Quan điểm của triết học Mác - Lênin về con người và vấn đề xây dựng nguồn lực con người trong sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hoá ở nước ta

Làn sóng văn minh thứ ba đang đưa loài người tới một kỉ nguyên mới, mở ra biết bao khả năng cho con người tìm ra những con đường tối ưu đi tới tương lai. Công nghiệp hoá - hiện đại hoá có thể được coi là một con đường như thế, đặc biệt là đối với những quốc gia mà trình độ phát triển còn hạn chế như Việt Nam. Việt Nam tiến hành công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước từ một nền sản xuất nhỏ lẻ. Ruộng đất canh tác bình quân đầu người thấp. Tài nguyên khoáng sản tuy đa dạng, phong phú nhưng phân bố không tập trung, trữ lượng không lớn. Cơ sở vật chất - kỹ thuật còn nghèo nàn, lạc hậu, lại bị chiến tranh tàn phá nặng nề. Hiện nay Việt Nam đang đứng trước nguy cơ tụt hậu ngày càng xa hơn về kinh tế, khoa học - kỹ thuật. Vì vậy, nền kinh tế muốn phát triển nhanh, mạnh và bền vững thì phải phát huy tốt mọi nguồn lực, mà quan trọng nhất là nguồn lực con nguời. Nghị quyết Đại hội Đại biểu Toàn quốc lần thứ VIII của Đảng cũng đã khẳng định: “Nâng cao dân trí, bồi dưỡng và phát huy nguồn lực to lớn của con người Việt Nam là nhân tố quyết định thắng lợi của công cuộc công nghiệp hoá - hiện đại hoá”. Nhận thức được tầm quan trọng của vấn đề con người, đặc biệt là vấn đề con người trong sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước nên em chọn đề tài: “Quan điểm của triết học Mác-Lênin về con người và vấn đề xây dựng nguồn lực con người trong sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hoá ở nước ta”.

doc13 trang | Chia sẻ: lvcdongnoi | Ngày: 31/01/2013 | Lượt xem: 2860 | Lượt tải: 14download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Quan điểm của triết học Mác - Lênin về con người và vấn đề xây dựng nguồn lực con người trong sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hoá ở nước ta, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
Môc lôc Trang Môc lôc 1 Lêi më ®Çu 2 I. Quan ®iÓm cña chñ nghÜa M¸c - Lªnin vÒ con ng­êi 3 1. Mét sè quan ®iÓm triÕt häc vÒ con ng­êi trong lÞch sö 3 2. Quan ®iÓm cña chñ nghÜa M¸c - Lªnin vÒ con ng­êi 3 II. VÊn ®Ò x©y dùng nguån lùc con ng­êi trong sù nghiÖp 5 c«ng nghiÖp hãa - hiÖn ®¹i hãa ë n­íc ta 1. Kh¸i niÖm c«ng nghiÖp hãa - hiÖn ®¹i hãa 5 2. X©y dùng nguån lùc con ng­êi trong sù nghiÖp 6 c«ng nghiÖp hãa - hiÖn ®¹i hãa ®Êt n­íc III. ý kiÕn c¸ nh©n 10 KÕt luËn 12 Tµi liÖu tham kh¶o 13 LêI Më §ÇU Lµn sãng v¨n minh thø ba ®ang ®­a loµi ng­êi tíi mét kØ nguyªn míi, më ra biÕt bao kh¶ n¨ng cho con ng­êi t×m ra nh÷ng con ®­êng tèi ­u ®i tíi t­¬ng lai. C«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸ cã thÓ ®­îc coi lµ mét con ®­êng nh­ thÕ, ®Æc biÖt lµ ®èi víi nh÷ng quèc gia mµ tr×nh ®é ph¸t triÓn cßn h¹n chÕ nh­ ViÖt Nam. ViÖt Nam tiÕn hµnh c«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n­íc tõ mét nÒn s¶n xuÊt nhá lÎ. Ruéng ®Êt canh t¸c b×nh qu©n ®Çu ng­êi thÊp. Tµi nguyªn kho¸ng s¶n tuy ®a d¹ng, phong phó nh­ng