Hệ thống bảo hiểm xã hội ở Việt Nam hiện nay - Thực trạng và giải pháp

MỤC LỤC Trang Phần mở đầu Chương 1. Cơ sở lý thuyết và kinh nghiêm của một số nước về Bảo hiểm xã hội 1 1. 1. Những vấn đề về lý luận cơ bản về Bảo hiểm xã hội 6 1. 1. 1. Khái niệm BHXH và lịch sử phát triển 6 1. 1. 2. Sự cần thiết khách quan của BHXH và tác động của BHXH đến đời sống kinh tế - xã hội 7 1. 1. 3. Cơ chế tổ chức Bảo hiểm xã hội 12 1. 2. Kinh nghiệm của một số nước trong việc xây dựng, phát triển và vận hành hệ thống Bảo hiểm xã hội 23 1. 2. 1. Kinh nghiệm về xây dựng và phát triển hệ thống BHXH 23 1. 2. 2. Kinh nghiệm về thiết lập cơ chế vận hành BHXH 31 Chương 2. Thực trạng của hệ thống tổ chức BHXH ở Việt Nam hiện nay 43 2. 1. Đổi mới kinh tế và những yêu cầu đang đặt ra với hệ thống BHXH ở Việt Nam 43 2.1.1 Đổi mới kinh tế và tác động đến hoạt động của hệ thống BHXH 43 2.1.2 Những yêu cầu mới đối với hệ thống BHXH 45 2. 2. Thực trạng hệ thống BHXH trong nền kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay 47 2. 2. 1. Thực trạng về hệ thống tổ chức của BHXH Việt Nam 47 2. 2. 2. Thực trạng về đội ngũ cán bộ của BHXH Việt Nam 53 2. 2. 3. Thực trạng cơ chế vận hành của hệ thống BHXH Việt Nam 57 2. 3. Đánh giá tổng quát về hệ thống BHXH hiện có của Việt Nam 66 2. 3. 1. Những kết quả chính đã đạt được 66 2. 3. 2. Những mặt hạn chế đáng lưu ý và nguyên nhân 80 Chương 3. Kiến nghị về định hướng và giải pháp nhằm góp phần phát triển hệ thống BHXH Việt Nam trong tình hình mới 89 3. 1 Quan điểm và định hướng phát triển 89 3. 1. 1. Quan điểm phát triển hệ thống tổ chức BHXH Việt Nam 89 3. 1. 2. Về định hướng phát triển BHXH Việt Nam 96 3. 2. Giải pháp hoàn thiện hệ thống BHXH Việt Nam 100 3. 2. 1. Giải pháp hoàn thiện tổ chức bộ máy BHXH Việt Nam 100 3. 2. 2. Giải pháp về nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ 106 3. 2. 3. Hoàn thiện khung pháp lý cho hoạt động BHXH 108 3. 2. 4. Triển khai có hiệu quả hình thức BHXH tự nguyện 108 3. 2. 5. Triển khai hình thức bảo hiểm thất nghiệp 109 3. 2. 6. Tăng cường quản lý các nguồn thu, chi của quỹ BHXH 112 3. 2. 7. Đầu tư xây dựng cơ sở vật chất 113 3. 2. 8. Tăng cường công tác tuyên truyền về BHXH 113 Kết luận 115 Hệ thống các chú thích của luận văn 119 Danh mục tài liệu tham khảo 120

doc123 trang | Chia sẻ: lvcdongnoi | Ngày: 02/04/2013 | Lượt xem: 3606 | Lượt tải: 22download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Hệ thống bảo hiểm xã hội ở Việt Nam hiện nay - Thực trạng và giải pháp, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
íc ®­îc tù tæ chøc thùc hiÖn BHXH bæ sung cho ng­êi lao ®éng theo nh÷ng néi dung n»m ngoµi ph¹m vi giíi h¹n cña hÖ thèng BHXH do nhµ n­íc lËp ra. - Ph¶i ®æi míi c¬ chÕ qu¶n lý BHXH theo h­íng t¨ng c­êng ho¹t ®éng ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü BHXH nh»m lµm gi¶m c¸c kho¶n ®ãng gãp cña c¸c bªn tham gia BHXH, gi¶m bít sù bao cÊp cña ng©n s¸ch nhµ n­íc, ®ång thêi t¨ng c­êng ho¹t ®éng ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü BHXH ViÖt Nam theo nh÷ng nguyªn t¾c phæ biÕn cña thÞ tr­êng BHXH khu vùc vµ thÕ giíi nh»m lµm gi¶m c¸c kho¶n ®ãng gãp cña c¸c bªn tham gia BHXH, gi¶m bít sù bao cÊp cña ng©n s¸ch nhµ n­íc. Thùc tÕ ho¹t ®éng BHXH ë c¸c n­íc trªn thÕ giíi cho thÊy ho¹t ®éng ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü BHXH thùc hiÖn rÊt hiÖu qu¶. Râ rµng, nguån tiÒn thu ®­îc tõ ®ãng gãp BHXH cña c¸c bªn tham gia lµ rÊt lín, nÕu ®­îc sö dông cã hiÖu qu¶ ®Ó ®Çu t­ sinh lêi, ch¾c ch¾n r»ng g¸nh nÆng cña nhµ n­íc vµ c¸c bªn tham gia vÒ ®ãng gãp cho BHXH sÏ ®­îc gi¶m bít. Ho¹t ®éng BHXH ph¶i lµ ho¹t ®éng trªn c¬ së lÊy thu bï chi, c©n ®èi thu chi song chi phÝ cho ho¹t ®éng cña bé m¸y ph¶i ë møc thÊp nhÊt, ho¹t ®éng ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü ho¹t ®éng cã hiÖu qu¶ nhÊt, c¸c bªn tham gia BHXH ph¶i ®ãng BHXH ë møc thÊp nhÊt. VÒ mèi quan hÖ gi÷a BHXH víi tiÒn l­¬ng, cÇn lùa chän møc ®é quan hÖ cho phï hîp víi tÝnh chÊt ho¹t ®éng vµ sù biÕn ®éng cña tõng lÜnh vùc trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng. Víi viªn chøc nhµ n­íc vµ lùc l­îng vò trang do nhµ n­íc tr¶ l­¬ng tõ ng©n s¸ch th× cã thÓ thùc hiÖn mèi quan hÖ chÆt chÏ gi÷a BHXH víi møc l­¬ng c¸ nh©n vµ quü l­¬ng cña ®¬n vÞ, c¬ quan. §èi víi khu vùc s¶n xuÊt - kinh doanh vµ lao ®éng ®éc lËp th× ph¶i lùa chän quan hÖ mÒm dÎo, khi ch­a thÓ kiÓm so¸t ®­îc tiÒn l­¬ng vµ thu nhËp cña khu vùc nµy. - Ph¶i ®æi míi BHXH ViÖt Nam theo h­íng h×nh thµnh mét m« h×nh b¶o ®¶m ®Çy ®ñ c¸c chÝnh s¸ch, chÕ ®é trî cÊp phßng tr¸nh rñi ro cho ng­êi lao ®éng, b¶o ®¶m tèi ®a quyÒn cña ng­êi lao ®éng trªn c¬ së quy ®Þnh hiÖn hµnh cña ph¸p luËt. §iÒu ®ã cã nghÜa lµ ph¶i kh«ng ngõng ®æi míi vµ hoµn thiÖn hÖ thèng chÝnh s¸ch, chÕ ®é cña BHXH ViÖt Nam, lµm cho nã ngµy cµng hoµn thiÖn phï hîp víi tèc ®é t¨ng tr­ëng cña nÒn kinh tÕ vµ víi nh÷ng b­íc chuyÓn lín cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa. Nh÷ng chÕ ®é BHXH míi cÇn ®­îc ®­a ra vµ bæ sung kÞp thêi; nh÷ng chÝnh s¸ch chÕ ®é ®ang thùc hiÖn, nÕu cã khiÕm khuyÕt, cÇn ®­îc nghiªn cøu, chØnh söa vµ bæ sung cho phï hîp víi ®iÒu kiÖn míi cña nÒn kinh tÕ. - ChuyÓn hÖ thèng BHXH hiÖn hµnh sang hÖ thèng BHXH míi ph¶i ®­îc thùc hiÖn dÇn dÇn theo nh÷ng b­íc ®i vµ biÖn ph¸p qu¸ ®é thÝch hîp. Tr­íc hÕt cÇn ph¶i t¸ch phÇn ­u ®·i ra khái c¸c chÕ ®é trî cÊp BHXH; phÇn ­u ®·i sÏ do ng©n s¸ch nhµ n­íc tr¶ b»ng mét lo¹t trî cÊp ­u ®·i cßn phÇn BHXH do BHXH tr¶. Sau ®ã míi tiÕp tôc xö lý c¸c vÊn ®Ò ®èi víi ng­êi ®ang nghØ viÖc h­ëng trî cÊp BHXH ®èi víi c«ng nh©n viªn chøc ®ang lµm viÖc vµ ®· cã thêi gian vµo biªn chÕ nhµ n­íc tõ hµng chôc n¨m nay. Víi c¸c vÊn ®Ò kh¸c nh­ chuyÓn ®æi m« h×nh tæ chøc, ®æi míi tæ chøc c¸n bé, v. v… còng cÇn ph¶i tiÕn hµnh tõng b­íc. - ChÝnh s¸ch BHXH lµ mét bé phËn trong tæng thÓ c¸c chÝnh s¸ch kinh tÕ - x· héi cña Nhµ n­íc. §æi míi chÝnh s¸ch BHXH ph¶i g¾n liÒn víi sù thay ®æi ®ång bé c¸c chÝnh s¸ch kinh tÕ - x· héi kh¸c. Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ViÖt Nam hiÖn nay, c¸c chÝnh s¸ch vÜ m« do Nhµ n­íc ®­a ra ph¶i lµ hÖ thèng ®ång bé, v× c¸c chÝnh s¸ch nµy cã liªn quan chÆt chÏ víi nhau, kh«ng t¸ch rêi nhau, sù thay ®æi cña chÝnh s¸ch nµy cã thÓ kÐo theo sù thay ®æi cña c¸c chÝnh s¸ch kh¸c. ChÝnh s¸ch BHXH lµ mét trong nh÷ng chÝnh s¸ch n»m trong hÖ thèng ®ã, do vËy, khi ®æi míi chÝnh s¸ch BHXH, cÇn ®æi míi c¸c chÝnh s¸ch kinh tÕ - x· héi cã liªn quan nh­ ­u ®·i x· héi, tiÒn l­¬ng (tiÒn c«ng, viÖc lµm, b¶o hé lao ®éng, qu¶n lý lao ®éng, ch¨m sãc y tÕ v. v…). Trªn c¬ së hÖ thèng quan ®iÓm vÒ ®æi míi BHXH ViÖt Nam ®· ®Ò xuÊt, chóng t«i kiÕn nghÞ mét sè nguyªn t¾c ®æi míi hÖ thèng BHXH nh­ sau: - §æi míi tæ chøc ph¶i phï hîp víi c¬ chÕ ho¹t ®éng cña BHXH trong c¬ chÕ thÞ tr­êng theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa vµ ®iÒu kiÖn thùc tÕ cña hÖ thèng tæ chøc cña BHXH ViÖt Nam. §©y lµ vÊn ®Ò cã tÝnh kh¸ch quan quy ®Þnh sù chuyÓn ®æi c¬ cÊu tæ chøc cña ngµnh BHXH ViÖt Nam. V× theo nguyªn lý, c¬ chÕ qu¶n lý cña bé m¸y tæ chøc qu¶n lý ph¶i phï hîp víi c¬ chÕ qu¶n lý cña quü BHXH. Theo c¬ chÕ qu¶n lý quü BHXH ®­îc h×nh thµnh do c¸c bªn ®ãng gãp, ®éc lËp n»m ngoµi ng©n s¸ch nhµ n­íc vµ theo nguyªn t¾c cã ®ãng cã h­ëng, ®ãng nhiÒu h­ëng nhiÒu ®ãng Ýt h­ëng Ýt. Do ®ã mäi ng­êi ph¶i cã sù thay ®æi c¨n b¶n vÒ nhËn thøc vµ tr¸ch nhiÖm ®èi víi chÝnh s¸ch BHXH. Víi c¬ chÕ ho¹t ®éng míi cña BHXH ph¶i cã ®Þnh h­íng ®Ó thùc hiÖn sù ®æi míi vÒ c¬ cÊu tæ chøc vµ ®éi ngò c¸n bé lµm c«ng t¸c BHXH. Nh­ng mÆt kh¸c cßn ph¶i c¨n cø vµo ®iÒu kiÖn thùc tÕ cña c¬ cÊu tæ chøc vµ ®éi ngò c¸n bé ®Ó tiÕn hµnh c¶i c¸ch, ®iÒu chØnh vµ s¾p xÕp l¹i c¸n bé sao cho phï hîp víi bèi c¶nh thùc tÕ vµ cã hiÖu qu¶. VÊn ®Ò mÊu chèt lµ b¶o ®¶m sù phï hîp vµ hiÖu qu¶ gi÷a bé m¸y qu¶n lý víi c¬ chÕ qu¶n lý míi cña quü BHXH trong nÒn kinh tÕ chuyÓn ®æi sang c¬ chÕ thÞ tr­êng, cã sù qu¶n lý cña Nhµ n­íc theo ®Þnh h­íng XHCN. TÝnh phï hîp ë ®©y xÐt c¶ vÒ yªu cÇu kh¸ch quan vµ ®iÒu kiÖn thùc tÕ cho phÐp ®Ó tiÕn hµnh sù ®æi míi hÖ thèng tæ chøc BHXH ViÖt Nam. - C¨n cø vµo chøc n¨ng, nhiÖm vô qu¶n lý cña BHXH ViÖt Nam ®Ó ®æi míi c¬ cÊu tæ chøc vµ ®éi ngò c¸n bé nh»m thùc hiÖn c¸c chøc n¨ng, nhiÖm vô ®ã ngµy cµng cã hiÖu qu¶ cao. §ång thêi phï hîp víi néi dung, ph­¬ng h­íng chung cña c¶i c¸ch hÖ thèng hµnh chÝnh nhµ n­íc ®Ó cã c¬ së xö lý nh÷ng vÊn ®Ò cô thÓ vÒ c¬ cÊu tæ chøc vµ ®éi ngò c¸n bé cña hÖ thèng BHXH ViÖt Nam. §iÒu c¨n b¶n cña nguyªn t¾c nµy lµ mét mÆt, ph¶i x¸c ®Þnh râ chøc n¨ng, nhiÖm vô qu¶n lý quü BHXH vµ thùc hiÖn c¸c chÕ ®é chÝnh s¸ch BHXH ®Ó lµm c¬ së cho viÖc x©y dùng vµ kiÖn toµn c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y; mÆt kh¸c, viÖc ®æi míi, hoµn thiÖn hÖ thèng tæ chøc vµ ®éi ngò c¸n bé cña BHXH ViÖt Nam ph¶i ®Æt trong tæng thÓ cña ph­¬ng h­íng c¶i c¸ch hÖ thèng hµnh chÝnh nhµ n­íc. VÒ ®æi míi c«ng t¸c tæ chøc c¸n bé, viÖc ®æi míi ph¶i xuÊt ph¸t tõ yªu cÇu, nhiÖm vô cô thÓ cña BHXH ViÖt Nam trong tõng giai ®o¹n ph¸t triÓn; g¾n viÖc x©y dùng ®éi ngò c¸n bé víi x©y dùng tæ chøc vµ ®æi míi c¬ chÕ, chÝnh s¸ch; ®µo t¹o c¸n bé dùa trªn c¬ së lý luËn tiªn tiÕn vµ thùc tiÔn ®Êt n­íc vµ thùc hiÖn chuÈn ho¸ ®éi ngò c¸n bé c¸c cÊp trong hÖ th«nga BHXH. - B¶o ®¶m sù tËp trung thèng nhÊt trong qu¶n lý tõ trung ­¬ng ®Õn ®Þa ph­¬ng, tr¸nh sù chång chÐo chøc n¨ng, nhiÖm vô: BHXH cÊp tØnh vµ cÊp huyÖn thùc hiÖn chøc n¨ng nhiÖm vô cña m×nh theo sù ph©n cÊp qu¶n lý cña Tæng Gi¸m ®èc BHXH ViÖt Nam mét c¸ch chñ ®éng, s¸ng t¹o. Trong cïng mét hÖ thèng tæ chøc BHXH ViÖt Nam kh«ng cã sù chång chÐo, trïng lÆp vÒ nhiÖm vô gi÷a c¸c cÊp còng nh­ trong tõng bé m¸y qu¶n lý, gi¶m kh©u trung gian vµ sè cÊp qu¶n lý kh«ng cÇn thiÕt, ®¬n gi¶n ho¸ thñ tôc giÊy tê vµ ®æi míi phong c¸ch lµm viÖc vµ ph­¬ng h­íng phôc vô c¸c ®èi t­îng tham gia BHXH ®Ó tõng b­íc t¹o ra c¬ chÕ phôc vô "mét cöa" thuËn tiÖn, nhanh chãng, kÞp thêi. §æi míi ph¶i b¶o ®¶m nguyªn t¾c tèi cao lµ tÝnh hiÖu lùc vµ hiÖu qu¶ cña toµn hÖ thèng BHXH. - §æi míi c¬ cÊu tæ chøc vµ ®éi ngò c¸n bé ph¶i tiÕn hµnh tõng b­íc, t¹o tiÒn ®Ò cho nh÷ng b­íc tiÕp theo, theo nguyªn t¾c: võa gi÷ ®­îc sù æn ®Þnh cÇn thiÕt ®Ó hÖ thèng tæ chøc BHXH ViÖt Nam ho¹t ®éng b×nh th­êng, thùc hiÖn tèt chøc n¨ng, nhiÖm vô ®­îc giao, võa t¹o tiÒn ®Ò khi ®iÒu kiÖn cho phÐp sÏ ®æi míi mét c¸ch c¨n b¶n, toµn diÖn. Nh­ vËy, ®æi míi hÖ thèng tæ chøc BHXH ViÖt Nam cÇn tu©n thñ nguyªn t¾c c¬ quan nµy kh«ng chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ ho¹ch ®Þnh chÝnh s¸ch, chÕ ®é BHXH mµ chØ tæ chøc thùc thi c¸c chÝnh s¸ch, chÕ ®é BHXH theo qui ®Þnh cña Nhµ n­íc. - §æi míi trong khung quy ®Þnh cña ph¸p luËt hiÖn hµnh: §æi míi c¬ cÊu tæ chøc vµ ®éi ngò c¸n bé cña hÖ thèng BHXH ViÖt Nam ®Òu ph¶i dùa trªn c¬ së qui ®Þnh cña ph¸p luËt vÒ thÈm quyÒn quyÕt ®Þnh tæ chøc cña mçi cÊp vµ cña Tæng Gi¸m ®èc BHXH ViÖt Nam. Mçi chøc n¨ng qu¶n lý ph¶i cã tæ chøc thùc hiÖn râ rµng vµ theo ®óng ®Þa chØ, kh«ng cã chøc n¨ng nµo kh«ng cã tæ chøc ®¶m ®­¬ng; ng­îc l¹i, kh«ng cã tæ chøc nµo kh«ng cã chøc n¨ng. Nh­ng kh«ng nhÊt thiÕt mçi chøc n¨ng ph¶i thµnh lËp riªng mét tæ chøc mµ cã thÓ mét tæ chøc ®¶m nhiÖm nhiÒu chøc n¨ng t­¬ng tù nh­ nhau hoÆc liªn quan ®Õn nhau. Còng nh­ vËy mét chøc n¨ng kh«ng thÓ giao cho nhiÒu tæ chøc, nhiÒu ng­êi cïng thùc hiÖn ®Ó tr¸nh sù chång chÐo, trïng lÆp. - §æi míi trªn c¬ së ®µo t¹o n©ng cao tr×nh ®é ®éi ngò c¸n bé, n©ng cao n¨ng lùc qu¶n lý ®iÒu hµnh cña ®éi ngò c¸n bé l·nh ®¹o. Nguyªn t¾c nµy ®ßi hái ph¶i dÇn chuÈn ho¸, chuyªn m«n ho¸ ®éi ngò c¸n bé lµm c«ng t¸c BHXH, qua ®ã n©ng cao n¨ng lùc thùc hiÖn nghiÖp vô BHXH cña ®éi ngò c¸n bé lµm c«ng t¸c BHXH, ®Æc biÖt lµ ®éi ngò c¸n bé qu¶n lý. - §æi míi trªn ph­¬ng ch©m x©y dùng bé m¸y tinh gi¶n, gän nhÑ, h¹ thÊp chi phÝ. ViÖc x©y dùng vµ lång ghÐp c¸c chøc n¨ng, nhiÖm vô vµ c¸c tæ chøc víi nhau lµm cho bé m¸y tæ chøc cña BHXH ngµy cµng gän nhÑ, gi¶m bít chi phÝ. C¬ cÊu tæ chøc ®ã sÏ t¹o ra mét ®­êng ®i ng¾n nhÊt trong viÖc xö lý c¸c v¨n b¶n hµnh chÝnh gi÷a cÊp trªn víi cÊp d­íi, gi÷a c¸c phßng ban víi nhau, th«ng tin trong cïng mét hÖ thèng sÏ ®­îc cung cÊp nhanh chãng, chÝnh x¸c, ®Çy ®ñ, kÞp thêi. - §æi míi trªn c¬ së tiÕp thu nh÷ng kinh nghiÖm tiªn tiÕn cña c¸c n­íc trong khu vùc vµ thÕ giíi. Nguyªn t¾c nµy ®ßi hái ph¶i nghiªn cøu kinh nghiÖm tæ chøc, ho¹t ®éng vµ qu¶n lý BHXH cña c¸c n­íc trªn thÕ giíi, t×m ra nh÷ng tån t¹i, nguyªn nh©n cña c¸c m« h×nh tæ chøc qu¶n lý ho¹t ®éng BHXH vµ nh÷ng bµi häc kinh nghiÖm trong lÜnh vùc BHXH cña c¸c quèc gia kh¸c ®Ó tr¸nh sai lÇm; tiÕp thu nh÷ng tinh hoa trong ho¹t ®éng BHXH nh»m thùc hiÖn tèt h¬n ho¹t ®éng BHXH. - §æi míi trªn c¬ së tËp trung nghiªn cøu, chØnh söa, bæ sung c¸c chÝnh s¸ch, chÕ ®é BHXH, t¨ng c­êng n¨ng lùc vµ hiÖu qu¶ qu¶n lý c¸c nguån thu chi, c©n ®èi thu chi BHXH, më réng ph¹m vi ¶nh h­ëng cña BHXH ViÖt Nam. C¸c chÝnh s¸ch, chÕ ®é vÒ BHXH cÇn ph¶i tiÕp tôc ®­îc nghiªn cøu, chØnh söa bæ sung cho phï hîp víi nhu cÇu b¶o hiÓm c¬ b¶n cña ng­êi lao ®éng, phï hîp víi quy ®Þnh t¹i c¸c c«ng ­íc quèc tÕ mµ ViÖt Nam ®· vµ sÏ tham gia ký kÕt vµ ®Æc thï cña ViÖt Nam trong tõng thêi kú. C«ng viÖc më réng nguån thu BHXH, më réng ®èi t­îng tham gia BHXH còng cÇn ®­îc xóc tiÕn ®Ó sè l­îng ng­êi ®­îc b¶o hiÓm ngµy cµng t¨ng. VÊn ®Ò qu¶n lý thu chi BHXH còng cÇn ®­îc n©ng cao hiÖu qu¶, tr¸nh thÊt tho¸t. 3. 1. 