñ “ c¬ cÊu kinh tÕ ” theo h­íng “c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ”, bá qua nh÷ng nguyªn t¾c c¬ b¶n cña c«ng t¸c nµy. Chñ tr­¬ng ®Çu t­ ®· sai ngay tõ ®Çu, c«ng viÖc x©y dùng l¹i giao cho mét ban qu¶n lý dù ¸n kÐm n¨ng lùc vµ kh«ng cã tr¸ch nhiÖm , g©y ra chÊt l­îng x©y dùng thÊp, vèn ®Çu t­ thÊt tho¸t kh«ng nhá. TÊt c¶ dån gi¸ thµnh c«ng tr×nh lµm cho kh«ng cã gi¸m ®èc nµo cã thÓ tµi giái ®Õn møc kh¾c phôc ®­îc hËu qu¶ kÐm hiÖu qu¶ vµ n¨ng lùc c¹nh tranh. 3.2 T×nh tr¹ng thiÕu vèn phæ biÕn Doanh nghiÖp do nhµ n­íc quyÕt ®Þnh thµnh lËp, nh­ng kh«ng cÊp ®ñ vèn cho s¶n xuÊt kinh doanh buéc ph¶i ®i vay víi l·i suÊt ng©n hµng. Nh×n chung vèn nhµ n­íc th­êng chØ chiÕm kho¶ng 60% tæng sè vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp, trong ®ã t¹i tæng c«ng ty 91 lµ 75%, t¹i c¸c doanh nghiÖp do bé, ngµnh qu¶n lý lµ 45% vµ do c¸c ®Þa ph­¬ng qu¶n lý lµ 50%. XÐt vÒ sè tuyÖt ®èi n¨m 1998 vèn Nhµ n­íc b×nh qu©n cña mét tæng c«ng ty 91 lµ 3661 tû ®ång ( t­¬ng ®­¬ng 240 triÖu USD ), nh­ng l¹i cã ®Õn 14/17 tæng c«ng ty 91 cã vèn d­íi møc b×nh qu©n ®ã. Vèn cña tæng c«ng ty 90 cßn thÊp h¬n nhiÒu: b×nh qu©n mét tæng c«ng ty 90 chØ cã 280 tû ®ång, trong ®ã 80% sè tæng c«ng ty 90 cã møc vèn thÊp h¬n møc b×nh qu©n, 35% sè tæng c«ng ty 90 cã vèn Nhµ n­íc d­íi 100 tû ®ång. Kh¶ n¨ng trÝch lîi nhuËn ®Ó lËp quü ph¸t triÓn s¶n xuÊt rÊt thÊp; sè vèn l­u ®éng hiÖn cã còng chØ huy ®éng cho kinh doanh ®­îc kho¶ng 50%, sè cßn l¹i n»m ë vËt t­ mÊt m¸t, kÐm phÈm chÊt, c«ng nî kh«ng thu håi ®­îc… 70-90% vèn l­u ®éng cña DNNN ph¶i ®i vay ng©n hµng. 3.3 Tr×nh ®é kü thuËt , c«ng nghÖ l¹c hËu PhÇn lín c¸c DNNN ®­îc trang bÞ m¸y mãc thiÕt bÞ tõ nhiÒu nguån kh¸c nhau, cã nh÷ng thiÕt bÞ l¹c hËu, giµ cçi, s¶n xuÊt tõ nh÷ng n¨m 50,60. Theo ®iÒu tra cña viÖn b¶o hé lao ®éng gi÷a n¨m 1999 th× trªn 70% ®· hÕt khÊu hao, gÇn 50% ®· ®­îc t©n trang; theo b¸o c¸o cña bé khoa häc, c«ng nghÖ vµ m«i tr­êng th× c«ng nghÖ cña ta l¹c hËu so víi thÕ giíi tõ 10-20 n¨m; møc ®é hao mßn h÷u h×nh tõ 30-50%, thËm chÝ 38% trong sè nµy ë d¹ng thanh lý. 3.4 Sè lao ®éng d­ thõa ®ang rÊt lín Theo b¸o c¸o cña ban ®æi míi doanh nghiÖp trung ­¬ng th¸ng 2-2000 ®­a ra con sè lµ 4% tæng sè lao ®éng d­ thõa. Cã mét sè ®Þa ph­¬ng, ngµnh sè lao ®éng d«i d­ kh¸ lín nh­: H¶i D­¬ng 33%, Nam §Þnh 27%, NghÖ An 16%, H¶i Phßng 15%, Thanh Ho¸ 10%, tæng c«ng ty thÐp 12%, bé thuû s¶n 14% lao ®éng d«i d­ 3.5 Doanh nghiÖp kh«ng ®­îc tù chñ vÒ tµi chÝnh Cã thÓ coi ®©y lµ trë ng¹i rÊt quan träng khiÕn doanh nghiÖp kh«ng thÓ tù chñ kinh doanh. §¹i diÖn chñ së h÷u cña tµi s¶n nhµ n­íc t¹i doanh nghiÖp lµ ai cho ®Õn nay vÉn kh«ng râ, g©y ra nhiÒu lóng tóng, khã kh¨n trong viÖc sö dông tµi s¶n ®ã. C¬ quan chøc n¨ng qu¶n lý tµi s¶n cña DNNN vÒ c¬ b¶n vÉn ®ang thùc hiÖn quyÒn qu¶n lý theo kiÓu cò. C¬ chÕ tµi chÝnh vµ h¹ch to¸n cña DNNN bÞ nh÷ng rµng buéc v« lý trãi chÆt tõ nhiÒu n¨m mµ vÉn kh«ng ®­îc söa ®æi. NhiÒu doanh nghiÖp cho r»ng tõ nghÞ ®Þnh 59/CP ®Õn nghÞ ®Þnh 27/1999 vÒ qu¶n lý tµi chÝnh DNNN, sù ®æi míi kh«g nhiÒu, vÉn nh÷ng rµng buéc vÒ c¸c kho¶n chi