Khảo sát các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tẩy rửa cặn dầu trong ngành dầu khí Việt Nam

Lời mở đầu Ngày nay, dầu khí được coi như nguồn năng lượng quan trọng nhất trong cán cân năng lượng trên thế giới. Chính vì vậy, công nghiệp dầu khí là một ngành công nghiệp lớn mà sự phát triển của nó có ảnh hưởng quyết định đến sự phát triển chung của nền kinh tế từng quốc gia cũng như nền kinh tế thế giới. Một vài năm gần đây, nhu cầu sử dụng năng lượng của thế giới tăng trưởng mạnh mẽ, do đó yêu cầu sử dụng một lượng dầu khí ngày càng lớn. Đi kèm với vấn đề trên là sự gia tăng nhanh chóng về lượng cặn dầu tạo ra trong quá trình khai thác, chế biến, vận chuyển và tồn chứa dầu mỏ cũng như các sản phẩm của nó. Các nghiên cứu đã cho thấy bản chất của cặn dầu là sự kết hợp giữa tạp chất cơ học, nước, gỉ kim loại với các nhóm chất dầu, nhựa, asphanten của dầu thô và sản phẩm dầu mỏ [2]. Trong suốt quá trình hình thành và tồn tại, cặn bẩn dầu luôn luôn liên kết chặt chẽ với bề mặt nhám kim loại của các thiết bị chứa đựng, vận chuyển và rất khó tẩy rửa [3]. Sự tạo thành cặn dầu trong các thiết bị tồn chứa, vận chuyển không chỉ làm giảm chất lượng, mà còn thúc đẩy nhanh quá trình biến chất của dầu mỏ và các sản phẩm của nó. Do đó gây ra tổn thất không nhỏ về kinh tế và làm suy giảm đáng kể tính năng sử dụng của các sản phẩm dầu mỏ. Chính vì vậy việc tẩy rửa, vệ sinh các thiết bị khỏi sự tấn công của cặn dầu phải được tiến hành định kì tại các cơ sở khai thác, kinh doanh dầu mỏ. Tuy nhiên việc tách cặn dầu ra khỏi bề mặt kim loại của thiết bị là một việc không dễ và hiện nay vẫn thường được tiến hành một cách thủ công với hiệu quả rất thấp. Trước tình hình như vậy, trong bối cảnh bảo vệ môi trường đang và sẽ ngày càng được coi trọng, làm sao có được một phương pháp mới để loại bỏ các cặn dầu đó ra khỏi bề mặt bám dính cho phù hợp, hiệu quả, tiết kiệm được thời gian, nhân công mà vẫn an toàn đối với người lao động và không gây hại cho môi trường xung quanh, xử lý chất thải sau quá trình tẩy là một việc làm mang tính thời sự cao. Xuất phát từ mục đích yêu cầu trên, công trình này nhằm chế tạo chất tẩy rửa cặn dầu trên cơ sở các loại dầu thực vật và khảo sát các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tẩy rửa cặn dầu trong thực tế. Các điểm mới của bản luận văn mang đến là: - Lần đầu tiên chế tạo thành công chất tẩy rửa từ các loại dầu thực vật khác nhau, sẵn có tại Việt Nam. - Khảo sát được các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tẩy rửa, để tìm ra phương pháp tẩy rửa tối ưu. - Thiết lập được quy trình công nghệ tẩy rửa các loại thiết bị và phương tiện vận chuyển. Ngành dầu khí là một trong những ngành kinh tế quan trọng của Việt Nam, do đó cần phải đi đầu trong lĩnh vực bảo vệ môi trường và xử lý chất thải, việc tìm và đưa vào ứng dụng các loại chất tẩy rửa thân thiện với môi trường là một nhu cầu bức thiết không chỉ riêng với từng tổng kho, xí nghiệp, công ty mà còn là nhu cầu chung của toàn ngành xăng dầu, toàn xã hội.

doc101 trang | Chia sẻ: lvcdongnoi | Ngày: 02/02/2013 | Lượt xem: 402 | Lượt tải: 1download
Tóm tắt tài liệu Khảo sát các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tẩy rửa cặn dầu trong ngành dầu khí Việt Nam, để xem tài liệu hoàn chỉnh bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
kh«ng qu¸ 5 gi©y (Chíp cã nghÜa lµ ch¸y bïng lªn råi t¾t). NhiÖt ®é chíp ch¸y cèc kÝn lµ nhiÖt ®é chíp ch¸y ®o b»ng cèc cã n¾p ®Ëy. NhiÖt ®é chíp ch¸y cèc hë lµ nhiÖt ®é chíp ch¸y ®o b»ng cèc kh«ng ®Ëy n¾p. NhiÖt ®é ch¸y (b¾t löa): nÕu thêi gian ch¸y qu¸ 5(s) th× ng­êi ta gäi ®ã lµ nhiÖt ®é ch¸y. Ghi chó: C¸c mÉu CTR chóng t«i sö dông ®Òu lµ s¶n phÈm dÔ bay h¬i do ®ã chóng t«i tiÕn hµnh ®o nhiÖt ®é chíp ch¸y b»ng ph­¬ng ph¸p sö dông cèc kÝn .Ph­¬ng ph¸p nµy ®­îc ¸p dông còng do mét lý do kh¸c lµ ®Ó ®¶m b¶o tr¸nh ®éc h¹i cho ng­êi tiÕn hµnh thÝ nghiÖm. 2.2.7.2 C¸ch ®o * §o nhiÖt ®é chíp ch¸y cèc kÝn NhiÖt ®é chíp ch¸y cèc kÝn ®­îc thùc hiÖn trong ®iÒu kiÖn cèc ®ùng mÉu ®­îc ®Ëy n¾p, n¾p nµy chØ më ra trong thêi gian rÊt ng¾n khi ®­a ngän löa ®Ó thö ®iÓm chíp ch¸y vµo. Trong qu¸ tr×nh ®o mÉu ®­îc khuÊy liªn tôc. Ngän löa que ch©m ®Ó thö cã kÝch th­íc rÊt nhá. * S¬ ®å thÝ nghiÖm: H×nh 2.4 : S¬ ®å thÝ nghiÖm ®o nhiÖt ®é chíp ch¸y cèc kÝn 1: Cèc kim lo¹i cã n¾p 2: Hép ®ùng cèc kim lo¹i 3: Vá bäc dông cô kÌm bÕp ®iÖn 4: Bé phËn ngßi löa 5: D©y khuÊy nèi víi c¸nh khuÊy 6: Tay quay cã lß xo ®Ó më cöa ch©m löa trªn bÒ mÆt cèc kim lo¹i 7: NhiÖt kÕ * §o nhiÖt ®é chíp ch¸y cèc hë +) N¹p mÉu: cho mÉu CTR vµo ®Õn v¹ch møc, kh«ng cho cao qu¸ v¹ch ®Þnh møc v× dung dÞch CTR dÔ trµn ra ngoµi khi thö. +) C¾m nhiÖt kÕ vµo chÐn mÉu: c¾m vµo gi÷a chÐn, ®Ó bÇu nhiÖt kÕ ch¹m ®¸y chÐn råi nhÊc lªn 2- 3 mm. +) Gia nhiÖt: ban ®Çu tèc ®é n©ng nhiÖt lµ 10 0C /phót. Khi c¸ch nhiÖt ®é chíp ch¸y dù kiÕn kho¶ng 400C th× t¨ng víi tèc ®é chËm: 40C/phót. +) Ch©m löa thö: tõ tõ ®­a ngän löa tõ phÝa nµy qua phÝa kia cña miÖng cèc song song víi mÆt mÉu CTR. +) Cø mçi khi t¨ng 2 0C th× l¹i ®­a que thö mét lÇn. Ghi chó: Khi biÕt ®­îc nhiÖt ®é lÇn thö ®Çu th× nh÷ng lÇn thö sau cã thÓ duy tr× tèc ®é n©ng nhiÖt mét c¸ch hîp lý ®Ó x¸c ®Þnh ®óng nhiÖt ®é chíp ch¸y. Nhí r»ng ph¶i ®äc nhiÖt ®é tr­íc khi ®­a que thö qua miÖng cèc. Chó ý: NÕu x¸c ®Þnh nhiÖt ®é chíp ch¸y cèc hë th× ph¶i hÕt søc chó ý ®Õn ®iÒu kiÖn an toµn khi thö . Bëi v×: nÕu mÉu ®­îc ®un qu¸ nãng tíi ®¹t vµ v­ît qua nhiÖt ®é ch¸y nã sÏ ch¸y liªn tôc. Khi ®ã ph¶i chuÈn bÞ ph­¬ng tiÖn ®Ó dËp löa , ®Ëy kÝn cèc mÉu l¹i. +) X¸c ®Þnh nhiÖt ®é ch¸y: khi ®· x¸c ®Þnh nhiÖt ®é chíp ch¸y cèc hë ta tiÕp tôc n©ng nhiÖt ®é cña mÉu lªn ®Ó x¸c ®Þnh nhiÖt ®é ch¸y: nhiÖt ®é ë ®ã sù ch¸y kÐo dµi trªn 5 gi©y. Ghi l¹i nhiÖt ®é chÝnh x¸c ®Õn 2 0C. 2.2.8 X¸c ®Þnh ®é tÈy röa b»ng ph­¬ng ph¸p phun ¸p lùc 2.2.8.1 ý nghÜa Trong thùc tÕ nÕu chØ dïng dung dÞch chÊt tÈy röa ®Ó ng©m th× hiÖu qu¶ kh«ng cao. V× vËy ®Ó t¨ng hiÖu qu¶ tÈy röa ng­êi ta dïng ph­¬ng ph¸p: phun CRT d­íi ¸p lùc m¹nh vµo bÒ mÆt chÊt bÈn. HiÖu qu¶ tÈy röa ®­îc n©ng cao nhê ¸p lùc m¹nh cña dßng chÊt láng. 2.2.8.2 ChuÈn bÞ thÝ nghiÖm - ChuÈn bÞ c¸c tÊm kim lo¹i cã kÝch th­íc kho¶ng cm. - CÆn dÇu FO. - B¬m, èng tuye. - Thïng chøa. * ChuÈn bÞ mÉu: - C¸c tÊm kim lo¹i röa s¹ch, ph¬i kh«. - Dïng cÆn dÇu FO quÐt thËt ®Òu lªn bÒ mÆt tÊm kim lo¹i, chiÒu cao líp cÆn dÇu kho¶ng 30 cm. - §em ph¬i kh« tÊm kim lo¹i. - C©n x¸c ®Þnh l­îng cÆn dÇu b¸m trªn bÒ mÆt tÊm kim lo¹i theo c«ng thøc: Δm = m1 - m0 Trong ®ã: m1: khèi l­îng thanh kim lo¹i cã cÆn dÇu. m0: khèi l­îng thanh kim lo¹i ban ®Çu. 2.2.8.3 TiÕn