Hoàn thiện qui định pháp luật về CPH doanh nghiệp nhà nước từ thực tiễn ngành dược

MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước (CPH DNNN) là một chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước, một bộ phận cấu thành quan trọng của chương trình cải cách doanh nghiệp nhà nước. Cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước ở Việt Nam bắt đầu được thực hiện thí điểm từ năm 1990. Nghị quyết Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam và nhiều Nghị quyết Hội nghị Ban chấp hành Trung ương Đảng từ khóa VII đến khóa IX đã nêu các định hướng và chủ trương lớn về CPH. Quốc hội Việt Nam khóa VIII, kỳ họp thứ 10 (12/1991) đã đưa CPH vào nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội 1991 - 1995: “Thí điểm việc CPH một số cơ sở kinh tế quốc doanh để rút kinh nghiệm và có thêm nguồn vốn phát triển”. Và một lần nữa khẳng định lại chủ trương CPH DNNN trong Nghị quyết tại kỳ họp thứ 4 - Quốc hội khóa IX (12/1993): "Đổi mới cơ bản tổ chức và cơ chế quản lý DNNN. Thực hiện các hình thức CPH thích hợp với tính chất và lĩnh vực sản xuất để thu hút thêm các nguồn vốn, tạo thêm động lực, ngăn chặn tiêu cực, thúc đẩy doanh nghiệp làm ăn có hiệu quả". Chính phủ, các Bộ, ngành cũng thể chế hóa chủ trương và phương hướng nêu trên về CPH trong nhiều qui định nhằm giải quyết kịp thời các vấn đề pháp lí nảy sinh trong quá trình CPH. Mục tiêu của cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước là chuyển một số doanh nghiệp nhà nước thành công ty cổ phần trong đó người lao động trong doanh nghiệp, một số tập thể, cá nhân cùng góp vốn, cùng tham gia quản lý, cùng phân chia lợi nhuận và cùng chịu rủi ro tương ứng với phần vốn góp. Như vậy, thực chất của CPHDNNN trong điều kiện nước ta là đa dạng hóa, xã hội hóa sở hữu, biến từ doanh nghiệp một chủ duy nhất là Nhà nước thành doanh nghiệp nhiều chủ qua đó sắp xếp lại tổ chức và đổi mới phương thức quản lý, tạo động lực cho người lao động thực sự làm chủ doanh nghiệp và huy động được các nguồn vốn trong xã hội. Quá trình CPH DNNN đang phát huy hiệu quả rõ nét, bước đầu thu được những kết quả khả quan ở nhiều lĩnh vực, ngành nghề. Kinh doanh thuốc là hoạt động kinh doanh hàng hóa đặc biệt có ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và tính mạng của con người, vì vậy, là hoạt động kinh doanh có điều kiện. Trong điều kiện phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, hoạt động dược có đặc thù riêng là vừa phải thực hiện nhiệm vụ xã hội bảo đảm cung ứng thường xuyên và đủ thuốc đạt chất lượng cho nhân dân, vừa phải bảo đảm kinh doanh có lãi. Chính vì vậy, đổi mới tổ chức và quản lý của doanh nghiệp dược nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động là nhiệm vụ cấp bách của ngành và cũng là của chính doanh nghiệp. Mặc dù công tác cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước trong lĩnh vực dược chỉ thực sự bắt đầu từ năm 1997 với việc CPH các DNDNN ở địa phương và của các ngành (các DNDNN ở Trung ương đến năm 2000 mới bắt đầu CPH) nhưng đã đạt được một số kết quả khả quan và hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp dược sau CPH đã tăng lên rõ rệt. Những nhược điểm của DNDNN trước đây đã dần được khắc phục. Nhiều doanh nghiệp đã khẳng định được thương hiệu của mình, đứng vững và phát triển trong cơ chế thị trường. Điều này đã khẳng định CPH là giải pháp quan trọng trong quá trình đổi mới DNDNN, nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Tuy nhiên, tiến độ CPH các doanh nghiệp trong ngành Dược vẫn chưa đạt mục tiêu và kế hoạch đặt ra do nhiều nguyên nhân khác nhau. Một trong số đó là các qui định pháp luật điều chỉnh CPH cũng như điều chỉnh hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp sau CPH vẫn còn không ít những bất cập. Xuất phát từ mục tiêu, lợi ích cũng như tình hình CPH DNNN trong ngành dược, việc nghiên cứu và hoàn thiện các qui định pháp luật về chuyển đổi DNNN thành công ty cổ phần từ thực tiễn ngành dược có ý nghĩa quan trọng cả về lý luận và thực tiễn, góp phần thúc đẩy tiến trình CPH DNNN nói chung cũng như CPH DNDNN nói riêng. Mặc dù đã có nhiều công trình nghiên cứu về CPH DNNN như “ Bàn về cải cách DNNN” của Trương Văn Bân; “Công ty cổ phần và chuyển DNNN thành công ty cổ phần” của Đoàn Văn Hạnh; “CPH các DNNN ở Việt Nam” của Hoàng Công Thi, Phùng Thị Đoan; “CPH DNNN - những vấn đề lý luận và thực tiễn” của Lê Hồng Hạnh; “CPH và quản lý DNNN sau CPH” của Lê Văn Tâm và một số luận văn cao học, bài viết v.v nhưng trong những công trình nghiên cứu đó, chưa có công trình riêng biệt nào nghiên cứu xem xét một cách toàn diện về vấn đề CPH đối với DNNN trong ngành dược từ góc độ pháp lý. Với mong muốn được tìm hiểu những vấn đề liên quan tới CPH DNDNN, đưa ra những kiến nghị nhằm góp phần hoàn thiện hệ thống pháp luật về CPH DNNN nói chung và CPH DNDNN nói riêng, tác giả mạnh dạn chọn đề tài “Hoàn thiện qui định pháp luật về CPH DNNN từ thực tiễn ngành dược” làm đề tài cho luận văn Thạc sỹ luật học. 2. Mục tiêu nghiên cứu và nhiệm vụ của luận văn Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn về CPH đối với DNNN nói chung và lĩnh vực dược nói riêng, từ đó đề xuất các ý kiến góp phần hoàn thiện pháp luật về CPH DNNN ở Việt Nam. Để đạt được mục tiêu này, luận văn tập trung vào các vấn đề sau: - Cơ sở lý luận về CPH DNNN, sự cần thiết phải CPH DNDNN và thực trạng CPH DNDNN ở Việt Nam; - Nghiên cứu một số qui định pháp luật về CPH DNNN và liên quan đến CPH DNNN; - Nghiên cứu thực trạng triển khai CPH DNDNN, đánh giá thực tiễn áp dụng các qui định pháp luật về CPH DNNN trong ngành dược, từ đó tìm ra các khó khăn, vướng mắc cần khắc phục. - Một số đề xuất kiến nghị nhằm hoàn thiện pháp luật về CPH DNNN. 3. Phạm vi nghiên cứu Luận văn tập trung nghiên cứu các qui định pháp luật và phân tích thực tiễn thực hiện qui định pháp luật về CPH DNNN trong ngành dược ở Việt Nam giai đoạn từ 1997 đến 10/2005, từ đó đề xuất những vấn đề cần sửa đổi, bổ sung khi CPH đối với DNNN. 4. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu Đề tài được nghiên cứu trên cơ sở các chủ trương, đường lối của Đảng và pháp luật của Nhà nước về CPH DNNN, áp dụng các phương pháp luận của chủ nghĩa Mác - Lê nin, sử dụng phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, gắn lý luận với thực tiễn về CPH DNDNN tại Việt Nam. Ngoài ra, tác giả còn sử dụng một số phương pháp khác như: phương pháp phân tích, tổng hợp, so sánh, đối chiếu, nghiên cứu thực tiễn (khảo sát, điều tra, phỏng vấn, thu thập các số liệu) để giải quyết những vấn đề mà đề tài nghiên cứu. 5. Kết cấu của luận văn Ngoài phần Mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm ba chương với kết cấu như sau: Chương 1: Khái quát về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước trong lĩnh vực dược Chương 2: Thực trạng thi hành pháp luật về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước trong lĩnh vực dược Chương 3: Một số giải pháp pháp lý nhằm thúc đẩy tiến trình cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước trong lĩnh vực dược

doc96 trang | Chia sẻ: lvcdongnoi | Ngày: 02/02/2013 | Lượt xem: 1589 | Lượt tải: 1download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Hoàn thiện qui định pháp luật về CPH doanh nghiệp nhà nước từ thực tiễn ngành dược, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
