Một số vấn đề kinh tế thị trường định hướng xà hội chủ nghĩa ở Việt Nam

Mở bài Sau 15 năm thực hiện đường lối đổi mới của Đảng , bằng sự nỗ lực sáng tạo của quần chúng , các nghành, các cấp, chúng ta đã vượt qua được khủng hoảng, đạt được những thành tựu to lớn và rất quan trọng trong hoạt động thực tiễn trên nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội: kinh tế tăng trưởng nhanh, chính trị ổn định, mở rộng quan hệ kinh tế đối ngoại và chủ động hội nhập kinh tế quốc tế, tận dụng nguồn vốn và công nghệ, phát huy nội lực đất nước, đẩy mạnh công nghiệp hoá-hiện đại hoá, bộ mặt kinh tế-xã hội thay da đổi thịt từng ngày, đời sống đại bộ phận nhân dân được cải thiện rõ nét. Trong quá trình đổi mới, một trong những vấn đề tư duy lý luận cốt lõi thuộc về đường lối là sự chuyển đổi từ nền kinh tế tập trung quan liêu bao cấp sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Với mong muốn tìm hiểu các vấn đề khi xây dựng và phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam như: vì sao chúng ta phải phát triển kinh tế thị trường, mục đích phát triển kinh tế thị trường là gì, những đặc điểm và thực trạng kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta . Vì vậy em đã chọn đề tài “Một số vấn đề kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam”

doc21 trang | Chia sẻ: lvcdongnoi | Ngày: 29/01/2013 | Lượt xem: 1526 | Lượt tải: 1download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Một số vấn đề kinh tế thị trường định hướng xà hội chủ nghĩa ở Việt Nam, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
Më bµi Sau 15 n¨m thùc hiÖn ®­êng lèi ®æi míi cña §¶ng , b»ng sù nç lùc s¸ng t¹o cña quÇn chóng , c¸c nghµnh, c¸c cÊp, chóng ta ®· v­ît qua ®­îc khñng ho¶ng, ®¹t ®­îc nh÷ng thµnh tùu to lín vµ rÊt quan träng trong ho¹t ®éng thùc tiÔn trªn nhiÒu lÜnh vùc cña ®êi sèng x· héi: kinh tÕ t¨ng tr­ëng nhanh, chÝnh trÞ æn ®Þnh, më réng quan hÖ kinh tÕ ®èi ngo¹i vµ chñ ®éng héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ, tËn dông nguån vèn vµ c«ng nghÖ, ph¸t huy néi lùc ®Êt n­íc, ®Èy m¹nh c«ng nghiÖp ho¸-hiÖn ®¹i ho¸, bé mÆt kinh tÕ-x· héi thay da ®æi thÞt tõng ngµy, ®êi sèng ®¹i bé phËn nh©n d©n ®­îc c¶i thiÖn râ nÐt. Trong qu¸ tr×nh ®æi míi, mét trong nh÷ng vÊn ®Ò t­ duy lý luËn cèt lâi thuéc vÒ ®­êng lèi lµ sù chuyÓn ®æi tõ nÒn kinh tÕ tËp trung quan liªu bao cÊp sang nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa. Víi mong muèn t×m hiÓu c¸c vÊn ®Ò khi x©y dùng vµ ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë ViÖt Nam nh­: v× sao chóng ta ph¶i ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng, môc ®Ých ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng lµ g×, nh÷ng ®Æc ®iÓm vµ thùc tr¹ng kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë n­íc ta... V× vËy em ®· chän ®Ò tµi “Mét sè vÊn ®Ò kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë ViÖt Nam” I Kh¸i niÖm kinh tÕ thÞ tr­êng. Kinh tÕ thÞ tr­êng lµ mét kiÓu tæ chøc kinh tÕ-x· héi.Trong ®ã tõ s¶n xuÊt ®Õn tiªu dïng ®Òu th«ng qua thÞ tr­êng. Lµ mét h×nh thøc ph¸t triÓn cao cña kinh tÕ hµng ho¸ trong ®ã c¸c quan hÖ kinh tÕ ®Òu ®­îc tiÒn tÖ ho¸. Kinh tÕ hµng ho¸ vËn ®«ng theo c¬ chÕ thÞ tr­êng II. Sù cÇn thiÕt kh¸ch quan ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa. Kinh tÕ hµng ho¸ vËn hµnh theo c¬ chÕ thÞ tr­êng ph¸t triÓn tõ s¬ khai ®Õn hiÖn ®¹i lµ mét c«ng tr×nh s¸ng t¹o cña loµi ng­êi trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt vµ trao ®æi. Tr­íc ®©y cã quan niÖm cho r»ng kinh tÕ hµng ho¸ lµ s¶n phÈm riªng cã cña chñ nghÜa t­ b¶n.§©y lµ quan ®iÓm sai.Tõ ®ã kinh tÕ x· héi chñ nghÜa vËn hµnh theo c¬ chÕ tËp trung ,quan liªu bao cÊp ,lµm cho nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn tr× trÖ,lµ mét trong nh÷ng nguyªn nh©n lµm cho chñ nghÜa x· héi khñng ho¶ng. §ã lµ tr×nh ®é v¨n minh mµ nh©n lo¹i ®· ®¹t ®­îc, chø kh«ng ph¶i lµ ph¸t minh cña chñ nghÜa t­ b¶n. NÒn kinh tÕ hµng ho¸ vËn hµnh theo c¬ chÕ thÞ tr­êng trªn thùc tÕ ®· tá râ nhiÒu lîi thÕ nh­ng ®ång thêi còng béc lé nh÷ng khuyÕt tËt cÇn kh¾c phôc. Nhê cã c¬ chÕ thÞ tr­êng, viÖc ph©n bæ vµ sö dông c¸c nguån lùc cña nÒn kinh tÕ ®· cã hiÖu qu¶ h¬n. §éng lùc lîi Ých kinhtÕ ®· ph¸t huy t¸c dông m¹nh h¬n, c¬ chÕ qu¶n lý míi ®· ®­îc vËn hµnh vµ ngµy cµng tham gia ®Çy ®ñ h¬n ph©n c«ng lao ®éng ë trong n­íc vµ quèc tÕ. Chinh s¸ch ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ hµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn vËn hµnh theo c¬ chÕ thÞ tr­êng kh«ng nh÷ng kh«ng lµm h¹n chÕ kh¶ n¨ng thu hót, ®Çu t­ x©y dùng ®Êt n­íc, mµ cßn thùc hiÖn chÝnh s¸ch ®¹i ®oµn kÕt toµn d©n, ph¸t huy néi lùc g¾n víi khai th¸c cao nhÊt nguån lùc bªn ngoµi, kÕt hîp søc m¹nh d©n téc víi søc m¹nh thêi ®¹i ®­a ®Êt n­íc ta v÷ng b­íc ®i lªn. Tr­íc nh÷ng lîi Ých ®ã§¶ng vµ nhµ n­íc ta chñ tr­¬ng chuyÓn tõ nÒn kinh tÕ hµnh chÝnh, quan liªu, bao cÊp sang nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng bÊt k×, mµ lµ mét nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa. VÒ thùc chÊt ë ®ã võa kÕ thõa nh÷ng thµnh tùu tiÕn bé trong lÞch sö ph¸t triÓn nh©n lo¹i mµ ®Ønh cao lµ chñ nghÜa t­ b¶n, võa g¾n liÒn víi môc tiªu cña chñ nghÜa x· héi. Nhê sö dông triÖt ®Ó kinh tÕ thÞ tr­êng nªn chñ nghÜa t­ b¶n ®· ®¹t ®­îc nh÷ng thµnh tùu vÒ kinh tÕ- x· héi, ph¸t triÓn lùc l­îng s¶n xuÊt vµ n©ng cao n¨ng suÊt lao ®éng x· héi. Nhê sö dông kinh tÕ thÞ tr­êng, qu¶n lÝ x· héi d­íi chñ nghÜa t­ b¶n ®· ®¹t ®­îc nh÷ng thµnh qu¶ v¨n minh hµnh chÝnh, v¨n minh c«ng nghiÖp, v¨n minh trÝ tuÖ... V× vËy chñ nghÜa x· héi còng ph¶i biÕt kÕ thõa vµ sö dông c¸c ­u ®iÓm cña kinh tÕ thÞ tr­êng, lo¹i bá nh÷ng khuyÕt tËt cña nã ®Ó x©y dùng thµnh c«ng chñ nghÜa x· héi. Ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng cã vai trß quan träng. §èi víi n­íc ta muèn chuyÓn tõ nÒn kinh tÕ cßn kÐm ph¸t triÓn lªn s¶n xuÊt lín x· héi chñ nghÜa th× kh«ng cßn con ®­êng nµo kh¸c lµ ph¶i ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng. Kinh tÕ thÞ tr­êng kh¾c phôc ®­îc kinh tÕ tù nhiªn tù cÊp tù tóc, ®Èy m¹nh ph©n c«ng lao ®éng x· héi ph¸t triÓn ngµnh nghÒ, t¹o viÖc lµm cho ng­êi lao ®éng, khuyÕn khÝch øng dông c«ng nghÖ- kÜ thuËt míi nh»m t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, t¨ng sè l­îng, chñng lo¹i, hµng ho¸, dÞch vô, thóc ®Èy tÝch tô tËp trung s¶n suÊt, më réng giao l­u kinh tÕ gi÷a c¸c ®Þa ph­¬ng, c¸c vïng l·nh thæ, thóc ®Èy viÖc ph¸t huy tÝnh n¨ng ®éng s¸ng t¹o cña mçi ng­êi lao ®éng, mçi ®¬n vÞ kinh tÕ ®«ng thêi t¹o ra c¬ chÕ ph©n bæ vµ sö dông c¸c nguån lùc cña x· héi hîp lý, tiÕt kiÖm. V× vËy ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng ®­îc coi lµ chiÕc ®ßn xeo ®Ó x©y dùng chñ nghÜa x· héi , lµ ph­¬ng tiÖn kh¸ch quan ®Ó x· héi ho¸ x· héi chñ nghÜa . MÆt kh¸c chóng ta cÇn ph¶i n¾m lÊy vai trß to lín cña kinh tÕ thÞ tr­êng ®Ó ®­a nÒn kinh tÕ tho¸t khái t×nh tr¹ng tr× trÖ, kÐm ph¸t triÓn. N¾m b¾t vµ h¹n chÕ nh÷ng mÆt tiªu cùc, mÆt tr¸i, khuyÕt tËt cña kinh tÕ thÞ tr­êng. Bëi v× kinh tÕ thÞ tr­êng thóc ®Èy t¨ng tr­ëng vµ ph¸t triÓn kinh tÕ trªn c¬ së kh¬i dËy nguån tiÒm n¨ng, søc s¸ng t¹o cña nh©n d©n ta ®Ó s¶n xuÊt vµ n©ng cao ®êi sèng nh©n d©n. Sù ph©n c«ng lao ®éng x· héi ngµy cµng ph¸t triÓn sù chuyªn m«n ho¸ ngµy cµng s©u tiÕn tíi sù ph©n c«ng vµ hîp t¸c quèc tÕ. Trong khi ®ã n­íc ta chuyÓn sang chñ nghÜa x· héi tõ ®iÓm xuÊt ph¸t thÊp, kinh tÕ x· héi cßn nghÌo nµn l¹c hËu ch­a cã c¬ së ®Ó ®¶m b¶o thùc hiÖn thµnh c«ng chñ nghÜa x· héi. Kinh tÕ thÞ tr­êng cßn lµ sù tån t¹i cña nh÷ng chñ thÓ kinh tÕ ®éc lËp tù chñ trong s¶n xuÊt kinh doanh cã lîi Ých riªng ®Ó hä cã quyÒn ra quyÕt ®Þnh phi tËp trung ho¸. V× vËy trong ®iÒu kiÖn chÕ ®é c«ng h÷u x· héi chñ nghÜa còng cã thÓ thùc hiÖn ®­îc thÓ chÕ kinh tÕ thÞ tr­êng. Tr­íc ®Ëy cã quan niÖm cho r»ng kinh tÕ thÞ tr­êng vµ chñ nghÜa x· héi kh«ng thÓ dung hîp víi nhau, chóng lµ nh÷ng thùc thÓ x· héi tuyÖt ®èi lo¹i bá lÉn nhau. §· lµ chñ nghÜa x· héi th× kh«ng thÓ lµ kinh tÕ thÞ tr­êng. Hä cho r»ng kinh tÕ thÞ tr­êng lµ chñ nghÜa t­ b¶n vµ khi ®­a ra ®ßi hái trong hai ®iÒu kiÖn ph¶i chän lÊy mét. Hä hi väng r»ng tr­íc sù n¨ng ®éng hÊp dÉn cña kinh tÕ thÞ tr­êng so víi kinh tÕ bao cÊp nh©n d©n sÏ chän chñ nghÜa t­ b¶n nh­ng hä ®· sai kinh tÕ thÞ tr­êng cã c¶ mÆt tÝch cùc vµ mÆt tiªu cùc, nã nh­ “ con dao hai l­ìi” trong tiÕn tr×nh x©y dùng chñ nghÜa x· héi. Kinh tÕ thÞ tr­êng lµ con ®­êng dÉn tíi giµu cã, v¨n minh, lµ b¹n ®ång hµnh cña chñ nghÜa x· héi, nh­ng nã còng cã thÓ dÉn ®Õn chÖch h­íng x· héi chñ nghÜa, tù ph¸t ®i theo con ®­êng t­ b¶n chñ nghÜa tr¸i víi môc tiªu mµ §¶ng, B¸c Hå vµ nh©n d©n ®· chän. V× vËy cÇn ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa cho kinh tÕ thÞ tr­êng ®Ó kinh tÕ thÞ tr­êng ph¸t triÓn phôc vô cho x©y dùng thµnh c«ng chñ nghÜa x· héi. III. Nh÷ng ®Æc ®iÓm c¬ b¶n cña kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë ViÖt Nam. 1. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa lµ sù kÕt hîp gi÷a c¸i chung vµ c¸i ®Æc tr­ng. 1.1. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë ViÖt Nam mang nh÷ng ®Æc tÝnh chung cña kinh tÕ thÞ tr­êng. ®ã lµ quy luËt gi¸ c¶,quy luËt cung_cÇu,quy luËt gi¸ trÞ... Trªn thÞ tr­êng gi¸ c¶ lµ ph¹m trï kinh tÕ trung t©m, lµ c«ng cô quan träng th«ng qua cung cÇu ®Ó kÝch thÝch vµ ®iÒu tiÕt ho¹t ®éng kinh tÕ cña c¸c chñ thÓ kinh tÕ tham gia thÞ tr­êng. Sù biÕn ®éng cña cung cÇu kÐo theo sù biÒn ®éng gi¸ c¶ trªn thÞ tr­êng vµ ng­îc lai gi¸ c¶ thÞ tr­êng còng ®iÒu tiÕt cung cÇu. MÆt kh¸c cã sù c¹nh tranh gay g¾t gi÷a c¸c chñ thÓ kinh tÕ tham gia thÞ tr­êng nh»m giµnh giËt nh÷ng ®iÒu kiÖn kinh doanh thuËn lîi. Trong cuéc c¹ch tranh ®ã tÊt yÕu cã ng­êi ®­îc vµ ng­êi thua nªn sù ph¸ s¶n cña mét bé phËn doanh nghiÖp lµ khã tr¸nh khái. Trong ®ã cã c¹nh tranh lµnh m¹nh vµ c¹nh tranh kh«ng lµnh m¹nh. C¹nh tranh lµnh m¹nh lµ sù c¹nh tranh ®­îc tiÕn hµnh trong khu«n khæ ph¸p luËt cu¶ nhµ n­íc vµ b»ng nh÷ng biÖn ph¸p kinh tÕ , kÜ thuËt nh»m n©ng cao n¨ng suÊt lao ®éng, sè-chÊt l­îng hµng ho¸, dÞch vô b»ng tiÕt kiÖm chi phÝ s¶n xuÊt, chi phÝ l­u th«ng ®Ó n©ng cao møc l·i.C¹nh tranh lµnh m¹nh lµ ®éng lùc ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ hµng ho¸. C¹nh tranh kh«ng lµnh m¹nh lµ c¹nh tranh ®­îc tiÕn hµnh b»ng nh÷ng h×nh thøc vµ thñ ®o¹n phi kinh tÕ, lÈn tr¸nh sù kiÓm so¸t cña nhµ n­íc, kinh doanh phi ph¸p thu lêi bÊt chÝnh. Sù c¹nh tranh nµy g©y thiÖt h¹i cho ng­êi tiªu dïng vµ nh÷ng ®èi t¸c cã liªn quan do vËy cÇn ph¶i nghiªm trÞ b»ng phÊp luËt. VËy kinh tÕ thÞ tr­êng chÞu t¸c ®éng hµng ngµy hµng giê cña c¸c quy luËt kinh tÕ kh¸ch quan nh­ quy luËt gi¸ trÞ, quy luËt cung cÇu, quy luËt c¹nh tranh chø kh«ng ph¶i lµ nh÷ng quy luËt mang tÝnh h×nh thøc nh­ trong m« h×nh kinh tÕ cò. C¬ chÕ thÞ tr­êng lµ c¬ chÕ kinh tÕ tÊt yÕu v× chØ th«ng qua c¬ chÕ thÞ tr­êng míi liªn kÕt c¸c nhµ s¶n xuÊt riªng lÎ vµo ho¹t ®éng kinh tÕ cña quèc gia. C¹nh tranh lµ tÊt yÕu ®Ó tån t¹i cña doanh nghiÖp. Mçi ®¬n vÞ kinh tÕ lµ mét chñ thÓ tù do, tù chñ kinh doanh theo ph¸p luËt. Kinh tÕ t­ nh©n cã vai trß quan träng trongviÖc lµm sèng ®éng thÞ tr­êng. Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng tiÒn tÖ ®ãng vai trß rÊt quan träng. §ång tiÒn ph¸t huy ®Çy ®ñ c¸c chøc n¨ng cña m×nh, ®ång tiÒn quèc gia tõng b­íc héi nhËp thÞ tr­êng khu vùc vµ quèc tÕ. Tèi ­u ho¸ c¸c ho¹t ®éng kinh tÕ ®Ó ®¹t lîi nhuËn tèi ®a. Bªn c¹nh nh÷ng nÐt chung ®ã kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa cßn cã nh÷ng nÐt ®Æc thï. §ã lµ kiÓu tæ chøc nÒn kinh tÕ trong qu¸ tr×nh ®i lªn chñ nghÜa x· héi tõ mét n­íc n«ng nghiÖp l¹c hËu kinh tÕ kÐm ph¸t triÓn. KiÓu tæ chøc nÒn kinh tÕ nµy nh»m nhanh chãng ®­a ®Êt n­íc ta ®¹t ®Õn môc tiªu “ d©n giµu n­íc m¹nh x· héi c«ng b»ng, d©n chñ, v¨n minh”. NÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa lµ mét nÒn kinh tÕ gåm nhiÒu thµnh phÇn, trong ®ã kinh tÕ nhµ n­íc vµ kinh tÕ tËp thÓ ph¶i trë thµnh nÒn t¶ng vµ kinh tÕ nhµ n­íc gi÷ vai trß chñ ®¹o. C¸c thµnh phÇn kinh tÕ ®Òu vËn ®éng theo ®Þnh h­íng chung vµ theo khu«n khæ ph¸p luËt cña nhµ n­íc x· héi chñ nghÜa. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa thùc chÊt lµ kiÓu tæ chøc kinh tÕ hµng ho¸ dùa trªn nh÷ng nguyªn t¾c vµ b¶n chÊt cña chñ nghÜa x· héi. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa lµ m« h×nh kinh tÕ më c¶ bªn trong vµ bªn ngoµi. 1.2. §ång thêi kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa nh»m môc ®Ých ph¸t triÓn lùc l­îng s¶n xuÊt ,x©y dùng c¬ së vËt chÊt kÜ thuËt cho chñ nghÜa x· héi vµ hoµn thiÖn quan hÖ s¶n xuÊt trªn c¶ ba mÆt: së h÷u, tæ chøc, ph©n phèi. §Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa thÓ hiÖn sù ph¸t triÓn cña lùc l­îng s¶n xuÊt lµ tõng b­íc x©y dùng c¬ së vËt chÊt-kÜ thuËt cña chñ nghÜa x· héi, ®Èy m¹nh c«ng nghiÖp ho¸-hiÖn ®¹i ho¸ theo h­íng x· héi chñ nghÜa, thÓ hiÖn ë tÝnh hiÖu qu¶ toµn diÖn, tao ra n¨ng xuÊt lao ®éng cao h¬n vµ tr¸nh ®­îc l·ng phÝ lao ®éng. TÝnh nh©n v¨n v× con ng­êi, do con ng­êi, tÝnh c©n ®èi cña nÒn kinh tÕ quèc d©n, tÝnh môc ®Ých ph¸t triÓn bÒn v÷ng t¹o ra cña c¶i vËt chÊt ®¸p øng nhu cÇu ngaú cµng cao cña ng­êi lao ®éng. Trong ®Þnh h­íng ph¸t triÓn lùc l­îng s¶n xuÊt cÇn x¸c ®Þnh râ ®­îc m« h×nh môc tiªu, néi dung cña c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ trong c¶ mét thêi gian dµi cho ®Õn khi x©y dùng xong c¬ së vËt chÊt-kÜ thuËt cña chñ nghÜa x· héi, còng nh­ trong tõng thêi k×,tõng b­íc cña qu¸ tr×nh ®ã. CÇn ph¶i ®Þnh h­íng c¶ sù ph¸t triÓn cña khoa hoc-c«ng nghÖ, ®Þnh h­íng chuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ, ®Þnh h­íng ®µo t¹o, ph¸t triÓn vµ sö dông nguån nh©n lùc trong sù nghiÖp ®Èy m¹nh cong nghiÖp ho¸-hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n­íc. §Þnh h­íng ph¸t triÓn quan hÖ s¶n xuÊt, hoµn thiÖn quan hÖ s¶n xuÊt míi ë n­íc ta hiÖn nay lµ cïng víi qu¸ tr×nh t¹o lËp c¬ së vËt chÊt- kÜ thuËt cña chñ nghÜa x· héi, ph¶i x©y dùng quan hÖ s¶n xuÊt lµm cho quan hÖ s¶n xuÊt h­íng theo chñ nghÜa x· héi. VÒ chÕ ®é së h÷u ph¶i ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ ®a së h÷u, ®a thµnh phÇn, c¸c thµnh phÇn kinh tÕ ph¶i ®­îc tù do kinh doanh theo ph¸p luËt, lien kÕt hîp t¸c vµ c¹nh tranh víi nhau mét c¸ch b×nh ®¼ng, trong ®ã kinh tÕ nhµ n­íc gi÷ vai trß chñ ®¹o.Kinh tÕ nhµ n­íc vµ kinh tÕ tËp thÓ ngµy cµng trë thµnh nÒn t¶ng v÷ng ch¾c cña nÒn kinh tÕ quèc d©n. VÒ chÕ ®é qu¶n lý nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ph¶i cã sù ®Þnh h­íng, qu¶n lÝ cña nhµ n­íc x· héi chñ nghÜa b»ng chiÕn l­îc, quy ho¹ch, kÕ ho¹ch, chÝnh s¸ch, ph¸p luËt vµ c¸c c«ng cô kh¸c nh»m ph¸t