hµnh thÝ nghiÖm. * Ph­¬ng ph¸p phun ngay tõ ®Çu - Pha c¸c dung dÞch CRT cã nång ®é 0,5%; 0,67%; 1%; 1,33%; 3,33%; vµo thïng ®· chuÈn bÞ s½n. - Treo cè ®Þnh tÊm kim lo¹i phÝa trªn cña thïng. - L¾p ®Æt b¬m theo s¬ ®å. - §iÒu chØnh èng tuye víi mét ¸p lùc võa ph¶i. - Phun trùc tiÕp dung dÞch CRT vµo bÒ mÆt tÊm kim lo¹i ®Õn s¹ch. - Ghi l¹i thêi gian phun vµ nång ®é dung dÞch CRT. * Ph­¬ng ph¸p ng©m råi phun ChuÈn bÞ mÉu hoµn toµn gièng nh­ trªn. - Pha c¸c dung dÞch CRT víi tØ lÖ 0,5% ®Õn 2%. - Ng©m c¸c tÊm kim lo¹i mÉu vµo trong ®ã trong c¸c kho¶ng thêi gian kh¸c nhau 1h - 5h. - Sau khi ng©m ta lÊy ra, treo cè ®Þnh trªn thïng phun. - L¾p ®Æt m¸y b¬m råi phun dung dÞch võa ng©m vµo bÒ mÆt tÊm kim lo¹i ®Õn s¹ch. - Ghi l¹i thêi gian phun vµ so s¸nh c¸c kÕt qu¶. * Phun mét líp chÊt tÈy röa ®Ëm ®Æc tr­íc råi míi phun dung dÞch lo·ng - Phun nhÑ mét líp CRT ®Ëm ®Æc lªn bÒ mÆt tÊm kim lo¹i mÉu, yªu cÇu thÊm ­ít hÕt bÒ mÆt tÊm kim lo¹i. - §îi kho¶ng 5 phót cho CRT ngÊm vµo. - Pha c¸c dung dÞch CRT cã tØ lÖ kh¸c nhau vµo thïng. - Treo cè ®Þnh tÊm kim lo¹i lªn trªn thïng phun. - L¾p ®Æt b¬m vµ tiÕn hµnh phun dung dÞch CRT lªn bÒ mÆt tÊm kim lo¹i mÉu cho ®Õn khi s¹ch. - Ghi l¹i thêi gian phun, l­îng CRT ®Ëm ®Æc, l­îng CRT trong dung dÞch lo·ng, sè liÖu nµy ®­îc ®­a ra trong phÇn th¶o luËn. 2.2.8.4 TÝnh to¸n kÕt qu¶ TÝnh tØ sè: 1 gam CRT/ sè gam cÆn dÇu tÈy ®­îc . Dùa vµo sè liÖu nµy ®Ó so s¸nh c¸c ph­¬ng ph¸p. Ch­¬ng 3: Th¶o luËn kÕt qu¶ 3.1 Kh¶o s¸t s¬ bé ho¹t tÝnh tÈy röa cña c¸c lo¹i dÇu thùc vËt kh¸c nhau Môc ®Ých ban ®Çu ®Æt ra khi tæng hîp chÊt tÈy röa cÆn bÈn x¨ng dÇu lµ “th©n thiÖn víi m«i tr­êng” nªn chóng t«i sö dông dÇu thùc vËt, bëi v× nã cã ®Æc tÝnh ph©n huû sinh häc nhanh trong ®Êt, an toµn víi con ng­êi. Theo ý t­ëng cña t¸c gi¶ [20] cho r»ng, c¸c hîp chÊt chøa vßng tecpen cã ho¹t tÝnh tÈy röa ®èi víi cÆn dÇu cã nhùa vµ asphanten, do vËy lÊy dÇu th«ng, mét lo¹i dÇu cã s½n ë ViÖt Nam lµm ®èi t­îng nghiªn cøu. Tuy nhiªn ®Ó më réng nguån nguyÖn liÖu, chóng t«i ®· thö nghiÖm víi c¸c lo¹i dÇu thùc vËt kh¸c nh­: dÇu dõa, dÇu l¹c, dÇu ng«, dÇu së vµ dÇu c¸m, trong khi cè ®Þnh hµm l­îng axit «lªic vµ APG 60. KÕt qu¶ thÊy dÇu th«ng vµ dÇu dõa cã ho¹t tÝnh tÈy röa cao h¬n B¶ng3.1: §Þnh tÝnh vÒ kh¶ n¨ng tÈy röa cña c¸c lo¹i dÇu thùc vËt MÉu n/c cã chøa DÇu th«ng DÇu dõa DÇu l¹c DÇu ng« DÇu së DÇu c¸m Kh¶ n¨ng tÈy röa cã cã cã cã cã kh«ng B¶ng 3.2: NhiÖt ®é chíp ch¸y cña c¸c mÉu (0C) Dùa vµo b¶ng 3.2 ta cã thÓ thÊy,nhiÖt ®é chíp ch¸y cña c¸c mÉu lµ t­¬ng ®èi thÊp ®Æc biÖt lµ mÉu ®Ëm ®Æc. ChÝnh v× thÕ khi b¶o qu¶n vµ tån chøa cÇn ®¶m b¶o tu©n thñ c¸c quy t¾c an toµn ch¸y næ. Tuy nhiªn khi tiÕn hµnh tÈy röa cÆn x¨ng dÇu, chóng t«i tiÕn hµnh ë nång ®é 1% nªn nhiÖt ®é chíp ch¸y cña c¸c mÉu ®Òu n»m trong kho¶ng 340C-360C lµ t­¬ng ®èi an toµn. ChÝnh v× thÕ c¸c mÉu ë trªn ®Òu ®¹t yªu cÇu vÒ mÆt an toµn ch¸y næ vµ ®ñ ®iÒu kiÖn ®Ó thö nghiÖm trong thùc tÕ. B¶ng3.3:§é ¨n mßn tÊm ®ång cña c¸c mÉu CTR MÉu DT DD DN DL DS Nhãm 1a 1a 1a 1a 1a Qua b¶ng 3.3 ta cã thÓ thÊy, c¸c mÉu kh¶o s¸t ®Òu kh«ng g©y ¨n mßn (møc 1a). Nh­ vËy chóng ®Òu ®¶m b¶o kh«ng ¶nh h­ëng tíi bån bÓ khi sóc röa. Vµ nh­ thÕ lµ c¸c mÉu CTR ®· ®¹t ®­îc tiªu chuÈn cho phÐp vÒ ®é ¨n mßn vµ cã thÓ ®­îc sö dông trong thùc tÕ. 3.2 Nghiªn cøu chÕ t¹o chÊt tÈy röa trªn c¬ së dÇu th«ng §Ó t×m ®­îc thµnh phÇn tèi ­u cña chÊt tÈy röa cÆn dÇu trªn c¬ së dÇu th«ng trong c¸c ®iÒu kiÖn cô thÓ cña n­íc ta, c¸c thÝ nghiÖm ®· ®­îc nghiªn cøu theo nh÷ng h­íng sau: 3.2.1. ¶nh h­ëng cña chÊt ho¹t ®éng bÒ mÆt APG 60 §Ó nghiªn cøu ¶nh h­ëng cña chÊt ho¹t ®éng bÒ mÆt APG 60 ®Õn ho¹t tÝnh tÈy röa, chóng t«i ®· cè ®Þnh hµm l­îng dÇu th«ng vµ axit «lªic, thay ®æi hµm l­îng APG 60. KÕt qu¶ ®­îc ®­a ra qua b¶ng 3.4 vµ h×nh 3.1: B¶ng 3.4: KÕt qu¶ nghiªn cøu ho¹t tÝnh tÈy röa phô thuéc hµm l­îng APG sau 10 phót khuÊy Tªn mÉu Thµnh phÇn mÉu(%KL) §é tÈy röa (%) Tû träng §é bay h¬i (g/h.m2) Axit ¤lªic DÇu th«ng APG 60 T1 4 90 1,5 65,1 0,8341 99,82 T2 4 90 2 79,4 0,8378 95,52 T3 4 90 2,5 84,1 0,8396 92,51 T4 4 90 3 81,7 0,8412 87,08 T5 4 90 3,5 68,9 0,8457 85,14 H×nh 3.1: BiÓu ®å quan hÖ gi÷a ®é tÈy röa vµ hµm l­îng APG 60 Tõ ®å thÞ h×nh 3.1 ta nhËn thÊy, ®é tÈy röa ®¹t cùc ®¹i lµ 84,1% ë hµm l­îng APG 60 lµ 2,5%. Trong kho¶ng APG 60 tõ 1,5 - 2,5 %, chØ cÇn thay ®æi mét l­îng nhá APG 60 th× ho¹t tÝnh tÈy röa t¨ng lªn h¼n. §iÒu nµy ph¶n ¸nh rÊt râ vai trß cña chÊt H§BM trong thµnh phÇn chÊt tÈy röa: nã cã kh¶ n¨ng tÈy röa cÆn bÈn dÇu ra khái bÒ mÆt hÊp phô rÊt tèt (hÊp phô chän läc) hoµ tan trong n­íc kÓ c¶ n­íc cøng, ®ång thêi chèng t¸i b¸m trë l¹i, kh¶ n¨ng ph©n huû sinh häc tèt, ­u ®iÓm h¬n c¸c chÊt H§BM anion, thÊm ­ít tèt vµ cã ®Æc tÝnh t¹o bät mong muèn. TiÕp tôc t¨ng nång ®é APG 60 th× ®é tÈy röa b¾t ®Çu gi¶m, nh­ vËy cã thÓ gi¶ thiÕt r»ng, hµm l­îng APG 60 cao dÉn ®Õn t¹o bät nhiÒu, lµm gi¶m kh¶ n¨ng tÈy röa, ®ång thêi cho hµm l­îng c¸c chÊt kh¸c gi¶m ®i. MÆt kh¸c, gi¸ thµnh APG 60 ®¾t nªn chØ sö dông kho¶ng 2,5% lµ tèt. 3.2.2 ¶nh h­ëng cña hµm l­îng axit ¤lªic T­¬ng tù nh­ trªn, ®Ó nghiªn cøu ¶nh h­ëng cña hµm l­îng axit ¤lªic ®Õn ho¹t tÝnh tÈy röa, chóng t«i cè ®Þnh hµm l­îng dÇu th«ng vµ APG 60, thay ®æi hµm l­îng axit ¤lªic. KÕt qu¶ ®­îc ®­a ra t¹i b¶ng 3.5 vµ h×nh 3.2: B¶ng 3.5:KÕt qu¶ nghiªn cøu ho¹t tÝnh tÈy röa khi thay ®æi thµnh phÇn axit «lªic sau 10 phót khuÊy Tªn mÉu Thµnh phÇn mÉu(%KL) §é tÈy röa (%) Tû träng §é bay h¬i (g/h.m2) Axit DÇu th«ng APG 60 T6 3 90 2,5 60,4 0,8315 97,21 T7 3,5 90 2,5 79,6 0,8364 93,85 T8 4 90 2,5 84,1 0,8396 92,51 T9 4,5 90 2,5 81.2 0,8439 90,66 T10 5 90 2,5 77,2 0,8463 87,8 H×nh3.2: BiÓu ®å quan hÖ gi÷a dé tÈy röa vµ hµm l­îng axit «lªic Tõ ®å thÞ h×nh 3.2 thÊy r»ng, khi hµm l­îng axit «lªic b»ng 4% th× ®é tÈy röa ®¹t cùc ®¹i lµ 84,1%. ë ®©y axit ®ãng vai trß lµ chÊt x©y dùng, cô thÓ lµ trao ®æi ion tan trong n­íc . B¶n th©n chÊt x©y dùng th× kh«ng ho¹t ®éng bÒ mÆt nh­ng chóng c¶i thiÖn ®Æc tÝnh tÈy röa (lµm t¨ng ho¹t tÝnh tÈy röa, thóc ®Èy c¸c tÝnh chÊt cña chÊt ho¹t ®éng bÒ mÆt) vµ kh«ng cã h¹i ®èi víi m«i tr­êng. ChÊt x©y dùng hoµn thµnh mét sè chøc n¨ng quan träng nh­: lo¹i bá ¶nh h­ëng cña c¸c ion Ca2+ vµ Mg2+cã mÆt trong n­íc cøng vµ ®«i khi cã trong thµnh phÇn chÊt bÈn vµ bÒ mÆt nhiÔm bÈn, chèng chÊt bÈn t¸i b¸m trë l¹i, cã ®Æc tÝnh t¹o bät mong muèn, cã tÝnh tÈy röa ®èi víi c¸c lo¹i vÕt bÈn vµ c¸c bÒ mÆt nhiÔm bÈn kh¸c nhau. 3.2.3 ¶nh h­ëng cña hµm l­îng dÇu th«ng T­¬ng tù nh­ trªn, ®Ó nghiªn cøu ¶nh h­ëng cña hµm l­îng dÇu th«ng ®Õn ho¹t tÝnh tÈy röa, chóng t«i cè ®Þnh hµm l­îng axit «lªicvµ APG 60, thay ®æi hµm l­îng dÇu