§H§C§ hµng n¨m. Do ®ã, mét sè kh«ng hiÓu ®­îc thùc chÊt c«ng ty cæ phÇn, c¶m thÊy bÞ ®øng ngoµi c«ng ty, kh«ng ph¶i víi t­ c¸ch lµ ng­êi lµm chñ mµ lµ ng­êi cho vay vèn. Ngoµi ra, viÖc kiÓm so¸t t×nh tr¹ng mua b¸n CP cña ng­êi lao ®éng t¹i mét sè doanh nghiÖp d­îc kh«ng thùc hiÖn ®­îc. Theo qui ®Þnh t¹i NghÞ ®Þnh 64/2002/N§-CP, cø mçi n¨m lµm viÖc trong doanh nghiÖp ng­êi lao ®éng ®­îc quyÒn mua tèi ®a 10 cæ phÇn víi gi¸ gi¶m 30% so víi mÖnh gi¸ ban ®Çu nh­ng kh«ng ®­îc chuyÓn nh­îng trong vßng 03 n¨m kÓ tõ khi mua. Tuy nhiªn vÉn cã hiÖn t­îng chuyÓn nh­îng ngÇm cæ phiÕu cña ng­êi lao ®éng. Nguyªn nh©n lµ do nhiÒu ng­êi lao ®éng cßn h¹n chÕ vÒ nhËn thøc, t©m lý hoÆc thiÕu tiÒn mua cæ phÇn. Mét sè kh¸c l¹i ch­a tin t­ëng vµo kh¶ n¨ng ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp sau CPH nªn ®· nh­îng b¸n cho ng­êi kh¸c kiÕm chªnh lÖch ngay sau CPH. Nh­ng khi chuyÓn nh­îng, cæ ®«ng kh«ng ®­îc lµm thñ tôc qua c«ng ty, mµ chØ trao cho nhau mét tê giÊy viÕt tay, theo ®ã ng­êi nhËn chuyÓn nh­îng ®­îc h­ëng vµ thùc hiÖn tÊt c¶ c¸c quyÒn cña cæ ®«ng, trõ viÖc ®¨ng ký tªn trong sæ ®¨ng ký cæ ®«ng. MÆt kh¸c, ng­êi lao ®éng trong doanh nghiÖp CPH do Ýt ®­îc tiÕp cËn víi c¸c nguån th«ng tin cÇn thiÕt th«ng qua viÖc tuyªn truyÒn, phæ biÕn vµ h­íng dÉn ®Çu t­ nªn ®· b¸n cæ phÇn víi gi¸ rÎ. T×nh tr¹ng nµy ®· ¶nh h­ëng lín ®Õn viÖc kiÓm so¸t c«ng ty vµ quyÒn lîi cæ ®«ng, kh«ng ®¹t ®­îc môc tiªu cña CPH. 2.4.8. VÒ quyÒn lîi cña ng­êi lao ®éng, ®Æc biÖt ng­êi lao ®éng bÞ mÊt viÖc, th«i viÖc..., kÓ c¶ tr­êng hîp ng­êi lao ®éng tù nguyÖn th«i viÖc Theo qui ®Þnh t¹i ®iÓm b kho¶n 8 §iÒu 17 LuËt Doanh nghiÖp nhµ n­íc n¨m 2003 th× quü khen th­ëng, quü phóc lîi ®­îc h×nh thµnh tõ viÖc tù quyÕt ®Þnh cña c«ng ty trong viÖc trÝch l¹i phÇn lîi nhuËn ph©n chia theo nguån vèn c«ng ty tù huy ®éng. Theo qui ®Þnh t¹i kho¶n 3 §iÒu 10 NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP th× nh÷ng tµi s¶n thuéc c«ng tr×nh phóc lîi nh­ nhµ trÎ, nhµ mÉu gi¸o, bÖnh x¸ vµ c¸c tµi s¶n phóc lîi kh¸c ®Çu t­ b»ng nguån quü khen th­ëng, phóc lîi th× chuyÓn giao cho c«ng ty cæ phÇn qu¶n lý, sö dông ®Ó phôc vô tËp thÓ ng­êi lao ®éng trong doanh nghiÖp. Kho¶n 7 §iÒu 36 NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP qui ®Þnh DN ®­îc duy tr× vµ ph¸t triÓn quü phóc lîi d­íi d¹ng hiÖn vËt nh­: c¸c c«ng tr×nh v¨n hãa, c©u l¹c bé, bÖnh x¸, nhµ ®iÒu d­ìng, nhµ trÎ ®Ó ®¶m b¶o phóc lîi cho ng­êi lao ®éng trong c«ng ty cæ phÇn. Nh÷ng tµi s¶n nµy thuéc së h÷u cña tËp thÓ ng­êi lao ®éng do c«ng ty cæ phÇn qu¶n lý. Nh÷ng tµi s¶n trªn theo qui ®Þnh t¹i kho¶n 2 §iÒu 17 NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP kh«ng ®­îc tÝnh vµo gi¸ trÞ doanh nghiÖp ®Ó cæ phÇn ho¸. Tuy nhiªn qui ®Þnh nµy lµ kh«ng hîp lý ®èi víi ng­êi lao ®éng bÞ mÊt viÖc, th«i viÖc... khi DNNN chuyÓn ®æi v× hä sÏ kh«ng ®­îc sö dông c¸c c«ng tr×nh nµy. H¬n n÷a, DN CPH cã thÓ cho th«i viÖc ®èi víi nh÷ng lao ®éng d«i d­, kh«ng phï hîp víi tÝnh chÊt c«ng viÖc t¹i CTCP nh­ng l¹i tuyÓn nh÷ng lao ®éng míi phï hîp h¬n. Nh÷ng lao ®éng míi nµy ®­¬ng nhiªn ®­îc h­ëng nh÷ng thµnh qu¶ tån t¹i tõ tr­íc do nh÷ng ng­êi lao ®éng cò cña DNNN trong ®ã cã c¶ c¸c lao ®éng ®· nghØ viÖc ®ãng gãp. Bªn c¹nh ®ã, gi¶ dô DN CPH sau mét thêi gian ho¹t ®éng mµ bÞ gi¶i thÓ hoÆc ph¸ s¶n th× nh÷ng tµi s¶n nµy sÏ ®­îc gi¶i quyÕt nh­ thÕ nµo? cã ®­îc tÝnh khi ®Þnh gi¸ doanh nghiÖp kh«ng? H¬n n÷a, ®iÓm ® 1.1 phÇn B môc II Th«ng t­ 126/2004/TT-BTC l¹i qui ®Þnh tµi s¶n phóc lîi ®­îc ®Çu t­ b»ng nguån vèn ng©n s¸ch hoÆc cã nguån gèc tõ ng©n s¸ch, nÕu DN CPH tiÕp tôc sö dông ®­îc tÝnh vµo DN CPH. Nh­ vËy, theo qui ®Þnh hiÖn hµnh, tµi s¶n phóc lîi ®­îc ®Çu t­ b»ng hai nguån kh¸c nhau th× cã c¸c c¸ch xö lý kh¸c nhau trong viÖc ®Þnh gi¸ doanh nghiÖp. Ngoµi ra, kho¶n 4 §iÒu 10 NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP qui ®Þnh tµi s¶n ®Çu t­ b»ng nguån Quü khen th­ëng, Quü phóc lîi ®­îc CTCP tiÕp tôc dïng trong s¶n xuÊt kinh doanh th× tÝnh vµo gi¸ trÞ doanh nghiÖp CPH vµ chuyÓn thµnh cæ phÇn ®Ó chia cho ng­êi lao ®éng trong DN t¹i thêi ®iÓm CPH theo thêi gian thùc tÕ ®· lµm viÖc t¹i DN cña tõng ng­êi. §iÒu 15 NghÞ ®Þnh nµy còng qui ®Þnh sè d­ b»ng tiÒn cña quü khen th­ëng, quü phóc lîi ®­îc chia cho ng­êi lao ®éng ®ang lµm viÖc t¹i DN ®Ó mua CP. Trong thùc tÕ CPH DNDNN, mét sè DN ®· cho tiÕn hµnh thanh lý c¸c tµi s¶n nµy tr­íc khi tiÕn hµnh ®Þnh gi¸ DN. Mét sè l·nh ®¹o DN ®· lîi dông viÖc nµy ®Ó chia nhau hay phôc vô cho nh÷ng môc ®Ých c¸ nh©n. §iÒu nµy ®· lµm ¶nh h­ëng ®Õn quyÒn lîi cña Nhµ n­íc vµ ng­êi lao ®éng trong DN. V× vËy, cÇn nghiªn cøu söa ®æi, bæ sung qui ®Þnh ph¸p luËt hiÖn hµnh vÒ ®Þnh gi¸ tµi s¶n trong tr­êng hîp nµy ®Ó b¶o vÖ quyÒn lîi hîp ph¸p cña ng­êi lao ®éng trong DN. 2.4.9. VÒ qui ®Þnh quyÒn vµ nghÜa vô cña cæ ®«ng chiÕn l­îc NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP ®· bæ sung ®èi t­îng mua cæ phÇn lÇn ®Çu víi gi¸ b¸n ­u ®·i (gi¶m 20% so víi gi¸ ®Êu b×nh qu©n) lµ c¸c nhµ ®Çu t­ chiÕn l­îc, t¹o ®iÒu kiÖn ®Ó c¸c nhµ ®Çu t­ chiÕn l­îc tham gia gãp vèn mua cæ phÇn víi mét tû lÖ theo qui ®Þnh nh»m t¹o sù g¾n kÕt nhÊt ®Þnh cña c¸c nhµ ®Çu t­ nµy ®èi víi c«ng ty. §Æc biÖt trong ngµnh d­îc, viÖc cung cÊp nguyªn liÖu lµm thuèc còng nh­ ph©n phèi thuèc thµnh phÈm phô thuéc rÊt lín vµo c¸c nhµ ®Çu t­ chiÕn l­îc. Tuy nhiªn, quyÒn vµ nghÜa vô cña nhµ ®Çu t­ chiÕn l­îc theo qui ®Þnh hiÖn hµnh tõ thùc tiÔn ngµnh d­îc vÉn cßn mét sè bÊt cËp, cô thÓ nh­ sau: Mét sè doanh nghiÖp s¶n xuÊt, kinh doanh, xuÊt khÈu d­îc liÖu (C«ng ty D­îc liÖu Trung ­¬ng I, C«ng ty XuÊt nhËp khÈu y tÕ II...) cã nhiÒu b¹n hµng lµ ng­êi trång vµ cung cÊp nguyªn liÖu, trong khi ®ã sè l­îng lao ®éng ë c¸c doanh nghiÖp ®«ng víi th©m niªn c«ng t¸c cao, cæ phiÕu thuéc diÖn ­u ®·i chiÕm tû lÖ lín. Tuy nhiªn theo QuyÕt ®Þnh 117/2003/Q§-TTg, nh÷ng doanh nghiÖp nµy thuéc diÖn CPH Nhµ n­íc gi÷ trªn 51% vèn ®iÒu lÖ. §iÒu nµy rÊt khã kh¨n cho doanh nghiÖp trong viÖc b¸n cæ phÇn ­u ®·i cho ng­êi lao ®éng vµ ng­êi cung cÊp nguyªn liÖu lµm thuèc. V× vËy, thêi gian qua, tû lÖ cæ phÇn b¸n cho cæ ®«ng chiÕn l­îc cña DNDNN CPH lµ rÊt Ýt, nhiÒu DN kh«ng cßn CP ®Ó b¸n cho cæ ®«ng chiÕn l­îc (t¹i C«ng ty d­îc liÖu Trung ­¬ng I lµ 5,17%, t¹i C«ng ty CP d­îc phÈm H¶i Phßng lµ 0%...). H¬n n÷a, qui ®Þnh cña ph¸p luËt hiÖn hµnh vÒ chuyÓn nh­îng CP cña cæ ®«ng chiÕn l­îc vÉn cßn nh÷ng bÊt cËp. §iÓm b kho¶n 2 §iÒu 38 NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP qui ®Þnh cæ ®«ng chiÕn l­îc kh«ng ®­îc chuyÓn nh­îng CP trong 03 n¨m sau CPH, nh­ng ®iÓm c kho¶n 1 §iÒu nµy l¹i qui ®Þnh cæ ®«ng chiÕn l­îc ®­îc cÇm cè, thÕ chÊp cæ phÇn, kÓ c¶ trong 03 n¨m ®Çu sau CPH. Do ®ã, cæ ®«ng chiÕn l­îc vÉn cã thÓ ¸p dông qui ®Þnh nµy, thùc chÊt lµ b¸n l¹i CP cho ng­êi kh¸c. Bªn c¹nh ®ã kho¶n 2 §iÒu 38 NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP qui ®Þnh trong vßng 03 n¨m ®Çu sau CPH, cæ ®«ng chiÕn l­îc ®­îc phÐp chuyÓn nh­îng trong tr­êng hîp ®Æc biÖt vµ ph¶i ®­îc H§QT CTCP chÊp thuËn. VËy “tr­êng hîp ®Æc biÖt” ë ®©y lµ g×? ViÖc giao l¹i cho H§QT quyÕt ®Þnh viÖc cho phÐp b¸n hay kh«ng lµ h×nh thøc duy tr× c¬ chÕ “xin - cho”, kiÓu qu¶n lý hµnh chÝnh, ¶nh h­ëng quyÒn tù do chuyÓn nh­îng CP cña cæ ®«ng. V× vËy, cæ phiÕu cña cæ ®«ng sÏ kÐm tÝnh thanh kho¶n vµ gi¸ trÞ tÊt yÕu sÏ gi¶m ®i rÊt nhiÒu, ¶nh h­ëng tíi