ph©n bè kh«ng tËp trung, tr÷ l­îng kh«ng lín. C¬ së vËt chÊt - kü thuËt cßn nghÌo nµn, l¹c hËu, l¹i bÞ chiÕn tranh tµn ph¸ nÆng nÒ. HiÖn nay ViÖt Nam ®ang ®øng tr­íc nguy c¬ tôt hËu ngµy cµng xa h¬n vÒ kinh tÕ, khoa häc - kü thuËt. V× vËy, nÒn kinh tÕ muèn ph¸t triÓn nhanh, m¹nh vµ bÒn v÷ng th× ph¶i ph¸t huy tèt mäi nguån lùc, mµ quan träng nhÊt lµ nguån lùc con nguêi. NghÞ quyÕt §¹i héi §¹i biÓu Toµn quèc lÇn thø VIII cña §¶ng còng ®· kh¼ng ®Þnh: “N©ng cao d©n trÝ, båi d­ìng vµ ph¸t huy nguån lùc to lín cña con ng­êi ViÖt Nam lµ nh©n tè quyÕt ®Þnh th¾ng lîi cña c«ng cuéc c«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸”. NhËn thøc ®­îc tÇm quan träng cña vÊn ®Ò con ng­êi, ®Æc biÖt lµ vÊn ®Ò con ng­êi trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n­íc nªn em chän ®Ò tµi: “Quan ®iÓm cña triÕt häc M¸c-Lªnin vÒ con ng­êi vµ vÊn ®Ò x©y dùng nguån lùc con ng­êi trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸ ë n­íc ta”. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n thÇy gi¸o §oµn V¨n Kh¸i ®· gióp ®ì em hoµn thµnh bµi tiÓu luËn ®Çu tay nµy. Quan ®iÓm cña triÕt häc M¸c - Lªnin vÒ con ng­êi Mét sè quan ®iÓm triÕt häc vÒ con ng­êi trong lÞch sö Nh÷ng vÊn ®Ò triÕt häc vÒ con ng­êi lµ mét néi dung lín trong lÞch sö triÕt häc nh©n lo¹i. Tuú theo gi¸c ®é tiÕp cËn kh¸c nhau mµ c¸c tr­êng ph¸i triÕt häc trong lÞch sö cã nh÷ng ph¸t hiÖn, ®ãng gãp kh¸c nhau trong viÖc lÝ gi¶i vÒ con ng­êi. a. Theo quan niÖm cña triÕt häc ph­¬ng §«ng Trong nÒn triÕt häc Trung Hoa cæ, khi xÐt tíi vÊn ®Ò b¶n tÝnh con ng­êi, c¸c nhµ t­ t­ëng tiÕp cËn thùc tiÔn ho¹t ®éng chÝnh trÞ, ®¹o ®øc cña x· héi vµ ®i ®Õn kÕt luËn vÒ b¶n tÝnh tù nhiªn cña con ng­êi lµ ThiÖn - theo Nho gia vµ BÊt ThiÖn - theo Ph¸p gia. Ng­îc l¹i, c¸c nhµ t­ t­ëng cña tr­êng ph¸i triÕt häc Ên §ét l¹i tiÕp cËn tõ sù suy t­ vÒ con ng­êi vµ ®êi ng­êi ë tÇm s©u triÕt lÝ siªu h×nh ®èi víi nh÷ng vÊn ®Ò nh©n sinh quan vµ rót ra kÕt luËn vÒ b¶n tÝnh v« ng·, v« th­êng, h­íng thiÖn cña con ng­êi trªn con ®­êng truy t×m sù gi¸c ngé. Theo quan niÖm cña triÕt häc ph­¬ng T©y C¸c nhµ triÕt häc theo lËp tr­êng triÕt häc duy vËt ®· lùa chän gi¸c ®é khoa häc tù nhiªn ®Ó lÝ gi¶i vÒ b¶n chÊt con ng­êi. Hä coi con ng­êi còng nh­ v¹n vËt trong giíi tù nhiªn, ®Òu ®­îc cÊu t¹o nªn tõ vËt chÊt. Trong khi ®ã, c¸c nhµ triÕt häc duy t©m l¹i chó träng ho¹t ®éng lÝ tÝnh cña con ng­êi. Hä lÝ gi¶i b¶n chÊt cña con ng­êi tõ gi¸c ®é siªu tù nhiªn. Nh×n chung, c¸c quan ®iÓm tr­íc M¸c vµ ngoµi macxit cßn phiÕn diÖn trong ph­¬ng ph¸p tiÕp cËn lÝ gi¶i c¸c vÊn ®Ò triÕt häc vÒ con ng­êi. Nh÷ng h¹n chÕ ®ã ®· ®­îc kh¾c phôc vµ v­ît qua bëi quan niÖm duy vËt biÖn chøng cña triÕt häc M¸c - Lªnin vÒ con ng­êi. 2. Quan ®iÓm cña triÕt häc M¸c - Lªnin vÒ con ng­êi a. Con ng­êi lµ mét thùc thÓ thèng nhÊt gi÷a mÆt sinh häc vµ mÆt x· héi Giíi tù nhiªn lµ th©n thÓ v« c¬ cña con ng­êi. Con ng­êi lµ kÕt qu¶ cña qu¸ tr×nh ph¸t triÓn vµ tiÕn ho¸ l©u dµi cña m«i tr­êng tù nhiªn. Tuy nhiªn, ®Æc tr­ng quy ®Þnh sù kh¸c biÖt cña con ng­êi lµ ph­¬ng diÖn x· héi. TÝnh x· héi