th«ng . KÕt qu¶ ®­îc ®­a ra t¹i b¶ng 3.6 vµ h×nh 3.3: B¶ng 3.6: KÕt qu¶ nghiªn cøu ho¹t tÝnh tÈy röa khi thay ®æi thµnh phÇn dÇu th«ng sau 10 phót khuÊy Tªn mÉu Axit Oleic (%KL) DÇu th«ng (%KL) APG 60 (%KL) §é tÈy röa (%) T11 4 85 2,5 72,4 T12 4 89 2,5 74,4 T13 4 90 2,5 84,1 T14 4 95 2,5 78,9 H×nh 3.3: BiÓu ®å quan hÖ gi÷a ®é tÈy röa vµ hµm l­îng dÇu th«ng §å thÞ h×nh 3.3 cho thÊy ®é tÈy röa cùc ®¹i lµ 84,1% ë hµm l­îng dÇu th«ng ®¹t 90%. §iÒu nµy nãi lªn ®­îc vai trß cña dÇu th«ng trong thµnh phÇn chÊt tÈy röa. Nã ®ãng vai trß lµ mét dung m«i hçn hîp , trî gióp ®Ó t¹o thµnh mét dung dÞch ®ång nhÊt. Ngoµi ra, trong thµnh phÇn cña dÇu th«ng cã chÊt tecpen, cã kh¶ n¨ng hoµ tan m¹nh cÆn dÇu, nªn lµm t¨ng ho¹t tÝnh tÈy röa. Nã cßn cã vai trß nh­ mét chÊt x©y dùng : Ýt nh¹y c¶m víi c¸c lo¹i n­íc cøng vµ cã Ýt bät, cã t¸c dông ®Æc biÖt ®èi víi c¸c vÕt bÈn d¹ng h¹t. Nh­ vËy, mÉu cã kh¶ n¨ng tÈy röa tèt nhÊt lµ mÉu T3 cã thµnh phÇn: dÇu th«ng 90%, APG 60 2,5%, axit «lªic 4% cã kh¶ n¨ng tÈy röa 84,1%, ®é nhít 184,35 gi©y t­¬ng ®­¬ng víi 2,679 cst vµ nhiÖt ®é chíp ch¸y ®o ®­îc khi so s¸nh víi mÉu chÊt tÈy röa cña Mü ë b¶ng 3.7: B¶ng 3.7: NhiÖt ®é chíp ch¸y cña mÉu T3 vµ mÉu CTR Greasemaster cña Mü Tû lÖ (%) NhiÖt ®é chíp ch¸y mÉu cña Mü (oC) NhiÖt ®é chíp ch¸y mÉu T3 (oC) 100 19,5 18 50 21 20 10 28 27 5 32,5 32 2 35 34 1 34 34 0,5 34 34 NhiÖt ®é chíp ch¸y cho ta biÕt ®Æc tÝnh cña phÇn nhÑ cã trong thµnh phÇn cña mÉu. NhiÖt ®é chíp ch¸y cña mÉu T3 thÊp h¬n nhiÖt ®é chíp cña Mü. Do ®ã, trong thµnh phÇn cña mÉu T3 cã nhiÒu cÉu tö nhÑ h¬n mÉu cña Mü. Cã thÓ cho r»ng, mÉu chÊt tÈy röa cña Mü cã thÓ s¶n xuÊt tõ nguyªn liÖu Ýt bay h¬i h¬n, nªn viÖc b¶o qu¶n an toµn vÒ phßng ch¸y cña mÉu T3 cÇn rÊt nghiªm ngÆt. Khi nång ®é dung dÞch cµng lo·ng, nhiÖt ®é chíp ch¸y cña dung dÞch cµng t¨ng lªn. NhiÖt ®é chíp ch¸y dung dÞch cã nång ®é 1(%) lµ 34OC, nh­ vËy, tÈy röa ë nång ®é lo·ng sÏ ®¶m b¶o ®é an toµn cao h¬n. 3.3 Nghiªn cøu chÕ t¹o CTR trªn c¬ së c¸c dÇu thùc vËt kh¸c 3.3.1 CTR cã dÇu dõa C¸c phÐp ph©n tÝch cho biÕt thµnh phÇn chñ yÕu vµ c¸c chØ sè hãa lý c¬ b¶n cña dÇu dõa t¹i s¾c ký ®å vµ b¶ng 3.8, b¶ng 3.9: B¶ng 3.8: C¸c chØ sè ho¸ lý c¬ b¶n cña dÇu dõa Tû khèi(150 C) 0,9250-0,9260 ChØ sè chiÕt quang 104475-104495 ChØ sè xµ phßng 250-265 ChØ sè Iot 8-10 NhiÖt ®é ®«ng ®Æc +23 (0C) B¶ng 3.9: Thµnh phÇn c¸c axit bÐo trong dÇu dõa Tªn thµnh phÇn Hµm l­îng theo % khèi l­îng Axit Lauric (C12H24O2) 44,1-51,3 Axit Myrictic(C14H28O2) 5,1-9,5 Axit Capric(C10H20O2) 4,5-9,7 Axit Stearic(C18H36O2) 1-3,7 Axit Oleic (C18H34O2) 5-8,2 Axit Linoleic (C18H32O2) 1-2,6 Axit Capronic (C6H12O2) 0,2-2 AxÝt Caprilic (C8H16O2) 6-9,5 §Ó nghiªn cøu ¶nh h­ëng cña thµnh phÇn dÇu dõa ®Õn ho¹t tÝnh tÈy röa, chóng t«i thay thÕ dÇu dõa víi hµm l­îng t¨ng dÇn, kÕt qu¶ thu ®­îc t¹i b¶ng 3.10 vµ h×nh 3.4 : B¶ng 3.10: KÕt qu¶ nghiªn cøu ho¹t tÝnh tÈy röa khi thay thÕ dÇn dÇu th«ng b»ng dÇu dõa sau 10 phót khuÊy Tªn mÉu Thµnh phÇn mÉu (%KL) §é tÈy röa (%) Tû träng §é bay h¬i (g/h.m2) Axit DÇu th«ng DÇu dõa APG 60 D1 4 85 5 2,5 88,9 0,8509 71,95 D2 4 80 10 2,5 85,8 0,8595 62,34 D3 4 70 20 2,5 82,6 0,8682 57,26 D4 4 60 30 2,5 76,8 0,8732 47,11 D5 4 40 50 2,5 70,3 o.8839 40,57 D6 4 20 70 2,5 61,9 0,8965 34,49 H×nh 3.4: BiÓu ®å quan hÖ gi÷a ®é tÈy röa vµ hµm l­îng dÇu dõa Tõ b¶ng 3.10 vµ h×nh 3.4 cho thÊy khi t¨ng hµm l­îng dÇu dõa, gi¶m hµm l­îng dÇu th«ng, tû träng CTR t¨ng lªn nh­ng ®é tÈy röa gi¶m. Cã thÓ cho r»ng tû träng cña CTR t¨ng lªn do dÇu dõa cã tû träng lín h¬n dÇu th«ng, tuy nhiªn, ®é tÈy röa cña CTR suy gi¶m v× ho¹t tÝnh tÈy röa cña dÇu th«ng cã thÓ xem lµ m¹nh nhÊt. 3.3.2 CTR cã dÇu l¹c §Ó nghiªn cøu ¶nh h­ëng cña thµnh phÇn dÇu l¹c khi thay thÕ dÇu th«ng ®Õn ho¹t tÝnh tÈy röa, chóng t«i thay thÕ dÇu dõa víi hµm l­îng t¨ng dÇn, kÕt qu¶ thu ®­îc t¹i b¶ng 3.11 vµ h×nh 3.5 : B¶ng 3.11: KÕt qu¶ nghiªn cøu ho¹t tÝnh tÈy röa khi thay thÕ dÇn dÇu th«ng b»ng dÇu l¹c sau 10 phót khuÊy Tªn mÉu Thµnh phÇn mÉu(% KL) §é tÈy röa (%) Tû träng §é bay h¬i (g/h.m2) Axit dÇu th«ng dÇu l¹c APG 60 L1 4 85 5 2,5 87,9 0,8586 75,37 L2 4 80 10 2,5 84,7 0,8648 67,17 L3 4 70 20 2,5 73,2 0,8724 59,47 L4 4 50 30 2,5 66,4 0,8879 54,57 L5 4 30 50 2,5 57,6 0,8936 50,71 L6 4 20 70 2,5 46,1 0,9045 42,25 H×nh 3.5: BiÓu ®å ®é tÈy röa víi hµm l­îng dÇu l¹c 3.3.3 CTR cã dÇu së §Ó nghiªn cøu ¶nh h­ëng cña thµnh phÇn dÇu së khi thay thÕ dÇu th«ng ®Õn ho¹t tÝnh tÈy röa, chóng t«i thay thÕ dÇu dõa víi hµm l­îng t¨ng dÇn, kÕt qu¶ thu ®­îc t¹i b¶ng 3.12 vµ h×nh 3.6 : B¶ng 3.12: KÕt qu¶ nghiªn cøu ho¹t tÝnh tÈy röa khi thay thÕ dÇn dÇu th«ng b»ng dÇu së sau 10 phót khuÊy Tªn mÉu Thµnh phÇn mÉu(% KL) §é tÈy röa (%) Tû träng §é bay h¬i (g/h.m2) Axit dÇu th«ng dÇu së APG 60 S1 4 85 5 2,5 84 0,8631 90,77 S2 4 80 10 2,5 77,4 0,8693 84,74 S3 4 70 20 2,5 71,5 0,8711 73,01 S4 4 60 30 2,5 65,9 0,8856 65,81 S5 4 40 50 2,5 53,2 0,8903 60,14 S6 4 20 70 2,5 42,6 0,8993 54,55 H×nh 3.6: BiÓu ®å quan hÖ gi÷a ®é tÈy röa vµ hµm l­îng dÇu së 3.3.4 CTR cã dÇu ng« §Ó nghiªn cøu ¶nh h­ëng cña thµnh phÇn dÇu ng« khi thay thÕ dÇu th«ng ®Õn ho¹t tÝnh tÈy röa, chóng t«i thay thÕ dÇu dõa víi hµm l­îng t¨ng dÇn, kÕt qu¶ thu ®­îc t¹i b¶ng 3.13 vµ h×nh 3.7: B¶ng 3.13: KÕt qu¶ nghiªn cøu ho¹t tÝnh tÈy röa khi thay thÕ dÇn dÇu th«ng b»ng dÇu ng« sau 10 phót khuÊy Tªn mÉu Thµnh phÇn mÉu(% KL) §é tÈy röa (%) Tû träng §é bay h¬i (g/h.m2) Axit dÇu th«ng dÇu ng« APG 60 N1 4 85 5 2,5 78,1 0,8502 101,96 N2 4 80 10 2,5 74,1 0,8583 108,78 N3 4 70 20 2,5 68,2 0.8648 114,24 N4 4 60 30 2,5 56,6 0,8701 126,45 N5 4 40 50 2,5 42,9 0,8812 133,15 H×nh 3.7: BiÓu ®å quan hÖ gi÷a ®é tÈy röa vµ hµm l­îng dÇu ng« Qua 4 ®å thÞ 3.4, 3.5, 3.6, 3.7 ta nhËn thÊy r»ng, khi thay thÕ 5% dÇu th«ng b»ng dÇu thùc vËt kh¸c th× ho¹t tÝnh tÈy röa ®¹t cùc ®¹i tíi 88,9% ®èi víi dÇu dõa vµ 87,9% ®èi víi dÇu l¹c, cao h¬n khi chÊt tÈy röa cã 100% dÇu th«ng, nh­ng chØ ®¹t cùc ®¹i 84% víi dÇu së vµ 78,1% víi dÇu ng«. Nh­ vËy cã thÓ nãi lªn vai trß cña dÇu thùc vËt kh¸c trong chÊt tÈy röa. Nã ®ãng vai trß trî gióp dÇu th«ng trë thµnh mét dung m«i hçn hîp, ®Ó t¹o thµnh mét dung dÞch ®ång nhÊt, lµm cho dung dÞch tÈy röa gi¶m kh¶ n¨ng bay h¬i mét c¸ch râ rÖt, gióp qu¸ tr×nh b¶o qu¶n vµ vËn chuyÓn thuËn lîi h¬n rÊt nhiÒu. Ngoµi ra, trong thµnh phÇn cña dÇu thùc vËt cßn chøa c¸c axit bÐo nªn nã cßn cã t¸c dông lµ chÊt x©y dùng; Ýt nh¹y c¶m víi c¸c lo¹i n­íc cøng, t¹o bät nh­ mong muèn. Khi ta t¨ng l­îng dÇu thùc vËt thay thÕ th× ho¹t tÝnh tÈy röa gi¶m xuèng mét c¸ch nhanh chãng; nguyªn nh©n do khi t¨ng dÇu thùc vËt th× gi¶m dÇu th«ng, mµ dÇu th«ng lµ cÊu tö