lîi Ých cña b¶n th©n cæ ®«ng. Cæ ®«ng, dï lµ c¸ nh©n hay ph¸p nh©n, lµ ng­êi cung cÊp nguyªn vËt liÖu th× vÉn cã c¸c quyÒn vµ nghÜa vô cña mét cæ ®«ng phï hîp víi lo¹i cæ phÇn mµ hä së h÷u. Tuy nhiªn viÖc qui ®Þnh cæ ®«ng chiÕn l­îc kh«ng ®­îc chuyÓn nh­îng CP trong 03 n¨m sau CPH t¹i ®iÓm b kho¶n 2 §iÒu 38 NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP lµ m©u thuÉn víi c¸c qui ®Þnh cña LuËt Doanh nghiÖp hiÖn hµnh. Theo qui ®Þnh t¹i ®iÓm c kho¶n 1 §iÒu 51 LuËt Doanh nghiÖp, cæ ®«ng cã quyÒn tù do chuyÓn nh­îng CP cña m×nh cho ng­êi kh¸c, chØ trõ tr­êng hîp cæ ®«ng së h÷u cæ phÇn ­u ®·i biÓu quyÕt hoÆc cæ phÇn phæ th«ng cña cæ ®«ng s¸ng lËp víi tû lÖ nhÊt ®Þnh. Trong khi ®ã CP cña cæ ®«ng chiÕn l­îc t¹i c¸c DNNN CPH kh«ng thuéc c¸c tr­êng hîp nµy. 2.4.10. Cã sù vi ph¹m vÒ quyÒn cæ ®«ng thiÓu sè t¹i c¸c doanh nghiÖp d­îc CPH NhiÒu doanh nghiÖp d­îc sau CPH cã nh÷ng vi ph¹m quyÒn cæ ®«ng thiÓu sè (c¸c cæ ®«ng nµy phÇn lín lµ ng­êi lao ®éng trong DN). §iÒu lÖ cña nhiÒu doanh nghiÖp d­îc CPH qui ®Þnh tiªu chuÈn ®èi víi ng­êi tham dù §H§C§. Theo ®ã, ng­êi tham dù ph¶i ®¹i diÖn mét sè l­îng CP nhÊt ®Þnh (vÝ dô nh­ 1.000 CP, 10.000 CP hay 1% tæng sè cæ phiÕu ...) míi ®­îc tham dù §H§C§. Quan niÖm cña doanh nghiÖp vÒ vÊn ®Ò nµy lµ nh»m ®¶m b¶o tËp trung, d©n chñ, tiÕt kiÖm chi phÝ... vµ cæ ®«ng nhá th× kh«ng ¶nh h­ëng ®Õn quyÕt ®Þnh cña c«ng ty. Tuy nhiªn, theo LuËt Doanh nghiÖp hiÖn hµnh, cæ ®«ng phæ th«ng cã quyÒn tham dù vµ biÓu quyÕt tÊt c¶ c¸c vÊn ®Ò thuéc quyÒn cña §H§C§ (§iÒu 53, 70, 72 vµ 74). Mçi cæ phÇn phæ th«ng cã mét phiÕu biÓu quyÕt, §H§C§ gåm tÊt c¶ c¸c cæ ®«ng cã quyÒn biÓu quyÕt. Nh­ vËy, qui ®Þnh nµy t¹i ®iÒu lÖ cña mét sè doanh nghiÖp d­îc lµ hoµn toµn tr¸i víi LuËt Doanh nghiÖp. Ngoµi ra, ®iÒu lÖ cña mét sè doanh nghiÖp d­îc CPH h¹n chÕ quyÒn tù do chuyÓn nh­îng cña c¸c cæ ®«ng phæ th«ng. NhiÒu DN qui ®Þnh cæ ®«ng phæ th«ng chØ ®­îc chuyÓn nh­îng CP sau tõ 01 ®Õn 03 n¨m ho¹t ®éng. Trong thêi gian ®ã, nÕu cã nhu cÇu chuyÓn nh­îng CP, ph¶i tr×nh b¸o H§QT ®Ó th«ng b¸o b¸n ­u tiªn trong néi bé doanh nghiÖp. Tr­êng hîp kh«ng tháa thuËn ®­îc míi ®­îc chuyÓn nh­îng cho c¸c cæ ®«ng bªn ngoµi. Qui ®Þnh nµy còng hoµn toµn tr¸i víi LuËt Doanh nghiÖp nh­ ®· ph©n tÝch t¹i ®iÓm 4.9 Ch­¬ng nµy. 2.4.11. Chi phÝ CPH lµ qu¸ lín so víi møc chi phÝ mµ ph¸p luËt hiÖn hµnh qui ®Þnh Theo qui ®Þnh t¹i Th«ng t­ sè 76/2002/TT-BTC ngµy 09/09/2002 h­íng dÉn nh÷ng vÊn ®Ò tµi chÝnh khi chuyÓn DNNN thµnh c«ng ty cæ phÇn tr­íc ®©y còng nh­ Th«ng t­ sè 126/2004/TT-BTC hiÖn hµnh h­íng dÉn thùc hiÖn NghÞ ®Þnh sè 187/2004/N§-CP ngµy 16/11/2004, møc chi phÝ CPH tèi ®a tïy thuéc qui m« doanh nghiÖp ®· ®­îc qui ®Þnh. Cô thÓ lµ kh«ng qu¸ 200 triÖu ®ång ®èi víi doanh nghiÖp cã gi¸ trÞ d­íi 30 tû ®ång; kh«ng qu¸ 300 triÖu ®ång ®èi víi DN cã gi¸ trÞ tõ 30 ®Õn 50 tû ®ång; kh«ng qu¸ 400 triÖu ®ång ®èi víi DN cã gi¸ trÞ trªn 50 tû ®ång. Tuy nhiªn nhiÒu DNDNN khi CPH ®· tÝnh to¸n víi chi phÝ gÇn gÊp ®«i so víi qui ®Þnh. V× vËy, qui ®Þnh ph¸p luËt vÒ vÊn ®Ò nµy còng cÇn ®iÒu chØnh phï hîp víi thùc tÕ thùc hiÖn sau khi nghiªn cøu, kh¶o s¸t thùc tÕ. 2.4.12. VÒ vÊn ®Ò ®æi míi c«ng nghÖ cña doanh nghiÖp d­îc cæ phÇn hãa Sau CPH, hÇu hÕt c¸c doanh nghiÖp d­îc ®Òu lµm ¨n cã hiÖu qu¶, lîi nhuËn ngµy cµng cao. Tuy nhiªn, t¹i nhiÒu doanh nghiÖp, tõ c¸n bé qu¶n lý ®Õn ng­êi lao ®éng vµ nhµ ®Çu t­ chØ tËp trung vµo tiÕt kiÖm chi phÝ, gi¶m gi¸ thµnh ®Ó t¨ng lîi nhËn, chia cæ tøc, nghÜa lµ chØ quan t©m ®Õn lîi nhuËn tr­íc m¾t. Hä chñ yÕu quan t©m ®Õn cæ tøc hµng n¨m cã h¬n l·i ng©n hµng hay kh«ng? Trong khi ®ã l¹i kh«ng mÊy chó ý ®Õn nh÷ng vÊn ®Ò cã ¶nh h­ëng l©u dµi ®Õn ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp nh­ viÖc ®æi míi c«ng nghÖ, ®Çu t­ cho nghiªn cøu khoa häc, ®Çu t­ vèn vµo ph¸t triÓn s¶n xuÊt kinh doanh - môc tiªu quan träng trong viÖc ph¸t triÓn c«ng nghiÖp d­îc vµ mét trong nh÷ng môc tiªu CPH DNDNN. MÆc dï mét sè DN CPH ®· ®Çu t­ c¸c d©y chuyÒn s¶n xuÊt ®¹t tiªu chuÈn GMP nh­ng so víi tæng sè DN ®· CPH, sè DN nµy lµ kh«ng nhiÒu (míi chØ cã 17 DN CPH ®¹t GMP). C¸c DNDNN CPH còng ®Òu cã nh÷ng thay ®æi nhÊt ®Þnh vÒ c¬ cÊu s¶n phÈm, thÞ tr­êng, c«ng nghÖ s¶n xuÊt… tuy nhiªn møc ®é thay ®æi kh«ng lín, kh«ng ®¸ng kÓ. Ngoµi ra, nguyªn nh©n chËm ®æi míi c«ng nghÖ cña c¸c doanh nghiÖp d­îc sau CPH cßn do c¸c chÝnh s¸ch ­u ®·i cña Nhµ n­íc vÒ vèn, thuÕ, ®Êt ®ai... ®èi víi viÖc øng dông c«ng nghÖ tiªn tiÕn ®Ó s¶n xuÊt thuèc vÉn cßn bÊt cËp. Theo LuËt §Çu t­ n­íc ngoµi t¹i ViÖt Nam, s¶n xuÊt thuèc, nguyªn liÖu lµm thuèc ch÷a bÖnh cho ng­êi thuéc danh môc lÜnh vùc khuyÕn khÝch ®Çu t­. Trong khi ®ã, theo LuËt KhuyÕn khÝch ®Çu t­ trong n­íc (söa ®æi), s¶n xuÊt thuèc vµ nguyªn liÖu lµm thuèc l¹i kh«ng thuéc danh môc c¸c lÜnh vùc ®­îc h­ëng ­u ®·i ®Çu t­. H¬n n÷a, c¸c biÖn ph¸p khuyÕn khÝch ®Çu t­ hiÖn hµnh còng ch­a ®­îc qui ®Þnh cô thÓ. §iÒu nµy g©y khã kh¨n vµ ¶nh h­ëng rÊt lín tíi viÖc ®Çu t­ ph¸t triÓn c«ng nghiÖp d­îc. 2.4.13. VÒ vÊn ®Ò ®¹i diÖn phÇn vèn cña Nhµ n­íc t¹i doanh nghiÖp d­îc nhµ n­íc cæ phÇn hãa ViÖc Chñ tÞch H§QT kiªm nhiÖm Gi¸m ®èc doanh nghiÖp lµ kh«ng tr¸i víi qui ®Þnh cña LuËt Doanh nghiÖp (§iÒu 81). Tuy nhiªn, nhiÒu Gi¸m ®èc doanh nghiÖp võa kiªm nhiÖm Chñ tÞch H§QT, võa lµ ®¹i diÖn duy nhÊt phÇn vèn gãp cña Nhµ n­íc t¹i doanh nghiÖp nªn quyÒn lùc ®­îc tËp trung, ®Æc biÖt ®èi víi DN CPH mµ Nhµ n­íc gi÷ tû lÖ CP lín. ChÝnh v× vËy, trong ngµnh d­îc ®· cã tr­êng hîp Gi¸m ®èc c«ng ty (còng lµ Chñ tÞch H§QT) ®· thay mét lo¹t c¸c vÞ trÝ quan träng trong doanh nghiÖp mµ tr­íc ®©y khi cßn lµ DNNN, do c¬ quan chñ qu¶n quyÕt ®Þnh nh­: Phã Gi¸m ®èc, KÕ to¸n tr­ëng... V× vËy, viÖc cö ®¹i diÖn phÇn vèn nhµ n­íc t¹i doanh nghiÖp cÇn ®­îc qui ®Þnh chÆt chÏ h¬n nh»m tr¸nh sù l¹m quyÒn. Bªn c¹nh ®ã, khi CTCP ®­îc thµnh lËp víi t­ c¸ch lµ kÕt qu¶ cña CPH DNNN th× ph¶i ho¹t ®éng theo LuËt Doanh nghiÖp n¨m 1999. Nhµ n­íc trong tr­êng hîp nµy sÏ lµ mét cæ ®«ng cña doanh nghiÖp. ViÖc cö c¸n bé, c«ng chøc ®ang lµm viÖc t¹i c¸c c¬ quan nhµ n­íc lµm ng­êi ®¹i diÖn phÇn vèn nhµ n­íc t¹i doanh nghiÖp ë mét sè DNDNN CPH thuéc c¸c tØnh, thµnh phè lµ tr¸i víi qui ®Þnh ph¸p luËt hiÖn hµnh vÒ c¸n bé, c«ng chøc. §iÒu 17 Ph¸p lÖnh c¸n bé, c«ng chøc qui ®Þnh: “C¸n bé, c«ng chøc kh«ng ®­îc thµnh lËp, tham gia thµnh lËp hoÆc tham gia qu¶n lý, ®iÒu hµnh c¸c doanh nghiÖp t­ nh©n, c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n, CTCP, hîp t¸c x·, doanh nghiÖp t­, tr­êng häc t­ vµ tæ chøc nghiªn cøu khoa häc t­”. Nh­ vËy, viÖc tham gia qu¶n lý, ®iÒu hµnh CTCP lµ mét trong nh÷ng viÖc c¸n bé, c«ng chøc kh«ng ®­îc lµm. H¬n n÷a, c¸c c¸n bé, c«ng chøc ®¹i diÖn phÇn vèn gãp cña Nhµ n­íc trong c¬ cÊu H§QT t¹i nhiÒu CTCP trªn thùc tÕ ®· kh«ng thÓ thùc hiÖn tèt vai trß ®¹i diÖn cña m×nh v× ®é am hiÓu vÒ doanh nghiÖp, tr×nh ®é qu¶n trÞ kinh doanh trong kinh tÕ thÞ tr­êng ch­a ®­îc cËp nhËt nªn tÝnh m¹o hiÓm thÊp, chñ yÕu lo “canh gi÷” phÇn vèn nhµ n­íc t¹i doanh nghiÖp [36]. Bªn c¹nh ®ã, do kiªm nhiÖm nªn hä còng kh«ng cã ®ñ thêi gian ®Ó tham gia qu¶n lý, ®iÒu hµnh doanh nghiÖp. §iÒu nµy còng cã thÓ lµm mÊt ®i c¸c c¬ héi kinh doanh cña doanh nghiÖp do ph¶i chê ý kiÕn cña ®èi t­îng nµy. §©y thùc chÊt lµ lùc c¶n lín trong viÖc ph¸t huy tÝnh n¨ng ®éng, s¸ng t¹o, t×m ra c¸c gi¶i ph¸p thÝch hîp ®Ó n©ng cao hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh cña c¸c