biÓu hiÖn trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt vËt chÊt. Qua ®ã, con ng­êi s¶n xuÊt ra cña c¶i vËt chÊt vµ tinh thÇn, phôc vô ®êi sèng, h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn ng«n ng÷ vµ t­ duy, x¸c lËp quan hÖ x· héi. ë con ng­êi, mÆt tù nhiªn tån t¹i trong sù thèng nhÊt víi mÆt x· héi. MÆt sinh häc lµ c¬ së tÊt yÕu tù nhiªn cña con ng­êi. MÆt x· héi lµ ®Æc tr­ng b¶n chÊt ®Ó ph©n biÖt con ng­êi víi loµi vËt. Nhu cÇu sinh häc ph¶i mang gi¸ trÞ v¨n minh con ng­êi. Nhu cÇu x· héi còng kh«ng thÓ tho¸t li khái tiÒn ®Ò cña nhu cÇu sinh häc. Hai mÆt trªn thèng nhÊt víi nhau ®Ó t¹o thµnh con ng­êi viÕt hoa, con ng­êi tù nhiªn - x· héi. b. Trong tÝnh hiÖn thùc cña nã, b¶n chÊt con ng­êi lµ tæng hoµ c¸c mèi quan hÖ x· héi “B¶n chÊt con ng­êi kh«ng ph¶i lµ mét c¸i trõu t­îng cè h÷u cña c¸ nh©n riªng biÖt. Trong tÝnh hiÖn thùc cña nã, b¶n chÊt con ng­êi lµ tæng hoµ nh÷ng quan hÖ x· héi” (LuËn c­¬ng vÒ Feuerbach - C.M¸c). Con ng­êi lu«n cô thÓ, x¸c ®Þnh, sèng trong mét ®iÒu kiÖn lÞch sö cô thÓ nhÊt ®Þnh. Quan niÖm nµy gióp chóng ta nhËn thøc ®óng ®¾n, tr¸nh khái c¸ch hiÓu th« thiÓn vÒ mÆt tù nhiªn, c¸i sinh häc ë con ng­êi. Tãm l¹i, b¶n chÊt chung nhÊt, s©u s¾c nhÊt cña con ng­êi lµ tæng hoµ c¸c mèi quan hÖ x· héi diÔn ra trong hiÖn t¹i vµ qu¸ khø. Con ng­êi kh«ng ph¶i lµ cè ®Þnh, bÊt biÕn mµ cã tÝnh lÞch sö cô thÓ. Chóng ta kh«ng thÓ hiÓu b¶n chÊt con ng­êi bªn ngoµi mèi quan hÖ gi÷a c¸ nh©n vµ x· héi. Con ng­êi lµ chñ thÓ vµ lµ s¶n phÈm cña lÞch sö Kh«ng cã thÕ giíi tù nhiªn, kh«ng cã lÞch sö x· héi th× kh«ng tån t¹i con ng­êi. Bëi vËy, con ng­êi lµ s¶n phÈm cña lÞch sö, cña sù tiÕn ho¸ l©u dµi cña giíi h÷u sinh. Song ®iÒu quan träng h¬n c¶, con ng­êi lu«n lu«n lµ chñ thÓ cña lÞch sö - x· héi. Víi t­ c¸ch lµ thùc thÓ x· héi, con ng­êi ho¹t ®éng thùc tiÔn, t¸c ®éng vµ c¶i biÕn giíi tù nhiªn, t¸i t¹o l¹i mét thiªn nhiªn thø hai theo môc ®Ých cña m×nh; ®ång thêi thóc ®Èy sù vËn ®éng ph¸t triÓn cña lÞch sö - x· héi. Trong qu¸ tr×nh c¶i biÕn tù nhiªn, con ng­êi còng lµm ra lÞch sö cña m×nh. Ho¹t ®éng lao ®éng s¶n xuÊt võa lµ ®iÒu kiÖn cho sù tån t¹i cña con ng­êi võa lµ ph­¬ng thøc ®Ó lµm biÕn ®æi ®êi sèng vµ bé mÆt x· héi. Kh«ng cã ho¹t ®éng cña con ng­êi th× còng kh«ng tån t¹i quy luËt x· héi, vµ do ®ã, kh«ng cã sù tån t¹i cña toµn bé lÞch sö loµi ng­êi. VÊn ®Ò x©y dùng nguån lùc con ng­êi trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸ ë n­íc ta Kh¸i niÖm c«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸ Tõ quan ®iÓm ®æi míi vÒ c«ng nghiÖp hãa - hiÖn ®¹i ho¸ cña §¹i héi §¶ng lÇn thø VII, cã thÓ ®­a ra ®Þnh nghÜa nh­ sau: C«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i hãa lµ qu¸ tr×nh chuyÓn ®æi c¨n b¶n, toµn diÖn c¸c ho¹t ®éng s¶n xuÊt, kinh doanh, dÞch vô, qu¶n lý kinh tÕ, x· héi tõ sö dông lao ®éng thñ c«ng lµ chÝnh sang sö dông mét c¸ch phæ biÕn søc lao ®éng cïng víi c«ng nghÖ, ph­¬ng tiÖn vµ ph­¬ng ph¸p tiªn tiÕn, hiÖn ®¹i, dùa trªn sù ph¸t triÓn cña c«ng nghiÖp, tiÕn bé khoa häc - c«ng nghÖ, t¹o ra n¨ng suÊt lao ®éng