huy mÆt tÝch cùc, ®ång thêi h¹n chÕ kh¾c phôc mÆt tiªu cùc cña c¬ chÕ thÞ tr­êng, kÝch thÝch s¶n xuÊt, b¶o vÖ lîi Ých cña nh©n d©n vµ ng­êi lao ®éng. VÒ chÕ ®é ph©n phèi,thùc hiÖn ph©n phèi theo lao ®éng vµ hiÖu qu¶ kinh tÕ , ®ång thêi ph©n phèi theo møc ®ãng gãp vµo nguån lùc kh¸c vµo s¶n xuÊt kinh doanh vµ th«ng qua phóc lîi x· héi. Ngoµi sù ®iÒu chØnh ba mÆt c¬ b¶n hîp thµnh quan hÖ s¶n xuÊt trong ®ã quan hÖ së h÷u gi÷ vÞ trÝ quýet ®Þnh còng cÇn quan t©m ®Õn mét khÝa c¹nh kh¸c cña quan hÖ s¶n xuÊt xÐt trong qu¸ tr×nh t¸i s¶n xuÊt x· héi lµ quan hÖ cña 4 kh©u s¶n xuÊt –ph©n phèi-trao ®æi- tiªu dïng. §Æt c¸c mèi quan hÖ nµy trong c¬ chÕ thÞ tr­êng cã sù ®iÒu tiÕt cña nhµ n­íc theo dÞnh h­íng x· héi chñ nghÜa. Tinh dÞnh h­íng x· héi chñ nghÜa ®èi víi quan hÖ s¶n xuÊt thÓ hiÖn ë chç kh«ng ph¶i ®Ó cho quan hÖ s¶n xuÊt k×m h·m lùc l­îng s¶n xuÊt hoÆc quan hÖ s¶n xuÊt tù ph¸t ®iÒu chØnh lùc l­îng s¶n xuÊt mµ lµ mét qu¸ tr×nh tù gi¸c nhËn thøc ®­îc tÝnh chÊt vµ tr×nh ®é cña lùc l­îng s¶n xuÊt ®Ó cã sù ®iÒu chØnh phï hîp, t¹o ra ®éng lùc ph¸t triÓn liªn tôc cho lùc l­îng s¶n xuÊt. 1.3. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë ViÖt Nam lµ mét m« h×nh kinh tÕ tæng qu¸t cña n­íc ta trong thêi k× qu¸ ®é. VÒ thùc chÊt lµ nÒn kinh tÕ hµng ho¸ vËn hµnh theo c¬ chÕ thÞ tr­êng cã sù qu¶n lÝ vÜ m« cña nhµ n­íc ph¸t triÓn theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa . C¬ chÕ thÞ tr­êng lµ c¬ chÕ kinh tÕ n¶y sinh mét c¸ch tÊt yÕu tõ sù ph¸t triÓn cña s¶n xuÊt vµ l­u th«ng hµng ho¸. C¬ chÕ thÞ tr­êng lµ c¬ chÕ kinh tÕ th«ng qua thÞ tr­êng ®Ó tù ®iÒu chØnh c¸c c©n ®èi cña nÒn kinh tÕ theo yªu cÇu cña c¸c quy luËt kh¸ch quan (gi¸ trÞ, cung-cÇu, c¹nh tranh, l­u th«ng tiÒn tÖ..). C¬ chÕ thÞ tr­êng lµ guång m¸y vËn hµnh cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng, lµ ph­¬ng thøc c¬ b¶n ®Ó ph©n phèi vµ sö dông c¸c nguån vèn, tµi nguyªn, c«ng nghÖ, t­ liÖu s¶n xuÊt , søc lao ®éng. C¨n cø vµo thÞ tr­êng c¸c doanh nghiÖp sÏ quyÕt ®Þnh s¶n xuÊt c¸i g×, s¶n xuÊt nh­ thÕ nµo, s¶n xuÊt cho ai. C¬ chÕ thÞ tr­êng ®ßi hái ph¶i ph¸t triÓn s¶n xuÊt hµng ho¸, mäi s¶n phÈm lµ hµng ho¸ hoÆc cã tÝnh hµng ho¸, më réng thÞ tr­êng vÒ mäi ph­¬ng diÖn, tù do s¶n xuÊt kinh doanh tù do th­¬ng m¹i, ®a d¹ng ho¸ c¸c h×nh thøc së h÷u-h×nh thøc ph©n phèi. Trong ®ã nã cã c¸c ®Æc tr­ng: ®Æc tr­ng c¬ b¶n nhÊt lµ c¬ chÕ h×nh thµnh gi¸ c¶ mét c¸ch tù do, ng­êi b¸n vµ ng­êi mua th«ng qua thÞ tr­êng ®Ó x¸c ®Þnh gi¸ c¶; ®Æc tr­ng thø hai lµ lùa chän tèi ­u ho¸ c¸c ho¹t ®éng kinh tÕ ®Ó ®¹t ®­îc lîi nhuËn tèi ®a. C¬ chÕ thÞ tr­êng chÞu sù t¸c ®éng rÊt m¹nh cña c¸c quy luËt s¶n xuÊt vµ l­u th«ng hµng ho¸. C¬ chÕ thÞ tr­êng cã c¶ mÆt tÝch cùc, mÆt tiªu cùc. MÆt tÝch cùc: nã lµ c¬ chÕ ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ rÊt linh ho¹t, mÒm dÎo, uyÓn chuyÓn; nã cã t¸c dôngkÝch thÝch m¹nh vµ nhanh sù quan t©m th­êng xuyªn ®Õn ®æi míi kÜ thuËt, c«ng nghÖ qu¶n lÝ, ®Õn nhu cÇu vµ thÞ hiÕu ng­êi tiªu dïng; nã cã t¸c dông lín trong tuyÓn chän c¸c doanh nghiÖp vµ c¸ nh©n qu¶n lÝ kinh doanh giái. Trªn c¬ së ®ã c¬ chÕ thÞ tr­êng kÝch thÝch s¶n xuÊt vµ l­u th«ng hµng ho¸ ph¸t triÓn .. VÒ mÆt tiªu cùc : trªn thÞ tr­êng chøa ®ùng tÝnh tù ph¸t , chøa ®ùng nhiÒu yÕu tè bÊt æn, mÊt c©n ®èi. V× ch¹y theo lîi nhuËn, c¸c nhµ s¶n xuÊt kinh doanh cã thÓ g©y nhiÒu hËu qu¶ xÊu: m«i tr­êng huû ho¹i, t×nh tr¹ng c¹nh tranh kh«ng lµnh m¹nh, ph¸ s¶n, thÊt nghiÖp, ph©n ho¸ x· héi cao, lîi Ých c«ng céng bÞ coi nhÑ , c¸c vÊn ®Ò vÒ c«ng b»ng x· héi kh«ng ®­îc b¶o ®¶m, tÖ n¹n x· héi gia t¨ng, thËm chÝ cã ng­êi lµm ¨n bÊt hîp ph¸p, trèn lËu thuÕ, lµm hµng gi¶. Còng v× môc tiªu lîi nhuËn mµ c¸c nhµ s¶n xuÊt, kinh doanh kh«ng lµm nh÷ng nghµnh nghÒ Ýt lîi nhuËn. §Ó h¹n chÕ nh÷ng khuyÕt tËt ®ã nhµ n­íc ®ßi hái ph¶i qu¶n lÝ nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng. Sù qu¶n lÝ cña nhµ n­íc nh»m h¹n chÕ, kh¾c phôc nh÷ng thÊt b¹i cña thÞ tr­êng, thùc hiÖn c¸c môc tiªu x· héi, nh©n ®¹o mµ b¶n th©n thÞ tr­êng kh«ng lµm ®­îc. Vai trß qu¶n lÝ cña nhµ n­íc trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng hÕt søc quan träng. Sù qu¶n lÝ cña nhµ n­íc b¶o ®¶m cho nÒn kinh tÕ t¨ng tr­ëng, æn ®Þnh, ®¹t hiÖu qu¶, ®Æc biÖt lµ ®¶m b¶o sù c«ng b»ng vµ tiÕn bé x· héi. Kh«ng ai ngoµi nhµ n­íc l¹i cã thÓ gi¶m bít ®­îc sù chªnh lÖch giµu nghÌo gi÷a thµnh thÞ vµ n«ng th«n, gi÷a c«ng nghiÖp vµ n«ng nghiÖp, gi÷a c¸c vïng kinh tÕ cña ®Êt n­íc. Nhµ n­íc æn ®Þnh kinh tÕ vÜ m« chèng l¹i khñng ho¶ng, thÊt nghiÖp. X©y dùng mét hÖ th«ng ph¸p luËt ®Ó t¹o m«i tr­êng qu¶n lÝ cho c¸c chñ thÓ kinh tÕ ho¹t ®éng. Sù qu¶n lÝ can thiÖp vÜ m« cña nhµ n­íc ph¶i thÝch hîp víi yªu cÇu cña quy luËt s¶n xuÊt vµ l­u th«ng hµng ho¸. Nhµ n­íc ph¶i sö dông chñ yÕu c¸c c«ng cô, biÖn ph¸p kinh tÕ luËt ph¸p, quy ho¹ch kÕ ho¹ch ®Þnh h­íng, chÝnh s¸ch kinh tÕ-x· héi vµ kh¶ n¨ng, søc m¹nh kinh tÕ nhµ n­íc ®Ó t¸c ®éng tíi thÞ tr­êng, ®iÒu tiÕt ho¹t ®éng cña c¸c doanh nghiÖp. 2. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa dùa trªn 2.1. NÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë ViÖt Nam dùa trªn nhiÒu quan hÖ së h÷u vÒ t­ liÖu s¶n xuÊt ®ã lµ së h÷u nhµ n­íc, tËp thÓ, t­ nh©n, c¸ thÓ, trªn c¬ së ®ã h×nh thµnh lªn c¸c thµnh phÇn kinh tÕ , trong ®ã thµnh phÇn kinh tÕ nhµ n­íc gi÷ vai trß chñ ®¹o. §¹i héi ®¶ng 8 §¶ng céng s¶n ViÖt Nam ®· kh¼ng ®Þnh:” tiÕp tôc ®æi míi vµ ph¸t triÓn cã hiÖu qu¶ kinh tÕ nhµ n­íc ®Ó lµm tèt vai trß chñ ®¹o : lµm ®ßn bÈy ®Èy nhanh t¨ng tr­ëng kinh tÕ vµ gi¶i quyÕt nh÷ng vÊn ®Ò x· héi; më ®­êng, h­íng dÉn, hç trî c¸c thµnh phÇn kh¸c cïng ph¸t triÓn; lµm lùc l­îng vËt chÊt ®Ó nhµ n­íc thùc hiÖn chøc n¨ng ®iÒu tiÕt vµ qu¶n lý vÜ m«; t¹o nÒn t¶ng cho chÕ ®é x· héi míi “. Vµ trong héi nghÞ trung ­¬ng 4: “ chóng ta kh«ng thÓ ®Ó quan hÖ s¶n xuÊt ph¸t triÓn tù ph¸t. NÕu ®Ó tù ph¸t th× nÒn s¶n xuÊt sÏ hµng ngµy hµng giê ®i vµo chñ nghÜa t­ b¶n”. Vµ h¬n n÷a chóng ta k× väng vµo sù t×m tßi thö nghiÖm ®Ó s¸ng t¹o ra nh÷ng h×nh thøc tèt nhÊt trong ®ã võa duy tr× vµ t¸i s¶n xuÊt ®­îc quan hÖ s¶n xuÊt míi-x· héi chñ nghÜa, võa t¹o ra nh÷ng ph¹m vi réng lín cho sù t¨ng tr­ëng nhanh, cã hiÖu qu¶ lùc l­îng s¶n xuÊt. ChÝnh nã lµ cèt lâi cña luËn ®Ò:”kinh tÕ nhµ n­íc ®ãng vai trß chñ ®¹o cïng víi kinh tÕ tËp thÓ dÇn dÇn trë thµnh nÒn t¶ng “. Song còng cã nh÷ng vÊn ®Ò cã tÝnh nguyªn t¾c kh«ng thÓ t¸ch rêi. Ph¶i cñng cè ph¸t triÓn thµnh phÇn kinh tÕ nhµ n­íc ®Ó nã thùc sù ngµy cµng m¹nh vµ thùc sù cã hiÖu qu¶ h¬n. C¶i tæ khu vùc kinh tÕ nhµ n­íc quyÕt kh«ng thu hÑp vai trß cña thµnh phÇn kinh tÕ nµy. Ph¶i t¨ng c­êng sù kiÓm tra kiÓm so¸t cña nh©n d©n ®èi víi thµnh phÇn kinh tÕ nhµ n­íc ®Ó h¹n chÕ tèi ®a xu h­íng quan liªu ho¸, tham «, tham nhòng cña c¸n bé ®¹i diÖn cho së h÷u nhµ n­íc . MÆt kh¸c d­íi chÕ ®é ta ®Ó ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa nÒn kinh tÕ ,®¶m b¶o cho chñ nghÜa x· héi th¾ng lîi th× tÊt yÕu thµnh phÇn kinh tÕ nhµ n­íc dùa trªn chÕ ®é c«ng h÷u gi÷ vai trß chñ ®¹o. Trong nÒn kinh tÕ hµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn ,kinh tÕ nhµ n­íc gi÷ vai trß chñ ®¹o cã thùc lùc to lín, chiÕm phÇn lín tµi s¶n quèc gia vµ ®ãng gãp tû träng kh«ng nhá trong GDP hµng n¨m, n¾m gi÷a c¸c lÜnh vùc then chèt trong nÒn kinh tÕ . Kinh tÕ nhµ n­íc t¹o nÒn t¶ng, søc m¹nh ®Ó ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa toµn bé nÒn kinh tÕ. Vai trß chñ ®¹o cña kinh tÕ nhµ n­íc cßn thÓ hiÖn ë chç t¹o ®ßn bÈy t¨ng tr­ëng kinh tÕ nhanh vµ bÒn v÷ng, t¹o nÒn t¶ng vËt chÊt-kÜ thuËt cho x©y dùng x· héi míi-x· héi chñ nghÜa. MÆt kh¸c trong nÒn kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn nhµ n­íc kh«ng chØ ®¹i diÖn cho läi Ých cña nh©n d©n lao ®éng mµ cßn ®¹i diÖn cho lîi Ých cña quèc gia. VÒ mÆt kinh tÕ , lîi Ých cña mét quèc gia biÓu hiÖn tr­íc hÕt ë kh¶ n¨ng gi¶i phãng søc s¶n xuÊt hiÖn cã, ë viÖc sö dông tèt nhÊt c¸c nguån lùc vµ ë viÖc ®em kÕt qu¶ cña viÑc sö dông tèt nhÊt c¸c nguån lùc phôc vô cho c«ng d©n n­íc m×nh. Do lùc l­îng s¶n xuÊt cña n­íc ta hiÖn nay ®ßi hái ph¶i ph¸t triÓn ®a d¹ng c¸c h×nh thøc tæ chøc s¶n xuÊt- kinh doanh phï hîp víi tr×nh ®é ph¸t triÓn kh¸c nhau cña lùc l­îng s¶n xuÊt.Kinh tÕ nhµ n­íc dùa trªn së h÷u cña nhµ n­íc lµ h×nh thøc së h÷u ë tr×nh ®é x· héi ho¸ cao phï hîp víi tr×nh ®é ph¸t triÓn cña lùc l­îng s¶n xuÊt. Vµ thùc tÕ ®æi míi nh÷ng n¨m qua chøng tá r»ng chØ b»ng c¸ch ®ã chóng ta míi tho¶ m·n nhu cÇu ngõ¬i d©n mét c¸ch tèt nhÊt. Cho nªn nhµ n­íc ta kh«ng nh÷ng ph¶i t¹o ®iÒu kiÖn cho thµnh phÇn kinh tÕ nhµ n­íc ph¸t triÓn mµ h¬n lóc nµo hÕt ph¶i t¹o ®iÒu kiÖn cho c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c cïng ph¸t triÓn. Do vËy kh«ng thÓ nãi ®Õn sù chi phèi cña thµnh phÇn kinh tÕ nhµ n­íc bëi thùc chÊt chóng ta kh«ng muèn nãi ®Õn mét sù ¸p ®Æt kinh tÕ b»ng b¹o lùc, b»ng lÊn ¸t c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c. Quan ®iÓm cã tÝnh nguyªn t¾c cña chóng ta lµ t¹o ra mét m«i tr­êng ho¹t ®éng b×nh ®¼ng cho mäi thµnh phÇn kinh tÕ nh»m khai th¸c hÕt nét lùc vµ hiÖu qu¶ cña chóng t¹o ®iÒu kiÖn x©y dùng vµ ph¸t triÓn chñ nghÜa x· héi.Nh­ vËy nhê cã kinh tÕ nhµ n­íc mµ kinh tÕ thÞ tr­êng ®¶m b¶o ph¸t triÓn theo ®óng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ,nã còng chi phèi dÉn d¾t c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c ph¸t triÓn theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa .Lµ søc m¹nh vËt chÊt ®Ó nhµ n­íc ®iÒu tiÕt c¬ chÕ thÞ tr­êng .Nªu g­¬ng vÒ viÖc øng dông khoa häc c«ng nghÖ,n¨ng suÊt ,chÊt l­îng ,hiÖu qu¶.V× vËy chóng ta ph¶i t¹o ®iÒu kiÖn cho thµnh phÇn kinh tÕ nµy ph¸t triÓn . 2.2. Cã nhiÒu h×nh thøc ph©n phèi KÕt hîp ph©n phèi theo lao ®éng, theo ®ãng ghãp vµo cæ phÇn, trªn nguyªn t¾c ­u tiªn ph©n phèi theo lao ®éng vµ hiÖu qu¶,®ång thêi ®¶m b¶o sù c«ng b»ng vµ h¹n chÕ bÊt b×nh ®¼ng x· héi.