chÝnh t¹o nªn tÝnh tÈy röa cao. MÆt kh¸c, hµm l­îng dÇu thùc vËt nhiÒu th× ®é linh ®éng kÐm, t¹o nhiÒu bät, t¨ng kh¶ n¨ng t¸i b¸m trë l¹i cña chÊt bÈn. Do vËy ®Ó ®¶m b¶o ho¹t tÝnh tÈy röa cña chÊt tÈy röa tèt nhÊt ta chØ cã thÓ thay thÕ tõ 5 - 10% dÇu thùc vËt. Tõ c¸c b¶ng 3.10,11,12,13 ta cã ®å thÞ so s¸nh kh¶ n¨ng tÈy röa cña 4 lo¹i dÇu thùc vËt nh­ sau: H×nh 3.8: BiÓu ®å so s¸nh kh¶ n¨ng tÈy röa cña c¸c dÇu thùc vËt Nh­ vËy tõ biÓu ®å h×nh 3.8 ta nhËn thÊy, dÇu dõa vµ dÇu th«ng cã kh¶ n¨ng tÈy röa tèt nhÊt trong c¸c lo¹i dÇu thùc vËt ®­îc nghiªn cøu. MÉu D1 cã kh¶ n¨ng tÈy tèt nhÊt cã thµnh phÇn: dÇu th«ng 85%, dÇu dõa 5%, APG 60 2,5%, axit «lªic 4%, kh¨ n¨ng tÈy röa ®¹t 88,9%, ®é bay h¬i gi¶m ®¸ng kÓ kho¶ng 25% so víi mÉu chØ cã dÇu th«ng (T3). NhiÖt ®é chíp ch¸y cña mÉu D1 ®o ®­îc ë b¶ng sau: B¶ng 3.14: NhiÖt ®é chíp ch¸y cña mÉu D1 so víi mÉu cña Mü Tû lÖ (%) NhiÖt ®é chíp ch¸y CTR Greasemaster cña Mü(oC) nhiÖt ®é chíp ch¸y CTR D1 (oC) 100 19,5 19 50 21 20 10 28 27 5 32,5 29 2 35 34 1 34 35 0,5 34 37 Qua b¶ng 3.14 ta thÊy, nhiÖt ®é chíp ch¸y cña mÉu D1 t¨ng lªn khi thay 5% dÇu th«ng b»ng dÇu dõa, th× nhiÖt ®é chíp cña mÉu D1 t¨ng lªn gÇn b»ng mÉu cña Mü mµ kh¶ n¨ng tÈy röa cña mÉu D1 vÉn cao. Nh­ vËy, qu¸ tr×nh b¶o qu¶n cña mÉu D1 kh«ng cÇn nghiªm ngÆt nh­ mÉu T3. MÆt kh¸c, qu¸ tr×nh tÈy röa sö dông dung dÞch 1% lóc nµy nhiÖt ®é chíp ch¸y b»ng 35oC, ®¶m b¶o t­¬ng ®èi an toµn. Khi ®o mÉu dÇu dõa b»ng s¾c khÝ - khèi phæ th× kÕt qu¶ cho thÊy, trong dÇu dõa chøa chñ yÕu lµ c¸c axit no nh­ axit dodecanoic, axit tetradecanoic, axit haxadecanoic vµ axit stearic. Ngoµi c¸c kh¶ n¨ng trao ®æi ion tan trong n­íc, thóc ®Èy tÝnh chÊt cña chÊt ho¹t ®éng bÒ mÆt, chèng t¸i b¸m, chóng cßn cã kh¶ n¨ng tÈy röa tèt h¬n c¸c axit kh«ng no nh­ axit olªic. Nh­ng c¸c axit bÐo no nµy cã ®é nhít cao, kÕt tinh ë nhiÖt ®é 25OC nªn khi pha chÕ gÆp khã kh¨n vµ khi thay thÕ dÇu th«ng b»ng dÇu dõa víi mét l­îng lín, sÏ lµm cho chÊt tÈy röa kÐm linh ®éng vµ kh¶ n¨ng tÈy röa gi¶m rÊt nhiÒu. Do vËy, ®Ó ®¶m b¶o c¸c ­u ®iÓm trªn cña c¸c axit bÐo no trong dÇu dõa, ta chØ cã thÓ thay thÕ dÇu th«ng b»ng mét l­îng thÝch hîp dÇu dõa tõ 5% - 10% ®Ó c¶i thiÖn vÒ tû träng, ®é bay h¬i, nhiÖt ®é chíp ch¸y. 3.4 Nghiªn cøu ¶nh h­ëng cña c¸c thµnh phÇn trong chÊt tÈy röa 3.4.1 Nghiªn cøu ho¹t tÝnh cña chÊt tÈy röa khi thay axit «lªic b»ng axit succinic §Ó nghiªn cøu ho¹t tÝnh cña chÊt tÈy röa khi thay thÕ axit «lªic b»ng axit succinic, chóng t«i cè ®Þnh hµm l­îng cña APG 60 vµ thµnh phÇn dÇu thùc vËt, kÕt qu¶ thu ®­îc t¹i b¶ng 3.15: B¶ng 3.15: KÕt qu¶ so s¸nh kh¶ n¨ng tÈy röa cña axit «lªic víi axit succinic C¸c lo¹i dÇu §é tÈy röa (%) khi sö dông axit «lªic §é tÈy röa (%) khi sö dông axit succinic dÇu th«ng 84,1 92,8 dÇu dõa 88,9 91,4 dÇu l¹c 87,9 89.3 dÇu së 84 85,7 Qua b¶ng 3.15 ta nhËn thÊy, khi thay thÕ axit «lªic b»ng axit succinic th× ho¹t tÝnh tÈy röa t¨ng lªn m¹nh. §iÒu nµy cã lÏ lµ do tÝnh axit cña axit succinic cao h¬n rÊt nhiÒu so víi tÝnh axit cña axit «lªic nªn chóng cã kh¶ n¨ng trao ®æi ion trong n­íc m¹nh vµ lo¹i bá ¶nh h­ëng cña c¸c ion Ca2+ vµ Mg2+ tèt. Nh­ng axit succinic lµ mét axit mµ ë ®iÒu kiÖn th­êng chóng dÔ kÕt tinh thµnh c¸c tinh thÓ tr¾ng nªn khi chÕ t¹o chÊt tÈy röa gÆp nhiÒu khã kh¨n, mÆt kh¸c gi¸ thµnh cña axit nµy kh¸ ®¾t vµ khã kiÕm nªn ta nªn sö dông axit «lªic. 3.4.2 Nghiªn cøu ho¹t tÝnh cña chÊt tÈy röa khi thay APG 60 b»ng Tween 60 §Ó nghiªn cøu ¶nh h­ëng ho¹t tÝnh tÈy röa khi thay thÕ APG 60 b»ng Tween 60, chóng t«i cè ®Þnh hµm l­îng cña axit «lªic vµ thµnh phÇn dÇu thùc vËt, kÕt qu¶ thu ®­îc t¹i b¶ng 3.16: B¶ng 3.16: KÕt qu¶ so s¸nh kh¶ n¨ng tÈy röa cña APG 60 víi Tween 60 C¸c lo¹i dÇu §é tÈy röa (%) khi sö dông APG 60 §é tÈy röa (%) khi sö dông Tween 60 dÇu th«ng 84,1 67,9 dÇu dõa 88,9 61.8 dÇu l¹c 87,9 61,1 dÇu së 84 57,2 Qua b¶ng 3.16 chóng t«i nhËn thÊy r»ng, ®é tÈy röa khi thay thÕ APG 60 b»ngTween 60 gi¶m xuèng ®¸ng kÓ. §iÒu nµy cã thÓ do CMC cña Tween 60 cao h¬n APG 60 vµ cã thÓ do c¬ chÕ tÈy röa cÆn dÇu ®èi víi hai chÊt ho¹t ®éng bÒ mÆt nµy còng kh¸c nhau nªn dÉn ®Õn ho¹t tÝnh tÈy röa cña APG 60 cao h¬n. Do vËy chóng t«i sö dông APG 60. 3.4.3 Nghiªn cøu ho¹t tÝnh cña chÊt tÈy röa khi thay r­îu etylic b»ng r­îu izo-propylic §Ó nghiªn cøu ¶nh h­ëng ho¹t tÝnh tÈy röa khi thay thÕ r­îu ªtylic b»ng r­îu izo-propylic, chóng t«i cè ®Þnh hµm l­îng axit «lªic, APG 60 vµ thµnh phÇn dÇu thùc vËt, kÕt qu¶ thu ®­îc t¹i b¶ng 3.17: B¶ng 3.17: KÕt qu¶ so s¸nh kh¶ n¨ng tÈy röa cña r­îu etylic víi r­îu izo-propylic C¸c lo¹i dÇu §é tÈy röa (%) khi sö dông r­îu etylic §é tÈy röa (%) khi sö dông r­îu izo-propylic dÇu th«ng 84,1 87,62 dÇu dõa 88,9 92,19 dÇu l¹c 87,9 89,54 dÇu së 83,9 88,98 KÕt qu¶ tõ b¶ng 3.17 cho thÊy, khi thay thÕ r­îu etylic b»ng r­îu izopropylic th× ho¹t tÝnh tÈy röa t¨ng lªn, nh­ng r­îu izo-propylic ®éc vµ gi¸ thµnh cao h¬n rÊt nhiÒu, khã mua, trong khi ®ã r­îu etylic kh«ng ®éc, dÔ mua vµ gi¸ thµnh t­¬ng ®èi rÎ, do vËy chóng t«i sö dông r­îu etylic. 3.5 Ph­¬ng ph¸p quy ho¹ch thùc nghiÖm Quy ho¹ch thùc nghiÖm cho phÐp rót ng¾n sè l­îng thùc nghiÖm cÇn thiÕt, ®ång thêi t×m ra gi¸ trÞ tèi ­u cña hµm cÇn t×m. M« h×nh thèng kª lµ ph­¬ng ph¸p tèt nhÊt ®Ó x¸c ®Þnh thµnh phÇn tèi ­u cña chÊt tÈy röa. ë ®©y, viÖc x¸c ®Þnh c¸c th«ng sè m« h×nh theo ph­¬ng ph¸p thèng kª c¨n cø vµo kÕ ho¹ch thùc nghiÖm hai møc tèi ­u bËc1. Trong b¶n luËn v¨n nµy, chóng t«i nghiªn cøu sù phô thuéc cña hiÖu qu¶ tÈy röa vµo thµnh phÇn cña dÇu th«ng vµ thµnh phÇn APG 60 víi ph¹m vi biÕn ®æi nh­ sau: Thµnh phÇn dÇu th«ng (%KL): Z1 = 85 ¸ 95% Thµnh phÇn APG 60 (%KL): Z2 = 1,5 ¸ 3,5% ë ®©y sè yÕu tè: k = 2 Sè kÕ ho¹ch thùc nghiÖm: N = 2k = 22 = 4 Nh­ vËy, m« h×nh thèng kª biÓu hiÖn thµnh phÇn cña hçn hîp vµ c¸c biÕn m· ho¸ cã d¹ng : = bo + b1.x1 + b2.x2 + b12x12 (1) Trong ®ã: : §é tÈy röa (%) x1,x2,: biÕn m· ho¸ thµnh phÇn dÇu th«ng vµ thµnh phÇn APG 60(%) LËp kÕ ho¹ch thùc nghiÖm: B¶ng 3.18: LËp kÕ ho¹ch thùc nghiÖm Zj(ml) Zjmin Zjmax DZj Z1(ml) 85 95 90 5 Z2(ml) 1,5 3,5 2 1 Ma trËn kÕ ho¹ch thùc nghiÖm hai møc tèi ­u ®Ó x¸c ®Þnh c¸c th«ng sè b0, b1, b2, b12 nh­ sau: B¶ng 3.19: Ma trËn kÕ ho¹ch thùc nghiÖm STT BiÕn thùc BiÕn m· ho¸ Z1 Z2 X0 X1 X2 X12 1 85 3,5 + - + - 77,64 2 95 3,5 + + + + 80,01 3 85 1,5 + - - + 50,82 4 95 1,5 + + - - 62,57 C¨n cø vµo ma trËn kÕ ho¹ch ta cã thÓ x¸c ®Þnh c¸c hÖ sè håi qui theo c«ng thøc sau: bj = Trong ®ã : N lµ sè thùc nghiÖm (N = 4). Tõ ®ã tÝnh ra ®­îc: b0 = 67,76; b1 = 3,53; b2 = 11,07; b12 = -2,53. * KiÓm tra tÝnh cã nghÜa cña c¸c hÖ sè bj Ng­êi ta tiÕn hµnh 2 thÝ nghiÖm t¹i t©m No = 2 