doanh nghiÖp d­îc sau CPH. 2.4.14. Cã sù m©u thuÉn gi÷a viÖc cæ phÇn hãa doanh nghiÖp d­îc nhµ n­íc víi viÖc thùc hiÖn nhiÖm vô x· héi b¶o ®¶m cung øng th­êng xuyªn vµ ®ñ thuèc ®¹t chÊt l­îng cho nh©n d©n Mét trong nh÷ng môc tiªu c¬ b¶n cña ChÝnh s¸ch Quèc gia vÒ thuèc cña ViÖt Nam lµ b¶o ®¶m cung øng th­êng xuyªn vµ ®ñ thuèc cã chÊt l­îng ®Õn ng­êi d©n [22]. V× vËy, c¸c doanh nghiÖp d­îc ngoµi môc tiªu lîi nhuËn, cßn cã môc tiªu rÊt quan träng lµ ®¶m b¶o cung øng ®ñ thuèc cã chÊt l­îng cho nh©n d©n, nhÊt lµ c¸c thuèc thiÕt yÕu, c¸c thuèc kinh doanh mµ hÇu nh­ kh«ng cã l·i nh­ thuèc g©y nghiÖn, thuèc h­íng t©m thÇn, thuèc cÊp cøu... vµ ®Æc biÖt lµ thuèc cho ng­êi d©n ë vïng s©u, vïng xa còng nh­ ph¶i dù tr÷ mét sè l­îng thuèc nhÊt ®Þnh ®Ó ®Ò phßng bÖnh dÞch, thiªn tai... CPH DNDNN ®· lµm thay ®æi hÖ thèng cung øng thuèc cò mµ ch­a h×nh thµnh ®­îc m« h×nh míi. PhÇn lín c¸c DN sau CPH ®Æt vÊn ®Ò lîi Ých kinh tÕ cña doanh nghiÖp lªn trªn nhiÖm vô ®¶m b¶o cung øng th­êng xuyªn vµ ®ñ thuèc cho nh©n d©n. Bëi v× sau CPH, Nhµ n­íc chØ chiÕm mét tû lÖ CP nhÊt ®Þnh hoÆc kh«ng n¾m CP trong DN nªn ®­¬ng nhiªn DN ph¶i ®¶m b¶o kinh doanh cã l·i khi ho¹t ®éng. Do ®ã, DN ph¶i lùa chän kinh doanh c¸c mÆt hµng thuèc cã lîi nhuËn cao, ®¶m b¶o lîi Ých cña doanh nghiÖp, tËp thÓ vµ tõng c¸ nh©n trong DN. §iÒu nµy tÊt yÕu sÏ dÉn ®Õn t×nh tr¹ng bÞ ®éng, kh«ng cã ®ñ thuèc ®Ó phôc vô nh©n d©n, ®Æc biÖt khi cã dÞch bÖnh, thiªn tai. §©y còng lµ th¸ch thøc ®Æt ra víi ngµnh D­îc trong tiÕn tr×nh CPH c¸c DNNN. Tuy nhiªn, viÖc gi¶i quyÕt ®­îc m©u thuÉn gi÷a lîi Ých cña DN vµ nhiÖm vô x· héi cña ngµnh kh«ng chØ lµ nhiÖm vô riªng cña ngµnh d­îc mµ cßn phô thuéc rÊt nhiÒu vµo c¬ chÕ, chÝnh s¸ch chung cña Nhµ n­íc. 2.4.15. ViÖc niªm yÕt trªn TTCK cña doanh nghiÖp d­îc CPH Niªm yÕt trªn TTCK sau CPH sÏ t¹o mét kªnh huy ®éng vèn hiÖu qu¶ bëi c¸c nhµ ®Çu t­ khi tham gia ®Çu t­ vµo DN th«ng qua TTCK kh«ng nh÷ng ®­îc h­ëng l·i tõ cæ tøc mµ cßn ®­îc h­ëng phÇn chªnh lÖch gi¸ khi chøng kho¸n lªn cao vµ gi¸ trÞ cæ phiÕu t¨ng khi DN lµm ¨n cã hiÖu qu¶. H¬n n÷a th«ng qua TTCK, cæ phiÕu cña hä sÏ ®­îc chuyÓn nh­îng mét c¸ch dÔ dµng theo gi¸ thÞ tr­êng. §iÒu nµy sÏ hÊp dÉn c¸c nhµ ®Çu t­, ®Æc biÖt ®èi víi nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi. Tuy nhiªn, viÖc nµy d­êng nh­ lµ ®iÒu cßn xa l¹ ®èi víi c¸c doanh nghiÖp d­îc. TÝnh ®Õn nay, ch­a cã mét doanh nghiÖp d­îc nµo tham gia vµo TTCK. T×nh tr¹ng trªn ngoµi c¸c nguyªn nh©n kh«ng hÊp dÉn c¸c DN nãi chung tham gia TTCK nh­: ph¶i minh b¹ch ho¹t ®éng DN, kiÓm to¸n b¸o c¸o tµi chÝnh (qui ®Þnh nµy chØ thùc hiÖn b¾t buéc ®èi víi DN niªm yÕt - ®©y lµ yÕu tè “kÐm c¹nh tranh” trong m«i tr­êng kinh doanh chung); TTCK ch­a t¹o niÒm tin cho c¸c DN tham gia, kiÕn thøc vÒ TTCK cßn míi ®èi víi c¸c nhµ qu¶n lý DN... th× doanh nghiÖp d­îc cßn cã nguyªn nh©n kh¸c n÷a lµ do kh«ng ®ñ ®iÒu kiÖn ®Ó niªm yÕt trªn TTCK. Theo qui ®Þnh t¹i NghÞ ®Þnh 144/2003/N§-CP cña ChÝnh phñ ngµy 28/11/2003 vÒ chøng kho¸n vµ thÞ tr­êng chøng kho¸n, DN CPH muèn niªm yÕt trªn TTCK th× ph¶i ®¸p øng ®ñ c¸c ®iÒu kiÖn sau: - Vèn tèi thiÓu 5 tû ®ång; - Kinh doanh l·i trong 02 n¨m tr­íc khi niªm yÕt; - 20% vèn do Ýt nhÊt 50 cæ ®«ng ngoµi doanh nghiÖp n¾m gi÷. Theo qui ®Þnh trªn th× cã nhiÒu doanh nghiÖp d­îc kh«ng ®ñ ®iÒu kiÖn vÒ tû lÖ CP do cæ ®«ng ngoµi DN n¾m gi÷. Theo thèng kª, chØ cã ch­a ®Çy 10 doanh nghiÖp d­îc ®ñ ®iÒu kiÖn nµy. §©y lµ mét v­íng m¾c khi DN muèn tham gia TTCK chøng tá khi CPH DNDNN th× tû lÖ CP cña cæ ®«ng bªn ngoµi lµ qu¸ Ýt. Tãm l¹i, trong nh÷ng n¨m qua, c«ng t¸c CPH DNDNN tuy ®· ®¹t ®­îc mét sè kÕt qu¶ tÝch cùc nh­ng vÉn ch­a ®¸p øng ®­îc yªu cÇu ®æi míi, tiÕn ®é CPH chËm. ViÖc huy ®éng vèn trong qu¸ tr×nh CPH ch­a cao, ch­a t­¬ng xøng víi tiÒm n¨ng, ch­a thu hót ®­îc nhiÒu nhµ ®Çu t­ chiÕn l­îc, c¸c nhµ ®Çu t­ tiÒm n¨ng. C«ng ty cæ phÇn ch­a cã sù ®æi míi m¹nh trong qu¶n trÞ doanh nghiÖp; ph­¬ng ph¸p qu¶n lý, lÒ lèi lµm viÖc, t­ duy vÉn cßn nh­ khi lµ DNNN nªn hiÖu qu¶ kinh doanh ch­a cao, ch­a khai th¸c tèt c¸c nguån lùc ®Ó ph¸t triÓn s¶n xuÊt kinh doanh... Cã nhiÒu nguyªn nh©n dÉn ®Õn t×nh tr¹ng trªn, trong ®ã cã nguyªn nh©n lµ c¸c qui ®Þnh ph¸p luËt vµ viÖc thùc hiÖn ph¸p luËt vÒ CPH DNNN nãi riªng vµ ph¸p luËt ®iÒu chØnh c¸c ho¹t ®éng cña DN nãi chung vÉn cßn nhiÒu h¹n chÕ, bÊt cËp. MÆc dï c¸c qui ®Þnh ph¸p luËt ®iÒu chØnh c¸c vÊn ®Ò nµy ngµy cµng ®­îc hoµn thiÖn nh­ng vÉn cßn nhiÒu vÊn ®Ò ch­a phï hîp víi thùc tiÔn, cÇn ph¶i ®­îc nghiªn cøu, hoµn thiÖn. Ch­¬ng 3 Mét sè gi¶i ph¸p ph¸p lý nh»m thóc ®Èy tiÕn tr×nh cæ phÇn hãa doanh nghiÖp d­îc nhµ n­íc 3.1. NhiÖm vô cæ phÇn hãa doanh nghiÖp d­îc nhµ n­íc trong thêi gian tíi Trong giai ®o¹n 2001 - 2005, NghÞ quyÕt Héi nghÞ lÇn thø 3 Ban chÊp hµnh Trung ­¬ng khãa IX ®· nhÊn m¹nh: “®Èy m¹nh CPH nh÷ng DNNN mµ Nhµ n­íc kh«ng cÇn gi÷ 100% vèn, xem ®ã lµ kh©u quan träng ®Ó t¹o chuyÓn biÕn c¬ b¶n trong viÖc n©ng cao hiÖu qu¶ DNNN”. Trong giai ®o¹n tíi, §¶ng vµ Nhµ n­íc ta chñ tr­¬ng ®Èy m¹nh h¬n n÷a c¶i c¸ch DNNN th«ng qua CPH. NghÞ quyÕt Héi nghÞ Trung ­¬ng §¶ng lÇn thø 9 khãa IX ®· kh¼ng ®Þnh: “TiÕp tôc s¾p xÕp, ®æi míi, ph¸t triÓn, n©ng cao hiÖu qu¶ khu vùc DNNN träng t©m lµ CPH m¹nh h¬n n÷a...”. “§Èy nhanh tiÕn ®é CPH, më réng diÖn c¸c DNNN cÇn CPH, kÓ c¶ mét sè tæng c«ng ty vµ doanh nghiÖp lín...” §ã lµ sù thÓ hiÖn mét c¸ch ®Çy ®ñ nhÊt môc tiªu ®ång thêi lµ quan ®iÓm cña §¶ng ta vÒ CPH mét bé phËn DNNN. NhiÖm vô chung ®Æt ra lµ ph¶i ®Èy nhanh vµ v÷ng ch¾c viÖc c¬ cÊu l¹i DNNN theo tinh thÇn NghÞ quyÕt Trung ­¬ng 3, NghÞ quyÕt Trung ­¬ng 9 (khãa IX) ®Ó DNNN cã c¬ cÊu thÝch hîp, cã søc c¹nh tranh vµ ho¹t ®éng cã hiÖu qu¶ trong nh÷ng ngµnh, lÜnh vùc then chèt nhÊt cña nÒn kinh tÕ, lµm nßng cèt ph¸t huy vai trß chñ ®¹o cña kinh tÕ nhµ n­íc, gãp phÇn c¶i c¸ch hµnh chÝnh, ®Êu tranh chèng tham nhòng. ViÖc CPH DNNN trong thêi gian tíi ph¶i kiªn quyÕt chuyÓn sang ¸p dông c¸c ph­¬ng thøc thÞ tr­êng, tiÕp tôc ®Èy m¹nh vµ më réng diÖn CPH DNNN, kÓ c¶ c¸c tæng c«ng ty nhµ n­íc trong c¸c ngµnh, lÜnh vùc Nhµ n­íc kh«ng cÇn n¾m gi÷ 100% vèn ®Ó x· héi hãa vµ huy ®éng thªm vèn, h×nh thµnh doanh nghiÖp cã nhiÒu chñ së h÷u, t¹o thªm ®éng lùc vµ c¬ chÕ qu¶n trÞ DN n¨ng ®éng, hiÖu qu¶. Thùc hiÖn viÖc b¸n cæ phÇn cña c¸c DNNN CPH, tr­íc hÕt lµ c¸c tæng c«ng ty, c«ng ty cã qui m« lín, ho¹t ®éng cã hiÖu qu¶ trªn TTCK. Qu¸n triÖt NghÞ quyÕt Héi nghÞ Trung ­¬ng lÇn thø 9 khãa IX, ChØ thÞ sè 45 CT/TW cña Bé ChÝnh trÞ vÒ viÖc tiÕp tôc ®Èy m¹nh s¾p xÕp, ®æi míi, ph¸t triÓn vµ n©ng cao hiÖu qu¶ DNNN trong hai n¨m 2004 - 2005, Thñ t­íng ChÝnh phñ ban hµnh QuyÕt ®Þnh sè 155/2004/Q§-TTg ngµy 24 th¸ng 08 n¨m 2004 vÒ ban hµnh tiªu chÝ, danh môc ph©n lo¹i c«ng ty nhµ n­íc vµ c«ng ty thµnh viªn h¹ch to¸n ®éc lËp thuéc tæng c«ng ty nhµ n­íc vµ yªu cÇu c¸c Bé, ngµnh, ®Þa ph­¬ng, tæng c«ng ty rµ so¸t, bæ sung DNNN thùc hiÖn s¾p xÕp theo tiªu chÝ nµy, trong ®ã chó träng CPH DNNN. Theo tiªu chÝ trªn, sè DNDNN ë Trung ­¬ng tiÕp tôc duy tr× 100% vèn nhµ n­íc ë 03 doanh nghiÖp t¹i 3 khu vùc B¾c, Trung, Nam: C«ng ty D­îc phÈm Trung ­¬ng I, C«ng ty D­îc phÈm Trung ­¬ng II vµ C«ng ty D­îc phÈm Trung ­¬ng III. Sè DNDNN §P tiÕp tôc duy tr× 100% vèn nhµ n­íc lµ 03 doanh nghiÖp: C«ng ty D­îc Thµnh phè Hå ChÝ Minh, C«ng ty D­îc B×nh §Þnh vµ C«ng ty D­îc Phó Yªn. Sè doanh nghiÖp cßn l¹i sÏ s¾p xÕp theo h×nh thøc CPH; tr­êng