cao. Tr­íc ®©y, c«ng nghiÖp hãa - hiÖn ®¹i hãa tiÕn hµnh ë nh÷ng n­íc kÐm ph¸t triÓn vµ trong thêi kú qu¸ ®é lªn chñ nghÜa x· héi víi néi dung cã tÝnh nguyªn t¾c lµ ­u tiªn ph¸t triÓn c«ng nghiÖp nÆng. Ngµy nay, c«ng nghiÖp hãa - hiÖn ®¹i hãa lµ ­u tiªn ph¸t triÓn nh÷ng ngµnh cã tiÒm n¨ng, ­u thÕ lín, cã kh¶ n¨ng sö dông kÜ thuËt - c«ng nghÖ cã hiÖu qu¶ cao nhÊt. Víi sù ph¸t triÓn cña c¸ch m¹ng khoa häc - kÜ thuËt, c«ng nghiÖp hãa - hiÖn ®¹i hãa vÉn ®ang lµ vÊn ®Ò ph¶i tiÕp tôc ë c¶ nh÷ng n­íc ®· cã nÒn c«ng nghiÖp t­¬ng ®èi ph¸t triÓn víi nh÷ng néi dung míi nh­: ®iÖn tö, tin häc, c«ng nghÖ míi, c«ng nghÖ sinh häc… ChiÕn l­îc ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi ë ViÖt Nam hiÖn nay: g¾n c«ng nghiÖp hãa víi hiÖn ®¹i hãa ®Êt n­íc, ph¸t triÓn nÒn n«ng nghiÖp toµn diÖn lµ nhiÖm vô trung t©m trong suèt thêi kú qu¸ ®é lªn chñ nghÜa x· héi, nh»m tõng b­íc x©y dùng c¬ së vËt chÊt kÜ thuËt cña chñ nghÜa x· héi, kh«ng ngõng n©ng cao n¨ng suÊt lao ®éng vµ c¶i thiÖn ®êi sèng nh©n d©n. ChiÕn l­îc ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi 2001-2010 lµ chiÕn l­îc ®Èy m¹nh c«ng nghiÖp hãa - hiÖn ®¹i hãa theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa, x©y dùng nÒn t¶ng ®Ó ®Õn n¨m 2020, ViÖt Nam c¬ b¶n trë thµnh n­íc c«ng nghiÖp. X©y dùng nguån lùc con ng­êi trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n­íc Thùc tr¹ng nguån nh©n lùc ë n­íc ta - Nguån lùc tõ n«ng d©n D©n sè cả nước hiÖn nay là 84,2 triệu người, trong ®ã n«ng d©n chiÕm 73% d©n sè, t­¬ng ®­¬ng 61,5 triÖu ng­êi, chiÕm tØ lÖ cao trong lùc l­îng lao ®éng. Tuy nhiªn, nguồn nh©n lực to lín nµy vẫn chưa được khai th¸c, tổ chức, bị bỏ mặc, từ đã dẫn đến sản xuất tự ph¸t, manh món. Hiện cã tới 90% lao động n«ng nghiệp và c¸n bộ quản lý n«ng th«n chưa được đào tạo. Điều này phản ¸nh chất lượng nguồn nh©n lực trong n«ng d©n cßn rất yếu kÐm. Việc liªn kết "bốn nhà" (nhà nước, nhà nông, nhà khoa học, nhà doanh nghiệp) chỉ là h×nh thức. - Nguån lùc tõ c«ng nh©n Giai cấp c«ng nh©n Việt Nam hiện nay cã khoảng dưới 5 triệu người, chiếm 6% d©n số cả nước. C«ng nh©n cã tay nghề cao chiếm tỷ lệ rất thấp so với đội ngũ c«ng nh©n nãi chung. Tr×nh độ c«ng nh©n cßn thấp. Số c«ng nh©n cã tr×nh độ cao đẳng, đại học khoảng 150.000 người, chiếm 3,3% đội ngũ c«ng nh©n. Sự già đi và Ýt đi của đội ngũ c«ng nh©n Việt Nam chØ ra r»ng c«ng nh©n khã cã thể đãng vai trß chủ yếu trong sự nghiệp c«ng nghiệp hãa - hiện đại hãa đất nước. Về chÝnh trị, c«ng nh©n chưa cã địa vị bằng trÝ thức, c«ng chức, viªn chức, rất khã vươn lªn vị trÝ chủ đạo trong đời sống x· hội. - Nguån lùc tõ trÝ thøc, c«ng chøc, viªn chøc §éi ngò trÝ thøc ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y t¨ng rÊt nhanh. Tuy nhiªn, chÊt l­îng nguån nh©n lùc cßn yÕu. Kho¶ng 80% c«ng chøc, viªn chøc lµm viÖc trong c¸c c¬ quan c«ng quyÒn ch­a héi ®ñ nh÷ng tiªu chuÈn cña mét c«ng chøc, viªn chøc. ¦íc tÝnh cã tíi 63% tæng sè sinh viªn tèt nghiÖp ra tr­êng ch­a cã viÖc lµm. Kh«ng Ýt ®¬n vÞ nhËn ng­êi vµo lµm ph¶i mÊt 1-2 n¨m ®µo t¹o l¹i. 37% sinh