2- VÒ ®Þnh h­íng ph¸t triÓn BHXH ViÖt Nam Trong ®iÒu kiÖn nÒn kinh tÕ vËn hµnh theo c¬ chÕ thÞ tr­êng, mäi ng­êi ®Òu cã quyÒn b×nh ®¼ng trong lao ®éng vµ h­ëng thô, ®Òu cã c¬ héi ph¸t triÓn. BHXH cÇn thùc hiÖn "sù b¶o vÖ x· héi" cho ng­êi lao ®éng. V× vËy, BHXH ph¶i cã nh÷ng môc tiªu ph¸t triÓn míi ®Ó ®¸p øng nhu cÇu cña x· héi. 3. 1. 2. 1- Hoµn thiÖn c¸c c¬ së ph¸p lý vµ b¶o ®¶m vÒ ph¸p lý §Þnh h­íng chÝnh lµ: - Söa ®æi, bæ sung, hoµn thiÖn c¸c chÕ ®é, chÝnh s¸ch BHXH. CÇn khÈn tr­¬ng triÓn khai nghiªn cøu vµ tiÕn tíi ban hµnh bé LuËt BHXH nh»m b¶o ®¶m quyÒn lîi vµ nghÜa vô cña ng­êi tham gia BHXH; thùc hiÖn cã hiÖu qu¶ chÝnh s¸ch an sinh x· héi cña Nhµ n­íc. - T¨ng c­êng nh÷ng quyÒn lùc cÇn thiÕt cña Nhµ n­íc th«ng qua c¸c chÕ tµi ph¸p lý cho BHXH ViÖt Nam trong viÖc qu¶n lý nhµ n­íc vÒ BHXH, nhÊt lµ c«ng t¸c kiÓm tra, thanh tra viÖc thùc hiÖn chÝnh s¸ch BHXH, nh»m b¶o ®¶m mäi qui ®Þnh cã liªn quan ®­îc thùc hiÖn ®Çy ®ñ, ®óng ®¾n, kÞp thêi, cã hiÖu qu¶. 3. 1. 2. 2- Më réng ®èi t­îng vµ h×nh thøc tham gia BHXH Ngoµi h×nh thøc b¾t buéc, cÇn triÓn khai thùc hiÖn h×nh thøc BHXH tù nguyÖn ®· ®­îc qui ®Þnh trong bé LuËt Lao ®éng. Ngµnh BHXH ph¶i cè g¾ng thu hót tÊt c¶ c¸c ®èi t­îng lao ®éng thuéc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ tham gia BHXH. Më réng ®èi t­îng tham gia BHXH gãp phÇn lµm lµnh m¹nh thÞ tr­êng lao ®éng. HiÖn nay n­íc ta cã kho¶ng 39 triÖu ng­êi trong ®é tuæi lao ®éng, nh­ng sè ng­êi tham gia BHXH chØ trªn 4 triÖu ng­êi, chiÕm kho¶ng 10%. §a sè ng­êi lao ®éng ë nh÷ng khu vùc kh«ng cã quan hÖ lao ®éng hoÆc ë c¸c ®¬n vÞ cã d­íi 10 lao ®éng ch­a ®­îc tham gia BHXH, mÆc dï nhiÒu ng­êi trong sè hä cã nhu cÇu. Tuy nhiªn, viÖc më réng ®èi t­îng nh­ thÕ nµo cÇn ph¶i nghiªn cøu kü. Cã thÓ më réng ®èi t­îng theo mét sè h­íng tíi ®©y: §èi víi h×nh thøc b¾t buéc: më réng thªm cho nh÷ng ng­êi lao ®éng trong c¸c doanh nghiÖp cã d­íi 10 lao ®éng, lao ®éng t¹i c¸c hîp t¸c x·, trang tr¹i… ®Ó gi¶m rñi ro gi¶m hoÆc mÊt nguån thu nhËp cho ng­êi lao ®éng, ®ång thêi n©ng cao tr¸ch nhiÖm cña ng­êi sö dông lao ®éng ®èi víi ng­êi lao ®éng. §èi víi h×nh thøc tù nguyÖn: ¸p dông h×nh thøc tù nguyÖn cho ng­êi lao ®éng trong lÜnh vùc n«ng nghiÖp vµ nh÷ng ng­êi lao ®éng ®éc lËp. Do tÝnh chÊt lao ®éng cña hä ®a d¹ng vµ thu nhËp khã kiÓm so¸t, cÇn cã c¸ch thøc tæ chøc linh ho¹t, møc ®ãng gãp cã thÓ dùa trªn c¬ së tiÒn l­¬ng tèi thiÓu hoÆc møc thu nhËp trung b×nh. Tr­íc m¾t, cã thÓ thùc hiÖn mét sè chÕ ®é cÇn thiÕt ®èi víi ng­êi lao ®éng (h­u trÝ, tö tuÊt, èm ®au), råi dÇn dÇn thùc hiÖn tÊt c¶ c¸c chÕ ®é BHXH. H×nh thøc tù nguyªn chØ lµ gi¶i ph¸p t×nh thÕ, vÒ l©u dµi BHXH ph¶i ¸p dông b¾t buéc ®èi víi tÊt c¶ ng­êi lao ®éng. 3. 1. 2. 3- Hoµn thiÖn hÖ thèng chÝnh s¸ch chÕ ®é BHXH CÇn sím nghiªn cøu triÓn khai chÕ ®é b¶o hiÓm thÊt nghiÖp ë ViÖt Nam nh­ ®· quy ®Þnh trong bé LuËt Lao ®éng. §©y lµ chÕ ®é BHXH cÇn thiÕt, ®· ®­îc nhiÒu n­íc trªn thÕ giíi lµm vµ ViÖt Nam cã thÓ häc tËp kinh nghiÖm cña hä. CÇn tõng b­íc nghiªn cøu bæ sung thªm 3 chÕ ®é trî cÊp kh¸c ®­îc quy ®Þnh t¹i C«ng ­íc 102 cña Tæ chøc Lao ®éng Quèc tÕ (ILO) lµ trî cÊp gia ®×nh, trî cÊp tµn tËt vµ trî cÊp mÊt ng­êi nu«i d­ìng. C¸c chÕ ®é nµy tr­íc hÕt cÇn ®­îc luËt ho¸, sau ®ã triÓn khai nghiªn cøu kinh nghiÖm cña c¸c n­íc trªn thÕ giíi vµ c¸ch thøc vËn dông c¸c chÕ ®é nµy vµo ®iÒu kiÖn cô thÓ cña ViÖt Nam. CÇn tiÕp tôc nghiªn cøu, bæ sung vµ hoµn thiÖn c¸c chÝnh s¸ch, chÕ ®é vÒ BHXH hiÖn hµnh nh­ chÕ ®é trî cÊp thai s¶n, chÕ ®é trî cÊp con, v. v… 3. 1. 2. 4- Më réng quan hÖ cña BHXH ViÖt Nam Më réng mèi quan hÖ mËt thiÕt gi÷a BHXH ViÖt Nam víi c¸c c¬ quan h÷u quan, víi c¸c cÊp uû §¶ng, chÝnh quyÒn, ®oµn thÓ tõ Trung ­¬ng ®Õn ®Þa ph­¬ng cïng phèi hîp ®Ó thùc hiÖn chÝnh s¸ch BHXH ngµy cµng tèt h¬n. ThiÕt lËp vµ më réng quan hÖ cña BHXH ViÖt Nam víi BHXH c¸c n­íc nh»m sím héi nhËp víi hÖ thèng BHXH trong khu vùc vµ trªn thÕ giíi. Hîp t¸c quèc tÕ nªn vµ cÇn ®­îc tiÕn hµnh theo mét sè h­íng quan träng: Trao ®æi kinh nghiÖm cña ngµnh; §µo t¹o ®éi ngò c¸n bé, nhÊt lµ c¸n bé qu¶n lý; Gia nhËp c¸c hiÖp héi nh»m hç trî nhau trong c¸c lÜnh vùc cïng quan t©m. 3. 1. 2. 5- N©ng cao n¨ng lùc vµ hiÖu lùc ®iÒu hµnh cña bé m¸y qu¶n lý Bé m¸y qu¶n lý cÇn tinh gi¶n gän nhÑ, ®a chøc n¨ng trªn c¬ së quy ®Þnh râ chøc n¨ng, nhiÖm vô cña tõng bé phËn, mèi quan hÖ vµ quy chÕ lµm viÖc cña c¶ hÖ thèng. Tõ ®ã cã thÓ tiÕt kiÖm ®­îc chi phÝ qu¶n lý. N©ng cao n¨ng lùc vµ tr×nh ®é cña ®éi ngò c¸n bé, ®Æc biÖt lµ tr×nh ®é chuyªn m«n, nghiÖp vô, n¨ng lùc qu¶n lý. §Èy m¹nh c«ng t¸c c¶i c¸ch hµnh chÝnh trong ho¹t ®éng, qu¶n lý BHXH. X©y dùng hÖ thèng c¬ së h¹ tÇng vµ hÖ thèng tin häc phï hîp, ®¸p øng yªu cÇu ph¸t triÓn cña ngµnh. §Ó thùc hiÖn nh÷ng môc tiªu ph¸t triÓn BHXH, ngoµi sù cè g¾ng nç lùc cña b¶n th©n ngµnh BHXH cßn cÇn ®Õn sù phèi hîp cña tÊt c¶ c¸c cÊp, c¸c ngµnh liªn quan vµ sù hç trî cña Nhµ n­íc. 3. 1. 2. 6- N©ng cao n¨ng lùc qu¶n lý thu, chi BHXH, t¨ng c­êng c¸c nguån thu BHXH CÇn n©ng cao tr×nh ®é ®éi ngò c¸n bé trong qu¶n lý c¸c nguån thu vµ c¸c kho¶n chi BHXH, tr¸nh hiÖn t­îng giÊy tê gi¶, tr¸nh thÊt tho¸t. T¨ng c­êng kiÓm tra viÖc thùc hiÖn thu chi BHXH, cã chÕ tµi ®ñ m¹nh ®Ó xö ph¹t c¸c tr­êng hîp vi ph¹m chÝnh s¸ch, chÕ ®é vÒ BHXH. Më réng ho¹t ®éng tuyªn truyÒn BHXH víi h×nh thøc vµ néi dung phong phó nh»m n©ng cao hiÓu biÕt vµ nhËn thøc cña ng­êi lao ®éng ®èi víi BHXH, tõ ®ã t¨ng c¸c nguån thu cho BHXH. 3. 1. 2. 7- N©ng cao n¨ng lùc ho¹t ®éng ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü BHXH T¨ng c­êng khai th¸c c¸c lÜnh vùc ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü, ®Çu t­ cã hiÖu qu¶ c¸c nguån thu BHXH. TiÕp tôc thùc hiÖn cã hiÖu qu¶ c¸c chÝnh s¸ch vÜ m« thóc ®Èy viÖc t¨ng tr­ëng kinh tÕ, lµnh m¹nh ho¸ m«i tr­êng ®Çu t­, t¨ng søc hót cña m«i tr­êng ®Çu t­ ë ViÖt Nam, qua ®ã thóc ®Èy viÖc ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü. N©ng cao n¨ng lùc qu¶n lý ®iÒu hµnh ho¹t ®éng ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü. 3. 2- Gi¶i ph¸p ph¸t triÓn hÖ thèng BHXH ViÖt Nam 3. 2. 1- Gi¶i ph¸p hoµn thiÖn tæ chøc bé m¸y BHXH ViÖt Nam 3. 2. 1. 