phÝ, nh÷ng bÊt hîp lý ®· râ nh­ kho¶n thu vÒ sö dông vèn trong ®ã kÓ c¶ nh÷ng tµi s¶n do doanh nghiÖp tù ®Çu t­ tõ nguån tÝch luü hoÆc vay ng©n hµng ®Ó x©y dùng, nay ®Òu bÞ coi lµ tµi s¶n cña nhµ n­íc vµ buéc doanh nghiÖp chÞu thuÕ vèn. Doanh nghiÖp muèn khÊu hao nhanh còng kh«ng ®­îc, ph¶i theo khung thêi gian khÊu hao 3.6 Kh«ng ®­îc chñ ®éng vÒ nh©n sù vµ tiÒn l­¬ng Cho ®Õn nay DNNN vÉn kh«ng chñ ®éng trong viÖc s¾p xÕp l¹i sè lao ®éng, gi¶m bít ng­êi kh«ng phï hîp, tuyÓn ng­êi míi, v× nhµ n­íc ch­a cã ®ñ c¸c chÝnh s¸ch phï hîp ®Ó gi¶i quyÕt c«ng ¨m viÖc lµm vµ ®êi sèng cña sè lao ®éng d­ thõa. ChÕ ®é tiÒn l­¬ng, c¸c thang l­¬ng, bËc l­¬ng trong DNNN cßn nhiÒu bÊt hîp lý gi÷a khu vùc kinh doanh víi khu vùc hµnh chÝnh sù nghiÖp, gi÷a doanh nghiÖp c¸c ngµnh nghÒ kh¸c nhau vµ ngay trong néi bä doanh nghiÖp. 3.7 Tæ chøc qu¶n lý kh«ng phï hîp MÆc dï ®· cã chñ tr­¬ng xo¸ bá chñ quan nh­ng hiÖn ®ang cã qu¶ nhiÒu cÊp, nhiÒu ngµnh trùc tiÕp can thiÖp c«ng viÖc kinh doanh hµng ngµy cña doanh nghiÖp. T×nh tr¹ng ph©n c¸p trªn d­íi, ngang däc ch­a râ rµng ®· g©y ra t×nh tr¹ng doanh nghiÖp chÞu nhiÒu cÊp, nhiÒu ngµnh cngf ra søc “ t¨ng c­êng qu¶n lý”, c«ng t¸c thanh tra, kiÓm tra chång chÐo, g©y phiÒm hµ cho DNNN ho¹t ®éng, §Æc biÖt lµ c¬ chÕ “bé chñ qu¶n”, cÊp chñ qu¶n” ®ang g©y nhiÒu khã kh¨n cho doanh nghiÖp. ViÖc ph©n chia “ quèc doanh trung ­¬ng”, “quèc doanh ®Þa ph­¬ng” ®· t¹o ra nhiÒu bÊt hîp lý, ph©n biÖt ®èi sö, ¶nh h­ëng ®Õn kinh doanh cña mçi doanh nghiÖp. MÊy n¨m gÇn ®©y, nhiÒu DNNN ®· ®­îc s¾p xÕp l¹i trong c¬ cÊu tæng c«ng ty 90, 9. ThÕ nh­ng cã nh÷ng tæng c«ng ty ®­îc tæ chøc theo lèi hµnh chÝnh, b»ng sè céng ®¬n thuÇn kh«ng dùa trªn tÝnh tÊt yÕu vÒ kinh tÕ, ®· kh«ng mang l¹i kÕt qu¶ mong muèn; kh«ng nh÷ng thÕ mét sè tæng c«ng ty trë thµnh vËt c¶n ®èi víi c«ng ty thµnh viªn trong kinh doanh. 3.8 M«i tr­¬ng kinh doanh ch­a hoµn chØnh M«i tr­êng kinh doanh ë n­íc ta ®ang cßn nhiÒu bÊt cËp. §iÓm h×nh lµ hÖ thèng tµi chÝnh, ng©n hµng, gi¸ c¶ ch­a thËt sù ®­îc x©y dùng theo kinh tÕ thÞ tr­êng. VÉn cßn nh÷ng t×nh tr¹ng buéc ng©n hµng cho vay theo lÖnh, ng©n hµng thô ®éng kh«ng chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ hiÖu qu¶ vèn cho vay vµ thu håi nî; khi gÆp nî khã ®ßi th× buéc ng©n hµng ph¶i khoanh nî, gi·n nî hoÆc cho vay míi ®Ó tr¶ nî cò. Còng ch­a cã hÖ thèng v¨n b¶n ph¸p quy ®Ó khuyÕn khÝch c¹nh tranh hîp ph¸p vµ kiÓm so¸t ®éc quyÒn. C¸c thÞ tr­êng yÕu tè s¶n xuÊt ch­a hoµn chØnh. §ã lµ kh«ng kÓ nh÷ng thñ tôc hµnh chÝnh, c¬ chÕ xin- cho vµ nh÷ng hµnh vi nhòng nhiÔu cña kh«ng Ýt c«ng chøc ®ang g©y khã kh¨n cho doanh nghiÖp. DNNN cßn ph¶i tham gia c¸c nhiÖm vô x· héi mµ ®¸ng lÏ kh«ng thuéc tr¸ch nhiÖm cña doanh nghiÖp, ph¶i ®ãng gãp nhiÒu kho¶n cho ph­êng, x·, cho c¸c tæ chøc, ®oµn thÓ ®ia ph­¬n, tuy mang danh nghÜa tù nguyÖn nh­ng thøc chÊt lµ ¸p ®Æt nhiÒu khi qu¸ søc chÞu ®ùng cña doanh nghiÖp. CH¦¥NG III: Ph­¬ng h­íng vµ c¸c gi¶i ph¸p ®æi míi DNNN trong thêi gian tíi I/ ph­¬ng h­íng ®æi míi c¸c DNNN trong thêi gian qua KTNN cã vai trß quyÕt ®Þnh trong viÖc gi÷ v÷ng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa , æn ®Þnh vµ ph¸t triÓn kinh tÕ, chÝnh trÞ, x· héi cña ®Êt n­íc. DNNN ph¶i kh«ng ngõng ®æi míi, ph¸t triÓn vµ n©ng cao hiÖu qu¶, gi÷ vÞ trÝ then chèt trong nÒn kinh tÕ, lµm c«ng cô vËt chÊt quan träng ®Ó nhµ n­íc ®Þnh h­íng vµ ®iÒu tiÕt vÜ m«, lµm lùc l­îng nßng cèt, gãp phÇn chñ yÕu ®Ó kinh tÕ nhµ n­íc thùc hiÖn vai trß trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa, lµ chñ lùc trong héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ Kiªn quyÕt ®iÒu chØnh c¬ cÊu ®Ó DNNN cã c¬ cÊu hîp lý, tËp ytung vµo nh÷ng ngµnh, lÜnh vùc then chèt vµ ®Þa bµn quan träng, chiÕm thÞ phÇn ®ñ lín ®èi víi c¸c s¶n phÈm vµ dÞch vô chñ yÕu; kh«ng nhÊt thiÕt ph¶i gi÷ tû träng lín trong tÊt c¶ c¸c ngµnh, lÜnh vùc, s¶n phÈm cña nÒn kinh tÕ. §¹i bé phËn DNNN ph¶i cã quy m« võa vµ lín, c«ng nghÖ tiªn tiÕn; mét bé phËn cÇn cã quy m« nhá ®Ó kinh doanh nh÷ng s¶n phÈm, dÞch vô thiÕt yÕu, nhÊt lµ ë vïng n«ng th«n, miÒn nói, vïng s©u, vïng xa. TiÕp tôc ®æi míi c¬ chÕ qu¶n lý ®Ó DNNN kinh doanh tù chñ, tù chÞu tr¸ch nhiÖm, hîp t¸c vµ c¹nh tranh b×nh ®¼ng víi doanh nghiÖp thuéc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c theo ph¸p luËt. B¶o hé cÇ thiÕt, cã ®iÒu kiÖn ®èi víi nh÷ng ngµnh, lÜnh vùc, s¶n phÈm quan träng. Thùc hiÖn ®éc quyÒn nhµ n­íc trong lÜnh vùc cÇn thiÕt, nh­ng kh«ng biÕn ®éc quyÒn nhµ n­íc thµnh ®éc quyÒn doanh nghiÖp. Xo¸ bao cÊp, ®ång thêi cã chÝnh s¸ch ®Çu t­ ®óng ®¾n vµ hç trî phï hîp ®èi víi nh÷ng ngµnh, lÜnh vùc, s¶n phÈm cÇn ­u tiªn ph¸t triÓn. ViÖc tiÕp tôc s¾p xÕp, ®æi míi, ph¸t triÓn vµ n©ng cao hiÖu qu¶ DNNN lµ nhiÖm vô cÊp b¸ch vµ còng lµ nhiÖm vô chiÕn l­î, l©u dµi víi nhiÒu khã kh¨n, phøc t¹p. míi mÎ. §èi víi nh÷ng vÊn ®Ò ®· râ, ®· cã nghÞ quyÕt th× phait khÈn tr­¬ng, kiªn quyÕt triÓn khai thùc hiÖn; nh÷ng vÊn ®Ò ch­a ®ñ râ th× ph¶i tæ chøc thÝ ®iÓm, võa lµm võa rót kinh nghiÖm, kÞp thêi uèn n¾n c¸c sai sãt, lÖch l¹c ®Ó cã b­íc ®i thÝch hîp tÝch cùc nh­ng v÷ng ch¾c. T¨ng c­êng sù l·nh ®¹o cña ®¶ng ë tÊt c¶ c¸c cÊp, c¸c ngµnh ®èi víi viÖc s¾p xÕp, ®æi míi, ph¸t triÓn vµ n©ng cao hiÖu qu¶ DNNN. §æi míi ph­¬ng thøc l·nh ®¹o cña tæ chøc c¬ së ®¶ng, ph¸t huy quyÒn lµm chñ cña ng­êi lao ®éng vµ vai trß cña c¸c ®oµn thÓ quÇn chóng t¹i doanh nghiÖp. II / Gi¶i ph¸p tiÕp tôc ®æi míi vµ ph¸t triÓn DNNN 1.§Þnh h­íng s¾p xÕp, ph¸t triÓn DNNN ho¹t ®éng kinh doanh vµ ho¹t ®éng c«ng Ých §èi víi doanh nghiÖp ho¹t ®éng kinh doanh Nhµ n­íc gi÷ 100% vèn ®èi víi c¬ chÕ thÞ tr­êng doanh nghiÖp ho¹t ®éng trong lÜnh vùc ®éc quyÒn nhµ n­íc, bao gåm: vËt liÖu næ, ho¸ chÊt ®éc, chÊt phãng x¹, hÖ thèng truyÒn t¶i ®iÖn quèc gia, m¹ng trôc th«ng tin quèc gia vµ quèc tÕ, s¶n xuÊt thuèc l¸ ®iÕu. Nhµ n­íc gi÷ cæ phÇn chi phèi hoÆc gi÷ 100% vèn ®èi víi DNNN ho¹t ®éng kinh doanh trong c¸c ngµnh vµ lÜnh vùc:b¸n bu«n l­¬ng thùc, b¸n bu«n x¨ng dÇu, s¶n xuÊt ®iÖn, khai th¸c c¸c kho¸ng s¶n quan träng ... Nh÷ng doanh nghiÖp ho¹t ®éng kinh doanh b¶o ®¶m nhu cÇu thiÕt yÕu cho ph¸t triÓn s¶n xuÊt vµ n©ng cao ®êi sèng vËt chÊt, tinh thÇn cña ®ång bµo n«ng th«n, ®ång bµo c¸c d©n téc ë