víi x1 = x2 = 0 øng = 90 (%KL) = 2(%KL) = 79,44 ;= 80,08 TÝnh ph­¬ng sai lÆp: Trong ®ã: SL¨p : Ph­¬ng sai lÆp m: Sè thÝ nghiÖm t¹i t©m : Gi¸ trÞ cña y ë thÝ nghiÖm thø a t¹i t©m : Gi¸ trÞ trung b×nh cña y t¹i t©m SLap = 0,453 Sbj = Víi bËc tù do lÆp f2 = m – 1 = 2 – 1 =1. Chän møc cã nghÜa p = 0,05 Tra b¶ng ta cã gi¸ trÞ chuÈn cña chuÈn sè Student b¶ng 6.11 [17] t1;0,05=12,71. HÖ sè bj sÏ cã nghÜa khi VËy hÖ sè bj cã nghÜa gåm b0, b1, b2. (2) * Sù t­¬ng hîp cña m« h×nh nµy ph¶i kiÓm tra nhê chuÈn sè Fisher F = Trong ®ã: ph­¬ng sai lÆp ph­¬ng sai d­ ®­îc tÝnh theo c«ng thøc: Trong ®ã : l Sè hÖ sè cña ph­¬ng tr×nh (2) l =3 : Gi¸ trÞ thùc nghiÖm : Gi¸ trÞ t­¬ng øng tÝnh theo ph­¬ng tr×nh (2) = 21,72 f2 = 1 ; f1 = N – l = 4 – 3 = 1 ; p = 0,05 tra b¶ng ta x¸c ®Þnh chuÈn sè Fisher Þ F1;1;0.05 =164 Nh­ vËy cã F = 106,055 < F1;1;0,05 = 164 nghÜa lµ m« h×nh tuyÕn tÝnh t­¬ng hîp víi bøc tranh thùc nghiÖm Ph­¬ng tr×nh thu ®­îc : TiÕn hµnh tèi ­u ho¸ theo ph­¬ng ph¸p leo dèc víi ®iÓm m« t¶ côc bé theo bÒ mÆt øng víi d¹ng : = bo + b1.x1 + b2.x2 ChuyÓn ®éng tiÕp tôc trªn bÒ mÆt møc theo h­íng gradient cña biÓu thøc m« t¶ gÇn ®óng nh­ trªn : = bo + b1.x1 + b2.x2 §¹i l­îng b­íc: DDZ1= k .11,07.1 = 11,07 k. Chän k = 0,05. VËy ®¹i l­îng b­íc DDZ1 = 0,554. TiÕn hµnh thÝ nghiÖm víi nhãm thÝ nghiÖm míi t¹i t©m B¶ng 3.20: KÕt qu¶ tÈy röa cña nhãm thÝ nghiÖm míi t¹i t©m STT Z1 Z2 1 90 1,5 65,09 2 90 2,054 81,42 3 90 2,61 85,51 4 90 3,16 80,86 Chän mÉu 3 lµm ®iÓm tèi ­u côc bé cã thµnh phÇn dÇu th«ng = 90% KL, APG 60 = 2,61% KL, vµ ®é tÈy röa ®¹t 85,51%. So s¸nh ®é tÈy röa cña mÉu thùc nghiÖm vµ mÉu qui ho¹ch thùc nghiÖm: B¶ng 3.21: So s¸nh ®é tÈy röa cña mÉu theo thùc nghiÖm vµ mÉu tÝnh to¸n theo ph­¬ng håi qui: Thµnh phÇn (%KL) MÉuT3 MÉu tèi ­u côc bé Axit ¤lªic 4 4 DÇu th«ng 90 90 APG 60 2,5 2,61 R­îu 3,5 3,39 §é tÈy röa(%) 84,14 85,51 KÕt qu¶ ë b¶ng trªn cho thÊy thµnh phÇn t×m ®­îc theo hai ph­¬ng ph¸p: thùc nghiÖm vµ to¸n häc lµ xÊp xØ nhau, ta cã thÓ h¹n chÕ sè lÇn thÝ nghiÖm mµ vÉn cã thÓ t×m ra ®­îc thµnh phÇn tèi ­u mong muèn. 3.6 Nghiªn cøu c¸c yÕu tè ¶nh h­ëng ®Õn qu¸ tr×nh tÈy röa cÆn dÇu 3.6.1 ¶nh h­ëng cña nhiÖt ®é Trong qu¸ tr×nh tÈy röa, ®Ó t¨ng hiÖu qu¶, ng­êi ta th­êng t¹o ra mét sè ®iÒu kiÖn nh­ gia nhiÖt ,t¨ng thêi gian tÈy ,bæ sung c¸c t¸c ®éng c¬ häc. §ã lµ c¸c yÕu tè c¬ lý nh»m lµm t¨ng ho¹t tÝnh cña chÊt tÈy röa.Trong ®ã th× yÕu tè nhiÖt ®é ®ãng mét vai trß quan träng. Khi t¨ng nhiÖt ®é, tèc ®é chuyÓn ®éng cña c¸c h¹t trong ph©n tö t¨ng, dÉn ®Õn ho¹t tÝnh cña c¸c h¹t chÊt tÈy röa còng t¨ng theo.Tõ ®ã, thay v× mçi h¹t CTR chØ tÈy ®­îc mét l­îng cÆn bÈn nhÊt ®Þnh th× d­íi nhiÖt ®é cao chóng cã thÓ tÈy ®­îc nhiÒu cÆn bÈn h¬n.Bªn c¹nh ®ã, khi nhiÖt ®é cao b¶n th©n cÆn dÇu còng linh ®éng h¬n,chóng kh«ng cßn ®«ng ®Æc nh­ tr­íc n÷a mµ sÏ ch¶y láng. ChÝnh v× thÕ mµ lùc b¸m dÝnh cña cÆn dÇu trªn bÒ mÆt bån bÓ chøa còng yÕu ®i, chóng sÏ dÔ bÞ tÈy ®i so víi khi nhiÖt ®é thÊp. Trong ®iÒu kiÖn phßng thÝ nghiÖm ,®Ó kh¶o s¸t ®é tÈy röa ta cã thÓ t¨ng nhiÖt ®é, môc ®Ých lµ kiÓm tra xem ®é tÈy röa thay ®æi nh­ thÕ nµo.Tuy nhiªn trong thùc tÕ kh«ng thÓ lµm nh­ thÕ v× kh«ng thÓ gia nhiÖt c¸c bån bÓ cã dung tÝch hµng ngh×n m3 ®­îc. MÆt kh¸c x¨ng dÇu lµ nh÷ng chÊt dÔ ch¸y næ ®Æc biÖt lµ khi ë nhiÖt ®é cao,v× thÕ gia nhiÖt lµ thao t¸c hÕt søc nguy hiÓm.Víi c¸c lÝ do trªn th× biÖn ph¸p gia nhiÖt kh«ng ®­îc ¸p dông trong thùc tÕ, mµ chØ sö dông ®Ó nghiªn cøu mµ th«i. øng dông thùc tÕ nhÊt cña yÕu tè nµy lµ dùa vµo sù thay ®æi nhiÖt ®é gi÷a mïa ®«ng vµ mïa hÌ trong n¨m.Víi ®iÒu kiÖn khÝ hËu nh­ ë n­íc ta th× chªnh lÖch nhiÖt ®é gi÷a hai mïa lµ rÊt lín (cã thÓ tíi 20-25oC).Nh­ vËy hiÖu qu¶ tÈy röa sÏ chªnh lÖch kh¸ lín .Do ®ã khi ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ tÈy röa cÇn c¨n cø vµo ®iÒu kiÖn tiÕn hµnh, cô thÓ lµ c¨n cø vµo yÕu tè nhiÖt ®é mµ chän mïa ®Ó tÈy röa cho thÝch hîp . KÕt qu¶ ®o hiÖu qu¶ tÈy röa d­íi ¶nh h­ëng cña nhiÖt ®é ®­îc thùc hiÖn ë tèc ®é khuÊy 400 - 500 vßng/phót, l­îng cÆn dÇu lµ 20 g, nång ®é chÊt tÈy röa 5%, l­îng chÊt tÈy röa 100 g, thêi gian tiÕn hµnh 10 phót. KÕt qu¶ cña nghiªn cøu nµy ®­îc thÓ hiÖn t¹i b¶ng 3.22 vµ h×nh 3.9: B¶ng 3.22: ¶nh h­ëng cña nhiÖt ®é tíi ®é tÈy röa H×nh 3.9 BiÓu ®å ¶nh h­ëng cña nhiÖt ®é tíi ®é tÈy röa C¨n cø vµo b¶ng sè liÖu trªn ta thÊy :trong kho¶ng nhiÖt ®é kh¶o s¸t th× khi nhiÖt ®é t¨ng, hiÖu qu¶ tÈy röa còng t¨ng dÇn. §iÒu ®ã cã thÓ gi¶i thÝch lµ do khi nhiÖt ®é t¨ng, lµm cho c¸c h¹t trong ph©n tö cÆn dÇu chuyÓn ®éng nhanh h¬n dÉn tíi cã ho¹t tÝnh cao h¬n.Nh­ vËy l­îng cÆn bÈn ®­îc tÈy bëi mét ph©n tö CTR sÏ t¨ng lªn.Tõ ®ã dÉn ®Õn tæng l­îng cÆn bÈn ®­îc t¸ch ra sÏ cao h¬n. MÆt kh¸c ®èi víi b¶n th©n cÆn dÇu th× khi t¨ng nhiÖt ®é, chóng sÏ ch¶y láng h¬n vµ kh¶ n¨ng b¸m dÝnh vµo bÒ mÆt bån bÓ sÏ kÐm ®i.KÕt qu¶ lµ l­îng cÆn ®ã sÏ dÔ bÞ t¸ch h¬n so víi khi nhiÖt ®é thÊp. KÕt hîp hai yÕu tè ®ã th× ta cã thÓ kÕt luËn:khi nhiÖt ®é t¨ng th× kh¶ n¨ng tÈy röa còng t¨ng.Kho¶ng nhiÖt ®é ta ®ang xÐt (170-350C)lµ t­¬ng øng víi nhiÖt ®é m«i tr­êng thay ®æi gi÷a c¸c mïa.Do vËy ®Ó ®¹t hiÖu qu¶ cao th× nªn tiÕn hµnh sóc röa c¸c bÓ chøa x¨ng dÇu vµo mïa hÌ, lµ mïa cã nhiÖt ®é t­¬ng ®èi cao(290-350C). 3.6.2 ¶nh h­ëng cña thêi gian tÈy röa §Ó tÈy röa s¹ch mét bÒ mÆt bÈn th× sÏ ph¶i tèn mét thêi gian nhÊt ®Þnh.Nãi chung kho¶ng thêi gian nµy cµng dµi th× bÒ mÆt cµng s¹ch .Thêi gian nµy phô thuéc vµo l­îng cÆn bÈn b¸m trªn bÒ mÆt cÇn tÈy röa,l­îng cÆn cµng nhiÒu th× tÈy cµng l©u(ë ®©y ta kh«ng nãi ®Õn l­îng chÊt tÈy röa sö dông). Khi thêi gian tÈy cµng dµi th× sù t­¬ng t¸c gi÷a c¸c ph©n tö CTR víi c¸c ph©n tö cÆn dÇu cµng nhiÒu ,l­îng cÆn bÈn cµng bÞ ®¸nh bËt ra nhiÒu h¬n. V× vËy ®Ó kiÓm tra ®é tÈy röa, cÇn ph¶i kiÓm tra trong mét thêi gian nhÊt ®Þnh kh«ng ng¾n qu¸ còng kh«ng ®­îc dµi qu¸.