1- Hoµn thiÖn tæ chøc cña Héi ®ång Qu¶n lý Trªn c¬ së Héi ®ång Qu¶n lý hiÖn cã, viÖc ®æi míi cÇn tËp trung vµo mét sè ®iÓm: Thø nhÊt, c¸c bªn tham gia BHXH ®ãng gãp BHXH cho quü BHXH, v× vËy hä cã quyÒn trong viÖc qu¶n lý BHXH vµ cã quyÒn tham gia vµo Héi ®ång Qu¶n lý. Trªn c¬ së ®ã, Héi ®ång Qu¶n lý cÇn cã ®ñ ®¹i diÖn cña Nhµ n­íc , ng­êi lao ®éng, ng­êi sö dông lao ®éng. HiÖn nay, trong Héi ®ång qu¶n lý cã: §¹i diÖn cña Bé Lao ®éng - Th­¬ng binh vµ X· héi. §¹i diÖn cña Bé Tµi chÝnh. §¹i diÖn Bé Y tÕ. §¹i diÖn Tæng Liªn ®oµn Lao ®éng ViÖt Nam. Tæng Gi¸m ®èc BHXH ViÖt Nam. Nh­ vËy, cÇn bæ sung thªm vµo c¬ cÊu Héi ®ång qu¶n lý ®¹i diÖn cña chñ sö dông lao ®éng, gåm ®¹i diÖn cña Phßng Th­¬ng m¹i C«ng nghiÖp ViÖt Nam (VCCI) vµ ®¹i diÖn cña Liªn minh c¸c hîp t¸c x· ViÖt Nam. Do tÝnh chÊt ph¸p lý cña c¸c quyÕt ®Þnh do Héi ®ång qu¶n lý ®­a ra, trong c¬ cÊu Héi ®ång, sè l­îng thµnh viªn cña c¸c bªn tham gia ph¶i nh­ nhau. Do vËy, khi trong Héi ®ång qu¶n lý, ®¹i diÖn cña Nhµ n­íc gåm 4 ng­êi (®¹i diÖn Bé Lao ®éng - Th­¬ng binh vµ X· héi, Bé Y tÕ, Bé Tµi chÝnh, Tæng Gi¸m ®èc BHXH ViÖt Nam), th× ®¹i diÖn cña Tæng Liªn ®oµn lao ®éng ViÖt Nam vµ ®¹i diÖn cña ng­êi sö dông lao ®éng (VCCI vµ Liªn minh HTX) còng cÇn mçi bªn 4 ng­êi. Chñ tÞch Héi ®ång do ®¹i diÖn cña Nhµ n­íc n¾m gi÷, do Nhµ n­íc võa thùc hiÖn qu¶n lý nhµ n­íc ®èi víi BHXH, võa lµ ®¹i diÖn cña chñ sö dông lao ®éng (sö dông c¸n bé c«ng chøc vµ lùc l­îng vò trang), võa lµ bªn ®ãng gãp BHXH nhiÒu nhÊt. Phã Chñ tÞch Héi ®ång nªn cã hai nguêi (t¨ng thªm mét so víi quy ®Þnh t¹i NghÞ ®Þnh sè 100/2002/N§- CP), mét lµ ®¹i diÖn cña ng­êi lao ®éng, mét lµ ®¹i diÖn cña ng­êi sö dông lao ®éng. Trªn c¬ së nh÷ng ®Ò xuÊt nªu trªn, cÇn söa l¹i §iÒu 5 cña NghÞ ®Þnh sè100/2002/N§- CP ngµy 06/12/2002 cña ChÝnh phñ nh­ sau: Quy ®Þnh t¹i NghÞ ®Þnh 100/2002/N§- CP §Ò xuÊt söa ®æi §iÒu 5. C¬ cÊu Héi ®ång qu¶n lý 1. Héi ®ång qu¶n lý gåm ®¹i diÖn cña Bé Tµi chÝnh, Bé Lao ®éng - Th­¬ng binh vµ X· héi, Bé Y tÕ, Tæng Liªn ®oµn Lao ®éng ViÖt Nam vµ Tæng Gi¸m ®èc BHXH ViÖt Nam. Thµnh viªn Héi ®ång qu¶n lý ®¹i diÖn cho c¬ quan m×nh tham gia vµo c«ng t¸c cña Héi ®ång qu¶n lý, th¶o luËn, biÓu quyÕt vÒ c¸c c«ng viÖc cña Héi ®ång qu¶n lý. 2. Héi ®ång qu¶n lý cã Chñ tÞch, 01 Phã Chñ tÞch vµ c¸c thµnh viªn do Thñ t­íng ChÝnh phñ bæ nhiÖm, miÔn nhiÖm theo ®Ò nghÞ cña Bé tr­ëng Bé Néi vô. §iÒu 5. C¬ cÊu Héi ®ång qu¶n lý 1. Héi ®ång qu¶n lý gåm ®¹i diÖn cña: Nhµ n­íc gåm ®¹i diÖn cña Bé lao ®éng - Th­¬ng binh vµ X· héi, Bé Y tÕ, Bé tµi chÝnh vµ Tæng Gi¸m ®èc BHXH ViÖt Nam (4 ng­êi). Tæng Liªn ®oµn Lao ®éng ViÖt Nam gåm 4 ng­êi. Phßng Th­¬ng m¹i C«ng nghiÖp ViÖt Nam vµ Liªn minh c¸c hîp t¸c x· ViÖt Nam, mçi bªn 2 ng­êi. Thµnh viªn Héi ®ång qu¶n lý ®¹i diÖn cho c¬ quan m×nh vµ bªn tham gia BHXH do m×nh ®¹i diÖn ®Ó tham gia vµo c«ng t¸c cña Héi ®ång qu¶n lý, th¶o luËn, biÓu quyÕt vÒ c¸c c«ng viÖc cña héi ®ång qu¶n lý. 2. Héi ®ång qu¶n lý cã 01 Chñ tÞch lµ ®¹i diÖn cña nhµ n­íc ; 01 Phã Chñ tÞch lµ ®¹i diÖn cña Tæng Liªn ®oµn lao ®éng ViÖt Nam vµ 01 Phã Chñ tÞch lµ ®¹i diÖn cña ng­êi sö dông lao ®éng. ViÖc lùa chän c¸c Chñ tÞch, Phã Chñ tÞch dùa trªn kÕt qu¶ bÇu cö cña Héi ®ång trªn c¬ së ®Ò xuÊt cña c¸c bªn. Thñ t­íng ChÝnh phñ bæ nhiÖm, miÔn nhiÖm Chñ tÞch, c¸c Phã chñ tÞch vµ c¸c thµnh viªn Héi ®ång trªn c¬ së ®Ò nghÞ cña c¸c bªn tham gia. Thø hai, cÇn x¸c ®Þnh râ vÞ trÝ, chøc n¨ng cña Héi ®ång qu¶n lý trong ®iÒu kiÖn chuyÓn ®æi c¬ cÊu c¸c thµnh viªn cña Héi ®ång. ChÕ ®é lµm viÖc cña Héi ®ång qu¶n lý trong ®iÒu kiÖn chuyÓn ®æi c¬ cÊu thµnh viªn Héi ®ång còng cÇn xem xÐt, c©n nh¾c l¹i cho phï hîp. Trªn c¬ së nh÷ng quy ®Þnh t¹i NghÞ ®Þnh sè100/2002/N§- CP ngµy 06/12/2002 cña ChÝnh phñ, chóng t«i ®Ò nghÞ: - Bæ sung, söa ®æi TiÕt 3, §iÒu 4 "NhiÖm vô cña Héi ®ång qu¶n lý BHXH ViÖt Nam", cô thÓ nh­ sau: Quy ®Þnh t¹i NghÞ ®Þnh 100/2002/N§- CP §Ò xuÊt söa ®æi §iÒu 4. NhiÖm vô cña Héi ®ång qu¶n lý BHXH ViÖt Nam … 3. Th«ng qua chiÕn l­îc ph¸t triÓn ngµnh BHXH ViÖt Nam, kÕ ho¹ch dµi h¹n, 5 n¨m vÒ thùc hiÖn chÝnh s¸ch, chÕ ®é BHXH vµ c¸c ®Ò ¸n b¶o tån gi¸ trÞ vµ t¨ng tr­ëng quü BHXH do Tæng Gi¸m ®èc BHXH ViÖt Nam (sau ®©y gäi lµ Tæng Gi¸m ®èc) x©y dùng ®Ó Tæng Gi¸m ®èc tr×nh Thñ t­íng ChÝnh phñ phª duyÖt; gi¸m s¸t, kiÓm tra Tæng Gi¸m ®èc thùc hiÖn chiÕn l­îc, kÕ ho¹ch ®Ò ¸n sau khi ®­îc phª duyÖt. … §iÒu 4. NhiÖm vô cña Héi ®ång qu¶n lý BHXH ViÖt Nam … 3. X©y dùng vµ th«ng qua chiÕn l­îc ph¸t triÓn ngµnh BHXH ViÖt Nam, kÕ ho¹ch dµi h¹n, 5 n¨m vÒ thùc hiÖn chÝnh s¸ch, chÕ ®é BHXH vµ c¸c ®Ò ¸n b¶o tån gi¸ trÞ vµ t¨ng tr­ëng quü BHXH trªn c¬ së c¸c ph­¬ng ¸n do ®¹i diÖn c¸c bªn tham gia BHXH x©y dùng vµ ®Ö tr×nh. Gi¸m s¸t, kiÓm tra Tæng Gi¸m ®èc thùc hiÖn chiÕn l­îc, kÕ ho¹ch ®Ò ¸n sau khi ®­îc phª duyÖt. … Bæ sung vµo TiÕt 3, §iÒu 6 "ChÕ ®é lµm viÖc cña Héi ®ång Qu¶n lý nh­ sau (phÇn in nghiªng g¹ch ch©n): 3. C¸c cuéc häp cña Héi ®ång qu¶n lý ph¶i cã Ýt nhÊt hai phÇn ba thµnh viªn Héi ®ång qu¶n lý tham dù nh­ng sè l­îng ®¹i diÖn tham dù cña c¸c bªn ph¶i nh­ nhau. NghÞ quyÕt cña Héi ®ång ph¶i ®­îc ®a sè thµnh viªn Héi ®ång qu¶n lý dù häp biÓu quyÕt t¸n thµnh. Tr­êng hîp sè phiÕu nh­ nhau, nghÞ quyÕt cña buæi häp sÏ nghiªng vÒ bªn cã Chñ tÞch Héi ®ång qu¶n lý biÓu quyÕt. Nh÷ng vÊn ®Ò ch­a thèng nhÊt ý kiÕn gi÷a c¸c thµnh viªn Héi ®ång qu¶n lý th× Chñ tÞch Héi ®ång qu¶n lý b¸o c¸o Thñ t­íng ChÝnh phñ quyÕt ®Þnh. 3. 2. 1. 2- Hoµn thiÖn tæ chøc cña Bé m¸y ®iÒu hµnh BHXH ViÖt Nam Tr­íc m¾t, cÇn nghiªn cøu x©y dùng vµ ban hµnh chÝnh s¸ch b¶o hiÓm thÊt nghiÖp do vÊn ®Ò b¶o hiÓm thÊt nghiÖp ®· ®­îc ®Ò cËp ®Õn trong bé LuËt Lao ®éng söa ®æi bæ sung n¨m 2002 (néi dung cña chÝnh s¸ch nµy chóng t«i sÏ ®Ò xuÊt sau). Sau khi c¸c v¨n b¶n nµy ®­îc ban hµnh, trong c¬ cÊu tæ chøc cña BHXH ViÖt Nam cÇn cã sù thay ®æi vÒ tæ chøc. Cã 2 ph­¬ng ¸n: Ph­¬ng ¸n 1: VÉn gi÷ nguyªn c¬ cÊu tæ chøc cña hÖ thèng BHXH nh­ hiÖn nay (®­îc thùc hiÖn theo quy ®Þnh t¹i NghÞ ®Þnh sè 100/2002/N§- CP ngµy 06/12/2002 cña ChÝnh phñ vµ QuyÕt ®Þnh sè 1620/2002/Q§- BHXH- TCCB ngµy 17/12/2002 cña Tæng Gi¸m ®èc BHXH ViÖt Nam vÒ chøc n¨ng, nhiÖm vô, quyÒn h¹n vµ c¬ cÊu tæ chøc cña BHXH ®Þa ph­¬ng) nh­ng bæ sung thªm nhiÖm vô nghiªn cøu, qu¶n lý b¶o hiÓm thÊt nghiÖp cho c¸c bé phËn chøc n¨ng. Ph­¬ng ¸n 2: C¬ cÊu BHXH còng nh­ chøc n¨ng nhiÖm vô cña c¸c bé phËn thuéc bé m¸y ®iÒu hµnh vÉn gi÷ nguyªn nh­ hiÖn nay, thµnh lËp thªm bé phËn b¶o hiÓm thÊt nghiÖp . Chóng t«i kiÕn nghÞ nªn chän ph­¬ng ¸n 1, v× nÕu ph­¬ng ¸n nµy ®­îc thùc hiÖn sÏ gi¶m bít chi phÝ hµnh chÝnh, tr¸nh ®­îc sù chång chÐo chøc n¨ng, nhiÖm vô, tr¸nh ®­îc sù gia t¨ng biªn chÕ trong tæ chøc cña BHXH ViÖt Nam. VÒ ®iÒu chØnh bé m¸y qu¶n lý ®iÒu hµnh nãi chung, cã mét sè ®iÓm chÝnh cÇn ph¶i tiÕp tôc ®æi míi lµ: - Lµm râ h¬n vÞ trÝ ph¸p lý cña Tæng Gi¸m ®èc, quy ®Þnh râ h¬n nh÷ng tr­êng hîp nµo th× Tæng Gi¸m ®èc ®­îc tù quyÕt ®Þnh vµ tù chÞu tr¸ch nhiÖm, tr­êng hîp nµo cÇn xin ý kiÕn cña Héi ®ång qu¶n lý. Còng cÇn quy ®Þnh râ tr­êng hîp nµo th× Tæng Gi¸m ®èc ®­îc quyÕt ®Þnh víi t­ c¸ch Tæng Gi¸m ®èc, tr­êng hîp nµo ®­îc quyÕt ®Þnh víi t­ c¸ch thµnh viªn Héi ®ång qu¶n lý. - CÇn ph©n ®Þnh râ h¬n chøc tr¸ch, nhiÖm vô vµ quyÒn h¹n cña tõng Phã Tæng Gi¸m ®èc víi t­ c¸ch gióp viÖc Tæng Gi¸m ®èc. Quan ®iÓm cña chóng t«i lµ, do Phã Tæng Gi¸m ®èc ®­îc Thñ t­íng ChÝnh phñ bæ nhiÖm th× chøc tr¸ch, nhiÖm vô vµ quyÒn h¹n cña Phã Tæng Gi¸m ®èc còng cÇn ®­îc Thñ t­íng chÝnh phñ quy ®Þnh trªn c¬ së ®Ò xuÊt cña Héi ®ång qu¶n lý vµ Tæng Gi¸m ®èc. - TiÕp tôc ®æi míi bé m¸y gióp viÖc theo yªu