m×n nói, vïng s©u, vïng xa. ChuyÓn c¸c doanh nghiÖp mµ nhµ n­íc gi÷ 100% vèn sang h×nh thøc c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n mét chñ së h÷u lµ nhµ n­íc hoÆc c«ng ty cæ phÇn gåm c¸c cæ ®«ng lµ c¸c DNNN. Tõ ®ã ChÝnh phñ chØ ®¹o rµ so¸t, phª duyÖt ph©n lo¹i cô thÓ c¸c DNNN hiÖn cã ®Ó triÓn khai thùc hiÖnvµ tõng thêi kú xem xÐt ®iÌu chØnh ®Þnh h­íng ph©n lo¹i doanh nghiÖp cho phï hîp víi yªu cÇu ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi ViÖt thµnh lËp míi DNNN ho¹t ®éng kinh doanh chñ yÕu sÏ thùc hiÖn d­íi h×nh thøc c«ng ty cæ phÇn. ChØ thµnh lËp míi doanh nghiÖp 100% vèn nhµ n­íc ®èi víi nh÷ng ngµnh vµ lÜnh vùc mµ nhµ n­íc cÇn gi÷ ®éc quyÒn, hoÆc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c kh«ng muèn hay kh«ng cã kh¶ n¨ng tham gia. §èi víi doanh nghiÖp ho¹t ®éng c«ng Ých Nhµ n­íc gi÷ 100% vèn ®èi víi c¸c doanh nghiÖp c«ng Ých ho¹t ®éng trong c¸c lÜnh vùc:in b¹c vµ chøng chØ cã gi¸; ®iÒu hµnh bay;b¶o ®¶m hµng h¶i; kiÓm so¸t vµ ph©n phèi tÇn sè v« tuyÕn ®iÖn; s¶n xuÊt, söa ch÷a vò khÝ, khÝ tµi, trang bÞ chuyªn dïng cho quèc phßng, an ninh; doanh nghiÖp ®­îc giao thùc hiÖn nhiÖm vô quèc phßng ®Æc biÖt vµ c¸c doanh nghiÖp t¹i c¸c ®Þa bµn chiÕn l­îc quan träng kÕt hîp kinh tÕ víi quèc phßng theo quyÕt ®Þnh cña chÝnh phñ. Nhµ n­íc gi÷ 100% vèn hoÆc cæ phÇn chi phèi ®èi víi nh÷ng doanh nghiÖp c«ng Ých ®ang ho¹t ®éng trong c¸c lÜnh vùc: kiÓm ®Þnh kü thuËt ph­¬ng tiÖn giao th«ng c¬ giíi lín; xuÊt b¶n s¸ch gi¸o khoa, s¸ch b¸o chÝnh trÞ, phim thêi sù vµ tµi liÖu; qu¶n lý, b¶o tr× hÖ thèng ®­êng s¾t quèc gia, s©n bay; qu¶n lý thuû n«ng ®Çu nguån; trång vµ b¶o vÖ rõng ®Çu nguån; tho¸t n­íc ë ®« thÞ lín; ¸nh s¸ng ®­êng phè; qu¶n lý, b¶o tr× hÖ thèng ®­êng bé, bÕn xe, ®­êng thuû quan träng; s¶n xuÊt sane phÈm vµ cung øng dÞch vô kh¸c theo quy ®Þnh cña ChÝnh phñ. §èi víi c¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng c«ng Ých hiÖn cã, ChÝnh phñ c¨n cø vµo ®Þnh h­íng trªn ®©y chØ ®¹o rµ so¸t vµ phª duyÖt ph©n lo¹i cô thÓ ®Ó triÓn khai thùc hiÖn. Nh÷ng doanh nghiÖp c«ng Ých ®ang ho¹t ®éng kh«ng thuéc diÖn nªu trªn sÏ ®­îc s¾p xÕp l¹i. ViÖc thµnh lËp míi DNNN ho¹t ®éng c«ng Ých ph¶i ®­îc xem xÐt chÆt chÏ, ®óng ®Þnh h­íng, cã yªu cÇu c¸c ®iÒu kiÖn cÇn thiÕt . khuyÕn khÝch nh©n d©n vµ doanh nghiÖp thuéc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ s¶n xuÊt nh÷ng s¶n phÈm, dÞch vô c«ng Ých mµ x· héi cÇn vµ ph¸p luËt kh«ng cÊm. 2. Söa ®æi, bæ sung c¬ chÕ, chÝnh s¸ch 2.1 §èi víi doanh nghiÖp ho¹t ®éng kinh doanh Doanh nghiÖp tù chñ quyÕt ®Þnh kinh doanh theo quan hÖ cung cÇu trªn thÞ tr­êng phï hîp víi môc tiªu thµnh lËp vµ ®iªï lÖ ho¹t ®éng. Xo¸ bá bao cÊp ®èi víi doanh nghiÖp. Thùc hiÖn chÝnh s¸ch ­u ®·i ®èi víi c¸c ngµnh, vïng, c¸c s¶n phÈm vµ dÞch vô cÇn ­u tiªn hoÆc khuyÕn khÝch ph¸t triÓn, kh«ng ph©n biÖt thµnh phÇn kinh tÕ. Ban hµnh luËt c¹nh tranh ®Ó b¶o vÖ vµ khuyÕn khÝch c¸c doanh nghiÖp thuéc mäi thµnh phÇn kinh tÕ c¹nh tranh, hîp t¸c b×nh ®¼ng trong khu«n khæ ph¸p luËt chung. §èi víi DNNN ho¹t ®éng trong lÜnh vùc ®éc quyÒn cÇn cã quy ®Þnh kiÓm so¸t