§iÒu nµy kh¸c víi ph©n phèi theo lao ®éng mang tÝnh b×nh qu©n trong chñ nghÜa x· héi cò.Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng víi c«ng nghÖ cao vµ kinh tÕ tri thøc ,lao ®éng_ “t­ b¶n’’, “con ng­êi”®­îc coi lµ yÕu tè quan träng hµng ®Çu vµ cã kh¶ n¨ng s¸ng t¹o rÊt lín,viÖc ®Ò cao con ng­êi còng nh­ nguyªn t¾c ph©n phèi theo lao ®éng lµ phï hîp víi xu thÕ vµ tÝnh chÊt nh©n v¨n cña ph¸t triÓn kinh tÕ hiÖn ®¹i .MÆt kh¸c ,b¶o ®¶m sù ph©n phèi c«ng b»ng vµ h¹n chÕ bÊt b×nh ®¼ng x· héi th¸i qu¸ còng lµ ®iÒu kiÖn ®Ó båi d­ìng ,ph¸t triÓn chÝnh nguån lao ®éng s¸ng t¹o trªn .Sù bÊt b×nh ®¼ng vµ mÊt æn ®Þnh x· héi ®ang lµ m©u thuÉn bÊt kh¶ kh¸ng mµ chñ nghÜa t­ b¶n vÊp ph¶i trong nh÷ng giíi h¹n cña quan hÖ t­ s¶n .Cßn chñ nghÜa x· héi dùa trªn chÕ ®é c«ng h÷u vµ chÝnh quyÒn cña d©n ,do d©n ,v× d©n . Th«ng qua c¸c c«ng cô ph©n phèi l¹i vµ chÝnh s¸ch x· héi tÝch cùc cã thÓ gi¶i quyÕt ®­îc m©u thuÉn nµy .Tuy nhiªn c¸c yÕu tè s¶n xuÊt kh¸c nh­ vèn vµ c«ng nghÖ còng gi÷ vai trß kh«ng kÐm quan träng trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt .ViÖc ®¸nh gi¸ th«ng qua thÞ tr­êng vÒ møc ®ãng gãp vµ thï lao phï hîp cho c¸c yÕu tè nµy lµ cÇn thiÕt ®Ó cã thÓ huy ®éng vµ sö dông cã hiÖu qu¶ c¸c nguån lùc x· héi vµo ph¸t triÓn kinh tÕ cña chñ nghÜa x· héi . 2.3. T¨ng tr­ëng kinh tÕ g¾n víi c«ng b»ng x· héi §¶ng céng s¶n ViÖt nhÊn m¹nh : “t¨ng tr­ëng kinh tÕ ph¶i g¾n liÒn víi tiÕn bé vµ c«ng b»ng x· héi ngay trong tõng b­íc vµ trong suèt qu¸ tr×nh ph¸t triÓn” Nªu t¨ng tr­ëng kinh tÕ lµ ®iÒu kiÖn ®Ó c¶i thuÖn cuéc sèng cho nh©n d©n th× c«ng b»ng chÝnh lµ tiªu chuÈn ®o l­êng tÝnh nh©n ®¹o vµ tr×nh ®é v¨n minh ,tiÕn bé cña x· héi dùa trªn nÒn kinh tÕ ®ã .ë ®©y ,c«ng b»ng kh«ng ph¶i lµ b×nh qu©n chia ®Òu mµ ®­îc hiÓu theo nghÜa mçi ng­êi ®­îc h­ëng mét phÇn t­¬ng xøng víi nhøng ®ãng gãp cña hä còng nh­ quyÒn b×nh ®¼ng nh­ nhau trong tiÕp cËn nh÷ng nguån lùc cña x· héi mµ c¸c thÕ hÖ tr­íc ®· t¹o ra .Cã nhiÒu ý kiÕn cho r»ng ®èi víi c¸c n­íc chËm ph¸t triÓn nh­ n­íc ta th× khoan h·y nghÜ ®Õn c«ng b»ng mµ tr­íc m¾t h·y ­u tiªn cho t¨ng tr­ëng ®· .Hä lËp luËn r»ng muèn cïng nhau h­ëng c¸i b¸nh to th× h·y lµm mäi c¸ch t¹o ra c¸i b¸nh to ®· .Khi cã c¸i b¸nh to råi th× t×m c¸ch chia còng ch­a muén.Nh­ng thêi ®¹i hiÖn nay mÆc dï hy väng tho¶ m·n nhu cÇu con ng­êi mét c¸ch æn tho¶ mµ kh«ng ­u tiªn cho t¨ng tr­ëng ®· tá ra hoµn toµn ¶o t­ëng ,nh­ thÕ kh«ng cÇn hy sinh c«ng b»ng cho hiÖu qu¶ .Bëi v× xÐt cho còng s¶n xuÊt nãi chung, t¨ng tr­ëng nãi riªnglµ nh»m môc ®Ých tèi cao phôc vô cuéc sèng con ng­êi ,lµ ®Ó c¶i thiÖn cuéc sèng con ng­êi theo h­íng tèt ®Ñp h¬n.Mäi sù t¨ng tr­ëng kh«ng ®i cïng môc tiªu phôc vô con ng­êi,sím hay muén còng bÞ lo¹i bá.H¬n n÷a b¶n th©n sù ph©n phèi c«ng b»ng còng t¹o ra néi lùc cho sù t¨ng tr­ëng.Néi lùc ®ã chÝnh lµ sù æn ®Þnh chÝnh trÞ _x· héi ,lµ tr¹ng th¸i tinh thÇn khuyÕn khÝch lao ®éng nhiÖt t×nh ,h¨ng h¸i s¸ng t¹o ,lµ gi¶m bít sù l·ng phÝ do tÝch luü cña c¶i qu¸ lín vµo mét bé phËn d©n sè nµo ®ã vµ tiªu phÝ søc lùc qu¸ ®¸ng ®Ó m­u sinh cña mét bé phËn d©n sè kh¸c . C«ng b»ng x· héi lµ kh¸t väng bao ®êi nay cña d©n téc ta ,còng lµ môc tiªu ph¶i ®¹t tíi cña c«ng cuéc x©y dùng ®Êt n­íc theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa .C«ng b»ng kh«ng chØ lµ viÖc ®iÒu hoµ lîi Ých ,®iÒu tiÕt ,ph©n phèi l¹i thu nhËp cña c¸c giai tÇng x· héi cho hîp lý.Mµ quan träng h¬n lµ ph¶i b¶o ®¶m cho mäi tÇng líp x· héi ®­îc h­ëng nh­ nhau c¸c quyÒn lîi x· héi nh­ :viÖc lµm ,gi¸o dôc ,ch¨m sãc søc khoÎ ,®µo t¹o nghÒ nghiÖp ,®­îc gióp ®ì lóc khã kh¨n ho¹n n¹n .C«ng b»ng x· héi b¶o ®¶m mäi thµnh viªn trong x· héi kh«ng ngõng n©ng cao møc sèng vµ tù kh¼ng ®Þnh m×nh.Sù thµnh c«ng cña nÒn kinh tÕ hµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa kh«ng chØ biÓu hiÖn ë tèc ®é t¨ng tr­ëng cao ,mµ cßn ë møc sèng thùc tÕ cña mäi tÇng líp d©n c­ ®­îc n©ng lªn:y tÕ ,gi¸o dôc ®Òu ph¸t triÓn,kho¶ng c¸ch giµu nghÌo ®­îc thu hÑp ,m«i tr­êng sinh th¸i ®­îc b¶o vÖ ...VÊn ®Ò cèt lâi cña c«ng b»ng x· héi lµ nhµ n­íc b¶o ®¶m cho mäi thµnh viªn trong x· héi ®Òu cã c¬ héi ngang nhau trong viÖc tham gia vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt vµ ph©n phèi s¶n phÈm theo nguyªn t¾c c«ng b»ng vµ hiÖu qu¶ .