cÇu tinh gän, trªn c¬ së x¸c ®Þnh l¹i tæng sè c¸c chøc n¨ng qu¶n lý cña bé m¸y gióp viÖc; tõ ®ã ph©n c«ng l¹i chøc n¨ng vµ x©y dùng l¹i c¬ cÊu tæ chøc hîp lý h¬n theo nguyªn t¾c "mçi chøc n¨ng qu¶n lý cÇn cã tæ chøc ®¶m nhiÖm nh­ng kh«ng nhÊt thiÕt mçi chøc n¨ng ph¶i thµnh lËp riªng mét tæ chøc, mét tæ chøc cã thÓ ®¶m nhiÖm mét sè chøc n¨ng gÇn nhau hoÆc liªn quan ®Õn nhau". Cïng víi viÖc ®æi míi c¬ cÊu tæ chøc ph¶i coi träng vµ hoµn thiÖn quy chÕ lµm viÖc, trong ®ã quy ®Þnh râ quy chÕ chñ tr× vµ phèi hîp c«ng t¸c gi÷a c¸c bé phËn cña bé m¸y. VÒ viÖc ®æi míi bé m¸y ®iÒu hµnh BHXH cÊp ®Þa ph­¬ng, chóng t«i kiÕn nghÞ mét sè ph­¬ng ¸n sau: Ph­¬ng ¸n 1: TiÕp tôc gi÷ bé m¸y ®iÒu hµnh nh­ hiÖn nay, nh­ng ph¶i tinh gi¶n ®éi ngò c¸n bé qu¶n lý ®iÒu hµnh theo h­íng: t¹i ®Þa ph­¬ng cã Ýt ®èi t­îng tham gia BHXH sÏ gi¶m sè c¸n bé BHXH. Thùc hiÖn theo c¸ch nµy chóng ta sÏ tinh gi¶n ®­îc kh¸ nhiÒu c¸n bé BHXH ë c¸c tØnh, huyÖn hiÖn cßn ch­a ph¸t triÓn ho¹t ®éng s¶n xuÊt - kinh doanh, cßn cã Ýt ng­êi tham gia BHXH. Ph­¬ng ¸n 2: TiÕp tôc gi÷ bé m¸y ®iÒu hµnh cÊp tØnh nh­ hiÖn nay, nh­ng gi¶m bít c¸c ®¬n vÞ cÊp huyÖn. Nªn c¨n cø vµo ®Þa bµn qu¶n lý mµ nhãm c¸c quËn, huyÖn, thÞ l¹i víi nhau. Mçi mét nhãm kho¶ng 4 - 5 huyÖn tËp hîp thµnh mét côm vµ cã c¬ së BHXH cÊp côm. Riªng t¹i tØnh lþ, n¬i ®Æt trô së cña BHXH tØnh (thµnh phè trùc thuéc trung ­¬ng), c¸c nghiÖp vô BHXH sÏ do BHXH tØnh (thµnh phè) thùc hiÖn… Ph­¬ng ¸n nµy cho phÐp n©ng cao n¨ng lùc vµ hiÖu lùc cña qu¶n lý, gi¶m ®¸ng kÓ lùc l­îng c¸n bé BHXH, gi¶m chi cho ho¹t ®éng cña bé m¸y (t­¬ng tù nh­ c¸ch tæ chøc cña Thailand). Ph­¬ng ¸n 3: Nªn tæ chøc BHXH thµnh BHXH vïng theo c¸c vïng kinh tÕ, kh«ng tæ chøc BHXH theo tØnh, thµnh phè n÷a nh­ kinh nghiÖm cña Philippines. Mçi tØnh sÏ ®Æt mét BHXH tØnh trùc thuéc BHXH vïng. Lo¹i bá BHXH cÊp huyÖn. Do ®Þa bµn c¸c tØnh cña ViÖt Nam nhá, viÖc ®i l¹i kh«ng cßn nhiÒu khã kh¨n nh­ tr­íc nªn biÖn ph¸p nµy cã thÓ ¸p dông. BiÖn ph¸p nµy cho phÐp tiÕt kiÖm tèi ®a nh©n c«ng, gi¶m ®¸ng kÓ chi phÝ cho bé m¸y. Thùc ra, trong 3 ph­¬ng ¸n trªn, nÕu thùc hiÖn ph­¬ng ¸n 1 sÏ cã ®é "an toµn" cao nhÊt v× nh­ vËy sÏ kh«ng cã sù x¸o trén lín, kh«ng g©y ph¶n øng. Thùc hiÖn ph­¬ng ¸n 2 sÏ cã m« h×nh BHXH gÇn t­¬ng tù nh­ Thailand, tuy cã g©y mét sè ph¶n øng nh­ng cã thÓ kh¾c phôc ®­îc, hiÖu qu¶ thu ®­îc vÉn cao. Cßn ph­¬ng ¸n 3 ®ßi hái mét sù c¶i c¸ch, kh«ng nh÷ng ®èi víi ngµnh BHXH mµ cßn lµ ®èi víi c¸c ngµnh chøc n¨ng kh¸c. C¸c tØnh sÏ cã nh÷ng ph¶n øng nhÊt ®Þnh, nhiÒu khi lµ ph¶n øng lín nÕu thùc hiÖn ph­¬ng ¸n nµy. Trong ®iÒu kiÖn hiÖn t¹i, ph­¬ng ¸n 3 kh«ng cã tÝnh kh¶ thi. Quan ®iÓm cña chóng t«i lµ chän ph­¬ng ¸n 2. Ph­¬ng ¸n nµy cã thÓ cho phÐp tr¸nh trïng lÆp vÒ chøc n¨ng nhiÖm vô gi÷a BHXH tØnh (thµnh phè trùc thuéc trung ­¬ng) vµ BHXH cña quËn, huyÖn, thÞ, thµnh phè trùc thuéc tØnh, võa gióp cho viÖc tinh gi¶n bé m¸y, gi¶m chi phÝ cho ho¹t ®éng cña bé m¸y. Ngoµi ra, khi c¬ cÊu l¹i tæ chøc, còng cÇn nghiªn cøu, s¾p xÕp l¹i bé m¸y gióp viÖc nh­ c¸ch ®· ®Ò cËp ®èi víi bé m¸y cÊp trung ­¬ng nh»m b¶o ®¶m bé m¸y tinh gi¶n, gän nhÑ, tr¸nh sù chång chÐo chøc n¨ng nhiÖm vô. 3. 2.2- Gi¶i ph¸p vÒ n©ng cao chÊt l­îng ®éi ngò c¸n bé XuÊt ph¸t tõ quan ®iÓm vµ nguyªn t¾c ®æi míi ®éi ngò c¸n bé ®· ®­îc tr×nh bÇy ë môc 1. 1 cña ch­¬ng 3, chóng t«i xin ®Ò xuÊt mét sè gi¶i ph¸p sau: a) Tr­íc m¾t, cÇn thµnh lËp chuyªn ngµnh ®µo t¹o riªng vÒ BHXH, ®µo t¹o chuyªn s©u vÒ nghiÖp vô BHXH ë tr×nh ®é cao ®¼ng - ®¹i häc nh»m ®µo t¹o vµ ®µo t¹o bæ sung cho ngµnh BHXH. Thùc tÕ, BHXH lµ mét ngµnh hÑp, do vËy nÕu c¬ së ®µo t¹o do BHXH ViÖt Nam thµnh lËp vµ qu¶n lý sÏ kh«ng hiÖu qu¶. Chuyªn ngµnh nµy nªn ®Æt ë tr­êng Cao ®¼ng Lao ®éng - X· héi, tr­êng cã truyÒn thèng vµ ®µo t¹o l©u n¨m vÒ BHXH, ®ang s¾p ®­îc n©ng cÊp thµnh §¹i häc Lao ®éng - X· héi. HiÖn nay, tr­êng Cao ®¼ng Lao ®éng - X· héi ®ang dù kiÕn vµ cã kÕ ho¹ch x©y dùng néi dung ch­¬ng tr×nh ®µo t¹o cho chuyªn ngµnh BHXH míi nµy. b) CÇn thùc hiÖn chuÈn ho¸ tr×nh ®é nghiÖp vô cho ®éi ngò cµn bé cña c¶ hÖ thèng BHXH, theo ®ã cã quy ®Þnh cô thÓ ph¶i cã b»ng cÊp vÒ BHXH míi ®­îc lµm c«ng t¸c BHXH vµ ph¶i ®Æt ra mét giai ®o¹n chuyÓn tiÕp. Sau khi chuyªn ngµnh BHXH ®­îc thµnh lËp, c¸c c¸n bé BHXH ph¶i ®­îc häc vµ cÊp b»ng cña chuyªn ngµnh ®µo t¹o nµy míi ®­îc tiÕp tôc thùc hiÖn nghiÖp vô BHXH. c) Ph¶i x©y dùng tiªu chuÈn chuyªn m«n nghiÖp vô cña c¸n bé cña c¸c chøc danh trong ngµnh BHXH ViÖt Nam. Tiªu chuÈn nµy cÇn ph¶i chØ râ mçi chøc danh cÇn lµm ®­îc g×, cã hiÓu biÕt g×, cã kü n¨ng g×… TiÕn hµnh rµ so¸t ®éi ngò c¸n bé trªn c¬ së so s¸nh víi tiªu chuÈn ®Ó x¸c ®Þnh nh÷ng kiÕn thøc vµ kü n¨ng cßn thiÕu. Tõ ®ã x©y dùng néi dung ch­¬ng tr×nh ®µo t¹o nghiÖp vô cho c¸n bé th«ng qua c¸c líp ®µo t¹o ng¾n h¹n. NhiÖm vô tæ chøc ®µo t¹o nµy do Trung t©m ®µo t¹o thuéc BHXH ViÖt Nam ®¶m nhËn. Gi¶ng viªn cña c¸c líp ®µo t¹o nµy ph¶i lµ nh÷ng gi¶ng viªn cã kinh nghiÖm, cã nghiÖp vô s­ ph¹m tèt, am hiÓu s©u vÒ BHXH. d) H»ng n¨m tæ chøc c¸c líp trao ®æi kinh nghiÖm vÒ ho¹t ®éng BHXH cho c¸n bé ngµnh BHXH. Nh÷ng kinh nghiÖm tiªn tiÕn cÇn ®­îc phæ biÕn l¹i cho c¸n bé BHXH ë c¸c ®Þa ph­¬ng, c¬ së. e) Thùc hiÖn hîp t¸c quèc tÕ vÒ ®µo t¹o vµ trao ®æi kinh nghiÖm ho¹t ®éng BHXH víi c¸c n­íc trong khu vùc vµ thÕ giíi. 3. 2.3- Hoµn thiÖn khung ph¸p lý cho ho¹t ®éng BHXH §Ó bé m¸y BHXH ho¹t ®éng hiÖu qu¶, cÇn cã khung ph¸p lý hoµn thiÖn vÒ BHXH. Do vËy, cÇn ¸p dônh mét sè gi¶i ph¸p sau: Ban hµnh LuËt BHXH. HiÖn nay míi chØ cã c¸c v¨n b¶n ph¸p quy d­íi luËt qui ®Þnh vÒ chÕ ®é, chÝnh s¸ch BHXH. Dù th¶o luËt BHXH ®· ®­îc c¸c c¬ quan chøc n¨ng x©y dùng vµ tr×nh ban hµnh, song cho ®Õn nay vÉn ch­a ®­îc ban hµnh. CÇn sím ban hµnh LuËt BHXH bëi v× LuËt BHXH ra ®êi sÏ lµ c¬ së ph¸p lý v÷ng ch¾c cho ho¹t ®éng BHXH ph¸t triÓn. KiÖn toµn hÖ thèng ph¸p luËt vÒ tæ chøc, qu¶n lý, quy chÕ tµi chÝnh, x©y dùng qui chÕ vËn hµnh, ®¸p øng yªu cÇu, nhiÖm vô ®Æt ra trong thêi gian tíi cña ngµnh BHXH ViÖt Nam. T¨ng c­êng chøc n¨ng thanh tra, kiÓm tra trªn lÜnh vùc BHXH cña BHXH ViÖt Nam. CÇn t¨ng chÕ tµi trong tr­êng hîp vi ph¹m vµ t¸i vi ph¹m c¸c quy ®Þnh vÒ BHXH. 3. 