§iÒu nµy cã ý nghÜa thùc tÕ ë chç:nÕu thêi gian ng¾n qu¸ th× ch­a tÈy hÕt cÆn bÈn,cßn nÕu thêi gian dµi qu¸ th× chÊt tÈy röa sÏ mÊt ho¹t tÝnh vµ cÆn bÈn sÏ b¸m trë l¹i bån bÓ chøa. Do ®ã cÇn ph¶i kiÓm tra xem víi mét l­îng chÊt tÈy röa nhÊt ®Þnh th× cÇn tÈy trong thêi gian lµ bao l©u ®Ó cã hiÖu qu¶ tèi ­u. ThÝ nghiÖm ®­îc tiÕn hµnh ë nhiÖt ®é phßng 250-270C, tèc ®é khuÊy 400-500 v/p, l­îng cÆn dÇu lµ 20 g, nång ®é chÊt tÈy röa 5%, l­îng chÊt tÈy röa 100 g. KÕt qu¶ ®­îc ®­a ra trong b¶ng 3.23 vµ h×nh 3.10 d­íi ®©y: B¶ng 3.23: ¶nh h­ëng cña thêi gian ®Õn ®é tÈy röa H×nh 3.10: BiÓu ®å ¶nh h­ëng cña thêi gian ®Õn ®é tÈy röa B¶ng 3.24 Thêi gian tÈy hÕt l­îng cÆn ®Ó ®é s¹ch ®¹t 99% : MÉu DT D D DL DN DS Thêi gian tÈy hÕt (phót) 45 50 50 50 45 C¨n cø vµo b¶ng sè liÖu ta thÊy r»ng: khi thêi gian t¨ng th× hiÖu qu¶ tÈy röa còng t¨ng. §iÒu ®ã lµ do sè lÇn va ch¹m gi÷a c¸c ph©n tö CTR víi c¸c ph©n tö cÆn bÈn ®­îc t¨ng c­êng theo thêi gian,còng cã nghÜa lµ ho¹t tÝnh cña CTR ®­îc sö dông tèi ®a, kÕt qu¶ lµ l­îng cÆn bÈn ®­îc t¸ch triÖt ®Ó. Dùa vµo b¶ng sè liÖu ta cã thÓ thÊy r»ng:trong kho¶ng 10-25 phót ®Çu tiªn l­îng cÆn bÈn ®­îc t¸ch ra nhiÒu h¬n cßn trong kho¶ng thêi gian sau th× l­îng bÈn t¸ch ra Ýt h¬n.Ta cã thÓ gi¶i thÝch nh­ sau: Ban ®Çu c¸c ph©n tö CTR sÏ tÊn c«ng vµo líp cÆn dÇu bªn ngoµi tr­íc vµ t¸ch chóng ra t­¬ng ®èi dÔ dµng.V× thÕ l­îng bÈn t¸ch ra ë giai ®o¹n nµy lµ kh¸ lín .Sau ®ã CTR sÏ tÊn c«ng vµo líp dÇu phÝa trong s¸t bÒ mÆt cøng ®Õn nh÷ng phÇn chÊt bÈn “cøng ®Çu” nhÊt, mµ líp nµy th× khã t¸ch h¬n rÊt nhiÒu so víi líp ngoµi.L­îng CTR tiªu tèn ë giai ®o¹n nµy lín h¬n tÊt nhiÒu trong khi chØ tÈy ®­îc Ýt cÆn bÈn h¬n. ChÝnh v× thÕ cµng vÒ sau th× l­îng bÈn t¸ch ra cµng Ýt. ë giai ®o¹n cuèi,l­îng cÆn t¸ch ra rÊt chËm ph¶i mÊt kho¶ng 45 tíi 50 phót míi t¸ch gÇn hÕt. §ã lµ nguyªn nh©n trong kho¶ng 25 phót ®Çu tiªn tèc ®é t¸ch cÆn cao h¬n so víi thêi gian vÒ cuèi rÊt nhiÒu. Trong thùc tÕ, ng­êi ta quan t©m nhiÒu ®Õn sù tÈy röa s¹ch hoµn toµn bån bÓ chøa. DÔ nhËn thÊy r»ng, cø t¨ng thêi gian lªn th× ®é tÈy röa sÏ ®¹t tíi hÇu nh­ 100%. Víi m« h×nh nh­ ®· tr×nh bµy trong phÇn thùc nghiÖm, ta cã kÕt qu¶ vÒ thêi gian tÈy röa ®Ó ®¹t ®é s¹ch 99% nh­ trªn b¶ng 3.24. 3.6.3 ¶nh h­ëng cña c¸c t¸c ®éng c¬ häc Qu¸ tr×nh tÈy röa lµ mét qu¸ tr×nh t­¬ng t¸c ho¸ häc,®Ó t¨ng c­êng hiÖu qu¶ tÈy röa, ng­êi ta sÏ bæ sung thªm c¸c t¸c ®éng c¬ häc d­íi d¹ng khuÊy trén dung dÞch tÈy röa. D­íi t¸c ®éng khuÊy trén, sù va ch¹m gi÷a ph©n tö CTR vµ ph©n tö cÆn bÈn ®­îc t¨ng c­êng lµm l­îng cÆn bÈn bÞ bËt ra nhiÒu h¬n .MÆt kh¸c d­íi t¸c ®éng c¬ häc cña dßng dung dÞch(ch­a tÝnh ®Õn sù cã mÆt cña CTR) th× mét phÇn cÆn bÈn ®· bÞ bËt ra råi. KÕt hîp hai yÕu tè ®ã l¹i th× hiÖu qu¶ tÈy röa t¨ng lªn kh¸ nhiÒu. Tuy nhiªn còng gièng nh­ yÕu tè nhiÖt ®é,kh¶ n¨ng khuÊy trén mét l­îng lín dung dÞch lµ kh«ng thÓ .ChÝnh v× vËy ta cÇn ph¶i thay®æi ph­¬ng ph¸p t¸c ®éng ,thay v× khuÊy trén ta sö dông ph­¬ng ph¸p phun ¸p lùc .§©y còng chÝnh lµ ph­¬ng ph¸p ®­îc nhiÒu n­íc tiªn tiÕn trªn thÕ giíi ¸p dông do nã cã nhiÒu ­u ®iÓm trong thùc tÕ.¸p lùc ®­îc t¹o ra do b¬m hoÆc m¸y nÐn víi hÖ sè nÐn cao phun th¼ng vµo bÒ mÆt bÈn. Nãi chung qu¸ tr×nh tÈy röa cÇn bæ sung thªm c¸c t¸c ®éng c¬ häc th× míi ®¹t ®­îc hiÖu qu¶ cao.ChÝnh v× vËy cã thÓ nãi yÕu tè c¬ häc lµ mét yÕu tè rÊt quan träng vµ còng rÊt thùc tÕ trong qu¸ tr×nh tÈy röa. Trong b¶n luËn v¨n nµy ®· sö dông c¸c mÉu CTR ®­îc chÕ t¹o tõ dÇu th«ng(DT);dÇu dõa (DD);dÇu ng« (DN);dÇu l¹c(DL);dÇu së(DS).Qu¸ tr×nh nghiªn cøu c¸c yÕu tè ¶nh h­ëng nh»m x¸c ®Þnh ®­îc c¸c ®iÒu kiÖn tÈy röa tèi ­u còng nh­ c¸c ph­¬ng ¸n hîp lý nhÊt ®Ó tiÕn hµnh tÈy röa cÆn x¨ng dÇu.KÕt qu¶ tÝnh to¸n ®­îc thÓ hiÖn ë c¸c b¶ng phÝa sau. 3.6.3.1 ¶nh h­ëng cña tèc ®é khuÊy: ThÝ nghiÖm ®­îc tiÕn hµnh ë nhiÖt ®é phßng 25-270C, l­îng cÆn dÇu lµ 20 g, nång ®é chÊt tÈy röa 1%, l­îng chÊt tÈy röa 100 g, thêi gian khuÊy lµ 10 phót. KÕt qu¶ ®­îc ®­a ra ë b¶ng 3.24 vµ h×nh 3.11 d­íi ®©y: B¶ng 3.25: ¶nh h­ëng cña tèc ®é khuÊy ®Õn ®é tÈy röa H×nh 3.11: BiÓu ®å ¶nh h­ëng cña tèc ®é khuÊy tíi ®é tÈy röa Dùa vµo sè liÖu ë b¶ng 3.25 ta cã thÓ thÊy: khi t¨ng tèc ®é khuÊy th× ®é tÈy röa còng t¨ng lªn. KÕt qu¶ ®ã cã ®­îc do hai yÕu tè : Tèc ®é khuÊy t¨ng dÉn ®Õn sè lÇn va ch¹m gi÷a ph©n tö CTR vµ cÆn dÇu t¨ng lªn, ®iÒu ®ã lµm cho sè lÇn va ch¹m cã hiÖu qu¶ nhiÒu h¬n dÉn tíi tæng l­îng cÆn bÈn ®­îc t¸ch ra nhiÒu h¬n . Tuy nhiªn mét yÕu tè t­¬ng ®èi quan träng ë ®©y lµ do t¸c ®éng vËt lý. Khi dßng dung dÞch ®­îc khuÊy trén m¹nh th× riªng va ch¹m cña dßng vµo bÒ mÆt kim lo¹i ®· t¸ch ®­îc mét phÇn cÆn dÇu ra.Sau ®ã míi ®Õn l­ît t¸c ®éng cña CTR tÈy nèt phÇn cßn l¹i . Tæng hîp hai yÕu tè ®ã l¹i th× hiÖu qu¶ tÈy röa thu ®­îc lµ kh¸ cao,nh­ vËy ta cã thÓ kÕt luËn lµ hiÖu qu¶ tÈy röa t¨ng rÊt m¹nh khi tèc ®é khuÊy t¨ng. Tuy nhiªn kh«ng thÓ t¨ng tèc ®é khuÊy lªn qu¸ cao do khi ®ã chuyÓn ®éng cña c¸nh khuÊy sÏ t¹o bät trong dung dÞch, lµm c¶n trë sù tiÕp xóc pha gi÷a CTRvµ cÆn bÈn, dÉn ®Õn hiÖu qu¶ tÈy röa sÏ gi¶m ®i rÊt nhiÒu. ë ®©y ta giíi h¹n tèc ®é khuÊy d­íi 800 (v/p) còng lµ n»m ngoµi ph¹m vi t¹o bät cña c¸nh khuÊy. ¶nh h­ëng cña ¸p lùc phun Trong ph­¬ng ph¸p nµy chóng t«i sö dông mÉu CTR ®­îc chÕ t¹o tõ dÇu th«ng (DT) ®Ó tiÕn hµnh thÝ nghiÖm. Néi dung cña ph­¬ng ph¸p lµ kÕt hîp gi÷a ho¹t tÝnh cña CTR vµ c¸c t¸c ®éng c¬ häc nh»m t¨ng c­êng hiÖu qu¶ tÈy röa. Quy tr×nh tiÕn hµnh ë ¸p lùc phun kho¶ng 5 (kG/cm2) vµ ®­îc chia thµnh 3 ph­¬ng ph¸p nhá nh­ sau: * Ph­¬ng ph¸p phun ngay tõ ®Çu Néi dung cña ph­¬ng ph¸p nµy lµ phun trùc tiÕp dung dÞch CTR víi c¸c nång ®é kh¸c nhau lªn bÒ mÆt nhiÔm bÈn.HiÖu qu¶ tÈy röa cña ph­¬ng ph¸p nµy ®­îc ghi trong b¶ng 3.26 d­íi ®©y: B¶ng 3.26: PP phun ngay tõ ®Çu Sè thø tù Tû lÖ CTR/H2O (%) Thêi gian phun (phót) §é s¹ch (%) 1 1 30 40 2 2 30 68 3 4 30 85 4 5 30 93 Nh×n chung ph­¬ng ph¸p nµy kh«ng ®¹t ®­îc hiÖu qu¶ cÇn thiÕt. §é tÈy röa khi tiÕn hµnh thÝ nghiÖm ë nång ®é thÊp lµ gÇn nh­ b»ng 0 dï ta t¨ng thêi gian lªn rÊt nhiÒu.Khi ta t¨ng nång ®é lªn th× ®é tÈy röa t¨ng lªn nh­ng l­îng CTR qu¸ tèn kÐm .ChÝnh v× vËy chóng t«i cho r»ng ph­¬ng ph¸p nµy cã hiÖu qu¶ kÐm vµ kh«ng thùc tÕ . * TÝnh tû sè sè gam CTR/1 gam cÆn dÇu TÊm kim lo¹i ®­îc phun s¹ch khi dung dÞch cã nång ®é 5%. MÉu CTR chóng t«i sö dông lµ mÉu DT cã tû träng lµ 0,8415. L­îng dung dÞch sö dông lµ 7.5 lÝt,nh­ thÕ khèi l­îng CTR ®Ëm ®Æc lµ: 0,8415x(7500:20)=315, 56 (gam) L­îng cÆn dÇu b¸m trªn thanh kim lo¹i lµ 10,67 gam DiÖn tÝch tÊm kim lo¹i : 840cm2 Sè g cÆn dÇu/1m2 bÒ mÆt=127,02 gam /1m2 Nh­ thÕ tû sè lµ 315,56:10,67=29,57gam CTR/1 gam cÆn dÇu VËy víi 1m2bÒ mÆt :37556 gCTR / 127,02g cÆn / 1m2 * PP ng©m råi phun Néi dung ph­¬ng ph¸p lµ ng©m mÉu trong mét dung dÞch CTR råi dïng chÝnh dung dÞch ®ã phun lªn bÒ mÆt nhiÔm bÈn.KÕt qu¶ ph­¬ng ph¸p ®­îc ghi ë c¸c b¶ng 3.27, 3.28 d­íi ®©y: B¶ng 3.27: PP ng©m råi phun víi dung dÞch 1% Sè thø tù Nång ®é dd CTR (%) Thêi gian ng©m (giê) Thêi gian phun (phót) §é s¹ch (%) 1 1 4 25 75 2 1 6 25 80 3 1 7 25 97 4 1 8 25 99 B¶ng 3.28: PP ng©m råi phun víi dung dÞch 2% Sè thø tù Nång ®é dd CTR (%) Thêi gian ng©m (giê) Thêi gian phun(phót) §é s¹ch(%) 1 2 0,5 25 97 2 2 1 25 98 3 2 3 25 99,5 Ta cã thÓ thÊy r»ng, víi tû lÖ 1% th× cÇn ng©m Ýt nhÊt 7h råi phun 25 phót míi s¹ch, víi tû lÖ 2 % chØ cÇn thêi gian ng©m 3h vµ phun kho¶ng 25 phót lµ gÇn nh­ s¹ch hoµn toµn. Nh­ vËy tuú thuéc vµo tõng ®iÒu kiÖn