§ång thêi cã chÝnh s¸ch tho¶ ®¸ng ®èi víi nh÷ng ®èi t­îng chÝnh s¸ch ..Chñ nghÜa x· héi sÏ tiÕn tíi xo¸ bá mäi ¸p bøc bãc lét ,bÊt c«ng vµ m­u cÇu h¹nh phóc cho mäi ng­êi ,mäi gia ®×nh vµ toµn x· héi ,®ã lµ c«ng b»ng x· héi lín nhÊt ,triÖt ®Ó nhÊt mµ chóng ta phÊn ®Êu .C«ng b»ng x· héi cßn lµ mäi ng­êi b×nh ®¼ng vÒ nghÜa vô vµ quyÒn lîi tr­íc ph¸p luËt vµ trong c¸c chÝnh s¸ch kinh tÕ x· héi ,c«ng b»ng gi÷a cèng hiÕn vµ h­ëng thô gi÷a c¸c nhãm d©n c­ trong hiÖn t¹i vµ trong qu¸ khø . §Ó thùc hiÖn c«ng b»ng x· héi §¶ng ta chñ tr­¬ng ph¸t triÓn nÒn s¶n xuÊt hµnh ho¸ nhiÒu thµnh phÇn ,thõa nhËn nhiÒu h×nh thøc së h÷u kh¸c nhau cïng tån t¹i .Thùc hiÖn ph©n phèi qua c¸c quü phóc lîi x· héi nh»m gi¶m bít chªnh lÖch vÒ ®iÒu kiÖn t¸i s¶n xuÊt søc lao ®éng trªn mét sè nhu cÇu c¬ b¶n thiÕt yÕu cña c¸c thµnh viªn x· héi .B¶o ®¶m chØ cã ng­êi nghÌp t­¬ng ®ãi so víi ng­êi giµu ,®êi sèng cña bé phËn nh©n d©n nghÌo ph¶i tõng b­íc ®­îc c¶i thiÖn dÇn lªn .Nhµ n­íc cã c¸c chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch ®Çu t­ ,®a d¹ng ho¸ c¸c lo¹i h×nh s¶n xuÊt kinh doanh ®Ó cho ng­êi lao ®éng cã c¬ héi t×m kiÕm viÖc lµm ,kÓ c¶ viÖc lµm thuª .Trong khi ph¸t triÓn c¸c thÇnh phÇn kinh tÕ ng­êi lao ®éng cßn ph¶i ®i lµm thuª cho c¸c «ng chñ t­ b¶n trong n­íc vµ n­íc ngoµi th× nhµ n­íc cÇn cã nh÷ng qui ®Þnh luËt ph¸p ,t¨ng c­êng kiÓm tra viÖc thùc hiÖn luËt ph¸p ®Ó quan hÖ thuª m­ín lao ®éng kh«ng mang h×nh thøc quan hÖ chñ tí ,quan hÖ thèng trÞ vµ bÞ trÞ. Nh­ vËy t¨ng tr­ëng kinh tÕ lu«n ®i cïng víi c«ng b»ng x· héi ,thÓ hiÖn ë chç chóng ®Òu cã môc tiªu chung lµ nh»m ph¸t triÓncon ng­êi ph¸t huy nh©n tè con ng­êi .C«ng b»ng x· héi lµ ®Þnh h­íng c¬ b¶n cña chñ nghÜa x· héi .Cßn t¨ng tr­ëng kinh tÕ lµ ph­¬ng tiÖn ®Ó thùc hiÖn chñ nghÜa x· héi ë n­íc ta ,thóc ®Èy ph¸t triÓn vµ tiÕn bé x· héi .V× vËy chóng ta ph¶i thùc hiÖn tèt c¶ ph¸t triÓn kinh tÕ vµ c«ng b»ng x· héi . 2.4. Ph¸t tiÓn v¨n ho¸ gi¸o dôc nh»m t¹o nguån nh©n lùc vµ n©ng cao d©n trÝ,x©y dùng mét nÒn v¨n ho¸ ®Ëm ®µ b¶n s¾c d©n téc . Tõ thùc tÕ vµ kinh nghiÖm cña c¸c n­íc ph¸t triÓn cho thÊy cÇn ®Çu t­ cho gi¸o dôc .V× gi¸o dôc sÏ t¹o ra nh÷ng ng­êi cã tr×nh ®é ,cã sù hiÓu biÕt ,cã Ých cho x· héi .Mét ®Êt n­íc muèn ph¸t triÓn th× ®Êt n­íc ®ã ph¶i cã nh÷ng ng­êi cã tri thøc ,tr×nh ®é nhËn thøc cao ,cã kh¶ n¨ng tiÕp thu nh÷ng thµnh t­ô v¨n minh cña nh©n lo¹i .Mét n­íc cã tr×nh ®é gi¸o dôc cao sÏ cã nhiÒu c¬ héi ph¸t triÓn ,sÏ cã nhiÒu ph¸t minh míi phôc vô cho sù ph¸t triÓn cña ®Êt n­íc ®ã .V× vËy chóng ta ph¶i quan t©m ®Õn gi¸o dôc ,®Çu t­ cho gi¸o dôc ë møc cao h¬n .Gi¸o dôc cÇn ph¸t triÓn c©n ®èi gi÷a c¸c cÊp häc vµ c¸c tr×nh ®é,t¹o c¬ héi thô h­ëng gi¸o dôc b×nh ®¼ng cho mäi ng­êi ®Ó con em nhµ nghÌo cã ®iÒu kiÖn ®Õn tr­êng .Tõ ®ã hä cã thÓ tham gia vµo qu¸ tr×nh ph¸t triÓn vµ ®­îc h­ëng nh÷ng thµnh qu¶ ph¸t triÓn cña ®Êt nø¬c.Bªn c¹nh gi¸o dôc ,trong qóa tr×nh ph¸t triÓn chóng ta ph¶i kÕt hîp sù chän läc tinh hoa cña v¨n minh nh©n lo¹i víi sù gi÷ g×n nh÷ng yÕu tè tinh tuý cña v¨n ho¸ d©n téc ,x©y dùng nh÷ng nh©n tè v¨n ho¸ x· héi chñ nghÜa . 2.5. Ph¸t triÓn kinh tÕ “më” NÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ph¸t triÓn theo h­íng hoµ nhËp vµo thÞ tr­êng khu vùc vµ thÕ giíi.C¸ch m¹ng khoa häc _c«ng nghÖ cµng ph¸t triÓn cµng lµm cho lùc l­îng s¶n xuÊt ph¸t triÓn ®¹t tr×nh ®é x· héi ho¸ cao ,dÉn ®Õn qu¸ tr×nh khu vùc ho¸ ,quèc tÕ ho¸ nÒn kinh tÕ ngµy cµng më réng .Do vËy ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng kh«ng chØ dùa trªn c¬ së ®iÒu kiÖn trong n­íc mµ cßn tÝnh ®Õn quan hÖ kinh tÕ quèc tÕ ,®Õn xu h­íng quèc tÕ ho¸ ®êi sèng kinh tÕ .NÒn kinh tÕ thÞ tr­êng cña mçi quèc gia muèn ph¸t triÓn thuËn lîi kh«ng thÓ kh«ng g¾n víi thÞ tr­êng thÕ giíi .C¸ch m¹ng khoa häc _c«ng nghÖ hiÖn ®¹i ®· lµm cho sè l­îng ,chÊt l­îng ,chñng lo¹i hµng ho¸ tiªu dïng cho s¶n xuÊt vµ tiªu dïng c¸ nh©n ngµy cµng phong phó ,®a d¹ng .Mµ bÊt cø mét n­íc nµo dï lµ n­íc ph¸t triÓn nhÊt còng kh«ng thÓ s¶n xuÊt tÊt c¶ c¸c lo¹i hµng ho¸ .V× vËy mçi n­ícph¶i tuú theo lîi thÕ cña m×nh ,lùa chän nh÷ng mÆt hµng s¶n xuÊt cã hiÖu qu¶ vµ c¹nh tranh ®­îc trªn thÞ tr­êng thÕ giíi .S¶n xuÊt hµng ho¸ ë n­íc ta chØ cã thÓ ph¸t triÓn m¹nh mÏ nÕu thu hót cã hiÖu qu¶ nguån vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi vµ nh÷ng tiÕn bé c«ng nghÖ kü thuËt hiÖn ®¹i cña thÕ giíi ®Ó khai th¸c nh÷ng tiÒm n¨ng cßn rÊt lín trong nÒn kinh tÕ .Muèn vËy con ®­êng ®óng ®¾n lµ ph¸t triÓn kinh tÕ “ më” :h­íng m¹nh vÒ xuÊt khÈu ,®ång thêi thay thÕ nhËp khÈu cã hiÖh qu¶ . III .1.Thùc tr¹ng kinh tÕ thÞ tr­êng ë tr×nh ®é kÐm ph¸t triÓn . ThÓ hiÖn ë tr×nh ®é ph¸t triÓn cña s¶n xuÊt hµng ho¸ thÊp do ph©n c«ng lao ®éng kÐm ph¸t triÓn .80%d©n c­ sèng ë n«ng th«n,71%lùc l­îng lao ®éng lµm trong n«ng nghiÖp vµ do ®ã ,c¬ cÊu kinh tÕ l¹c hËu vµ chuyÓn dÞch chËm ,nhÊt lµ c¬ cÊu kinh tÕ n«ng nghiÖp :s¶n xuÊt l­¬ng thùc vÉn lµ ngµnh chÝnh chiÕm ®¹i bé phËn ®Êt canh t¸c ,tû suÊt hµng ho¸ l­¬ng thùc thÊp ,ch¨n nu«i ch­a trë thµnh ngµnh chÝnh ..Tù do kinh doanh vµ c¹nh tranh theo ph¸p luËt _hai thÕ m¹nh cña c¬ chÕ thÞ tr­êng ,ch­a ®­îc qu¸n triÖt ®Çy ®ñ vµ thùc thi h÷u hiÖu trªn thÞ tr­êng .ThÞ trõ¬ng d©n téc thèng nhÊt ®ang trong qu¸ tr×nh h×nh thµnh vµ ch­a ®ång bé ,thÓ chÕ thÞ tr­êng ch­a t¹o m«i tr­êng æn ®Þnh vµ an toµn cho s¶n xuÊt _kinh doanh ,®Æc biÖt lµ thÓ chÕ tµi chÝnh ,tÝn dông ,tiÒn tÖ .Cã nhiÒu chñ thÓ s¶n xuÊt kinh doanh