2.4- TriÓn khai cã hiÖu qu¶ h×nh thøc BHXH tù nguyÖn HiÖn nay n­íc ta vÒ c¨n b¶n vÉn lµ mét n­íc n«ng nghiÖp, phÇn lín ng­êi lao ®éng lµm viÖc trong lÜnh vùc nµy. §©y lµ mét tiÒm n¨ng rÊt lín ®Ó BHXH ViÖt Nam khai th¸c. Theo sè liÖu thèng kª cña BHXH ViÖt Nam th× míi cã kho¶ng 10% lùc l­îng lao ®éng ®­îc tham gia BHXH, trong khi ®ã bé LuËt Lao ®éng ®· cã qui ®Þnh ®èi víi h×nh thøc BHXH tù nguyÖn. Ngoµi ra, ViÖt Nam cßn cã kho¶ng 8 - 10 triÖu lao ®éng lµm viÖc trong khu vùc kinh tÕ kh«ng chÝnh thøc mµ phÇn lín trong sè hä cã nhu cÇu ®­îc h­ëng BHXH, ®Æc biÖt lµ chÕ ®é h­u trÝ. ViÖc thùc hiÖn h×nh thøc BHXH tù nguyÖn ®èi víi BHXH ViÖt Nam lµ rÊt kh¶ thi do cã sù hËu thuÉn cña Nhµ n­íc. §èi víi h×nh thøc tù nguyÖn, ban ®Çu nªn thùc hiÖn 2 hoÆc 3 chÕ ®é mµ ng­êi lao ®éng quan t©m lµ chÕ ®é h­u trÝ, chÕ ®é thai s¶n... Møc ®ãng gãp vµ thêi gian ®ãng gãp cã thÓ c¨n cø trªn tiÒn l­¬ng tèi thiÓu. ChÕ ®é ®­îc h­ëng cã thÓ qui ®Þnh t­¬ng tù nh­ ë h×nh thøc b¾t buéc. Theo quan ®iÓm cña chóng t«i, kh«ng nªn quy ®Þnh thêi gian ®ãng BHXH ph¶i lµ ®ãng gãp liªn tôc. Thùc tÕ cho thÊy, trong ®iÒu kiÖn nÒn kinh tÕ vËn hµnh theo c¬ chÕ thÞ tr­êng hiÖn nay, nh÷ng ng­êi lao ®éng lµm viÖc trong c¸c doanh nghiÖp ngoµi khu vùc nhµ n­íc th­êng ký hîp ®ång lao ®éng ng¾n h¹n, hä cã thÓ ®ãng gãp BHXH trong mét kho¶ng thêi gian ®ang lµm viÖc. Sau khi chÊm døt hîp ®ång, thêi gian ®ãng gãp BHXH bÞ gi¸n ®o¹n, vµ hä sÏ tiÕp tôc ®ãng BHXH khi chuyÓn sang lµm viÖc t¹i doanh nghiÖp kh¸c, nh­ng víi møc ®ãng kh¸c, cã thÓ cao h¬n hoÆc cã thÓ thÊp h¬n. V× vËy, nªn giao sæ BHXH riªng cho tõng ng­êi b¶o qu¶n ®Ó hä chñ ®éng trong viÖc ®ãng BHXH. Thêi gian ®ãng BHXH nªn tÝnh lµ thêi gian céng dån cho c¸c lÇn ®ãng BHXH. Møc ®ãng BHXH lµm c¬ së ®Ó tÝnh chÕ ®é BHXH cho ng­êi lao ®éng nªn lÊy theo møc b×nh qu©n gia quyÒn cña c¸c lÇn ®ãng BHXH. ViÖc më réng ®èi t­îng tham gia BHXH kh«ng nh÷ng thùc hiÖn ®­îc sù c«ng b»ng gi÷a ng­êi lao ®éng trong x· héi mµ cßn gãp phÇn lµm t¨ng quü ®Çu t­, ¶nh h­ëng ®Õn hiÖu qu¶ ®Çu t­. 3. 2.5- TriÓn khai chÕ ®é b¶o hiÓm thÊt nghiÖp B¶o hiÓm thÊt nghiÖp ®ang lµ vÊn ®Ò míi mÎ ë n­íc ta. §©y còng lµ träng t©m nghiªn cøu hiÖn nay cña c¸c bé, ngµnh cã liªn quan nh­ Bé Lao ®éng - Th­¬ng binh vµ X· héi, BHXH ViÖt Nam, Bé Tµi chÝnh, Bé Néi vô …NÕu chÕ ®é b¶o hiÓm thÊt nghiÖp ®­îc thùc hiÖn, c¸c chÕ ®é tr¶ trî cÊp th«i viÖc vµ chÕ ®é trî cÊp mÊt viÖc cÇn ®­îc b·i bá do tÝnh chÊt cu¶ 2 chÕ ®é trî cÊp nµy gièng nh­ chÕ ®é trî cÊp thÊt nghiÖp. §Ó triÓn khai chÕ ®é b¶o hiÓm thÊt nghiÖp , cÇn ph¶i x¸c ®Þnh râ: - Quan ®iÓm vÒ ng­êi thÊt nghiÖp. - §iÒu kiÖn h­ëng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp . - C¸c nguån h×nh thµnh quü b¶o hiÓm thÊt nghiÖp . - H×nh thøc chi tr¶ vµ c¸ch chi tr¶ b¶o hiÓm thÊt nghiÖp . Sau ®©y lµ mét sè kiÕn nghÞ cña chóng t«i vÒ b¶o hiÓm thÊt nghiÖp . a) Quan ®iÓm vÒ ng­êi thÊt nghiÖp. Cã nhiÒu quan ®iÓm kh¸c nhau vÒ thÊt nghiÖp, song theo chóng t«i, nªn hiÓu kh¸i niÖm nµy nh­ sau: "Ng­êi thÊt nghiÖp lµ ng­êi trong ®é tuæi lao ®éng, cã kh¶ n¨ng lao ®éng, trong kho¶ng thêi gian x¸c ®Þnh kh«ng cã viÖc lµm, ®ang t×m viÖc lµm, ®· ®¨ng ký thÊt nghiÖp theo quy ®Þnh". C¸ch hiÓu nµy sÏ t¹o thuËn lîi cho viÖc thùc hiÖn chÝnh s¸ch b¶o hiÓm thÊt nghiÖp . b) §iÒu kiÖn h­ëng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp . Nghiªn cøu th«ng lÖ ë c¸c n­íc trong khu vùc vµ thÕ giíi cho thÊy, quy ®Þnh cña c¸c quèc gia kh¸c nhau vÒ ®iÒu kiÖn h­ëng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp cã nhiÒu nÐt t­¬ng ®ång. Dùa trªn c¬ së nµy, xem xÐt ®iÒu kiÖn cô thÓ cña ViÖt Nam, chóng t«i thÊy nªn quy ®Þnh ®iÒu kiÖn h­ëng chÕ ®é b¶o hiÓm thÊt nghiÖp nh­ sau: Ng­êi lao ®éng muèn ®­îc h­ëng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp ph¶i cã ®ñ 5 ®iÒu kiÖn: - §· ®ãng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp tõ 24 th¸ng trë lªn. - §· ®¨ng ký thÊt nghiÖp theo quy ®Þnh. - §· nép ®¬n yªu cÇu tr¶ b¶o hiÓm thÊt nghiÖp . - S½n sµng lµm viÖc, chÊp nhËn sù s¾p xÕp cña c¬ quan dÞch vô viÖc lµm. - §· thÊt nghiÖp 30 ngµy kÓ tõ ngµy ®¨ng ký. c) C¸c nguån h×nh thµnh quü b¶o hiÓm thÊt nghiÖp : Theo kinh nghiÖm cña mét sè n­íc, tû lÖ ®ãng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp kho¶ng 6,5 - 7% ®­îc chia ®Òu cho ng­êi sö dông lao ®éng vµ ng­êi lao ®éng. VÝ dô, ë Céng hoµ Liªn bang §øc, ng­êi sö dông lao ®éng vµ ng­êi lao ®éng cïng ®ãng víi tû lÖ 3,25%; Anh, Ph¸p, Hµ Lan, ng­êi lao ®éng vµ ng­êi sö dông lao ®éng ®Òu ®ãng nh­ nhau. Riªng Mü, Italia, ng­êi sö dông ®ãng toµn bé b¶o hiÓm thÊt nghiÖp, … Tham kh¶o c¸ch lµm cña mét sè n­íc vµ c¨n cø vµo thùc tiÔn cña ViÖt Nam, chóng t«i ®Ò nghÞ lÊy møc l­¬ng c¬ b¶n (l­¬ng cÊp bËc hay chøc vô) hoÆc tiÒn l­¬ng theo hîp ®ång lao ®éng cña mçi ng­êi lµm c¨n cø ®ãng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp vµ khi h­ëng th× tÝnh trªn møc l­¬ng b×nh qu©n lµm c¨n cø ®ãng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp . Tû lÖ ®ãng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp nªn lÊy møc 6%, ng­êi sö dông lao ®éng ®ãng 3%, ng­êi lao ®éng ®ãng 3%, phÇn cßn l¹i sÏ do Nhµ n­íc bï. Chóng t«i còng ®Ò nghÞ tû lÖ % ®­îc h­ëng lµ 60% víi thêi gian h­ëng tèi ®a 12 th¸ng (nh­ th«ng lÖ quèc tÕ), kh«ng phô thuéc thêi gian ®· ®ãng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp nhiÒu hay Ýt, sau khi ®· ®ãng ®ñ thêi gian quy ®Þnh ®Ó h­ëng trî cÊp. d) H×nh thøc chi tr¶ vµ c¸ch chi tr¶ b¶o hiÓm thÊt nghiÖp : VÒ viÖc chi tr¶ b¶o hiÓm thÊt nghiÖp , chóng t«i cho r»ng cÇn chuyÓn viÖc nµy cho c¸c trung t©m dÞch vô viÖc lµm thuéc ngµnh lao ®éng - th­¬ng binh vµ x· héi ë c¸c ®Þa ph­¬ng. C¸c trung t©m nµy cÇn ®­îc nèi m¹ng Intranet trªn ph¹m vi toµn quèc. CÇn cã quy ®Þnh nh÷ng ng­êi thÊt nghiÖp muèn nhËn trî cÊp b¶o hiÓm thÊt nghiÖp ph¶i ®Õn ®¨ng ký t×m viÖc lµm t¹i c¸c trung t©m dÞch vô viÖc lµm. B»ng c¸ch ®ã, Nhµ n­íc cã thÓ n¾m chÝnh x¸c sè ng­êi thÊt nghiÖp vµo c¸c thêi ®iÓm kh¸c nhau ë tõng vïng, tõng ®Þa ph­¬ng vµ trªn ph¹m vi toµn quèc, kh«ng cÇn lËp c¸c tr¹m th«ng tin thÞ tr­êng lao ®éng hoÆc tiÕn hµnh ®iÒu tra tæng thÓ trªn toµn quèc ®Ó x¸c ®Þnh tû lÖ thÊt nghiÖp v. v… §©y còng lµ kinh nghiÖm ho¹t ®éng cña c¸c quèc gia kh¸c nh­ Anh, Ph¸p, Philippines … §Ó tr¶ tiÒn b¶o hiÓm thÊt nghiÖp cho ng­êi thÊt nghiÖp, cÇn cã quy ®Þnh mçi ng­êi lao ®éng cã mét cuèn sæ lao ®éng. Sæ nµy lµ chøng chØ ghi chÐp toµn bé qu¸ tr×nh lµm viÖc, c¸c chÕ ®é ®· gi¶i quyÕt khi chÊm døt hîp ®ång lao ®éng , qu¸ tr×nh ®ãng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp , lý do chÊm døt hîp ®ång lao ®éng. Khi chÊm døt hîp ®ång lao ®éng, ng­êi thÊt nghiÖp ®em sæ lao ®éng ®Õn trung t©m dÞch vô viÖc lµm ®¨ng ký thÊt nghiÖp vµ yªu cÇu ®­îc h­ëng trî cÊp thÊt nghiÖp. Khi ng­êi thÊt nghiÖp ®· t×m ®­îc viÖc lµm th× trung t©m dÞch vô viÖc lµm ghi thêi gian ®· h­ëng b¶o hiÓm thÊt nghiÖp vµo sæ vµ tr¶ l¹i cho ng­êi lao ®éng. NÕu hÕt thêi gian h­ëng trî cÊp thÊt nghiÖp mµ c¶ 2 bªn vÉn kh«ng t×m ®­îc viÖc lµm cho ng­êi thÊt nghiÖp hoÆc ch­a hÕt thêi h¹n 12 th¸ng, trung t©m dÞch vô viÖc lµm ®· s¾p xÕp ®­îc viÖc lµm cho ng­êi lao ®éng nh­ng ng­êi lao ®éng vÉn kh«ng ®i lµm th× b¶o hiÓm thÊt nghiÖp sÏ bÞ c¾t. Trong thêi gian h­ëng trî cÊp thÊt nghiÖp, ngay khi ng­êi thÊt nghiÖp t×m ®­îc viÖc lµm, b¶o hiÓm thÊt nghiÖp sÏ bÞ c¾t. TiÒn b¶o hiÓm thÊt nghiÖp ®­îc tr¶ trùc tiÕp h»ng th¸ng cho ng­êi thÊt nghiÖp. 3. 2. 