cô thÓ ta cã thÓ lùa chän tû lÖ dung dÞch hîp lý. Ch¼ng h¹n khi cÇn röa bÓ trong ngµy (kh«ng cã thêi gian ng©m l©u) ta cã thÓ dïng dung dÞch 2% ng©m trong mét thêi gian ng¾n lµ ®¹t ®­îc hiÖu qu¶ cao. Cßn khi kh«ng bÞ h¹n chÕ thêi gian th× ®Ó tiÕt kiÖm CTR ta dïng dung dÞch 1 % ng©m trong mét thêi gian dµi råi míi phun thi còng sÏ ®¹t ®­îc hiÖu qu¶ mong muèn. * TÝnh tû sè sè gam CTR /1 gam cÆn dÇu Nång ®é dung dÞch nhá nhÊt cã thÓ sö dông lµ 1% ThÓ tÝch CTR trong dung dÞch lµ: 7500:100=75 (ml) Khèi l­îng CTR ®Ëm ®Æc lµ: 75x0,8415=63,11 (gam) L­îng cÆn dÇu trªn bÒ mÆt lµ: 10,3 (gam) DiÖn tÝch tÊm kim lo¹i :869,25cm2 Sè g cÆn dÇu/1 m2bÒ mÆt =118,5g /1 m2 Tû sè cÇn t×m lµ: 63,11:10,3=6,13 gam CTR/1 gam cÆn dÇu Víi 1m2 bÒ mÆt:726,36gCTR / 118,5g cÆn / 1m2 * PP phun mét líp chÊt tÈy röa ®Ëm ®Æc tr­íc * T×m l­îng CTR tÝnh ra ®Ëm ®Æc: Ta sö dông dung dÞch CTR 1% vµ thay ®æi l­îng CTR ®Ëm ®Æc. KÕt qu¶ thu ®­îc ghi ë b¶ng 3.29 d­íi ®©y: B¶ng 3.29: X¸c ®Þnh l­îng chÊt tÈy röa tèi ­u Sè thø tù Tû lÖ (%) CTR/H2O L­îng CTR ®Ëm ®Æc(ml) Thêi gian phun(phót) §é s¹ch(%) 1 1 50 2 99 2 1 40 2 99 3 1 30 2 98 4 1 20 2 98 5 1 15 2 90 6 1 10 2 80 Nh­ vËy chóng t«i x¸c ®Þnh ®­îc l­îng CTR tèi ­u lµ 20 ml dùa vµo nh÷ng lý do sau: Sè liÖu 20 ml lµ l­îng CTR nhá nhÊt ®¶m b¶o bao phñ kÝn bÒ mÆt mÉu mµ l¹i ®¹t hiÖu qu¶ cao (gÇn nh­ 100%).Víi sè lÇn thÝ nghiÖm lÆp l¹i nhiÒu lÇn chóng t«i ®· chän 20 ml lµ l­îng CTR ®Ëm ®Æc tèi ­u. * X¸c ®Þnh tû lÖ dung dÞch tèi ­u: Tõ sè liÖu ë trªn chóng t«i cã thÓ x¸c ®Þnh l­îng dung dÞch tèi ­u b»ng c¸ch gi÷ nguyªn l­îng CTR ®Ëm ®Æc vµ thay ®æi nång ®é dung dÞch.Sè liÖu ®ã ®­îc thÓ hiÖn ë b¶ng 3.30 d­íi ®©y: B¶ng 3.30: X¸c ®Þnh nång ®é dung dÞch tèi ­u Sè thø tù Tû lÖ (%) CTR/H2O L­îng CTR tÝnh ra ®Ëm ®Æc(ml) Thêi gian phun (phót) §é s¹ch(%) 1 1 20 2 98 2 0,5 20 2 98 3 0,33 20 2 96 4 0,25 20 2 95 5 0,2 20 2 96 6 0,1 20 2 98 7 0 20 2 98 C¨n cø b¶ng kÕt qu¶ ë trªn chóng t«i thÊy r»ng sau khi phun CTR ®Ëm ®Æc th× bÒ mÆt bÈn bÞ ®¸nh bong gÇn hÕt. V× thÕ sau khi phun, dung dÞch CTR kh«ng cã ý nghÜa nhiÒu tíi hiÖu qu¶ tÈy röa. ChÝnh v× thÕ chóng t«i chän dung dÞch phun lµ n­íc ®Ó tiÕt kiÖm CTR mµ vÉn ®¶m b¶o hiÖu qu¶ tÈy röa. * TÝnh tû lÖ sè gam CTR/1g cÆn dÇu ChÊt tÈy röa chóng t«i sö dông lµ dÇu th«ng (DT) ;mÉu nµy cã tû träng lµ 0,8415.Trong qu¸ tr×nh thÝ nghiÖm chóng t«i tiÕn hµnh víi l­îng dung dÞch lµ 7,5l.Nh­ vËy khèi l­îng CTR ®· sö dông lµ: 20x0,8415=16,83(gam) L­îng cÆn dÇu trªn bÒ mÆt thanh kim lo¹i x¸c ®Þnh ®­îc lµ 9,49 gam. DiÖn tÝch tÊm kim lo¹i =840,75cm2 Sè g cÆn dÇu /1m2bÒ mÆt =112,88g/m2 Sè gam CTR/1 gam cÆn dÇu=16,83/9,49=1,77/1 VËy víi 1m2:199,79 g CTR /112,88 g cÆn /1m2 3.6.3.3 So s¸nh 3 ph­¬ng ph¸p: Tæng hîp l¹i chóng t«i cã b¶ng sè liÖu sau: B¶ng 3.31: So s¸nh 3 ph­¬ng ph¸p phun Sè thø tù Ph­¬ng ph¸p Tû sè gam CTR/1g cÆn dÇu HiÖu qu¶ tÈy röa(%) 1 Phun ngay tõ ®Çu 29,57/1 93 2 Ng©m råi phun 6,13/1 99 3 Phun CTR ®Ëm ®Æc tr­íc (nång ®é 30%) 1,77/1 99 Dùa vµo b¶ng kÕt qu¶ ë trªn chóng t«i thÊy r»ng, ph­¬ng ph¸p phun CTR ®Ëm ®Æc tr­íc lµ ph­¬ng ph¸p tiÕt kiÖm nhÊt, cßn ph­¬ng ph¸p phun ngay tõ ®Çu lµ ph­¬ng ph¸p kÐm hiÖu qu¶ nhÊt. Tõ ®ã chóng t«i chän ra 2 ph­¬ng ph¸p kh¶ thi ®Ó ¸p dông trong thùc tÕ lµ ph­¬ng ph¸p ng©m råi phun vµ ph­¬ng ph¸p phun CTR ®Ëm ®Æc tr­íc. Tuy nhiªn trong tõng tr­êng hîp cô thÓ, trong tõng ®iÒu kiÖn nhÊt ®Þnh sÏ cã c¸ch lùa chän c¸c ph­¬ng ph¸p kh¸c nhau. ViÖc lùa chän ph­¬ng ph¸p tÈy röa cßn phô thuéc rÊt nhiÒu vµo lo¹i bån bÓ chøa vµ lo¹i cÆn dÇu b¸m lªn bÒ mÆt bÓ. Cô thÓ lµ víi lo¹i bÓ chøa mµ cÆn dÇu b¸m máng vµ ph©n bè c¶ phÝa trªn thµnh bÓ th× tèt nhÊt lµ dïng ph­¬ng ph¸p phun CTR ®Ëm ®Æc tr­íc. Líp CTR ®Ëm ®Æc cã t¸c dông ph¸ vì líp cÆn dÇu b¸m vµo thµnh bÓ vèn rÊt khã t¸ch, mÆt kh¸c do cÆn ph©n bè trªn cao nªn kh«ng thÓ ®æ mét l­îng rÊt lín dung dÞch vµo ®ã ®­îc ®Ó ng©m. V× vËy tèt nhÊt lµ dïng ph­¬ng ph¸p phun CTR ®Ëm ®Æc tr­íc, råi míi phun dung dÞch lo·ng sau. Ng­îc l¹i, víi c¸c lo¹i bån bÓ cã l­îng cÆn b¸m dÇy vµ ph©n bè chñ yÕu d­íi ®¸y th× l¹i cÇn dïng ph­¬ng ph¸p ng©m råi phun. Lý do lµ l­îng cÆn qu¸ dÇy kh«ng thÓ dïng CTR ®Ëm ®Æc ®­îc mµ dïng dung dÞch CTR lo·ng ®Ó hoµ tan vµ ph©n t¸ch dÇn dÇn. MÆt kh¸c, cÆn dÇu ph©n bè ë d­íi ®¸y nªn kh«ng cÇn l­îng dung dÞch qu¸ nhiÒu, g©y khã kh¨n cho qu¸ tr×nh tÈy röa vµ cho ®é an toµn bÓ chøa. 3.7 KiÓm tra ®é t¸i b¸m trë l¹i Sau khi tÈy röa, do kh«ng thÓ xö lý ngay dung dÞch sau nªn bao giê còng cã hiÖn t­îng t¸i b¸m trë l¹i.KÕt qu¶ kiÓm tra ®é t¸i b¸m trë l¹i víi c¸c mÉu CTR kh¶o s¸t ®­îc ghi ë b¶ng 3.32 d­íi ®©y: B¶ng 3.32: KiÓm tra ®é t¸i b¸m trë l¹i MÉu DL DD DT DN DS §é t¸i b¸m(%) 0 4,4 9,35 24,34 34,3 Dùa vµo b¶ng trªn chóng t«i nhËn thÊy r»ng, chØ cã mÉu DL lµ kh«ng t¸i b¸m,hai mÉu DD vµ DT th× cã ®é t¸i b¸m Ýt cßn hai mÉu DN vµ DS th× ®é t¸i b¸m qu¸ cao.Nh­ vËy trong qu¸ tr×nh tÈy röa nªn chän c¸c mÉu DL,DT hoÆc DD sÏ ®¶m b¶o ®é t¸i b¸m Ýt vµ hiÖu qu¶ tÈy röa sÏ ®­îc n©ng cao. Bªn c¹nh ®ã cã thÓ cho thªm c¸c t¸c nh©n chèng t¸i b¸m ®Ó ®¹t ®­îc hiÖu qu¶ cao h¬n n÷a. 3.8 ThiÕt lËp quy tr×nh c«ng nghÖ tÈy röa cÆn dÇu Trong thùc tÕ, c¸c thiÕt bÞ tån chøa, vËn chuyÓn x¨ng dÇu th­êng cã thÓ tÝch rÊt lín, tõ vµi chôc ®Õn hµng chôc ngh×n m3. Do vËy viÖc sö dông ph­¬ng ph¸p ng©m ®Çy thÓ tÝch CTR ®Ëm ®Æc hoÆc dung dÞch CTR lo·ng ®Ó lµm t¨ng hiÖu qu¶ cña viÖc tÈy röa cÆn dÇu b¸m trªn bÒ mÆt kim lo¹i cña thiÕt bÞ lµ kh«ng thùc tÕ. V× lý do ®ã, ph­¬ng ph¸p ®em l¹i hiÖu qu¶ kinh tÕ cao nhÊt lµ sù kÕt hîp mét c¸ch hîp lý gi÷a c¸c ph­¬ng ph¸p ®· nghiªn cøu ë trªn. 3.8.1 §èi víi lo¹i bån bÓ cã cÆn dÇu b¸m dÝnh yÕu, tr¶i ®Òu tõ trªn xuèng d­íi Chóng t«i cho r»ng ®Æc ®iÓm cña cÆn dÇu ®èi víi lo¹i bån bÓ cã cÆn dÇu b¸m dÝnh yÕu, tr¶i ®Òu tõ trªn xuèng d­íi lµ nh­ sau: Sù liªn kÕt gi÷a cÆn dÇu víi bÒ mÆt kim lo¹i cña thiÕt bÞ ch­a bÒn v÷ng. §é dÇy cña líp cÆn dÇu trªn bÒ mÆt kim lo¹i lµ kh«ng lín. L­îng cÆn dÇu trªn mét ®¬n vÞ diÖn tÝch bÒ mÆt nhiÔm bÈn kh«ng cao. V× nh÷ng lÝ do trªn chóng t«i ®Ò nghÞ quy tr×nh tÈy röa tèi ­u ®èi víi lo¹i bån bÓ trªn nh­ sau: Phun mét líp CTR ®Ëm ®Æc nång ®é 30% lªn bÒ mÆt nhiÔm bÈn tr­íc, ®Ó yªn kho¶ng tõ 1-3h. Sau ®ã phun dung dÞch chÊt tÈy röa lo·ng nång ®é 1% víi ¸p lùc thÝch hîp cho ®Õn khi cÆn dÇu ®­îc tÈy röa hÕt khái bÒ mÆt nhiÔm bÈn cña thiÕt bÞ. Phun n­íc s¹ch ®Ó röa tr«i hÕt cÆn dÇu. X× kh«ng khÝ ®Ó sÊy kh« thiÕt bÞ. 3.8.2 §èi víi lo¹i bån bÓ cã cÆn b¸m l©u ngµy, tr¶i ®Òu tõ trªn xuèng d­íi Trong tr­êng hîp nµy cÆn dÇu cã liªn kÕt s©u víi bÒ mÆt kim lo¹i cña thiÕt bÞ, l­îng cÆn dÇu trªn mét ®¬n vÞ diÖn tÝch bÒ mÆt nhiÔm bÈn lín, ®é dµy cña líp cÆn dÇu t¨ng. MÆt