gi¸ vµ ®iÒu tiÕt lîi nhuËn vµ cÇn tæ chøc mét sè DNNN cïng c¹nh tranh b×nh ®¼ng.Vµ ®æi míi chÕ ®é kÕ to¸n , kiÓm to¸n, chÕ ®é b¸o c¸o, th«ng tin, thùc hiÖn c«ng khai ho¹t ®éng kinh doanh vµ tµi chÝnh doanh nghiÖp - VÒ vèn:Doanh nghiÖp ®­îc tiÕp cËn vµ thu hót c¸c nguån vèn trªn thÞ tr­êng ®Ó ph¸t triÓn kinh doanh ; ®­îc chñ ®éng sö lý c¸c tµi s¶n d­ thõa, vËt t­, hµng ho¸ ø ®äng. Doanh nghiÖp ®­îc tù chñ trong viÖc ph©n phèi vµ trÝch lËp c¸c quü tõ lîi nhuËn ®Ó l¹i theo khung quy ®Þnh chung. nhµ n­íc cã chÝnh s¸ch ®èi víi nh÷ng tµi s¶n do doanh nghiÖp ®Çu t­ b»ng vèn vay vµ ®· tr¶ hÕt nî b»ng nguån khÊu hao c¬ b¶n vµ lîi nhuËn do chÝnh ta× s¶n ®ã lµm ra theo h­íng thùc hiÖn hµi hoµ c¸c lîi Ých, phï hîp víi ®Æc ®iÓm cña tõng ngµnh nghÒ, lÜmh vùc cô thÓ, khuyÕn khÝch doanh nghiÖp tiÕp tôc t¸i ®Çu t­ ph¸t triÓn . - VÒ ®Çu t­: T¨ng thªm quyÒn vµ tr¸ch nhiÖm cña DNNN trong quyÕt ®Þnh ®Çu t­ trªn c¬ së chiÕn l­îc, quy ho¹ch ph¸t triÓn ®­îc phª duyÖt. - VÒ ®æi míi, hiÖn ®aÞ ho¸ c«ng nghÖ: Doanh nghiÖp ®­îc ¸p dông chÕ ®é ­u ®·i ®èi víi ng­êi cã ®ãng gãp vµo ®æi míi c«ng nghÖ mang l¹i hiÖu qu¶ thiÕt thùc cho doanh nghiÖp: chi phÝ nµy ®­îc h¹ch to¸n vµo gi¸ thµnh phÈm. nhµ n­íc cã chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch, hç trî doanh nghiÖp ®Çu t­ ®æi míi c«ng nghÖ. - VÒ lao ®éng, tiÒn l­¬ng: Doanh nghiÖp quyÕt ®Þnh viÖc tuyÓn chän lao ®éngvµ chÞu tr¸ch nhiÖm gi¶i quyÕt chÕ ®é ®èi víi ng­êi lao ®ddoanh nghiÖp m×nh tuyÓn dông kh«ng cã viÖc lµm b»ng c¸c nguån kinh phÝ cña doanh nghiÖp; ®­îc tù chñ trong viÖc tr¶ tiÒn l­¬ng vµ tiÒn th­ëng trªmn c¬ së n¨ng suÊt lao ®éng vµ hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. - VÒ c¸n bé qu¶n lý doanh nghiÖp: Doanh nghiÖp chñ ®éng lùa chän vµ bè trÝ c¸n bé qu¶n lý theo h­íng chñ yÕu lµ thi tuyÓn; c¬ quan nhµ n­íc vµ tæ chøc cã thÈm quyÒn ra quyÕt ®Þnh bæ nhiÖm c¸n bé chñ chèt cña doanh nghiÖp. nhµ n­íc cã c¬ chÕ khuyÕn khÝch vËt chÊt, tinh thÇn, ®ång thêi n©ng cao tr¸ch nhiÖm cña c¸n bé qu¶n lý doanh nghiÖp. - VÒ thanh tra, kiÓm tra: Hµng n¨m doanh nghiÖp ph¶i ®­îc kiÓm to¸n, kÕt qu¶ kiÓm to¸n lµ c¨n cø ph¸p lý vÒ t×nh h×nh tµi chÝnh cña doanh nghiÖp. C¸c c¬ quan qu¶n lý nhµ n­íc ph¶i cã ch­¬ng tr×nh thanh tra, kiÓm tra ®Þnh kú ®èi víi doanh nghiÖp vµ th«ng b¸o cho doanh nghiÖp. 2.2 §èi víi doanh nghiÖp ho¹t ®éng c«ng Ých ChuyÓn tõ c¬ chÕ cÊp vèn, giao nhiÖm vô sang c¬ chÕ ®Æt hµng hoÆc ®Êu thÇu thùc hiÖn s¶n phÈm, dÞch vô c«ng Ých. nhµ n­íc cã chÝnh s¸ch ­u ®·i ®èi víi c¸c s¶n phÈm vµ dÞch vô c«ng Ých, kh«ng ph©n biÖt lo¹i h×nh doanh nghiÖp, thµnh phÇn kinh tÕ. nhµ n­íc cÊp ®ñ vèn ®iÒu lÖ cho DNNN ho¹t ®éng c«ng Ých. Thùc hiÖn c¬ chÕ qu¶n lý lao ®éng, tiÒn l­¬ng vµ thu nhËp trªn c¬ së khèi l­îng, chÊt l­îng s¶n phÈm, dÞch vô mµ nhµ n­íc giao hoÆc ®Æt hµng. doanh nghiÖp c«ng Ých còng ph¶i thùc hiÖn h¹ch to¸n. 2.3 Gi¶i quyÕt lao ®éng d«i d­ vµ nî kh«ng thanh to¸n ®­îc Bæ sung c¬ chÕ, chÝnh s¸ch ®èi víi lao ®éng d«i d­ trong s¾p xÕp, c¬ cÊu l¹i DNNN. doanh nghiÖp ph¶i rµ so¸t vµ x©y dùng ®óng ®Þnh møc ®Ó x¸c ®Þnh sè lao ®éng cÇn thiÕt. Lao ®«ng