hîp kh«ng CPH ®­îc th× lùa chän h×nh thøc s¾p xÕp kh¸c phï hîp (giao, b¸n, gi¶i thÓ, ph¸ s¶n...). Cô thÓ lµ trong thêi gian tíi, DNDNN TW cßn 06 doanh nghiÖp cÇn CPH, trong ®ã cã 03 doanh nghiÖp cßn tån l¹i ch­a CPH ®­îc tõ nh÷ng n¨m tr­íc, DNDNN §P cßn 36 doanh nghiÖp cÇn CPH. Ngoµi ra, theo tiªu chÝ t¹i QuyÕt ®Þnh 155/2004/Q§-TTg, Tæng c«ng ty D­îc ViÖt Nam vµ c¸c ®¬n vÞ thµnh viªn (®· CPH hay ch­a CPH hoÆc gi÷ nguyªn 100% vèn nhµ n­íc) còng cÇn ®­îc s¾p xÕp l¹i theo m« h×nh c«ng ty mÑ - c«ng ty con phï hîp víi yªu cÇu ph¸t triÓn cña thêi kú ®æi míi cïng víi viÖc s¾p xÕp l¹i vµ ®æi míi hÖ thèng cung øng thuèc thèng nhÊt trong toµn Tæng c«ng ty. ViÖc s¾p xÕp nµy nh»m gãp phÇn æn ®Þnh thÞ tr­êng thuèc, lµm c¬ së ®Ó thay thÕ dÇn chøc n¨ng ®iÒu hµnh cña Tæng c«ng ty, ®¶m b¶o viÖc cung øng thuèc cho nh©n d©n ngµy cµng tèt h¬n, hiÖu qu¶ h¬n, kÞp thêi h¬n vµ phï hîp víi néi dung c¬ b¶n cña ChÝnh s¸ch quèc gia vÒ thuèc cña ViÖt Nam lµ ®¶m b¶o cung øng ®ñ thuèc th­êng xuyªn vµ cã chÊt l­îng cho nh©n d©n. §ång thêi chuyÓn mèi quan hÖ gi÷a Tæng c«ng ty víi c¸c ®¬n vÞ thµnh viªn tõ liªn kÕt hµnh chÝnh sang c¬ chÕ ®Çu t­ tµi chÝnh, t¹o ra sù liªn kÕt bÒn chÆt. Trªn c¬ së ®ã, x¸c ®Þnh râ quyÒn lîi, tr¸ch nhiÖm vÒ vèn vµ lîi Ých kinh tÕ gi÷a c«ng ty mÑ víi c¸c c«ng ty con; thóc ®Èy qu¸ tr×nh tÝch tô, tËp trung vèn, tËp trung nguån lùc cho ®Çu t­ hiÖn ®¹i hãa vµ ph¸t triÓn s¶n xuÊt, kinh doanh, t¨ng c­êng n¨ng lùc s¶n xuÊt vµ kh¶ n¨ng c¹nh tranh cña doanh nghiÖp trong xu h­íng héi nhËp. Bªn c¹nh ®ã, trong thêi gian tíi, Bé Y tÕ còng nh­ c¸c ®Þa ph­¬ng cÇn tiÕn hµnh rµ so¸t hiÖu qu¶ kinh doanh cña c¸c doanh nghiÖp d­îc ®· CPH cã vèn Nhµ n­íc tham gia; b¸n ®Êu gi¸ cæ phÇn thuéc vèn nhµ n­íc t¹i nh÷ng c«ng ty cæ phÇn ho¹t ®éng kh«ng hiÖu qu¶, hoÆc Nhµ n­íc kh«ng cÇn thiÕt ph¶i n¾m gi÷ cæ phÇn. §ång thêi, xem xÐt cÊp bæ sung vèn cho c¸c doanh nghiÖp d­îc cÇn ­u tiªn ph¸t triÓn. C¸c nhiÖm vô nªu trªn thùc sù nÆng nÒ v× cho ®Õn nay cã thÓ thÊy r»ng tiÕn ®é CPH DNDNN kh«ng nh÷ng kh«ng ®¹t chØ tiªu ®Ò ra mµ cßn cã xu h­íng ch÷ng l¹i. Nguyªn nh©n chñ yÕu lµ c¸c DNDNN ch­a CPH cßn l¹i hÇu hÕt lµ c¸c doanh nghiÖp ®ang cã nh÷ng v­íng m¾c: nhiÒu doanh nghiÖp ®ang thùc hiÖn nh÷ng dù ¸n ®Çu t­ lín, nhiÒu vÊn ®Ò tµi chÝnh cÇn xö lý ë tÇm liªn ngµnh..., m« h×nh tæ chøc l¹i Tæng c«ng ty d­îc ch­a ®­îc thèng nhÊt hoµn thiÖn, phª duyÖt. §iÒu nµy ®ßi hái sù nç lùc v­ît bËc cña c¸c ngµnh, c¸c cÊp tõ Trung ­¬ng ®Õn ®Þa ph­¬ng vµ ®Æc biÖt lµ tõ phÝa doanh nghiÖp, ngoµi ra còng cÇn cã nh÷ng gi¶i ph¸p h÷u hiÖu ®Ó cã thÓ hoµn thµnh nhiÖm vô. 3.2. Mét sè gi¶i ph¸p ph¸p lý nh»m thóc ®Èy tiÕn tr×nh cæ phÇn hãa doanh nghiÖp d­îc nhµ n­íc §Ó thóc ®Èy tiÕn tr×nh CPH DNDNN, cã nhiÒu gi¶i ph¸p cÇn ®­îc tiÕn hµnh nh­: gi¶i ph¸p kinh tÕ, gi¶i ph¸p chÝnh trÞ, gi¶i ph¸p ph¸p lý, gi¶i ph¸p x· héi... Tuy nhiªn luËn v¨n tËp trung vµo gi¶i quyÕt c¸c gi¶i ph¸p ph¸p lý trong viÖc CPH DNDNN. Ph¸p luËt hiÖn hµnh vÒ CPH DNNN ngµy cµng ®­îc hoµn thiÖn, ®· t¹o ra mét hµnh lang ph¸p lý kh¸ ®Çy ®ñ cho vÊn ®Ò CPH DNNN song vÉn cßn nh÷ng ®iÓm bÊt cËp, ch­a theo kÞp yªu cÇu cña s¾p xÕp, ®æi míi, ph¸t triÓn vµ n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng cña DNNN xÐt tõ hai khÝa c¹nh: - Thø nhÊt, xÐt riªng trong lÜnh vùc CPH; - Thø hai, xÐt trong mèi liªn hÖ víi c¸c lÜnh vùc liªn quan kh¸c nh­ ph¸p luËt vÒ chøng kho¸n, ph¸p luËt vÒ doanh nghiÖp, ph¸p luËt vÒ lao ®éng, còng nh­ mét sè lÜnh vùc kh¸c. V× vËy, Nhµ n­íc cÇn hoµn thiÖn c¸c qui ®Þnh cña ph¸p luËt vÒ CPH DNNN còng nh­ ph¸p luËt ®iÒu chØnh ho¹t ®éng cña DN nãi chung. §Ó CPH DNNN thùc sù ®¶m b¶o hµi hßa lîi Ých cña Nhµ n­íc, doanh nghiÖp, nhµ ®Çu t­ vµ ng­êi lao ®éng trong doanh nghiÖp, CPH DNNN ph¶i ®­îc tiÕn hµnh trªn mét nÒn t¶ng ph¸p lý v÷ng ch¾c. Qua ph©n tÝch t×nh h×nh thùc hiÖn qui ®Þnh ph¸p luËt vÒ CPH DNNN trong lÜnh vùc d­îc t¹i Ch­¬ng II, cã thÓ rót ra mét sè kiÕn nghÞ nh»m hoµn thiÖn ph¸p luËt vÒ CPH DNNN trªn hai gãc ®é nh­ sau: 3.2.1. Hoµn thiÖn qui ®Þnh ph¸p luËt trong cæ phÇn hãa doanh nghiÖp nhµ n­íc nãi chung 3.2.1.1. Cñng cè vµ cã chÝnh s¸ch hîp lý ®èi víi c¸c doanh nghiÖp nhµ n­íc cæ phÇn hãa Theo kinh nghiÖm CPH DNNN trong thêi gian qua vµ kinh nghiÖm quèc tÕ, c¸c doanh nghiÖp ®ang trªn ®µ ph¸t triÓn, s¶n xuÊt vµ kinh doanh c¸c mÆt hµng cã chÊt l­îng, hiÖu qu¶, ®ang n»m trong thÞ hiÕu tiªu dïng, cã møc thu lîi nhuËn lín, kh«ng cã khã kh¨n vÒ kh¶ n¨ng thanh to¸n, t×nh h×nh tµi chÝnh lµnh m¹nh, cã ®éi ngò c¸n bé l·nh ®¹o vµ qu¶n lý nhiÒu kinh nghiÖm, cã tr×nh ®é chuyªn m«n giái vµ phÈm chÊt tèt, ®ang nhËn ®­îc sù tÝn nhiÖm cao cña ®«ng ®¶o quÇn chóng lao ®éng trong DN, sÏ lµ nh÷ng ®¬n vÞ thùc hiÖn CPH hiÖu qu¶ nhÊt, kÓ c¶ qu¸ tr×nh tæ chøc thùc hiÖn còng nh­ ho¹t ®éng sau CPH. V× vËy, ®Ó mét DNNN hÊp dÉn c¸c nhµ ®Çu t­, cã thÓ CPH ®­îc nhanh chãng vµ ®¹t kÕt qu¶ tèt, tr­íc tiªn doanh nghiÖp ®ã ph¶i cã c¬ së vËt chÊt trang thiÕt bÞ hiÖn ®¹i, ®éi ngò c¸n bé qu¶n lý cã n¨ng lùc, kinh nghiÖm trong lÜnh vùc kinh doanh, ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp cã xu h­íng ph¸t triÓn æn ®Þnh, cã l·i, kh¶ n¨ng sinh lêi cao vµ t×nh h×nh tµi chÝnh cña doanh nghiÖp tr­íc khi CPH ph¶i t­¬ng ®èi lµnh m¹nh. Do ®ã, tr­íc khi CPH, ®èi víi nh÷ng DN ch­a ®ñ ®iÒu kiÖn cÇn thiÕt ®Ó thùc hiÖn th× cÇn ph¶i cã chÝnh s¸ch còng nh­ kÕ ho¹ch chuÈn bÞ trªn mäi ph­¬ng diÖn kÓ c¶ thùc hiÖn nh÷ng biÖn ph¸p ®Ó gióp DNNN thùc hiÖn c¬ cÊu l¹i. §ã cã thÓ bao gåm nh÷ng chÝnh s¸ch hç trî vèn, bæ sung thay thÕ c¸n bé, n©ng cao n¨ng lùc s¶n xuÊt kinh doanh vµ lµnh m¹nh hãa t×nh h×nh tµi chÝnh cña doanh nghiÖp, ®Æc biÖt lµ xö lý c¸c kho¶n nî tån ®äng ®Ó nhanh chãng héi tô ®Çy ®ñ ®iÒu kiÖn tham gia CPH. Cô thÓ lµ: a) C¬ cÊu l¹i n¨ng lùc s¶n xuÊt kinh doanh CÇn cã c¬ chÕ hç trî cho c¸c DNNN thuéc diÖn CPH ®Ó n©ng cao n¨ng lùc s¶n xuÊt kinh doanh, ®Æc biÖt lµ c¸c DNNN thuéc c¸c ngµnh nghÒ kinh doanh cã ®iÒu kiÖn nh­ ngµnh d­îc mµ ®iÒu kiÖn kinh doanh cña c¸c doanh nghiÖp nµy cßn ch­a ®¸p øng theo c¸c qui chÕ chuyªn m«n vÒ d­îc. Trªn c¬ së ®ã, sau khi chuyÓn sang h×nh thøc tæ chøc míi, c¸c doanh nghiÖp cã thÓ tiÕp tôc ho¹t ®éng ®­îc ngay, kh«ng bÞ gi¸n ®o¹n. C¸c doanh nghiÖp nµy cÇn ®­îc nhËn sù gióp ®ì tõ Quü hç trî s¾p xÕp vµ CPH DNNN vµ ®­îc vay c¸c kho¶n ­u ®·i víi sù ®iÒu chØnh gi¶m vÒ l·i suÊt vµ gia t¨ng vÒ thêi h¹n. b) Lµnh m¹nh hãa t×nh h×nh tµi chÝnh cña doanh nghiÖp Qu¸ tr×nh CPH DNNN nãi chung vµ DNDNN nãi riªng ch­a ®¹t ®­îc kÕ ho¹ch ®Ò ra mét phÇn lµ do v­íng m¾c trong viÖc gi¶i quyÕt, xö lý nî tån ®äng khã ®ßi l©u n¨m vµ nî míi ph¸t sinh, nh­ng chñ yÕu lµ nî l©u n¨m khã ®ßi. Mét sè DNDNN tõ Ban l·nh ®¹o ®Õn ng­êi lao ®éng trong doanh nghiÖp ®Òu rÊt tha thiÕt vµ quyÕt t©m CPH ®èi víi DN m×nh ®ang c«ng t¸c nh­ng do v­íng m¾c vÒ gi¶i quyÕt c«ng nî tån ®äng ®· ph¸t sinh tõ hµng chôc n¨m, ch­a ®­îc xö lý tõ c¸c giai ®o¹n tr­íc nªn kh«ng thÓ x¸c ®Þnh ®­îc gi¸ trÞ doanh nghiÖp vµ dÉn ®Õn viÖc kh«ng CPH ®­îc DN hoÆc qu¸ tr×nh CPH kÐo dµi, g©y t©m lý kh«ng æn ®Þnh cho ng­êi lao ®éng lµm viÖc t¹i doanh nghiÖp, ¶nh h­ëng ®Õn hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh. ViÖc ch­a xö lý ®­îc c¸c kho¶n c«ng nî tån ®äng nµy cã c¶ nguyªn nh©n kh¸ch quan, chñ quan vµ nguyªn nh©n tõ viÖc thùc hiÖn chøc n¨ng, nhiÖm vô cña c¬ quan nhµ n­íc cã liªn quan (nh­ c¬ quan thi hµnh ¸n, côc thuÕ...). V× vËy, ®èi víi nî tån ®äng khã ®ßi, ph¸t sinh tr­íc thêi ®iÓm CPH, c¸c c¬ quan chøc n¨ng cÇn hç trî DN CPH gi¶i quyÕt døt ®iÓm. §èi víi c¸c kho¶n nî cã kh¶ n¨ng thu håi th× hç trî DNNN ®Ó thu håi ®­îc tr­íc khi CPH. §èi víi nh÷ng kho¶n nî kh«ng thÓ thu håi ngay th× cÇn x©y dùng c¬ chÕ cho phÐp doanh nghiÖp ®­îc bãc t¸ch c«ng nî ch­a xö lý ®­îc ®Ó tiÕn hµnh CPH ®èi víi phÇn vèn cßn l¹i cña doanh nghiÖp. ViÖc xö lý c«ng nî tån ®äng sÏ ®­îc gi¶i quyÕt theo c¸c qui ®Þnh ph¸p luËt vÒ xö lý nî tån ®äng. Cã nh­ vËy, viÖc CPH DNNN míi cã thÓ thùc hiÖn ®­îc theo tiÕn ®é ®Ò ra vµ DN míi cã thÓ æn ®Þnh trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh. Bªn c¹nh ®ã, c¸c qui ®Þnh vÒ xö lý nî tån ®äng cÇn ph¶i th«ng tho¸ng h¬n bëi nÕu qui ®Þnh qu¸ chÆt chÏ, doanh nghiÖp sÏ t×m mäi c¸ch ®Ó x¸c ®Þnh c¸c kho¶n nî ®ã kh«ng cã kh¶ n¨ng thu håi. Ch¼ng h¹n nh­ x¸c ®Þnh kh¸ch nî lµ doanh nghiÖp, tæ chøc ®· gi¶i thÓ, ph¸ s¶n hoÆc kh¸ch nî lµ c¸ nh©n ®· chÕt, mÊt tÝch... H¬n n÷a, còng cÇn nghiªn cøu l¹i tÝnh kh¶ thi cña qui ®Þnh ph¸p luËt vÒ vÊn ®Ò x¸c ®Þnh c¸c kho¶n nî ph¶i thu kh«ng cã kh¶ n¨ng thu håi. Ch¼ng h¹n ®iÓm 1.3.2 phÇn I Môc B Th«ng t­ sè 85/2002/TT-BTC ngµy 26/09/2002 h­íng dÉn thùc hiÖn NghÞ ®Þnh sè 69/2002/N§-CP qui ®Þnh c¸c c¨n cø x¸c ®Þnh c¸c kho¶n nî ph¶i thu kh«ng cã kh¶ n¨ng thu håi ®èi víi kh¸ch nî ®· ngõng ho¹t ®éng lµ x¸c nhËn cña c¬ quan quyÕt ®Þnh thµnh lËp doanh nghiÖp vÒ viÖc doanh nghiÖp ®· ngõng ho¹t ®éng kh«ng cã kh¶ n¨ng thanh to¸n. Tuy nhiªn, do thay ®æi hÖ thèng chÝnh trÞ ë nhiÒu quèc gia, nhiÒu c¬ quan thµnh lËp doanh nghiÖp n­íc ngoµi nay ®· thay ®æi hoÆc kh«ng cßn tån t¹i n÷a. V× vËy, ®Ò nghÞ bæ sung viÖc cho phÐp ®¹i sø qu¸n hoÆc th­¬ng vô cña ViÖt Nam t¹i n­íc së t¹i cã quyÒn x¸c nhËn doanh nghiÖp ®· ngõng ho¹t ®éng, tr¸nh tr­êng hîp kh«ng cã c¬ quan nµo x¸c nhËn cho DN. Ngoµi ra, cÇn cho phÐp thµnh lËp c¸c c«ng ty hç trî chuyÓn ®æi së h÷u vµ mua b¸n nî ®Ó gióp doanh nghiÖp chñ ®éng xö lý c¸c kho¶n nî ph¶i thu ngay trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh. §iÒu nµy rÊt cÇn thiÕt ®Ó x¸c ®Þnh tµi s¶n doanh nghiÖp tr­íc CPH theo h­íng tiÕp nhËn, qu¶n lý, khai th¸c vµ tæ chøc b¸n ®Êu gi¸ nh÷ng lo¹i tµi s¶n kh«ng ®­a vµo gi¸ trÞ doanh nghiÖp chuyÓn ®æi së h÷u. Nh÷ng gi¶i ph¸p nªu trªn nh»m môc tiªu lµ t¹o cho CTCP chuyÓn ®æi tõ DNNN sù râ rµng, minh b¹ch vÒ vèn, cã mét ®iÓm xuÊt ph¸t víi ®Çy ®ñ nh÷ng g× cÇn cã cho mét CTCP theo ®óng nghÜa. 3.2.1.2. Cô thÓ hãa vµ ph©n ®Þnh râ rµng h¬n vÒ ph­¬ng thøc, lé tr×nh vµ tr¸ch nhiÖm thùc hiÖn Ph­¬ng thøc, lé tr×nh CPH DNNN lµ vÊn ®Ò lín, cã ¶nh h­ëng ®Õn tiÕn ®é CPH DNNN. V× vËy, cÇn qui ®Þnh râ tr¸ch nhiÖm cña c¬ quan qu¶n lý cã liªn quan còng nh­ l·nh ®¹o DN trong tr­êng hîp chËm CPH, g¾n tr¸ch nhiÖm hµnh chÝnh cña ng­êi l·nh ®¹o c¸c Bé, ngµnh, ®Þa ph­¬ng, l·nh ®¹o DN víi kÕt qu¶ s¾p xÕp vµ CPH ë ®¬n vÞ m×nh theo lé tr×nh ®· ®­îc Thñ t­íng ChÝnh phñ phª duyÖt. C¸c cÊp trªn qu¶n lý DN ph¶i chÞu tr¸ch nhiÖm tr­íc ph¸p luËt ®èi víi c¸c quyÕt ®Þnh cña m×nh nÕu quyÕt ®Þnh ®ã sai hoÆc chËm chÔ, lµm thiÖt h¹i lîi Ých cña DN vµ còng lµ lîi Ých chung cña x· héi. §iÒu 9 NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP vµ kho¶n 4 §iÒu 19 NghÞ ®Þnh 69/2002/N§-CP qui ®Þnh doanh nghiÖp ph¶i b¸o c¸o c¬ quan nhµ n­íc cã thÈm quyÒn quyÕt ®Þnh gi¸ trÞ doanh nghiÖp. Tuy nhiªn l¹i kh«ng qui ®Þnh thêi h¹n ph¶i tr¶ lêi cña c¸c c¬ quan nµy. Thùc tÕ lµ v× ch­a cã quy ®Þnh nªn khi gÆp t×nh huèng khã kh¨n th× DN ph¶i mét m×nh høng chÞu, mÆc dï DN kh«ng tù quyÕt ®Þnh ®­îc c¸c t×nh huèng ®ã. Bªn c¹nh ®ã, cÇn qui ®Þnh cô thÓ tr¸ch nhiÖm cña l·nh ®¹o DN trong tr­êng hîp DN chËm CPH so víi tiÕn tr×nh ®· ®­îc phª duyÖt. §iÓm e kho¶n 1 vµ ®iÓm c kho¶n 2 §iÒu 40 NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP ®· bæ sung tr¸ch nhiÖm cña c¸c Bé, UBND tØnh, thµnh phè trôc thuéc Trung ­¬ng, Héi ®ång Qu¶n trÞ Tæng c«ng ty nhµ n­íc trong tr­êng hîp kh«ng thùc hiÖn ph­¬ng ¸n CPH ®· ®­îc phª duyÖt. Theo ®ã th× Thñ tr­ëng c¸c c¬ quan qu¶n lý nhµ n­íc, H§QT Tæng c«ng ty nhµ n­íc ph¶i chÞu c¸c h×nh thøc kû luËt theo qui ®Þnh hiÖn hµnh. Tuy nhiªn, tõ tr­íc ®Õn nay ch­a cã tæ chøc, c¸ nh©n nµo ph¶i chÞu h×nh thøc kû luËt vÒ vÊn ®Ò nµy. V× vËy, cÇn qui ®Þnh râ lo¹i tr¸ch nhiÖm ph¸p lÝ ®èi víi hµnh vi nµy (tr¸ch nhiÖm hµnh chÝnh, tr¸ch nhiÖm d©n sù hay tr¸ch nhiÖm h×nh sù...). Ngoµi ra còng cÇn qui ®Þnh cô thÓ tr¸ch nhiÖm cña c¬ quan qu¶n lý nhµ n­íc trong viÖc tiÕp tôc cung cÊp th«ng tin, phæ biÕn chÝnh s¸ch, chÕ ®é cho DN sau chuyÓn ®æi, gi¶i quyÕt kÞp thêi c¸c v­íng m¾c cho DN. Hoµn thiÖn hÖ thèng c¬ quan ®¨ng ký kinh doanh vµ th«ng tin DN thuéc c¬ quan kÕ ho¹ch vµ ®Çu t­ ®Ó kÕt hîp ®¨ng ký kinh doanh ®èi víi DN sau CPH vµ cung cÊp th«ng tin cho DN sau CPH. 3.2.1.3. VÒ vÊn ®Ò ®Þnh gi¸ doanh nghiÖp CÇn bæ sung qui ®Þnh vÒ viÖc tÝnh to¸n vµ ®Þnh gi¸ tµi s¶n v« h×nh nh­ c¸c mèi quan hÖ hîp t¸c, b»ng ph¸t minh s¸ng chÕ, b¶n quyÒn, nh·n hiÖu hµng hãa vµ ®Æc biÖt lµ yÕu tè nh©n sù, ®éi ngò lao ®éng trong doanh nghiÖp cã tr×nh ®é, t©m huyÕt - “nguån vèn” chÊt x¸m cã tÝnh chÊt quyÕt ®Þnh ®Õn thµnh c«ng cña DN, quyÕt ®Þnh n¨ng suÊt lao ®éng - mét yÕu tè chi phÝ cña ®Çu vµo, ®ång thêi nã còng quyÕt ®Þnh ®Þnh ®Õn qu¸ tr×nh ®æi míi c«ng nghÖ vµ hoµn thiÖn s¶n phÈm còng nh­ kh¶ n¨ng thÝch øng cña doanh nghiÖp ®èi víi sù thay ®æi cña m«i tr­êng kinh doanh. §©y lµ nh÷ng yÕu tè t¸c ®éng ®Õn kh¶ n¨ng sinh lîi cña doanh nghiÖp. V× vËy, cÇn ®­îc quan t©m khi ®Þnh gi¸ doanh nghiÖp, tr¸nh thÊt tho¸t tµi s¶n Nhµ n­íc. VÒ viÖc x¸c ®Þnh gi¸ trÞ phÇn vèn ®Çu t­ dµi h¹n cña DN CPH t¹i DN kh¸c, NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP qui ®Þnh DN ®­îc quyÒn lùa chän viÖc kÕ thõa hoÆc kh«ng kÕ thõa. Trong tr­êng hîp doanh nghiÖp kÕ thõa th× gi¸ trÞ vèn ®Çu t­ dµi h¹n cña DN CPH t¹i c¸c DN kh¸c ®­îc ®¸nh gi¸ theo gi¸ trÞ thÞ tr­êng t¹i thêi ®iÓm ®Þnh gi¸ nh­ng kh«ng ®­îc thÊp h¬n gi¸ trÞ ghi trªn sæ s¸ch kÕ to¸n. ViÖc söa ®æi, bæ sung qui ®Þnh nµy ®­îc lý gi¶i lµ do “c¸c ho¹t ®éng liªn doanh, liªn kÕt nh÷ng n¨m ®Çu th­êng lç (theo kÕ ho¹ch), cã tr­êng hîp ®èi t¸c cè t×nh lç th«ng qua viÖc chuyÓn gi¸ ®Ó mua l¹i phÇn vèn cña DNNN” [5]. Qui ®Þnh nµy nh»m gi¶m thiÓu tæn thÊt cho Nhµ n­íc trong qu¸ tr×nh CPH DNNN nh­ng lµ phi thùc tÕ, ®i ng­îc l¹i víi nguyªn t¾c g¾n víi thÞ tr­êng trong ®Þnh gi¸ doanh nghiÖp. Bªn c¹nh ®ã, còng cã tr­êng hîp DNNN gãp vèn b»ng quyÒn sö dông ®Êt vµ mét sè DNNN giê ®©y thõa nhËn r»ng quyÒn sö dông ®Êt ®ã cã thÓ ®· ®­îc ®Þnh gi¸ qu¸ cao khi thµnh lËp liªn doanh, gãp vèn. V× vËy, viÖc x¸c ®Þnh gi¸ trÞ tµi s¶n DN cÇn ph¶i ®­îc tÝnh t¹i thêi ®iÓm x¸c ®Þnh gi¸ trÞ DN. Nh­ vËy míi chÝnh x¸c vµ lµ gi¸ trÞ thùc vµ còng chÝnh lµ t«n träng quy luËt thÞ tr­êng, quy luËt kinh tÕ. Do ®ã, viÖc ¸p ®Æt gi¸ trÞ phÇn vèn ®Çu t­ dµi h¹n vµo DN kh¸c tèi thiÓu ph¶i b»ng gi¸ trÞ ghi trªn sæ s¸ch kÕ to¸n theo qui ®Þnh ph¸p luËt hiÖn hµnh kh«ng ph¶i lµ gi¸ trÞ thùc tÕ vµ qui ®Þnh nµy míi chØ b¶o vÖ quyÒn lîi cña Nhµ n­íc. §iÒu nµy lµ kh«ng hîp lý vµ cÇn thiÕt ph¶i qui ®Þnh l¹i viÖc x¸c ®Þnh phÇn vèn nµy theo gi¸ thÞ tr­êng t¹i thêi ®iÓm ®Þnh gi¸ DN CPH. Theo quan ®iÓm cña «ng Daniel Musson, chuyªn gia vÒ DNNN, Ng©n hµng thÕ giíi t¹i ViÖt Nam vÒ vÊn ®Ò ®Þnh gi¸ th× “§Þnh gi¸ kh«ng ph¶i lµ mét m«n khoa häc chÝnh x¸c. C¸c ph­¬ng ph¸p ®Þnh gi¸ hoÆc lµ dùa trªn th«ng tin qu¸ khø, hoÆc lµ dùa trªn dù ®o¸n vÒ t­¬ng lai. Ph­¬ng ph¸p dùa trªn th«ng tin qu¸ khø cã thÓ kh«ng ph¶n ¸nh ®­îc hiÖn t¹i vµ t­¬ng lai, cßn ph­¬ng ph¸p dùa trªn suy ®o¸n vÒ t­¬ng lai th× phô thuéc vµo ®é chÝnh x¸c cña suy ®o¸n. C¸ch duy nhÊt ®Ó h¹n chÕ nh÷ng ®iÓm yÕu nµy lµ chµo b¸n trªn thÞ tr­êng c«ng khai”.[12] Ngoµi ra, cÇn bæ sung viÖc tÝnh tµi s¶n h×nh thµnh tõ quü khen th­ëng, quü phóc lîi d­íi d¹ng hiÖn vËt vµo gi¸ trÞ DN trªn c¬ së chuyÓn thµnh cæ phÇn ®Ó chia cho ng­êi lao ®éng trong DN t¹i thêi ®iÓm CPH theo thêi gian thùc tÕ ®· lµm viÖc t¹i DN. 3.2.1.4. Cô thÓ hãa qui ®Þnh vÒ quyÒn cña c¸c cæ ®«ng thiÓu sè CÇn qui ®Þnh quyÒn cña c¸c cæ ®«ng thiÓu sè trong viÖc ®Ò cö ng­êi vµo H§QT, ban KiÓm so¸t vµ quyÒn triÖu tËp §H§C§, nhÊt lµ qui ®Þnh vÒ nguyªn t¾c x¸c ®Þnh sè l­îng ng­êi mµ hä ®­îc cö, còng nh­ h×nh thøc vµ néi dung cña viÖc yªu cÇu triÖu tËp §H§C§ nh»m ®¶m b¶o c¸c quyÒn nµy cã thÓ thùc thi cã hiÖu qu¶ trong thùc tÕ. Bªn c¹nh ®ã, cÇn bæ sung c¬ chÕ uû quyÒn biÓu quyÕt nh»m t¹o ®iÒu kiÖn tËp trung l­îng phiÕu nhÊt ®Þnh cho nh÷ng quyÕt ®Þnh t¹i §H§C§ tr­íc ¸p lùc cña c¸c cæ ®«ng ®a sè. 3.2.1.5. Söa ®æi qui ®Þnh vÒ quyÒn, nghÜa vô cæ ®«ng lµ ng­êi lao ®éng, nhµ ®Çu t­ chiÕn l­îc C¸c chÝnh s¸ch ­u ®·i cho cæ ®«ng lµ ng­êi lao ®éng, cæ ®«ng chiÕn l­îc cÇn thèng nhÊt víi LuËt Doanh nghiÖp hiÖn hµnh vµ theo nguyªn t¾c thÞ tr­êng, tøc lµ cã thÓ b¸n cæ phÇn ­u ®·i nÕu hä muèn, ®Ó cæ phiÕu cã tÝnh chuyÓn ®æi. §iÒu nµy cã nghÜa lµ ng­êi lao ®éng, nhµ ®Çu t­ chiÕn l­îc cã quyÒn b¸n cæ phiÕu cña m×nh nÕu hä thÊy lîi h¬n lµ gi÷, lµ h×nh thøc ®Çu t­ linh ho¹t phï hîp víi nhu cÇu cña ng­êi lao ®éng... §iÒu nµy buéc Ban qu¶n lý doanh nghiÖp ph¶i qu¶n lý tèt còng nh­ cÇn ph¶i tuyªn truyÒn, n©ng cao nhËn thøc cña c¸c cæ ®«ng nµy. 3.2.1.6. VÒ tr¸ch nhiÖm cña doanh nghiÖp sau cæ phÇn hãa Theo qui ®Þnh t¹i §iÒu 108 LuËt Doanh nghiÖp, c¸c c«ng ty chuyÓn ®æi ®­îc h­ëng c¸c quyÒn vµ lîi Ých hîp ph¸p, chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ c¸c kho¶n nî ch­a thanh to¸n, hîp ®ång lao ®éng vµ c¸c nghÜa vô tµi s¶n kh¸c cña c«ng ty ®­îc chuyÓn ®æi. Kho¶n 2 §iÒu 8 NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP còng qui ®Þnh c«ng ty cæ phÇn ®­îc kÕ thõa mäi quyÒn lîi, nghÜa vô, tr¸ch nhiÖm cña c«ng ty nhµ n­íc tr­íc khi cæ phÇn ho¸ vµ cã c¸c quyÒn, nghÜa vô kh¸c theo quy ®Þnh cña ph¸p luËt. Qui ®Þnh nµy g©y khã kh¨n cho c¸c doanh nghiÖp CPH v× viÖc chuyÓn ®æi h×nh thøc ho¹t ®éng cña DN t­ nh©n hoµn toµn kh¸c víi DNNN CPH. Khi DNNN CPH, h×nh thøc së h÷u thay ®æi tõ së h÷u nhµ n­íc sang c¸c h×nh thøc së h÷u kh¸c (tËp thÓ, t­ nh©n...), trong ®ã nhiÒu doanh nghiÖp kh«ng cßn vèn Nhµ n­íc t¹i doanh nghiÖp. V× vËy, vÊn ®Ò nµy cÇn ph¶i ph©n biÖt lµm hai tr­êng hîp: nÕu nghÜa vô, tr¸ch nhiÖm cña c«ng ty nhµ n­íc tr­íc khi CPH ®· ®­îc tÝnh ®Õn khi x¸c ®Þnh gi¸ trÞ doanh nghiÖp th× CTCP cã thÓ kÕ thõa c¸c nghÜa vô, tr¸ch nhiÖm ®ã. Tr­êng hîp c¸c nghÜa vô, tr¸ch nhiÖm ch­a ®­îc tÝnh ®Õn khi x¸c ®Þnh gi¸ trÞ DN th× CTCP kh«ng thÓ kÕ thõa. Tøc lµ CTCP kh«ng thÓ kÕ thõa c¸c tr¸ch nhiÖm cña DNNN trong mäi tr­êng hîp. §©y lµ vÊn ®Ò nh¹y c¶m, g¾n liÒn víi lîi Ých vµ nghÜa vô cña c¸c cæ d«ng. NÕu qui ®Þnh kh«ng râ rµng sÏ g©y bÊt lîi cho c¸c cæ ®«ng khi tham gia ®Çu t­ vµo DN CPH. 3.2.1.7. Cã chÝnh s¸ch hîp lý gi÷a doanh nghiÖp nhµ n­íc vµ c¸c doanh nghiÖp thuéc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c CÇn nghiªn cøu vµ ban hµnh c¸c chÝnh s¸ch ®Ó t¹o lËp m«i tr­êng kinh doanh b×nh ®¼ng gi÷a c¸c thµnh phÇn kinh tÕ, ®Æc biÖt lµ gi÷a c¸c DN CPH vµ c¸c DNNN. Thùc hiÖn viÖc xãa bá c¸c ­u ®·i mang tÝnh chÊt bao cÊp ®èi víi DNNN nh­ cho vay chØ cÇn tÝn chÊp víi ph­¬ng ¸n ®­îc duyÖt, cho vay víi l·i suÊt ­u ®·i, cho khoanh nî, xãa nî, gi·n nî... MÆc dï NghÞ ®Þnh 187/2004/N§-CP qui ®Þnh DN CPH ®­îc tiÕp tôc vay vèn t¹i c¸c ng©n hµng, tæ chøc tÝn dông cña Nhµ n­íc theo c¬ chÕ vµ l·i suÊt nh­ ¸p dông víi c¸c DNNN. Tuy nhiªn trªn thùc tÕ c¸c nhµ cung cÊp tÝn dông ®Òu khèng chÕ møc tÝn dông thÊp h¬n rÊt nhiÒu so víi tr­íc ®©y. C¸c hîp ®ång tÝn dông ®Òu ph¶i chuyÓn tõ mèi quan hÖ tÝn chÊp sang thÕ chÊp b»ng tµi s¶n b¶o ®¶m. Do ®ã, cÇn hoµn thiÖn khu«n khæ ph¸p lý trªn c¬ së ban hµnh míi hoÆc bæ sung söa ®æi mét sè luËt nh­: LuËt Doanh nghiÖp, LuËt TÝn dông ng©n hµng... ®Ó tõng b­íc vµ tiÕn tíi xãa bá hoµn toµn sù kh¸c biÖt vÒ ®èi xö trong ho¹t ®éng kinh doanh ®èi víi c¸c lo¹i h×nh doanh nghiÖp, khuyÕn khÝch DN n©ng cao hiÖu qu¶, søc c¹nh tranh. 3.2.1.8. Hoµn thiÖn qui ®Þnh ph¸p luËt nh»m thóc ®Èy cæ phÇn hãa g¾n víi niªm yÕt trªn thÞ tr­êng chøng kho¸n ThÞ tr­êng chøng kho¸n ë n­íc ta ®· ra ®êi nh­ng cßn Ýt t¸c ®éng tíi ch­¬ng tr×nh CPH. Trong khi ®ã, phÇn lín c¸c DN CPH nãi chung còng nh­ doanh nghiÖp d­îc CPH nãi riªng còng l¹i “thê ¬” víi thÞ tr­êng chøng kho¸n. Cho ®Õn nay, ch­a cã doanh nghiÖp d­îc CPH nµo tham gia vµo thÞ tr­êng chøng kho¸n. §Ó th¸o gì nh÷ng v­íng m¾c tõ c¶ hai phÝa, cÇn thùc hiÖn c¸c biÖn ph¸p: - CÇn cã c¸c møc ­u ®·i vÒ thuÕ ®èi víi doanh nghiÖp CPH tham gia niªm yÕt trªn thÞ tr­êng chøng kho¸n ®Ó thóc ®Èy viÖc niªm yÕt trªn thÞ tr­êng chøng kho¸n. ViÖc thu hót ®­îc rÊt Ýt DN niªm yÕt lµ do DN ch­a thÊy nh÷ng lîi Ých mµ TTCK mang l¹i lµ hÊp dÉn. Møc ­u ®·i gi¶m 50% thuÕ thu nhËp DN trong 2 n¨m theo qui ®Þnh hiÖn hµnh lµ kh«ng lín, kh«ng ®ñ hÊp dÉn doanh nghiÖp. - Cã chÕ tµi ®Ó CTCP c«ng khai hãa th«ng tin tµi chÝnh, bao gåm néi dung, h×nh thøc c«ng khai còng nh­ thêi gian c«ng khai. Sè liÖu c«ng khai ph¶i ®­îc c¬ quan kiÓm to¸n x¸c nhËn. - Thµnh lËp c«ng ty t­ vÊn ®Çu t­ chøng kho¸n gióp c¸c c«ng ty vµ ng­êi d©n cã vèn nhµn rçi song Ýt hiÓu biÕt vÒ thÞ tr­êng chøng kho¸n còng cã thÓ tham gia ®­îc. - Mét trong nhiÒu nguyªn nh©n khiÕn doanh nghiÖp d­îc ch­a tham gia vµo thÞ tr­êng chøng kho¸n lµ kh«ng ®ñ ®iÒu kiÖn ®Ó tham gia, trong ®ã ®iÒu kiÖn ph¶i cã Ýt nhÊt 50 cæ ®«ng ngoµi doanh nghiÖp n¾m gi÷ 20% vèn cña doanh nghiÖp. Trong khi ®ã, tû lÖ phÇn vèn cña Nhµ n­íc trong doanh nghiÖp d­îc lµ cßn kh¸ cao. V× vËy trong giai ®o¹n tíi, cÇn cã c¬ chÕ gi¶m dÇn vèn Nhµ n­íc trong c¸c doanh nghiÖp d­îc mµ Nhµ n­íc kh«ng cÇn thiÕt ph¶i n¾m gi÷ tû lÖ cæ phÇn chi phèi hoÆc gi÷ cæ phÇn lín. Tr­íc m¾t, cÇn b¸n toµn bé phÇn vèn Nhµ n­íc t¹i c¸c doanh nghiÖp d­îc CPH cã vèn d­íi 01 tû ®ång, tiÕn tíi b¸n toµn bé phÇn vèn nhµ n­íc t¹i c¸c doanh nghiÖp d­îc CPH mµ Nhµ n­íc kh«ng cÇn thiÕt gi÷ cæ phÇn. 3.2.2. Hoµn thiÖn qui ®Þnh ph¸p luËt thóc ®Èy cæ phÇn hãa doanh nghiÖp d­îc nhµ n­íc nãi riªng 3.2.2.1. Kh«ng ph©n biÖt ®iÒu kiÖn kinh doanh thuèc gi÷a c¸c thµnh phÇn kinh tÕ §èi víi c¸c doanh nghiÖp d­îc, cÇn cã qui ®Þnh thèng nhÊt, b×nh ®¼ng, kh«ng ph©n biÖt ®èi xö gi÷a c¸c thµnh phÇn kinh tÕ trong viÖc qui ®Þnh c¸c ®iÒu kiÖn kinh doanh thuèc. MÆc dï LuËt D­îc ®· ®­îc Quèc héi th«ng qua ngµy 14/06/2005 vµ cã hiÖu lùc kÓ tõ ngµy 01/10/2005 trong ®ã ®iÒu chØnh ho¹t ®éng ®èi víi c¶ DNDNN lÉn c¸c doanh nghiÖp d­îc thuéc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c theo nh÷ng qui ®Þnh chung, thèng nhÊt, nh­ng viÖc thùc hiÖn LuËt vµ ®­a LuËt vµo cuéc sèng l¹i phô thuéc rÊt nhiÒu vµo c¸c v¨n b¶n h­íng dÉn LuËt. V× vËy, ChÝnh phñ, Bé Y tÕ cÇn khÈn tr­¬ng ban hµnh c¸c v¨n b¶n h­íng dÉn LuËt D­îc, ®Æc biÖt lµ vÒ vÊn ®Ò ®iÒu kiÖn kinh doanh thuèc ®Ó cã c¬ së ph¸p lÝ thùc hiÖn. Bé Y tÕ ®· tr×nh ChÝnh phñ dù th¶o NghÞ ®Þnh qui ®Þnh chi tiÕt thi hµnh mét sè ®iÒu cña