kh¸c, do tån t¹i trong mét thêi gian dµi, d­íi sù ¶nh h­ëng cña c¸c yÕu tè: nhiÖt ®é, ¸nh s¸ng, «xy kh«ng khÝ...c¸c qu¸ tr×nh hãa häc diÔn ra s©u s¾c lµm thay ®æi c¬ b¶n tÝnh chÊt cña cÆn dÇu. ChÝnh v× vËy, chóng t«i ®Ò nghÞ quy tr×nh tÈy röa cña lo¹i bån bÓ trªn lµ: Phun CTR ®Ëm ®Æc nhiÒu lÇn trong mét kho¶ng thêi gian nhÊt ®Þnh ®Ó t¨ng kh¶ n¨ng hßa tan cÆn dÇu. Phun kho¶ng 3 lÇn, mçi lÇn ®Ó yªn trong 3 giê. TiÕn hµnh phun dung dÞch CTR cã nång ®é 1% víi ¸p lùc cao ®ång thêi cã thÓ kÕt hîp víi tÈy röa c¬ häc thñ c«ng ®Ó lµm s¹ch cÆn dÇu. Phun n­íc s¹ch cho tr«i hÕt cÆn dÇu. X× kh« b»ng kh«ng khÝ. 3.8.3 §èi víi bån bÓ cã cÆn dÇu ®ãng chÆt, nh­ng chñ yÕu tËp trung d­íi ®¸y VÒ b¶n chÊt, cÆn dÇu trong tr­êng hîp nµy còng gièng nh­ tr­êng hîp trªn. Tuy nhiªn, trong thùc tÕ cÆn dÇu ë ®¸y bån bÓ chøa th­êng lµ cÆn ë d¹ng bïn nh·o do trong thµnh phÇn cã chøa nhiÒu n­íc ng­ng tô. Do ®ã, chóng t«i ®Ò nghÞ quy tr×nh xö lý cÆn dÇu trong thùc tÕ nh­ sau: S¬ bé t¸ch bá bít cÆn dÇu b»ng ph­¬ng ph¸p c¬ häc nh­ b¬m, hót, vÐt... Ng©m ngËp phÇn nhiÔm bÈn víi CTR cã nång ®é 1% trong thêi gian tõ 8 - 72 giê ®Ó lµm cho líp cÆn dÇu bong ra khái bÒ mÆt nhiÔm bÈn. Phun dung dÞch CTR lo·ng cã nång ®é 1% ®Ó tÈy röa s¹ch cÆn dÇu khái bån bÓ. Phun n­íc s¹ch ®Õn khi tr«i hÕt cÆn dÇu. X× kh« b»ng kh«ng khÝ. KÕt luËn §· tæng hîp ®­îc chÊt tÈy röa cÆn dÇu d¹ng láng, cã kh¶ n¨ng ph©n huû sinh häc cao dùa trªn c¸c thµnh phÇn: DÇu th«ng (hoÆc thay thÕ b»ng dÇu thùc vËt kh¸c), axit «lªic, chÊt ho¹t ®éng bÒ mÆt APG 60, r­îu etylic. KÕt qu¶ cho thÊy r»ng, ®é tÈy röa cao nhÊt lµ 84,1% (trong thêi gian tÈy lµ 10 phót), víi thµnh phÇn nh­ sau: DÇu th«ng 90%,APG 2,5%, axit «leic 4%, R­îu Etylic 3,5%. Sö dông ph­¬ng ph¸p quy ho¹ch thùc nghiÖm ®Ó t×m ra ph­¬ng tr×nh håi quy: ŷ = 67,76 + 3,53 x1 + 11,07 x2 Dùa vµo ph­¬ng tr×nh nµy, ®· tÝnh to¸n ®­îc thµnh phÇn CTR tèi ­u bao gåm: DÇu th«ng 90%, APG 60 2,61%, axit «leic 4%, R­îu Etylic 3,5% víi ®é tÈy röa lµ 85,51%. Sè liÖu to¸n häc nµy hÇu nh­ trïng víi c¸c kÕt qu¶ thu ®­îc tõ thùc nghiÖm. §· kh¶o s¸t c¸c yÕu tè ¶nh h­ëng tíi qu¸ tr×nh tÈy röa trong phßng thÝ nghiÖm vµ m« h×nh t­¬ng ®­¬ng thùc tÕ. ThÊy r»ng, ®Ó hiÖu qu¶ tÈy röa tèt nhÊt, nªn sö dông ph­¬ng ph¸p ng©m cã t¸c ®éng c¬ häc. ThiÕt lËp quy tr×nh tÈy röa cÆn dÇu cho c¸c lo¹i bÓ chøa kh¸c nhau. Quy tr×nh nµy cã thÓ ¸p dông trong thùc tÕ. tµi liÖu tham kh¶o Tµi liÖu tiÕng viÖt [1] Louis Hå TÊn Tµi C¸c s¶n phÈm tÈy röa vµ ch¨m sãc c¸ nh©n. Lý thuyÕt vµ øng dông Nhµ xuÊt b¶n Dunod, 1999. [2] Lª V¨n HiÕu-LuËn ¸n PTS Nghiªn cøu chÕ t¹o nguyªn liÖu cho chÊt ho¹t ®éng bÒ mÆt tõ c¸c s¶n phÈm dÇu má ViÖt Nam,1995 [3] NguyÔn Quèc TÝn, §ç Phñ Xµ phßng vµ c¸c chÊt tÈy giÆt tæng hîp Nhµ xuÊt b¶n KH-KT, 1984. [4] TrÇn M¹nh TiÕn- LuËn ¸n PTS Nghiªn cøu c«ng nghÖ t¸ch a-Pinen tõ tinh dÇu th«ng U«ng BÝ b»ng ch­ng cÊt ch©n kh«ng trªn th¸p ®Öm - 1997. [5] Ph¹m Hång S¬n, NguyÔn V¨n §Ëu Thµnh phÇn ho¸ häc cña tinh dÇu th«ng ba l¸ vïng L©m §ång, ViÖt Nam, T¹p chÝ Khoa häc, Khoa häc tù nhiªn, sè 3, P37- 41, 1987. [6] Lª §×nh M·i VÊn ®Ò tinh dÇu - H­¬ng liÖu vµ triÓn väng cña nã ë ViÖt Nam Tæng luËn ph©n tÝch, ViÖn Khoa häc ViÖt Nam, Trung t©m th«ng tin Khoa häc, 1990. [7] NguyÔn ThÞ Thanh, D­¬ng V¨n TuÖ, Vò §µo Th¾ng, Hå C«ng Xinh Ho¸ häc h÷u c¬ Nhµ xuÊt b¶n KHKT 1999. [8] Tr­¬ng §×nh Th¹c, NguyÔn B¸ Xu©n, NguyÔn V¨n ChÝnh Nghiªn cøu tæng hîp chÊt ho¹t ®éng bÒ mÆt alkyl glucozit TuyÓn tËp c¸c c«ng tr×nh Héi nghÞ Khoa häc vµ C«ng nghÖ ho¸ häc h÷u c¬ toµn quèc lÇn thø hai, P227 - 231, 2001. [9] NguyÔn H÷u Phó, Ph¹m Ngäc Thanh, §inh V¨n Hoan Ho¸ lý vµ Ho¸ keo §¹i häc T¹i chøc §HBK Hµ Néi, 1976. [10] Tr­êng §¹i häc B¸ch Khoa Hµ Néi, Khoa C«ng nghÖ Ho¸ häc Bé m«n Tæng hîp H÷u c¬ - Ho¸ dÇu Bµi thÝ nghiÖm dÇu má, Hµ Néi 1999. [11] D­¬ng V¨n TuÖ, NguyÔn H÷u Khuª, V¨n §×nh §Ö NguyÔn ThÞ Minh NguyÖt ThÝ nghiÖm Ho¸ H÷u c¬,Tr­êng §¹i häc B¸ch Khoa Hµ Néi 1993. [12] GS.TS. NguyÔn Minh TuyÓn, PGS.TS. Ph¹m V¨n Thiªm Kü thuËt hÖ thèng c«ng nghÖ ho¸ häc Nhµ xuÊt b¶n KHKT, Hµ Néi 1997. [13] PGS. TS Tõ V¨n MÆc Ph©n TÝch ho¸ lÝ Nhµ xuÊt b¶n KH - KT, Hµ Néi 1995. [14] NguyÔn Quang Léc, Lª V¨n Thanh, NguyÔn Nam Vinh Kü thuËt Ðp vµ chÕ biÕn dÇu mì thùc vËt Nhµ xuÊt b¶n KH - KT, Hµ Néi 1971. [15] Vò ThÞ §µo C«ng nghÖ dÇu thùc vËt, Hµ Néi 1997. [16] Ph¹m V¨n Nguyªn Nh÷ng c©y cã dÇu ë ViÖt Nam Nhµ xuÊt b¶n KH - KT, Hµ Néi 1981. [17] GS.TS Chu Ph¹m Ngäc S¬n DÇu mì trong s¶n xuÊt vµ ®êi sèng, NXB Thµnh phè HCM-1983 [18] Vò Ngäc Lé, §ç Chung Vâ, NguyÔn M¹nh Pha, Lª Thuý H¹nh Nh÷ng c©y tinh dÇu ViÖt Nam, khai th¸c - chÕ biÕn - øng dông Nhµ xuÊt b¶n KH - KT, Hµ Néi 1996 [19] Mai V¨n Liªn Qu¸ tr×nh ph¸t triÓn ngµnh c«ng nghiÖp dÇu khÝ c¸c n­íc Nam ¸ vµ §«ng Nam ¸, Tæng luËn vµ ph©n tÝch Tæng c«ng ty dÇu má vµ khÝ ®èt ViÖt Nam - Trung t©m th«ng tin t­ liÖu dÇu khÝ-1990 [20] Mai Ngäc Chu Mét sè kÕt qu¶ c«ng tr×nh nghiªn cøu vÒ tinh dÇu, h­¬ng liÖu, mü phÈm Tãm t¾t c¸c c«ng tr×nh nghiªn cøu khoa häc - kü thuËt 1986 - 1990 [21] Kû yÕu c«ng tr×nh héi th¶o Quèc gia vÒ c«ng nghÖ tinh dÇu Liªn hiÖp c¸c xÝ nghiÖp d­îc ViÖt Nam - 1998 [22] Mai H÷u Khiªm Gi¸o tr×nh ho¸ keo (ho¸ lý c¸c hÖ vi dÞ thÓ vµ hiÖn t­îng bÒ mÆt) Tr­êng §HBK - Thµnh phè HCM - 1996 [23] Hµ Thóc Huy Ho¸ keo. Tñ s¸ch §HTH - Thµnh phè HCM - 1995 [24] NguyÔn LÖ Tè Nga, Ph¹m V¨n Thiªm, §inh ThÞ Ngä Nghiªn cøu chÕ t¹o chÊt tÈy röa dïng cho cÆn bÈn x¨ng dÇu T¹p chÝ ph©n tÝch ho¸, lý vµ sinh häc, T- 6, P49 – 50, N3 - 2001 Tµi liÖu tiÕng anh [25] Morse Paise Marie Soap and Detergents Chemical and Engineering News, Vol 77, No 05, P35 – 49, 1999. [26] US. Pat 5998352, Dec7 1999. [27] WO 94/05751, 17 March 1994. [28] Rew Myers Surfactant Science and Technology VCH Publishers, Ins, 1998. [29] E. Hutchinson, Sinoda Solvent Properties of Surfactant Solutions - 1999 [30] Systematic Analysis of Surface- Active Agent [31] Catalogue Handbook of Fine Chemicals, 1998 – 1999. [32] Ullman’s Encyclopedia of industrial Chemistry, Vol A8 [33] West Jim International –Petroleum Encyclopedia, 1993 [34] Karlheinz Hill Alkyl Polyglycosides, 1990 [35] Henkel Referate 35, 1999 [36] Benjamin Levitt, F.A.I.C, Oils, Detergents and Maitenance Specialties, Volume 1 Chemical Publishing Company, INC, 1967, New York [37] Detergents and Solution - 1989 [38] Ducan J.Shaw Department of Chemistry, Liverpool Polytechnic Introdution to Colloid and Surface Chemistry, London 1970

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docKhảo sát các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tẩy rửa cặn dầu trong ngành dầu khí Việt Nam.doc
Luận văn liên quan