viªn cã viÖc lµm còng kh«ng ®¸p øng ®­îc yªu cÇu c«ng viÖc. Nãi tãm l¹i, cã thÓ rót ra mÊy ®iÓm vÒ thùc tr¹ng nguån nh©n lùc ë ViÖt Nam nh­ sau: Nguån nh©n lùc ë ViÖt Nam kh¸ dåi dµo nh­ng ch­a ®­îc sù quan t©m ®óng møc, ch­a ®­îc quy ho¹ch, khai th¸c. ChÊt l­îng nguån nh©n lùc ch­a cao, dÉn ®Õn m©u thuÉn gi÷a l­îng vµ chÊt. Sù kÕt hîp nh©n lùc tõ n«ng d©n, c«ng nh©n, trÝ thøc ch­a tèt, thiÕu sù céng lùc ®Ó thùc hiÖn môc tiªu chung lµ x©y dùng vµ b¶o vÖ Tæ quèc. Nguyªn nh©n dÉn ®Õn thùc tr¹ng trªn Nh×n nhËn theo gãc ®é ®¸nh gi¸ nguån nh©n lùc, chÊt l­îng con ng­êi ViÖt Nam thÊp vÒ nhiÒu mÆt so víi Trung Quèc vµ c¸c n­íc ASEAN kh¸c, cã nhiÒu ­u thÕ kh«ng ®­îc nu«i d­ìng vµ ph¸t huy ®óng h­íng. Cã thÓ kÓ ra mét vµi lÝ do c¬ b¶n sau: - Kh«ng quan t©m kÕ thõa, ph¸t huy nh÷ng thµnh tùu gi¸o dôc. Kh«ng khai th¸c ®­îc lîi thÕ cña n­íc ®i sau, thËm chÝ Ýt nhiÒu hoang t­ëng, nh©n danh ph¸t huy s¸ng t¹o ®i t×m mét con ®­êng riªng, nh­ng thùc tÕ l¹i lµ l¹c lâng. VÝ dô: thay b¶ng ch÷ c¸i ABC, abc b»ng b¶ng E, e… - Tiªu cùc vµ chñ nghÜa c¬ héi ®· bãp mÐo nh÷ng mong muèn ph¸t triÓn nguån nh©n lùc lµm sai lÖch h­íng vËn dông mäi nguån nh©n lùc. - Kh«ng l­êng ®­îc nh÷ng khã kh¨n, m©u thuÉn gay g¾t gi÷a mét bªn lµ kh¶ n¨ng cho phÐp cña nguån lùc vµ mét bªn lµ ®ßi hái cña ph¸t triÓn còng nh­ nh÷ng khã kh¨n, phøc t¹p cña lÜnh vùc thiÕt yÕu nµy trong ®êi sèng quèc gia. Kh«ng nhËn thøc ®óng ®¾n nh÷ng yÕu kÐm lín vÒ n¨ng lùc tæ chøc, qu¶n lÝ cña bé m¸y Nhµ n­íc. Duy ý chÝ vµ bÖnh thµnh tÝch còng gãp phÇn ®Çu ®éc trÇm träng thªm t×nh tr¹ng nµy. - Tri thøc, tÇm nh×n vµ ®¹o ®øc nghÒ nghiÖp cña nhiÒu chuyªn gia, nhµ khoa häc, l·nh ®¹o, qu¶n lÝ lÜnh vùc ph¸t triÓn gi¸o dôc vµ nguån lùc con ng­êi d­íi tÇm so víi ®ßi hái cña nhiÖm vô. Mét sè gi¶i ph¸p nh»m gi¶i quyÕt hîp lÝ vÊn ®Ò nguån nh©n lùc ë ViÖt Nam Nh×n râ thùc tr¹ng nguån nh©n lùc ®Ó ph¸t huy ­u ®iÓm, kh¾c phôc nh­îc ®iÓm vµ ®­a ra yªu cÇu x©y dùng nguån nh©n lùc. Mét mÆt ph¶i trùc tiÕp gi¶i quyÕt vÊn ®Ò vÒ chÊt l­îng nguån nh©n lùc, tr×nh ®é v¨n ho¸, tr×nh ®é chuyªn m«n kÜ thuËt. MÆt kh¸c ph¶i gi¶i quyÕt vÊn ®Ò n©ng cao thÓ lùc ng­êi lao ®éng vµ ph©n phèi hîp lý nguån nh©n lùc. Trong tr×nh tù gi¶i quyÕt ph¶i ®i tuÇn tù tõ tiÕp tôc xo¸ mï ch÷, phæ cËp tiÓu häc, trang bÞ nh÷ng kiÕn thøc c¬ b¶n, ®µo t¹o nghÒ tõ s¬ cÊp ®Õn c¸c bËc cao h¬n nh­ng ph¶i t¹o ra mét bé phËn ng­êi lao ®éng cã chÊt l­îng cao, ®Æc biÖt ph¶i chó träng ®µo t¹o lao ®éng kÜ thuËt, nh»m ®¸p øng nhu cÇu cña nh÷ng ngµnh c«ng nghÖ míi, c¸c khu c«ng nghiÖp vµ c¸c khu kinh tÕ më. Mét lµ ph¶i x¸c ®Þnh râ nguån nh©n lùc lµ tµi nguyªn quý gi¸ cña ViÖt Nam trong c«ng cuéc ®æi míi vµ ph¸t triÓn ®Êt n­íc. Hai lµ n©ng cao chÊt l­îng con ng­êi vµ chÊt l­îng cuéc sèng. ChÊt l­îng con ng­êi, tr­íc hÕt, ph¶i tÝnh ®Õn vÊn ®Ò chÊt l­îng sinh në. Ngµnh y tÕ ph¶i cã nh÷ng quy ®Þnh cô thÓ vÒ chÊt l­îng sinh në nh­ kiÓm tra søc kháe, bÖnh tËt, di truyÒn… tr­íc khi ®¨ng kÝ gi¸ thó vµ vî chång quan hÖ ®Ó sinh con. HiÖn nay ®ang cã t×nh tr¹ng ®Î kh«ng tÝnh to¸n c©n nh¾c, nhÊt lµ ë n«ng th«n, lµm cho