6- T¨ng c­êng qu¶n lý c¸c nguån thu, chi cña quü BHXH §Ó t¨ng nguån vèn cho ®Çu t­ ph¶i qu¶n lý chÆt chÏ c¸c nguån thu, chi cña quü. - §èi víi c«ng t¸c thu BHXH: TiÕn hµnh thu ®óng, thu ®ñ cña ng­êi lao ®éng vµ ng­êi sö dông lao ®éng trªn c¬ së qu¶n lý chÆt chÏ sè lao ®éng vµ b¶ng l­¬ng cña ®¬n vÞ, ®Æc biÖt lµ ®èi víi c¸c ®¬n vÞ ngoµi khu vùc nhµ n­íc. §èi víi c¸c ®¬n vÞ chËm ®ãng hoÆc trèn ®ãng BHXH, cÇn th­êng xuyªn theo dâi t×nh h×nh s¶n xuÊt - kinh doanh cña ®¬n vÞ ®Ó ®«n ®èc thu, t¹o mèi liªn hÖ hai chiÒu gi÷a c¬ quan BHXH víi ng­êi lao ®éng vµ ng­êi sö dông lao ®éng, tr¸nh t×nh tr¹ng ng­êi sö dông lao ®éng dïng tiÒn ®ãng BHXH cña ng­êi lao ®éng sai môc ®Ých, võa ¶nh h­ëng ®Õn quyÒn lîi cña ng­êi lao ®éng, võa g©y thÊt thu cho quü BHXH. Cã c¬ chÕ th­ëng thÝch ®¸ng ®èi víi c¸c c¸ nh©n, ®¬n vÞ cã thµnh tÝch trong c«ng t¸c thu BHXH. - §èi víi c«ng t¸c chi BHXH: Qu¶n lý chÆt chÏ ®èi t­îng h­ëng BHXH, th­êng xuyªn tiÕn hµnh rµ so¸t hå s¬ h­ëng BHXH ®Ó ph¸t hiÖn nh÷ng ®èi t­îng ®· hÕt thêi h¹n h­ëng, nh÷ng ®èi t­îng lµm gi¶ hå s¬ giÊy tê… tr¸nh t×nh tr¹ng chi sai ®èi t­îng, sai chÕ ®é chÝnh s¸ch. Qui tr¸ch nhiÖm vµ cã biÖn ph¸p xö ph¹t thÝch ®¸ng ®èi víi nh÷ng ®èi t­îng chiÕm dông hoÆc ®Ó thÊt tho¸t quü BHXH. §èi víi chi phÝ ho¹t ®éng sù nghiÖp cÇn triÖt ®Ó tiÕt kiÖm. 3. 2. 7- §Çu t­ x©y dùng c¬ së vËt chÊt CÇn quan t©m ®Õn viÖc ®Çu t­ x©y dùng c¬ së vÊt chÊt cho toµn bé hÖ thèng, ®Æc biÖt lµ trang bÞ c«ng nghÖ tin häc hiÖn ®¹i, øng dông c¸c thµnh tùu tiªn tiÕn cña c«ng nghÖ th«ng tin ®Ó phôc vô cho viÖc qu¶n lý ®èi t­îng còng nh­ qu¶n lý tµi chÝnh quü BHXH, t¹o c¬ së cho viÖc n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng ®Çu t­. CÇn hiÖn ®¹i ho¸ ngµnh BHXH, gióp BHXH ViÖt Nam hoµ nhËp víi BHXH khu vùc vµ trªn thÕ giíi. T¨ng c­êng hîp t¸c quèc tÕ ®Ó tranh thñ sù gióp ®ì vÒ vËt chÊt, tµi chÝnh vµ häc hái kinh nghiÖm trong c«ng t¸c qu¶n lý vµ ®iÒu hµnh quü BHXH. 3. 2. 8- T¨ng c­êng c«ng t¸c tuyªn truyÒn vÒ BHXH CÇn t¨ng c­êng sù phèi kÕt hîp víi c¸c ngµnh, ®Þa ph­¬ng liªn quan tæ chøc tuyªn truyÒn, gi¸o dôc th­êng xuyªn vÒ chÝnh s¸ch, chÕ ®é BHXH víi nh÷ng néi dung phong phó, thiÕt thùc ®Ó mäi ng­êi lao ®éng, tæ chøc kinh tÕ hiÓu ®Çy ®ñ nghÜa vô, quyÒn lîi khi tham gia BHXH; t¹o cho hä niÒm tin vµo chÝnh s¸ch BHXH ®Ó hä kh«ng chØ tù gi¸c chÊp hµnh mµ cßn yªu cÇu, ®ßi hái ®­îc tham gia. §a d¹ng ho¸ c¸c h×nh thøc tuyªn truyÒn nh­: ph¸t tê r¬i, biÓu ng÷, më c¸c chuyªn môc trªn mét sè tê b¸o lín vµ c¸c ph­¬ng tiÖn th«ng tin ®¹i chóng kh¸c,... Lµm tèt c«ng t¸c tuyªn truyÒn sÏ t¨ng sè l­îng ng­êi tham gia BHXH gãp phÇn lµm t¨ng nguån thu cho quü BHXH.  kÕt luËn §æi míi m« h×nh tæ chøc, ho¹t ®éng vµ c¬ chÕ, chÝnh s¸ch, chÕ ®é BHXH lµ xu thÕ vËn ®éng tÊt yÕu cña ngµnh BHXH ViÖt Nam trong ®iÒu kiÖn nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ®ang h×nh thµnh. BHXH, víi vai trß phßng tr¸nh rñi ro cho ng­êi lao ®éng, lµ mét lÜnh vùc mang tÝnh kinh tÕ, x· héi vµ nh©n v¨n cao. §iÒu ®ã ®ßi hái ®æi míi BHXH còng cÇn vËn ®éng theo h­íng n©ng cao hiÖu qu¶ kinh tÕ, n©ng cao tÝnh x· héi vµ nh©n v¨n. N©ng cao hiÖu qu¶ kinh tÕ cña BHXH cã nghÜa lµ ®µo t¹o qu¶n lý vµ sö dông cã hiÖu qu¶ lùc l­îng lao ®éng hiÖn cã ®Ó n©ng cao n¨ng suÊt vµ hiÖu qu¶ c«ng viÖc, tr¸nh l·ng phÝ vµ thÊt tho¸t; tinh gi¶n bé m¸y, ®æi míi m« h×nh tæ chøc ho¹t ®éng cña bé m¸y ®Ó gi¶m chi cho ho¹t ®éng cña bé m¸y, gi¶m sù chång chÐo vµ n©ng cao hiÖu lùc ho¹t ®éng cña bé m¸y; n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông quü BHXH trong ho¹t ®éng ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü, … N©ng cao tÝnh x· héi vµ nh©n v¨n cña BHXH lµ lµm cho BHXH ®­îc phæ biÕn réng r·i h¬n, ®Õn ®­îc víi nhiÒu ng­êi lao ®éng h¬n, cã møc ®é "bao phñ" réng r·i h¬n, gi¶m ®­îc chi phÝ ®ãng gãp cña c¸c bªn tham gia, t¨ng møc h­ëng cho ng­êi lao ®éng nhê ho¹t ®éng ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü. N©ng cao tÝnh x· héi vµ nh©n v¨n cña BHXH cßn ®­îc thÓ hiÖn ë chç lµm cho BHXH phong phó h¬n; c¸c chÝnh s¸ch, chÕ ®é vÒ BHXH ngµy cµng hoµn thiÖn h¬n… Víi quan ®iÓm ®ã, qua qu¸ tr×nh nghiªn cøu ®Ò tµi nµy, chóng t«i muèn kh¼ng ®Þnh mét sè kÕt qu¶ chñ yÕu sau ®©y: 1. Trªn ph­¬ng diÖn lý thuyÕt, chóng t«i ®· cè g¾ng hÖ thèng ho¸ ®­îc nh÷ng lý luËn c¬ b¶n cã liªn quan ®Õn BHXH vµ hÖ thèng BHXH. §ã lµ lý luËn vÒ b¶n chÊt vµ tÝnh tÊt yÕu kh¸ch quan cña BHXH; nguyªn t¾c vËn hµnh cña hÖ thèng BHXH, c¬ chÕ tæ chøc vµ c¸c m« h×nh tæ chøc BHXH, ­u nh­îc ®iÓm vµ xu h­íng ph¸t triÓn cña chóng trong ®iÒu kiÖn tri thøc ho¸, toµn cÇu ho¸ kinh tÕ. 2. Tõ nh÷ng nghiªn cøu chuyªn s©u vÒ kinh nghiÖm tæ chøc, ho¹t ®éng vµ vËn hµnh cña hÖ thèng BHXH cña mét sè n­íc trªn thÕ giíi, ®Æc biÖt lµ kinh nghiÖm cña Thailand, Philippines, Malaysia, Hµn Quèc, luËn v¨n ®· chØ ra ®­îc mét sè kinh nghiÖm tèt cã thÓ vËn dông ë ViÖt Nam. 3. Tõ viÖc ph©n tÝch xu h­íng vËn ®éng cña nÒn kinh tÕ, luËn v¨n ®· chØ ra ®­îc t¸c ®éng cña xu h­íng ph¸t triÓn kinh tÕ ®Õn hÖ thèng BHXH vµ nh÷ng yªu cÇu, ®ßi hái míi ®èi víi hÖ thèng BHXH trong c¸c giai ®o¹n ph¸t triÓn. 4. Tõ viÖc ph©n tÝch, ®¸nh gi¸ thùc tr¹ng hÖ thèng BHXH ë ViÖt Nam hiÖn nay liªn quan ®Õn m« h×nh tæ chøc bé m¸y, ph­¬ng thøc ho¹t ®éng cña c¸c cÊp qu¶n lý, ®éi ngò c¸n bé vµ tr×nh ®é ®éi ngò c¸n bé, c¬ chÕ vËn hµnh cña hÖ thèng BHXH, t×nh h×nh tham gia BHXH, thùc hiÖn c¸c chÕ ®é BHXH, t×nh h×nh thu chi, qu¶n lý thu chi BHXH, c©n ®èi vµ t¨ng tr­ëng quü, x©y dùng hÖ thèng chÝnh s¸ch chÕ ®é …, luËn v¨n ®· chØ ra nh÷ng h¹n chÕ ®¸ng l­u ý cña hÖ thèng BHXH ViÖt Nam, ®ång thêi ph©n tÝch nh÷ng nguyªn nh©n dÉn ®Õn c¸c mÆt h¹n chÕ ®ã. 5. Nh»m gãp phÇn n©ng cao hiÖu qu¶ tæ chøc vµ ho¹t ®éng cña hÖ thèng BHXH ViÖt Nam trong tõng giai ®o¹n ph¸t triÓn trong t­¬ng lai, luËn v¨n ®· ®Ò xuÊt hÖ thèng c¸c quan ®iÓm, ®Þnh h­íng vµ gi¶i ph¸p c¬ b¶n. Mét lµ, vÒ quan ®iÓm ®æi míi BHXH ViÖt Nam. Quan ®iÓm chung lµ ®æi míi trªn c¬ së kh«ng ngõng n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng cña BHXH, dùa trªn xu thÕ ph¸t triÓn chung cña ®Êt n­íc, vËn dông nh÷ng kinh nghiÖm quèc tÕ thÝch hîp ®èi víi ViÖt Nam. M« h×nh tæ chøc BHXH cña ViÖt Nam ph¶i lµ m« h×nh tæng hîp nh÷ng tinh hoa cña c¸c n­íc trong khu vùc vµ thÕ giíi, mang ®Æc thï ViÖt Nam, b¶o vÖ tèi ­u quyÒn vµ nghÜa vô cña nh÷ng ng­êi tham gia BHXH, mang ®Ëm nÐt x· héi - nh©n v¨n ®Æc tr­ng cho nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa. Muèn vËy, ph¶i ®æi míi nhËn thøc vÒ BHXH; x©y dùng hÖ thèng BHXH víi c¬ cÊu phï hîp víi ®iÒu kiÖn kinh tÕ - x· héi cña ®Êt n­íc; ®æi míi c¬ chÕ qu¶n lý BHXH theo h­íng t¸ch quü BHXH ra khái ng©n s¸ch nhµ n­íc; t¨ng c­êng ho¹t ®éng ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü BHXH; ®æi míi BHXH ViÖt Nam theo h­íng h×nh thµnh mét m« h×nh b¶o ®¶m ®Çy ®ñ c¸c chÝnh s¸ch, chÕ ®é trî cÊp phßng tr¸nh rñi ro cho ng­êi lao ®éng; chuyÓn hÖ thèng BHXH hiÖn hµnh sang hÖ thèng BHXH míi ph¶i ®­îc thùc hiÖn dÇn dÇn theo nh÷ng b­íc ®i vµ biÖn ph¸p qu¸ ®é thÝch hîp; ®æi míi chÝnh s¸ch BHXH ph¶i g¾n liÒn víi sù thay ®æi ®ång bé c¸c chÝnh s¸ch kinh tÕ - x· héi kh¸c. Hai lµ, vÒ ®Þnh h­íng ph¸t triÓn BHXH ViÖt Nam: cÇn hoµn thiÖn c¸c c¬ së ph¸p lý vµ b¶o ®¶m vÒ ph¸p lý; më réng ®èi t­îng vµ h×nh thøc tham gia BHXH; hoµn thiÖn hÖ thèng chÝnh s¸ch chÕ ®é BHXH; më réng quan hÖ cña BHXH ViÖt Nam; n©ng cao n¨ng lùc vµ hiÖu lùc ®iÒu hµnh cña bé m¸y qu¶n lý; n©ng cao n¨ng lùc qu¶n lý thu, chi BHXH, t¨ng c­êng c¸c nguån thu BHXH; n©ng cao n¨ng lùc ho¹t ®éng ®Çu t­ t¨ng tr­ëng quü BHXH. Ba lµ, vÒ c¸c gi¶i ph¸p ph¸t triÓn hÖ thèng BHXH ViÖt Nam. LuËn v¨n ®· ®Ò cËp ®Õn mét sè c¸c gi¶i ph¸p c¬ b¶n nh­ gi¶i ph¸p hoµn thiÖn tæ chøc bé m¸y BHXH ViÖt Nam (gåm hoµn thiÖn tæ chøc cña Héi ®ång qu¶n lý, hoµn thiÖn tæ chøc cña Bé m¸y ®iÒu hµnh BHXH ViÖt Nam); gi¶i ph¸p vÒ n©ng cao chÊt l­îng ®éi ngò c¸n bé; gi¶i ph¸p vÒ hoµn thiÖn khung ph¸p lý cho ho¹t ®éng BHXH; gi¶i ph¸p vÒ triÓn khai cã hiÖu qu¶ h×nh thøc BHXH tù nguyÖn; gi¶i ph¸p vÒ viÖc triÓn khai chÕ ®é b¶o hiÓm thÊt nghiÖp ; gi¶i ph¸p vÒ t¨ng c­êng qu¶n lý c¸c nguån thu, chi cña quü BHXH; gi¶i ph¸p vÒ viÖc ®Çu t­ x©y dùng c¬ së vËt chÊt vµ gi¶i ph¸p vÒ viÖc t¨ng c­êng c«ng t¸c tuyªn truyÒn vÒ BHXH. Víi ®­êng lèi ph¸t triÓn kinh tÕ - x· héi ®óng ®¾n cña §¶ng vµ nhµ n­íc ®­îc x¸c ®Þnh trong c¸c v¨n kiÖn §¹i héi §¶ng, c¸c nghÞ quyÕt Ban chÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng, chóng t«i tin t­ëng ch¾c ch¾n r»ng, hÖ thèng BHXH ë ViÖt Nam sÏ ph¸t triÓn m¹nh vµ hiÖu qu¶ trong nh÷ng n¨m tíi, ngµy cµng ®¸p øng tèt h¬n nhu cÇu c¬ b¶n cña ng­êi lao ®éng vÒ BHXH. MÆc dï ®· cè g¾ng nghiªn cøu, song vÊn ®Ò ®æi míi vµ hoµn thiÖn hÖ thèng BHXH lµ mét vÊn ®Ò phøc t¹p. Nh÷ng nghiªn cøu cña luËn v¨n nµy míi chØ lµ nh÷ng nÐt chÊm ph¸ b­íc ®Çu, mang tÝnh xíi x¸o vÊn ®Ò nghiªn cøu. §Ó tiÕp tôc hoµn thiÖn vÊn ®Ò nghiªn cøu, theo chóng t«i cÇn tiÕp tôc nghiªn cøu chuyªn s©u vÒ nh÷ng néi dung sau: - Hoµn thiÖn m« h×nh tæ chøc bé m¸y vµ c¬ chÕ vËn hµnh cña nã trong ®iÒu kiÖn thiÕt lËp bé m¸y qu¶n lý ®iÒu hµnh BHXH theo vïng kinh tÕ. - Nghiªn cøu x©y dùng néi dung, ph­¬ng thøc vµ c¬ chÕ tæ chøc thùc hiÖn chÕ ®é trî cÊp gia ®×nh, trî cÊp tµn tËt vµ trî cÊp mÊt ng­êi nu«i d­ìng. - Nghiªn cøu x©y dùng néi dung, ch­¬ng tr×nh ®µo t¹o cö nh©n ®¹i häc chuyªn ngµnh BHXH vµ néi dung ch­¬ng tr×nh ®µo t¹o sau ®¹i häc vÒ BHXH. - Nghiªn cøu m« h×nh ®Çu t­ t¨ng tr­ëng hiÖu qu¶ quü BHXH ViÖt Nam trong bèi c¶nh héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ. - Nghiªn cøu m« h×nh vµ chÕ ®é BHXH ®èi víi lao ®éng khu vùc kinh tÕ phi kÕt cÊu vµ lao ®éng n«ng nghiÖp ViÖt Nam,... Nh÷ng vÊn ®Ò ®Æt ra trªn ®©y ®ßi hái sù phèi kÕt hîp nghiªn cøu cña nhiÒu nhµ khoa häc. Chóng t«i tin t­ëng r»ng, nh÷ng vÊn ®Ò ®ã sÏ sím ®­îc s¸ng tá vµ ®­îc ¸p dông vµo thùc tiÔn, gãp phÇn n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng vµ vËn hµnh cña hÖ thèng BHXH ViÖt Nam. /. HÖ thèng c¸c chó thÝch cña luËn v¨n. BHXH: B¶o hiÓm x· héi BHXH ViÖt Nam: B¶o hiÓm x· héi ViÖt Nam Danh môc tµi liÖu tham kh¶o. BHXH ViÖt Nam (1999), Kû yÕu Héi th¶o khoa häc "ChiÕn l­îc ph¸t triÓn BHXH ë ViÖt Nam ®Õn n¨m 2001". BHXH ViÖt Nam (1995-2002), B¸o c¸o tµi chÝnh c¸c n¨m. BHXH ViÖt Nam - Ng©n hµng ThÕ giíi (1999), Tµi liÖu täa ®µm vÒ "c¬ chÕ h×nh thµnh, qu¶n lý vµ sö dông quü BHXH". Bé Lao ®éng - Th­¬ng binh vµ x· héi (1997), HÖ thèng c¸c v¨n b¶n hiÖn hµnh vÒ lao ®éng, viÖc lµm, tiÒn l­¬ng, BHXH, NXB Thèng kª. §ç Minh C­¬ng vµ c¸c t¸c gi¶ (1996), Gãp phÇn ®æi míi vµ hoµn thiÖn chÝnh s¸ch b¶o ®¶m x· héi ë n­íc ta hiÖn nay, NXB ChÝnh trÞ Quèc gia Lª Thanh Hµ (2000), Bµi gi¶ng DÞch vô viÖc lµm, NXB Lao ®éng - X· héi. TrÇn Quang Hïng, M¹c V¨n TiÕn (1998), §æi míi chÝnh s¸ch BHXH ®èi víi ng­êi lao ®éng, NXB ChÝnh trÞ Quèc gia. NXB Lao ®éng- x· héi (1995-2003), HÖ thèng c¸c v¨n b¶n quy ®Þnh hiÖn hµnh vÒ chÝnh s¸ch BHXH. NguyÔn Kim Th¸i, (1997), §Ò tµi nghiªn cøu khoa häc "§æi míi tæ chøc - c¸n bé cña BHXH ViÖt Nam theo c¬ chÕ qu¶n lý míi". Tr­êng Cao ®¼ng lao ®éng x· héi (2001), TËp bµi gi¶ng BHXH, NXB Lao ®éng - x· héi Tr­êng §¹i häc Quèc gia, Khoa Kinh tÕ (1998-2003), C¸c bµi gi¶ng vµ gi¸o tr×nh trong ch­¬ng tr×nh cao häc kinh tÕ. Môc lôc Trang PhÇn më ®Çu Ch­¬ng 1. C¬ së lý thuyÕt vµ kinh nghiªm cña mét sè n­íc vÒ B¶o hiÓm x· héi 1 1. 1. Nh÷ng vÊn ®Ò vÒ lý luËn c¬ b¶n vÒ B¶o hiÓm x· héi 6 1. 1. 1. Kh¸i niÖm BHXH vµ lÞch sö ph¸t triÓn 6 1. 1. 2. Sù cÇn thiÕt kh¸ch quan cña BHXH vµ t¸c ®éng cña BHXH ®Õn ®êi sèng kinh tÕ - x· héi 7 1. 1. 3. C¬ chÕ tæ chøc B¶o hiÓm x· héi 12 1. 2. Kinh nghiÖm cña mét sè n­íc trong viÖc x©y dùng, ph¸t triÓn vµ vËn hµnh hÖ thèng B¶o hiÓm x· héi 23 1. 2. 1. Kinh nghiÖm vÒ x©y dùng vµ ph¸t triÓn hÖ thèng BHXH 23 1. 2. 2. Kinh nghiÖm vÒ thiÕt lËp c¬ chÕ vËn hµnh BHXH 31 Ch­¬ng 2. Thùc tr¹ng cña hÖ thèng tæ chøc BHXH ë ViÖt Nam hiÖn nay 43 2. 1. §æi míi kinh tÕ vµ nh÷ng yªu cÇu ®ang ®Æt ra víi hÖ thèng BHXH ë ViÖt Nam 43 2.1.1 §æi míi kinh tÕ vµ t¸c ®éng ®Õn ho¹t ®éng cña hÖ thèng BHXH 43 2.1.2 Nh÷ng yªu cÇu míi ®èi víi hÖ thèng BHXH 45 2. 2. Thùc tr¹ng hÖ thèng BHXH trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ë ViÖt Nam hiÖn nay 47 2. 2. 1. Thùc tr¹ng vÒ hÖ thèng tæ chøc cña BHXH ViÖt Nam 47 2. 2. 2. Thùc tr¹ng vÒ ®éi ngò c¸n bé cña BHXH ViÖt Nam 53 2. 2. 3. Thùc tr¹ng c¬ chÕ vËn hµnh cña hÖ thèng BHXH ViÖt Nam 57 2. 3. §¸nh gi¸ tæng qu¸t vÒ hÖ thèng BHXH hiÖn cã cña ViÖt Nam 66 2. 3. 1. Nh÷ng kÕt qu¶ chÝnh ®· ®¹t ®­îc 66 2. 3. 2. Nh÷ng mÆt h¹n chÕ ®¸ng l­u ý vµ nguyªn nh©n 80 Ch­¬ng 3. KiÕn nghÞ vÒ ®Þnh h­íng vµ gi¶i ph¸p nh»m gãp phÇn ph¸t triÓn hÖ thèng BHXH ViÖt Nam trong t×nh h×nh míi 89 3. 1 Quan ®iÓm vµ ®Þnh h­íng ph¸t triÓn 89 3. 1. 1. Quan ®iÓm ph¸t triÓn hÖ thèng tæ chøc BHXH ViÖt Nam 89 3. 1. 2. VÒ ®Þnh h­íng ph¸t triÓn BHXH ViÖt Nam 96 3. 2. Gi¶i ph¸p hoµn thiÖn hÖ thèng BHXH ViÖt Nam 100 3. 2. 1. Gi¶i ph¸p hoµn thiÖn tæ chøc bé m¸y BHXH ViÖt Nam 100 3. 2. 2. Gi¶i ph¸p vÒ n©ng cao chÊt l­îng ®éi ngò c¸n bé 106 3. 2. 3. Hoµn thiÖn khung ph¸p lý cho ho¹t ®éng BHXH 108 3. 2. 4. TriÓn khai cã hiÖu qu¶ h×nh thøc BHXH tù nguyÖn 108 3. 2. 5. TriÓn khai h×nh thøc b¶o hiÓm thÊt nghiÖp 109 3. 2. 6. T¨ng c­êng qu¶n lý c¸c nguån thu, chi cña quü BHXH 112 3. 2. 7. §Çu t­ x©y dùng c¬ së vËt chÊt 113 3. 2. 8. T¨ng c­êng c«ng t¸c tuyªn truyÒn vÒ BHXH 113 KÕt luËn 115 HÖ thèng c¸c chó thÝch cña luËn v¨n 119 Danh môc tµi liÖu tham kh¶o 120

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docHệ thống bảo hiểm xã hội ở Việt Nam hiện nay - Thực trạng và giải pháp <ThS>.DOC