d«i d­ ®­îc doanh nghiÖp t¹o ®iÒu kiÖn ®µo t¹o l¹i hoÆc nghØ viÖc h­ëng nguyªn l­¬ng mét thêi gian ®Ó t×m viÖc; nÕu kh«ng t×m ®­îc viÖc th× ®­îc nghØ chÕ ®é mÊt viÖc theo quy ®Þnh cña Bé luËt lao ®éng. Xö lý nî kh«ng thanh to¸n ®­îc: ChÝnh phñ quy ®Þnh biÖn ph¸p gi¶i quyÕt døt ®iÓm c¸c kho¶n nî kh«ng cã kh¶ n¨ng thanh to¸ncña doanh nghiÖp ®èi víi ng©n s¸ch nhµ n­íc vµ ng©n hµng, ®ång thêi cã gi¶i ph¶p ®Ó ng¨n ngõa sù t¸i ph¸t. 3. §æi míi vµ n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng cña c¸c tæng c«ng ty nhµ n­íc; h×nh thµnh mét sè tËp ®oµn kinh tÕ m¹nh 3.1 Tæng c«ng ty nhµ n­íc ph¶i cã vèn ®iÒu lÖ ®ñ lín, cã thÓ huy ®éng vèn tõ nhiÒu nguån, trong ®ã vèn nhµ n­íc lµ chñ yÕu; thùc hiÖn kinh doanh ®a ngµnh, cã ngµnh chÝnh chuyªn s©u; cã liªn kÕt gi÷a c¸c ®¬n vÞ thµnh viªn vÒ s¶n xuÊt, tµi chÝnh, thÞ tr­êng...; cã tr×nh ®é c«ng nghÖ vµ qu¶n lý tiªn tiÕn, n¨ng suÊt lao ®éng cao, chÊt l­îng s¶n phÈm tèt, cã kh¶ n¨ng c¹nh tranh trªn thÞ tr­êng trong n­íc vµ quèc tÕ . Hoµn thµnh viÖc s¾p xÕp c¸c tæng c«ng ty nhµ n­íc hiÖn cã nh»m tËp trung h¬n n÷a nguån lùc ®Ó chi phèi ®­îc nh÷ng ngµnh, lÜnh vùc then chèt cña nÒn kinh tÕ; lµm lùc l­îng chñ lùc trong viÖc b¶o ®¶m c¸c c©n ®èi lín vµ æn ®Þnh kinh tÕ vÜ m«; cung øng nh÷ng s¶n phÈm träng yÕu cho nÒn kinh tÕ quèc d©n vµ xuÊt khÈu, ®ãng gãp lín cho ng©n s¸ch; lµm nßng cèt thóc ®Èy t¨ng tr­ëng kinh tÕ vµ chñ ®éng héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ cã hiÖu qu¶. 3.2 H×nh thµnh mét sè tËp ®oµn kinh tÕ m¹nh trªn c¬ së c¸c tæng c«ng ty nhµ n­íc ,cã sù tham gia cña c¸c thµnh phÇn kinh tÕ, kinh doanh ®a ngµnh, trong ®ã cã ngµnh kinh doanh chÝnh chuyªn m«n ho¸ cao vµ gi÷ vai trß chi phèi lín trong nÒn kinh tÕ quèc d©n, cã quy m« rÊt lín vÒ vèn, ho¹t ®éng c¶ trong vµ ngoµi n­íc, cã tr×nh ®é c«ng nghÖ cao vµ qu¶n lý hiÖn ®¹i, cã sù g¾n kÕt trùc tiÕp, chÆt chÏ gi÷a khoa häc c«ng nghÖ, ®µo t¹o, nghiªn cøu triÓn khai víi s¶n xuÊt kinh doanh. §Èy m¹nh cæ phÇn ho¸ DNNN Môc tiªu cæ phÇn ho¸ DNNN lµ nh»m: t¹o ra lo¹i h×nh doanh nghiÖp cã nhiÒu chñ së h÷u, trong ®ã cã ®«ng ®¶o ng­êi lao ®éng, ®Ó sö dông cã hiÖu qu¶ vèn, tµi s¶n cña nhµ n­íc vµ huy ®éng thªm vèn x· héi vµo ph¸t triÓn s¶n xuÊt, kinh doanh; t¹o ®éng lùc m¹nh mÏ vµ c¬ chÕ qu¶n lý n¨ng ®éng, cã hiÖu qu¶ cho DNNN; ph¸t huy vai trß lµm chñ thùc sù cña ng­êi lao ®éng, cña cæ ®«ng vµ t¨ng c­êng sù gi¸m s¸t cña x· héi ®èi víi doanh nghiÖp; b¶o ®¶m hµi hoµ lîi Ých cña nhµ n­íc, doanh nghiÖp vµ ng­êi lao ®éng. Cæ phÇn ho¸ DNNN kh«ng ®­îc biÕn thµnh t­ nh©n ho¸ DNNN. Nhµ n­íc cã chÝnh s¸ch ®Ó gi¶m bít t×nh tr¹ng chªnh lÖch vÒ cæ phÇn ­u ®·i cho ng­êi lao ®éng gi÷a c¸c doanh nghiÖp thùc hiÖn cæ phÇn ho¸. Cã quy ®Þnh ®Ó ng­êi lao ®éng gi÷ ®­îc cæ phÇn ­u ®·i trong mét thêi gian nhÊt ®Þnh. Söa ®æi, bæ sung c¬ chÕ ­u tiªn b¸n cæ phÇn cho ng­êi lao ®éng trong doanh nghiÖp ®Ó g¾n bã ng­êi lao ®éng víi doanh nghiÖp; dµnh mét tû lÖ cæ phÇn thÝch hîp b¸n ra ngoµi doanh nghiÖp. Söa ®æi ph­¬ng ph¸p x¸c ®Þnh gi¸ trÞ doanh nghiÖp theo h­íng g¾n víi thÞ tr­êng; nghiªn cøu ®­a gi¸ trÞ quyÒn sö dông ®Êt vµo