LuËt D­îc t¹i Tê tr×nh ChÝnh phñ sè 7721/TTr-BYT ngµy 26/09/2005, nh­ng cho ®Õn nay NghÞ ®Þnh nµy vÉn ch­a ®­îc ban hµnh. Bªn c¹nh ®ã, Bé Y tÕ cÇn khÈn tr­¬ng söa ®æi, bæ sung, ban hµnh míi c¸c v¨n b¶n h­íng dÉn mµ LuËt D­îc giao nh­: c¸c bé tiªu chuÈn thùc hµnh tèt, danh môc vµ quy chÕ qu¶n lý c¸c d­îc liÖu cã chøa chÊt ®éc, chÊt g©y nghiÖn, chÊt h­íng t©m thÇn, tiÒn chÊt, quy chÕ ®¨ng ký thuèc, quy chÕ thö l©m sµng... ®Ó cã c¬ së ph¸p lý thùc hiÖn thèng nhÊt trong c¸c lo¹i h×nh doanh nghiÖp thuéc mäi h×nh thøc së h÷u. Ngoµi ra, Bé Y tÕ cÇn söa ®æi, bæ sung mét sè qui chÕ ®iÒu chØnh ho¹t ®éng kinh doanh thuèc g©y nghiÖn, thuèc h­íng t©m thÇn vµ tiÒn chÊt lµm thuèc theo h­íng qui ®Þnh c¸c tiªu chuÈn, ®iÒu kiÖn kinh doanh c¸c mÆt hµng thuèc nµy ¸p dông chung cho c¸c doanh nghiÖp d­îc thuéc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ. BÊt kÓ lµ nhµ n­íc hay t­ nh©n, DN nµo ®¸p øng ®­îc c¸c tiªu chuÈn, ®iÒu kiÖn qui ®Þnh th× ®Òu ®­îc phÐp kinh doanh thuèc ®ã, chø kh«ng chØ dµnh riªng cho doanh nghiÖp d­îc thuéc khu vùc nhµ n­íc ®­îc phÐp kinh doanh mÆt hµng thuèc nµy. 3.2.2.2. CÇn söa ®æi NghÞ ®Þnh vÒ thanh tra trong lÜnh vùc y tÕ ®èi víi viÖc qui ®Þnh thanh tra hµnh chÝnh doanh nghiÖp d­îc nhµ n­íc ®· cæ phÇn hãa Tr­íc ®©y, khi cßn lµ DNNN, thuéc sù qu¶n lý cña c¬ quan chñ qu¶n, doanh nghiÖp chÞu sù thanh tra, kiÓm tra viÖc thùc hiÖn chÝnh s¸ch, ph¸p luËt, tæ chøc nh©n sù, ho¹t ®éng kinh doanh vµ thùc hiÖn nhiÖm vô cña c¸c c¬ quan qu¶n lý m×nh. Tuy nhiªn, khi chuyÓn ®æi h×nh thøc sang c«ng ty cæ phÇn, doanh nghiÖp CPH ho¹t ®éng nh­ c¸c doanh nghiÖp thuéc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c. V× vËy, thanh tra y tÕ chØ cã thÓ thanh tra ®èi víi c¸c ho¹t ®éng chuyªn m«n cña doanh nghiÖp chø kh«ng thanh tra vÒ tæ chøc néi bé doanh nghiÖp còng nh­ lµ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp nh­ tr­íc ®©y. Do ®ã, cÇn qui ®Þnh râ vÊn ®Ò nµy trong NghÞ ®Þnh vÒ thanh tra trong lÜnh vùc y tÕ. 3.2.2.3. CÇn cã c¬ chÕ, chÝnh s¸ch ®Ó cã thÓ thùc hiÖn ®­îc nhiÖm vô x· héi cña ngµnh d­îc §Ó cã thÓ thùc hiÖn ®­îc nhiÖm vô x· héi cña ngµnh d­îc sau CPH DNDNN, cÇn cã sù hç trî vÒ c¬ chÕ, chÝnh s¸ch cña Nhµ n­íc cho ngµnh d­îc. §ã lµ: - MiÔn gi¶m thuÕ, cho vay víi l·i suÊt thÊp vµ c¸c ­u ®·i kh¸c ®èi víi c¸c doanh nghiÖp d­îc ®Çu t­ trang thiÕt bÞ, c«ng nghÖ tiªn tiÕn s¶n xuÊt nguyªn liÖu lµm thuèc, s¶n xuÊt, kinh doanh thuèc thiÕt yÕu nh»m b¶o ®¶m ®¸p øng ®­îc 60% nhu cÇu thuèc trong n­íc ®Õn 2010; 100% DN s¶n xuÊt thuèc thµnh phÈm ®¹t tiªu chuÈn GMP cña Tæ chøc y tÕ thÕ giíi; 100% c¬ së kiÓm nghiÖm thuèc ®¹t GLP cña Tæ chøc Y tÕ thÕ giíi; 100% DN nhËp khÈu vµ l­u th«ng thuèc cã qui m« lín ®¹t tiªu chuÈn GSP. - CÊp kinh phÝ cho nhiÖm vô dù tr÷ l­u th«ng thuèc theo danh môc thuèc do Bé tr­ëng Bé Y tÕ qui ®Þnh vµ l­îng kinh phÝ theo tõng thêi kú do liªn Bé Tµi chÝnh vµ Y tÕ thèng nhÊt ®Ó phôc vô trong tr­êng hîp cã dÞch bÖnh, thiªn tai, b×nh æn gi¸ vµ mét sè nhiÖm vô c«ng Ých kh¸c cña ngµnh d­îc. - Hç trî vÒ thuèc b»ng nh÷ng h×nh thøc thÝch hîp cho c¸c ®èi t­îng thuéc diÖn chÝnh s¸ch, vïng ®ång bµo d©n téc thiÓu sè, vïng cã ®iÒu kiÖn kinh tÕ - x· héi ®Æc biÖt khã kh¨n, vïng cã ®iÒu kiÖn kinh tÕ - x· héi khã kh¨n; - H¹ bít c¸c tiªu chuÈn, ®iÒu kiÖn kinh doanh thuèc ë c¸c vïng xa, vïng s©u, phï hîp víi ®iÒu kiÖn kinh tÕ - x· héi, thùc tr¹ng ®éi ngò c¸n bé y tÕ vµ nhu cÇu kh¸m, ch÷a bÖnh cña nh©n d©n trong tõng giai ®o¹n. 3.2.2.4. X©y dùng kÞp thêi kÕ ho¹ch s¾p xÕp, ®æi míi doanh nghiÖp d­îc nhµ n­íc trong thêi gian tíi Bé Y tÕ vµ c¸c ®Þa ph­¬ng mµ DNDNN ch­a CPH ph¶i x©y dùng kÕ ho¹ch thùc hiÖn CPH vÒ danh s¸ch c¸c DNDNN sÏ CPH, tiÕn ®é vÒ thêi gian, c¸c b­íc thùc hiÖn vµ ph©n c«ng tr¸ch nhiÖm theo dâi chØ ®¹o. Cã nh­ vËy míi cã thÓ phÇn nµo kh¾c phôc ®­îc t×nh tr¹ng chËm chÔ trong viÖc tiÕn hµnh CPH DNDNN. Ph­¬ng ¸n tæng thÓ s¾p xÕp, ®æi míi DNNN thuéc Bé Y tÕ giai ®o¹n 2003- 2005 ®Õn nay ®· ®i ®Õn giai ®o¹n kÕt thóc. V× vËy, ®Ó cã c¬ së cho viÖc s¾p xÕp, ®æi míi DNDNN trong thêi gian tíi, Bé Y tÕ cÇn khÈn tr­¬ng x©y dùng §Ò ¸n tæng thÓ s¾p xÕp DNNN thuéc Bé Y tÕ trong giai ®o¹n tiÕp theo. §èi víi lÜnh vùc d­îc, cô thÓ lµ: - Tõ 2006 - 2007, thùc hiÖn CPH tiÕp 03 doanh nghiÖp gåm XÝ nghiÖp D­îc phÈm Trung ­¬ng 1, XÝ nghiÖp D­îc phÈm Trung ­¬ng 5, XÝ nghiÖp D­îc phÈm Trung ­¬ng 25. - S¾p xÕp c¸c ®¬n vÞ h¹ch to¸n phô thuéc cña Tæng c«ng ty theo h­íng khuyÕn khÝch, t¹o ®iÒu kiÖn ®Ó c¸c ®¬n vÞ nµy lùa chän ph­¬ng ¸n CPH nh»m ph¸t huy c¸c tiÒm n¨ng cña ®¬n vÞ; - ChuyÓn ®æi c¸c DNNN thuéc diÖn Nhµ n­íc gi÷ 100% vèn sang ho¹t ®éng theo m« h×nh c«ng ty TNHH mét thµnh viªn gåm C«ng ty D­îc phÈrm Trung ­¬ng 1, C«ng ty D­îc phÈm Trung ­¬ng 2 vµ C«ng ty D­îc Trung ­¬ng 3 §µ N½ng; - Thµnh lËp C«ng ty d­îc cã qui m« lín theo h×nh thøc c«ng ty mÑ - con, trong ®ã lùa chän mét c«ng ty thµnh viªn ®éc lËp cña Tæng c«ng ty lµm nßng cèt cïng V¨n phßng Tæng c«ng ty h×nh thµnh mét c«ng ty mÑ, con lµ c¸c doanh nghiÖp 100% vèn nhµ n­íc chuyÓn ®æi thµnh c«ng ty TNHH mét thµnh viªn vµ c¸c CTCP cã vèn gãp chi phèi cña Nhµ n­íc. C¸c c«ng ty liªn kÕt lµ c¸c CTCP cã vèn gãp cña nhµ n­íc (kh«ng chi phèi) gåm nh÷ng DN ®· CPH vµ nh÷ng DN ®ang vµ sÏ CPH vµ c¸c c«ng ty liªn kÕt kh¸c theo sù tù nguyÖn. KÕt luËn Cho ®Õn nay, tiÕn tr×nh CPH DNNN nãi chung còng nh­ CPH DNDNN nãi riªng ®· ®¹t ®­îc nh÷ng thµnh c«ng nhÊt ®Þnh, ®· kh¼ng ®Þnh chñ tr­¬ng CPH cña §¶ng vµ Nhµ n­íc ta lµ ®óng ®¾n vµ lµ gi¶i ph¸p quan träng trong viÖc s¾p xÕp, ®æi míi, ph¸t triÓn vµ n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng cña c¸c DNNN. §©y còng lµ mét gi¶i ph¸p rÊt quan träng c¬ cÊu l¹i vµ n©ng cao hiÖu qu¶ cña nÒn knh tÕ. V× vËy, cÇn tiÕp tôc ®Èy m¹nh viÖc CPH mét c¸ch kiªn quyÕt vµ døt kho¸t, trªn c¬ së ®ã, ph¸t huy tÝnh n¨ng ®éng vµ thóc ®Èy sù ph¸t triÓn cña c¸c thµnh phÇn kinh tÕ, nh»m b¶o ®¶m t¨ng tr­ëng kinh tÕ víi nhÞp ®é cao vµ æn ®Þnh, c¶i thiÖn tõng b­íc ®êi sèng nh©n d©n, thùc hiÖn th¾ng lîi c«ng nghiÖp hãa, hiÖn ®¹i hãa. Tuy nhiªn, qu¸ tr×nh CPH DNNN vÉn cßn béc lé nhiÒu thiÕu sãt, bÊt cËp mµ mét trong nh÷ng nguyªn nh©n cña nã lµ hÖ thèng ph¸p luËt vÒ CPH DNNN vµ ph¸p luËt liªn quan ®Õn ho¹t ®éng cña DN sau CPH vÉn ch­a ®­îc hoµn thiÖn vµ cßn nhiÒu v­íng m¾c khi thùc hiÖn. Do ®ã cã ¶nh h­ëng nhÊt ®Þnh tíi tiÕn tr×nh CPH DNNN. ChÝnh v× vËy, t¸c gi¶ ®· lùa chän ®Ò tµi “Hoµn thiÖn qui ®Þnh ph¸p luËt vÒ cæ phÇn hãa doanh nghiÖp nhµ n­íc tõ thùc tiÔn ngµnh d­îc” víi mong muèn ®­îc ®ãng gãp mét phÇn nhá bÐ vµo viÖc nghiªn cøu chñ tr­¬ng cña §¶ng vµ Nhµ n­íc vÒ CPH DNNN. Trªn c¬ së nghiªn cøu qui ®Þnh ph¸p luËt vÒ CPH DNNN vµ qui ®Þnh ph¸p luËt ®iÒu chØnh ho¹t ®éng cña DN sau CPH còng nh­ thùc tiÔn ¸p dông c¸c qui ®Þnh ph¸p luËt nµy trong ngµnh d­îc, luËn v¨n ®· t×m ra c¸c khã kh¨n, v­íng m¾c cÇn kh¾c phôc vµ tõ ®ã ®Ò ra mét sè gi¶i ph¸p ph¸p lý nh»m thóc ®Èy qu¸ tr×nh CPH DNNN nãi chung còng nh­ DNDNN nãi riªng. C¸c gi¶i ph¸p nµy cÇn ®­îc sö dông kÕt hîp víi nhau mét c¸ch hîp lý cïng víi sù cè g¾ng nç lùc tõ phÝa Nhµ n­íc, c¸c Bé, ngµnh, doanh nghiÖp, c¸c nhµ ®Çu t­ vµ sù ñng hé cña quÇn chóng nh©n d©n. Cã nh­ vËy CPH DNNN nãi chung vµ CPH DNDNN nãi riªng míi ®i ®Õn thµnh c«ng vµ ®¹t ®­îc môc tiªu ®Ò ra.

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docHoàn thiện qui định pháp luật về CPH DNNN từ thực tiễn ngành dược.doc
Luận văn liên quan