trÎ sinh ra cßi cäc, kÐm ph¸t triÓn. V× vËy ph¶i t¨ng c­êng chÊt l­îng ho¹t ®éng cña c¸c c¬ quan chøc n¨ng. TiÕp ®ã ph¶i tÝnh ®Õn chÊt l­îng cuéc sèng, nghÜa lµ ph¶i nu«i d­ìng vËt chÊt vµ tinh thÇn cho con ng­êi sinh ra. Ba lµ Nhµ n­íc cÇn x©y dùng chiÕn l­îc nguån nh©n lùc g¾n víi chiÕn l­îc ph¸t triÓn kinh tÕ - x· héi, c«ng nghiÖp hãa - hiÖn ®¹i hãa ®Êt n­íc, héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ. Ph¶i x¸c ®Þnh thËt râ x©y dùng nguån nh©n lùc kh«ng chØ lµ tr¸ch nhiÖm cña c¸c nhµ ho¹ch ®Þnh vµ tæ chøc thùc hiÖn chÝnh s¸ch mµ cßn lµ tr¸ch nhiÖm cña c¶ hÖ thèng chÝnh trÞ. Bèn lµ ChÝnh phñ vµ c¸c c¬ quan chøc n¨ng cã biÖn ph¸p gi¶i quyÕt hiÖu qu¶ nh÷ng vÊn ®Ò võa cÊp b¸ch võa l©u dµi cña nguån nh©n lùc, ®Æc biÖt lµ vÊn ®Ò khai th¸c, ®µo t¹o, sö dông nguån nh©n lùc. N¨m lµ Nhµ n­íc ph¶i cã kÕ ho¹ch phèi hîp t¹o nguån nh©n lùc cã tr×nh ®é cao, phï hîp víi nhu cÇu x· héi, ®¸p øng tèt yªu cÇu c«ng viÖc. S¸u lµ kh«ng ngõng n©ng cao tr×nh ®é häc vÊn, thùc hiÖn toµn x· héi häc tËp vµ lµm viÖc. VÊn ®Ò ®Æt ra mét c¸ch gay g¾t lµ ph¶i b»ng mäi biÖn ph¸p ®Çu t­ ®Ó n©ng cao tr×nh ®é häc vÊn cña c¶ n­íc lªn, b»ng kh«ng sÏ ¶nh h­ëng rÊt nhiÒu ®Õn ph¸t triÓn kinh tÕ - v¨n hãa - x· héi. B¶y lµ §¶ng vµ Nhµ n­íc cÇn cã chÝnh s¸ch ®óng ®¾n trong viÖc träng dông nh©n tµi, nhÊt lµ c¸c nhµ khoa häc vµ chuyªn gia tµi n¨ng thËt sù. Ph¶i ph©n biÖt rµnh m¹ch tµi thËt vµ tµi gi¶, nh÷ng kÎ c¬ héi vµ nh÷ng ng­êi ch©n chÝnh. Kh«ng gi¶i quyÕt ®­îc vÊn ®Ò nµy mét c¸ch râ rµng th× nh©n tµi cña ®Êt n­íc sÏ l¹i “r¬i l¶ t¶ nh­ l¸ mïa thu”, “vµng thau lÉn lén”, lµm cho nh÷ng ng­êi thËt sù cã tµi n¨ng kh«ng cã c¬ héi ph¸t triÓn, cßn nh÷ng kÎ c¬ héi xu nÞnh, bî ®ì l¹i tån t¹i trong c¸c c¬ quan c«ng quyÒn. T¸m lµ ChÝnh phñ cÇn cã nh÷ng quyÕt ®Þnh ®óng ®¾n vÒ viÖc ®­îc phÐp ®Çu t­ vµo lÜnh vùc nµo trong nguån nh©n lùc. C¶i thiÖn chÝnh s¸ch tiÒn tÖ vµ tµi chÝnh, ph¸t triÓn c¬ së h¹ tÇng, hiÖn ®¹i hãa gi¸o dôc lµ nh÷ng vÊn ®Ò quan träng vµo thêi ®iÓm hiÖn nay. ChÝn lµ c¶i thiÖn th«ng tin vÒ nguån nh©n lùc theo h­íng réng r·i vµ d©n chñ, gióp mäi ng­êi thÊy ®­îc tÇm quan träng cña ph¸t triÓn nguån nh©n lùc ë n­íc ta vµ trªn thÕ giíi. M­êi lµ hµng n¨m cÇn tæng kÕt lý luËn vµ thùc tiÔn vÒ nguån nh©n lùc ë ViÖt Nam, ®¸nh gi¸ nghiªm tóc ­u nh­îc ®iÓm, kÞp thêi rót kinh nghiÖm, tõ ®ã x©y dùng chÝnh s¸ch míi, ®iÒu chØnh chÝnh s¸ch cò. Tham kh¶o mét sè chÝnh s¸ch x©y dùng nguån nh©n lùc ë Mü Gi¸o dôc ®¹i häc lµ mét h×nh thøc ®Çu t­ c¸ nh©n. Nã më réng cho tÊt c¶ nh÷ng ai muèn häc, cã n¨ng lùc vµ trang tr¶i ®­îc chi phÝ häc tËp. ChÝnh quyÒn cã c¸c chÝnh s¸ch cho vay víi l·i suÊt thÊp ®Ó t¹o ®iÒu kiÖn cho sinh viªn häc tËp. ¦u ®iÓm lín nhÊt lµ ph­¬ng ph¸p gi¸o dôc theo h­íng ®¸p øng ®óng tr×nh ®é, nhu cÇu cña tõng c¸ nh©n. Møc ®é c¸ nh©n ho¸ gi¸o dôc rÊt cao, sinh viªn cã c¬ héi theo ®uæi nh÷ng g× m×nh mong muèn cho dï cã míi mÎ vµ k× quÆc. C¬ héi nghÒ nghiÖp cao h¬n mét c¸ch t­¬ng ®èi so víi c¸c n­íc kh¸c. Mét tÊm b»ng ®¹i häc t¹i n­íc nµy cho phÐp b¹n t×m ®­îc viÖc ë nhiÒu n¬i, nhÊt lµ ®èi víi nh÷ng ngµnh c«ng