gi¸ trÞ doanh nghiÖp, thÝ ®iÓm ®Êu thÇu b¸n cæ phiÕu vµ b¸n cæ phiÕu qua c¸c ®Þnh chÕ tµi chÝnh trung gian. nhµ n­íc ban hµnh c¬ chÕ, chÝnh s¸ch phï hîp ®èi víi DNNN ®· chuyÓn sang c«ng ty cæ phÇn. Söa ®æi chÝnh s¸ch ­u ®·i ®èi víi c¸c doanh nghiÖp cæ phÇn ho¸ theo h­íng ­u ®·i h¬n ®èi víi nh÷ng doanh nghiÖp khi cæ phÇn ho¸ cã khã kh¨n. 5. Thùc hiÖn giao, b¸n, kho¸n kinh doanh, cho thuª, s¸p nhËp, gi¶i thÓ, ph¸ s¶n DNNN §èi víi doanh nghiÖp quy m« nhá cã vèn nhµ n­íc d­íi 5 tû ®ång, nhµ n­íc kh«ng cÇn n¾m gi÷ vµ kh«ng cæ phÇn ho¸ ®­îc, tuú thùc tÕ cña tõng doanh nghiÖp, c¬ quan nhµ n­íc cã thÈm quyÒn quyÕt ®Þnh mét trong c¸c h×nh thøc: giao, b¸n, kho¸n kinh doanh , cho thuª. KhuyÕn khÝch DNNN ®· giao, b¸n ®­îc chuyÓn thµnh c«ng ty cæ phÇn cña ng­êi lao ®éng. S¸p nhËp, gi¶i thÓ, ph¸ s¶n nh÷ng DNNN ho¹t ®éng kh«ng hiÖu qu¶, nh­ng kh«ng thùc hiÖn ®­îc c¸c h×nh thøc nãi trªn. Söa ®æi, bæ sung luËt ph¸ s¶n doanh nghiÖp theo h­íng ng­êi quyÕt ®Þnh thµnh lËp doanh nghiÖp cã quyÒn ®Ò nghÞ tuyªn bè ph¸ s¶n. §Èy m¹nh tuyªn truyÒn, n©ng cao nhËn thøc, hiÓu biÕt cña ng­êi lao ®éng vµ toµn x· héi ®èi víi chñ tr­¬ng cæ phÇn ho¸, giao, b¸n, kho¸n kinh doanh, cho thuª, s¸p nhËp, gi¶i thÓ, ph¸ s¶n DNNN . kÕt luËn Tæng kÕt 15 n¨m ®æi míi vµ x¸c ®Þnh ph­¬ng h­íng, chiÕn l­îc ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi trong thêi kú míi, ®¹i héi lÇn thø IX cña §¶ng ®· kh¼ng ®Þnh: “ kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa cã nhiÒu h×nh thøc së h÷u, nhiÒu thµnh phÇn kinh tÕ, trong ®ã KTNN gi÷ vai trß chñ ®¹o; KTTN cïng víi kinh tÕ tËp thÓngµy cµng trë thµnh nÒn t¶ng v÷ng ch¾c”, “KTNN ph¸t huy vai trß chñ ®¹o trong nÒn kinh tÕ, lµ lùc l­îng vËt chÊt quan träng vµ lµ c«ng cô ®Ó nhµ n­íc ®Þnh h­íng vµ ®iÒu tiÕt vÜ m« nÒn kinh tÕ. DNNN gi÷ vÞ trÝ then chèt, ®i ®Çu øng dông tiÕn bé khoa häc vµ c«ng nghÖ; nªu g­¬ng vÒ n¨ng suÊt, chÊt l­îng, hiÖu qu¶ kinh tÕ – x· héi vµ chÊp hµnh ph¸p luËt”. Héi nghÞ trung ­¬ng lÇn nµy bµn vµ ra nghÞ quyÕt ®Ó thùc hiÖn nghÞ quyÕt ®¹i héi ®¶ng, b¶o ®¶m DNNN cã vÞ trÝ then chèt gãp phÇn chñ yÕu ®Ó KTNN lµm tèt vai trß chñ ®¹o trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa nh»m n©ng cao hiÖu qu¶, ®ñ søc c¹nh tranh trong qu¸ tr×nh héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ, ®Èy m¹nh c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n­íc Qua ba ch­¬ng võa nªu trªn, chóng ta cã thÓ kh¼ng ®Þnh ®­îc r»ng: Vai trß cña DNNN lµ then chèt trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë n­íc ta. DNNN võa hç trî c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c ph¸t triÓn võa gãp phÇn gi÷ v÷ng æn ®Þnh chÝnh trÞ – x· héi. DNNN lµ c¸nh cöa më ra cho chóng ta nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng x· héi chñ nghÜa, më ra mét triÓn väng x· héi x· héi chñ nghÜa d©n giµu, n­íc m¹nh, x· héi c«ng b»ng, d©n chñ, v¨n minh. Do ®ã tiÕp tôc qu¸ tr×nh ®æi míi DNNN ë n­íc ta lµ mét tÊt yÕu kh¸ch quan trong thêi kú hiÖn nay. Dï ®· rÊt cè g¾ng, song trong khu«n khæ tµi liÖu còng nh­ thêi gian vµ kh¶ n¨ng cã h¹n, ®Ò ¸n cña em vÉn ch­a thÓ gi¶i quyÕt vÊn ®Ò mét c¸ch triÖt ®Ó vµ toµn diÖn. Tuy vËy, em vÉn mong thÇy gi¸o xem xÐt vµ ch©m ch­íc cho b¶n ®Ò ¸n cña em.Vµ em xin c¶m ¬n sù gióp ®ì t©n t×nh cña thÇy rÊt nhiÒu Môc lôc lêi nãi ®Çu.........................................................................................1 ch­¬ng i / mét sè vÊn ®Ò lý luËn chung vÒ dnnn...2 I/ TÝnh tÊt yÕu kh¸ch quan.........................................................................2 §Þnh nghÜa vÒ DNNN...........................................................................2 C¸c bé phËn cÊu thµnh cña KTNN......................................................2 Sù cÇn thiÕt ph¶i cñng cè vµ ph¸t triÓn DNNN ....................................3 3.1 Sù cÇn thiÕt cña DNNN 3 3.2 Sù cÇn ph¶i ph¸t triÓn DNNN 5 II/ Vai trß then chèt cña DNNN 9 Ch­¬ng II/ Thùc tr¹ng DNNN ë n­íc ta hiÖn nay 11 I/ Qu¸ tr×nh ®æi míi DNNN 11 1. Giai ®o¹n 1980-1986 11 2. Giai ®o¹n 1986-1990 12 3. Giai ®o¹n 1990 ®Õn nay 13 3.1 §æi míi c¬ chÕ qu¶n lý DNNN 14 3.2 S¾p xÕp l¹i DNNN 15 II/ KÕt qu¶ ®¹t ®­îc vÒ qu¸ tr×nh ®æi míi DNNN trong thêi gian qua 18 1. Nh÷ng thµnh tùu chñ yÕu 18 2. Nh÷ng yÕu kÐm chñ yÕu cña c¸c DNNN hiÖn nay 19 2.1 VÒ hiÖu qu¶ kinh doanh ` 19 2.2 VÒ kh¶ n¨ng c¹nh tranh 20 2.3 VÒ c¬ cÊu DNNN 21 3. Nh÷ng nguyªn nh©n dÉn ®Õn sù yÕu kÐm cña c¸c DNNN 21 3.1 §Çu t­ sai 21 3.2 T×nh tr¹ng thiÕu vèn phæ biÕn 22 3.3 Tr×nh ®é kü thuËt, c«ng nghÖ l¹c hËu 22 3.4 Sè lao ®éng d­ thõa ®ang rÊt lín 22 3.5 Doanh nghiÖp kh«ng ®­îc tù chñ vÒ tµi chÝnh 22 3.6 Kh«ng ®­îc tù chñ vÒ nh©n sù vµ tiÒn l­¬ng 23 3.7 Tæ chøc qu¶n lý kh«ng phï hîp 23 3.8 M«i tr­êng kinh doanh ch­a hoµn chØnh 23 Ch­¬ng III ph­¬ng h­íng vµ c¸c gi¶i ph¸p ®æi míi DNNN trong thêi gian tíi 25 I/ Ph­¬ng h­íng ®æi míi c¸c DNNN trong thêi gian qua 25 II/ Gi¶i ph¸p tiÕp tôc ®æi míi vµ ph¸t triÓn DNNN 26 1. §Þnh h­íng s¾p xÕp, ph¸t triÓn DNNN ho¹t ®éng kinh doanh vµ ho¹t ®éng c«ng Ých 26 1.1 §èi víi doanh nghiÖp ho¹t ®éng kinh doanh 26 1.2 §èi víi doanh nghiÖp ho¹t ®éng c«ng Ých 26 2. Söa ®æi, bæ sung c¬ chÕ, chÝnh s¸ch 27 2.1 §èi víi doanh nghiÖp ho¹t ®éng kinh doanh 27 2.2 §èi víi doanh nghiÖp ho¹t ®éng c«ng Ých 28 2.3 Gi¶i quyÕt lao ®éng d«i d­ vµ nî kh«ng thanh to¸n ®­îc 28 3. §æi míi vµ n©ng cao hiÖu qu¶ cña c¸c tæng c«ng ty nhµ n­íc; h×nh thµnh mét sè tËp ®oµn kinh tÕ m¹nh 29 4. §Èy m¹nh cæ phÇn ho¸ DNNN 29 5. Thùc hiÖn giao, b¸n, kho¸n kinh doanh, cho thuª, s¸p nhËp, gi¶i thÓ, ph¸ s¶n DNNN 30 kÕt luËn 31 tµi liÖu tham kh¶o V¨n kiÖn ®¹i héi ®¶ng lÇn thø VII, VIII, IX §¶ng céng s¶n : “NghÞ quyÕt héi nghÞ Ban chÊp hµnh Trung ­¬ng 3 kho¸ IX vÒ ®æi míi vµ ph¸t triÓn DNNN” N«ng §øc M¹nh : “ viÖc s¾p xÕp, ®æi míi DNNN ph¶i h­íng tíi hiÖu qu¶ cao ®Ó KTNN gi÷ vai trß chñ ®¹o trong kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn”- T¹p chÝ céng s¶n sè 13 th¸ng 9/2001 PGS.TS. Ng« Quang Minh : “KTNN vµ qu¸ tr×nh ®æi míi DNNN”-NXB chÝnh trÞ quèc gia n¨m 2001 Kinh tÕ vµ dù b¸o sè 6/2003

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docThực trạng Doanh nghiệp nhà nước ở nước ta hiện nay.DOC
Luận văn liên quan