nghÖ mµ Mü lµ c­êng quèc. ý kiÕn c¸ nh©n Ph¸t triÓn nguån nh©n lùc thùc chÊt lµ ngµy cµng ph¶i lµm tèt h¬n viÖc gi¶i phãng con ng­êi. Nã ®ßi hái cïng lóc ph¶i tËp trung trÝ tuÖ, nguån lùc cho ph¸t triÓn nguån nh©n lùc vµ th­êng xuyªn c¶i thiÖn, ®æi míi m«i tr­êng quèc gia vÒ mäi mÆt. Ngày nay kh«ng thể quan niệm đơn thuần nguồn nh©n lực là lực lượng lao động với nghĩa đơn giản là những người làm c«ng ăn lương, những người n«ng d©n Ýt cã điều kiện học hành… mµ phải nh×n nhận nguồn nh©n lực bao gồm tất cả mọi người thuộc mọi tầng lớp x· hội và nghề nghiệp kh¸c nhau, mọi địa vị x· hội từ thấp nhất đến cao nhất. Nh×n nhËn nh­ vËy, quèc s¸ch vÒ ph¸t triÓn nguån nh©n lùc hiÓn nhiªn ®ßi hái ph¶i ®æi míi triệt để toàn x· hội hướng thiện - theo những gi¸ trị ch©n chÝnh. Trong ®ã, ®æi míi vÒ gi¸o dôc - ®µo t¹o nguån nh©n lùc lµ yÕu tè quan träng cã tÝnh chÊt quyÕt ®Þnh. Tr­íc tiªn, viÖc më réng quy m« gi¸o dôc ®µo t¹o lµ rÊt cÇn thiÕt. Nh­ng cè g¾ng më réng quy m« gi¸o dôc ®µo t¹o cña n­íc ta vÉn kh«ng theo kip ®­îc tèc ®é gia t¨ng d©n sè. §¶ng vµ Nhµ n­íc cÇn cã chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch më réng vµ hç trî cho c¸c tr­êng d¹y nghÒ nh»m thu hót häc sinh, sinh viªn, kh¾c phôc sù mÊt c©n ®èi trong c¬ cÊu ngµnh häc, bËc häc cña gi¸o dôc ®µo t¹o. Gi¸o dôc mÇm non cã tÇm quan träng ®Æc biÖt ®øng tõ gãc ®é chuÈn bÞ nÒn t¶ng vÒ thÓ lùc vµ trÝ lùc cho nguån nh©n lùc. Gi¸o dôc phæ th«ng, ®Æc biÖt lµ gi¸o dôc tiÓu häc, lµ mét trong nh÷ng yÕu tè quyÕt ®Þnh c¸c c¬ héi vµ t¨ng tr­ëng kinh tÕ. Gi¸o dôc ®µo t¹o chuyªn m«n nghiÖp vô kÜ thuËt, ngoµi ý nghÜa t¨ng tr­ëng kinh tÕ, cßn ®Æc biÖt quan träng trong viÖc gi¶m nguy c¬ tôt hËu. YÕu tè quan träng nhÊt quyÕt ®Þnh chÊt l­îng nguån nh©n lùc lµ viÖc ®æi míi môc tiªu, néi dung, ch­¬ng tr×nh vµ ph­¬ng ph¸p gi¸o dôc ®µo t¹o. Ngoµi gi¸o dôc ®µo t¹o v¨n ho¸, chuyªn m«n nghiÖp vô vÒ mÆt lÝ thuyÕt, cÇn chó ý ®iÒu kiÖn thùc hµnh, øng dông, gi¸o dôc kØ luËt, t¸c phong lao ®éng c«ng nghiÖp, rÌn luyÖn kÜ n¨ng vµ kh¶ n¨ng thÝch øng cña ng­êi lao ®éng víi nh÷ng ®Æc ®iÓm cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng. Song song víi vÊn ®Ò gi¸o dôc ®µo t¹o con ng­êi, chóng ta ph¶i quan t©m ®Õn vÊn ®Ò d©n sè, søc khoÎ ®Ó n©ng cao chÊt l­îng nguån nh©n lùc, gi¶m søc Ðp ®èi víi quy m« vµ chÊt l­îng gi¸o dôc. Trong ®iÒu kiÖn cña ViÖt Nam hiÖn nay, yªu cÇu ®a d¹ng ho¸ c¸c lo¹i h×nh gi¸o dôc ®µo t¹o lµ rÊt cÇn thiÕt ®Ó bæ sung, c¶i thiÖn hiÖn tr¹ng nguån nh©n lùc, nh»m kh¾c phôc nh÷ng bÊt hîp lÝ vÒ viÖc ph©n bæ nguån nh©n lùc, ®ång thêi n©ng cao hiÖu qu¶ cña ®Çu t­ cho gi¸o dôc ®µo t¹o ®Ó phôc vô cho nhu cÇu ph¸t triÓn . Tãm l¹i, gi¸o dôc ®µo t¹o nguån nh©n lùc trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸ hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n­íc lµ mét tÊt yÕu kh¸ch quan, mét nhiÖm vô träng t©m trong qu¸ tr×nh ®æi míi, x©y dùng ®Êt n­íc. MÆc dï nÒn gi¸o dôc ®µo t¹o ®· ®¹t ®­îc nhiÒu thµnh tÝch to lín nh­ng so víi yªu cÇu ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi, nÒn gi¸o dôc ®µo t¹o cña n­íc ta vÉn ch­a ®¸p øng ®­îc. KÕt luËn Con ng­êi lµ chñ thÓ lÞch sö vµ s¸ng t¹o ra lÞch sö. Trong c¸ch m¹ng x· héi chñ nghÜa, con ng­êi lµ yÕu tè quyÕt ®Þnh võa lµ ®iÓm xuÊt ph¸t võa lµ môc ®Ých cña mét chÝnh s¸ch kinh tÕ - x· héi x©y dùng x· héi chñ nghÜa lµ x©y dùng x· héi chñ nghÜa lµ x©y dùng mét x· héi mµ ë ®ã cã ®ñ nh÷ng ®iÒu kiÖn vËt chÊt vµ tinh thÇn. Ph¸t triÓn con ng­êi ViÖt Nam toµn diÖn - ®ã còng chÝnh lµ ®éng lùc, lµ môc tiªu nh©n ®¹o cña sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ mµ chóng ta ®ang tõng bÐc tiÕn hµnh. Bëi lÏ, ng­êi lao ®éng n­íc ta ngµy cµng ®ãng vai trß quan träng trong mäi lÜnh vùc cña ®êi sèng x· héi vµ trong sù ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ ®Êt n­íc theo c¬ chÕ thÞ tr­êng, cã sù qu¶n lý cña nhµ n­íc, theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa, th× chÊt l­îng ng­êi lao ®éng lµ nh©n tè quyÕt ®Þnh. Thùc tiÔn ®· chøng tá r»ng kh«ng cã ng­êi lao ®éng chÊt l­îng cao. Chóng ta kh«ng thÓ ph¸t triÓn kinh tÕ, ®­a n­íc ta tho¸t khái nghÌo nµn, l¹c hËu. Nh­ng còng chÝnh v× nghÌo nµn, l¹c hËu vÒ kinh tÕ mµ chÊt l­îng cña ng­êi lao ®éng n­íc ta ch­a cao. §Ó tho¸t khái c¸i vßng luÈn quÈn nµy vµ t¹o ®µ cho b­íc ph¸t triÓn tiÕp theo cña sù nghiÖp c«ng nghiÖp nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n­íc, th× mét n­íc ®ang cßn ë t×nh tr¹ng kÐm ph¸t triÓn nh­ n­íc ta kh«ng thÓ kh«ng x©y dùng mét chÝnh s¸ch ph¸t triÓn l©u bÒn, cã tÇm nh×n xa tr«ng réng, ph¸t triÓn con ng­êi, n©ng cao dÇn chÊt l­îng cña ng­êi lao ®éng. ViÖt Nam ®· lµm ®­îc ®iÒu ®ã hay ch­a; cho tíi nay tuy chóng ta ®· ®¹t ®­îc nh÷ng thµnh tùu ®¸ng kÓ nh­ng ®êi sèng vËt chÊt tinh thÇn cña ®¹i ®a sè, ng­êi d©n cßn thiÕu. Do vËy lý luËn chñ nghÜa M¸c Lªnin nãi chung vµ quan ®iÓm chñ nghÜa M¸c Lªnin vÒ con ng­êi lµ kim chØ nam ®Þnh h­íng cho ®Êt n­íc ta cÇn ph¶i ®i ®©u, lµm g× vµ lµm nh­ thÕ nµo, ®Ó thùc hiÖn thµnh c«ng c«ng cuéc c«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i hãa ®Êt n­íc, cã nh­ vËy chóng ta míi v­ît qua ®­îc c¸i ng­ìng cña nghÌo nµn vµ l¹c hËu... Tµi liÖu tham kh¶o Gi¸o tr×nh TriÕt häc M¸c - Lªnin, Nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ quèc gia. T¹p chÝ nh÷ng vÊn ®Ò kinh tÕ thÕ giíi, sè 1/1999. §Ò tµi cÊp Nhµ n­íc: “X©y dùng ®éi ngò trÝ thøc ViÖt Nam giai ®o¹n 2011-2020” cña PGS. TS. §øc V­îng, ViÖn tr­ëng ViÖn Khoa häc nghiªn cøu nh©n tµi nh©n lùc. V¨n kiÖn §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø VII, Nhµ xuÊt b¶n quèc gia Hµ Néi, n¨m 1996. V¨n kiÖn §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø VIII, Nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ quèc gia Hµ Néi, n¨m 1991. V¨n kiÖn §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø IX, Nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ quèc gia Hµ Néi, n¨m 2001.

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docQuan điểm của triết học Mác-Lênin về con người và vấn đề xây dựng nguồn lực con người trong sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hoá ở nước ta.doc
Luận văn liên quan