thuéc nhiÒu thµnh phÇn kinh tÕ tham gia vµo thÞ tr­êng .NhiÒu kiÓu s¶n xuÊt hµng ho¸ cïng tån t¹i ®an xen nhau ,trong ®ã s¶n xuÊt hµng ho¸ nhá cßn phæ biÕn .Qu¸ tr×nh chuyÓn tõ nÒn kinh tÕ mang nÆng tÝnh chÊt tù cung tù cÊp lªn kinh tÕ hµng ho¸ diÔn ra ®ång thêi víi qu¸ tr×nh chuyÓn tõ nÒn kinh tÕ kÕ ho¹ch ho¸ tËp trung quan liªu bao cÊp sang kinh tÕ thÞ tr­êng cã sù qu¶n lý cña nhµ n­íc .Sù h×nh thµnh thÞ tr­êng trong n­íc g¾n víi viÖc më réng thÞ tr­êng ngoµi n­íc,víi viÖc më réng quan hÖ kinh tÕ ®ãi ngo¹i ,víi viÖc më cöa,héi nhËp vµo nÒn kinh tÕ thÕ giíi vµ khu vùc trong ®iÒu kiÖn tr×nh ®é ph¸t triÓn kinh tÕ _x· héi cña ta thÊp h¬n nhiÒu so víi n­íc kinh tÕ ph¸t triÓn .V× thÕ ®©y lµ thêi c¬ th¸ch thøc lín ®èi víi c¸c nhµ s¶n xuÊt hµng ho¸.Qu¶ lý nhµ n­íc vÒ kinh tÕ ,x· héi cßn yÕu kÐm “hÖ thèng ph¸p luËt ,c¬ chÕ ,chÝnh s¸ch ch­a ®ång bé vµ nhÊt qu¸n ,thùc hiÖn ch­a nghiªm .C«ng t¸c tµi chÝnh ng©n hµng,gi¸ c¶ ,..cßn nhiÒu yÐu kÐm ,thñ tôc hµnh chÝnh ..®æi míi cßn chËm.Th­¬ng nghiÖp nhµ n­íc bá trèng mét sè trËn ®Þa quan träng ,ch­a ph¸t huy tèt vai trß chñ ®¹o trªn thÞ tr­êng .Qu¶n lý xuÊt nhËp khÈu cßn nhiÒu s¬ hë ,tiªu cùc .ChÕ ®é ph©n phèi thu nhËp cßn nhiÒu bÊt hîp lý .Ngoµi ra cßn ®­îc thÓ hiÖn ë sù ph©n c«ng lao déng ch­a ph¸t triÓn ,c¬ së vËt chÊt kü thuËt l¹c hËu ,thÞ tr­êng ch­a h×nh thµnh ®ång bé ,søc c¹nh tranh cña hµng ho¸ cßn yÕu . 2.Môc tiªu phÊn ®Êu §Õn n¨m 2005 lµ h×nh thµnh c¬ b¶n vÒ kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa .2010®­a n­íc ta ra khái t×nh tr¹ng mét n­íc nghÌo vµ chËm ph¸t triÓn .2020 h×nh thµnh vÒ c¬ b¶n thÓ chÕ kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa 3.Gi¶i ph¸p. Thùc hiÖn nhÊt qu¸n chÝnh s¸ch kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn.Coi ®©y lµ ®iÒu kiÖn c¬ së ®Ó thóc ®Èy kinh tÕ thÞ tr­êng ph¸t triÓn ,nhê ®ã mµ sö dông cã hiÖu qu¶ søc m¹nh tæng hîp cña mäi thµnh phÇn kinh tÕ ,huy ®éng nh÷ng tiÒm n¨ng to lín cßn bÞ ph©n t¸n cña x· héi vµo ph¸t triÓn s¶n xuÊt . §Ó thùc hiÖn tèt chÝnh s¸ch nµy :mét mÆt ,ph¶i thÓ chÕ ho¸ c¸c quan ®iÓm cña §¶ng thµnh ph¸p luËt ,chÝnh s¸ch cô thÓ ®Ó kh¼ng ®Þnh :sù ph¸t triÓn kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn lµ mét chÝnh s¸ch l©u dµi ,nhÊt qu¸n cña §¶ng ,nhµ n­íc ta ,®Ó t¹o m«i tr­êng ph¸p lý cho c¸c doanh nghiÖp thuéc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ yªn t©m ®Çu t­ lµm ¨n l©u dµi ;mÆt kh¸c ph¶i kiªn quʪt trÊn ¸p ,ng¨n chÆn mäi hµnh vi lõa ®¶o ,trèn lËu qua biªn giíi ,lµm hµng gi¶...nh»m b¶o vÖ s¶n xuÊt, kinh doanh b×nh th­êng cña c¸c doanh nhgiÖp. Më réng ph©n c«ng lao ®éng, ph©n bè l¹i lao ®éng vµ d©n c­ trong ph¹m vi c¶ n­íc còng nh­ tõng ®Þa ph­¬ng, tõng vïng theo h­íng c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸. Muèn khai th¸c mäi nguån lùc cÇn ph¸t triÓn nhiÒu nghµnh nghÒ, sö dông cã hiÖu qu¶ c¬ së vËt chÊt kÜ thuËt hiÖn cã vµ t¹o viÖc lµm cho ng­êi lao ®éng. Ph©n c«ng l¹i lao ®éng gi÷a c¸c nghµnh theo h­íng chuyªn m«n ho¸, hîp t¸c ho¸, lao ®éng c«ng nghiÖp vµ dÞch vô t¨ng tuyÖt ®èi vµ t­¬ng ®èi, lao ®éng n«ng nghiÖp gi¶m tuyÖt ®èi gi÷a lao ®éng vµ tµi nguyªn, b¶o vÖ vµ ph¸t triÓn m«i tr­êng sinh th¸i. Cïng víi më réng ph©n c«ng lao ®éng x· héi trong n­íc, tiÕp tôc më réng ph©n c«ng vµ hîp t¸c lao ®éng quèc tÕ. T¹o lËp vµ ph¸t triÓn ®ång bé c¸c yÕu tè thÞ tr­êng. §©y lµ biÓu hiÖn vµ tiÒn ®Ò quan träng nhÊt ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng. ThÞ tr­êng lµ s¶n phÈm tÊt yÕu cña s¶n xuÊt vµ l­u th«ng hµng ho¸. S¶n xuÊt vµ l­u th«ng hµng ho¸ cµng ph¸t triÓn th× thÞ tr­êng cµng më réng. S¶n xuÊt, l­u th«ng hµng ho¸ quyÕt ®Þnh thÞ tr­êng, song thÞ tr­êng còng t¸c ®éng trë l¹i thóc ®Èy s¶n xuÊt vµ l­u th«ng hµng ho¸ ®Ó më réng thÞ tr­êng vµ t¹o lËp ®ång bé c¸c yÕu tè thÞ tr­êng cÇn t«n träng quÒn tù chñ s¶n xuÊt, kinh doanh cña c¸c doanh nghiÖp, b¶o ®¶m sù c¹nh tranh b×nh ®¼ng gi÷a c¸c thµnh phÇn kinh tÕ ; x©y dùng thÞ tr­êng x· héi thèng nhÊt vµ th«ng suèt c¶ n­íc; ph¸t triÓn m¹nh thÞ tr­êng hµng ho¸ vµ dÞch vô, trªn c¬ së t×m hiÓu nhu cÇu mµ t¨ng quy m«, chñng lo¹i, n©ng cao chÊt l­îng, t¨ng søc c¹nh tranh cña hµng tiªu dïng vµ dÞch vô ®Ó tho¶ m·n nhu cÇu trong n­íc vµ më réng kim ngh¹ch xuÊt khÈu. §Èy m¹nh c«ng nghiÖp ho¸ hiÖn ®¹i ho¸ ®Ó t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, h¹ gi¸ thµnh s¶n phÈm t¹o ®iÒu kiÖn gi¶m gi¸ c¶ hµng ho¸, t¨ng thu nhËp, t¨ng søc mua, lµm cho dung l­îng thÞ tr­êng, nhÊt lµ thÞ tr­êng n«ng th«n t¨ng lªn. H×nh thµnh vµ ph¸t triÓn c¸c thÞ tr­êng søc lao ®éng, vèn, tiÒn tÖ, chøng kho¸n. §Ó c¸c thÞ tr­êng nµy ph¸t triÓn cÇn triÖt ®Ó xo¸ bá bao cÊp, thùc hiÖn nguyªn t¾c: tù do ho¸ gi¸ c¶, tiÒn tÖ ho¸ tiÒn l­¬ng; më réng c¸c lo¹i thÞ tr­êng, thùc hiÖn giao l­u hµng ho¸ th«ng suèt trong c¶ n­íc, lµnh m¹nh ho¸ thÞ tr­êng, kh¾c phôc t×nh tr¹ng kinh tÕ ngÇm, kiÓm so¸t vµ xö lý nghiªm minh c¸c vi ph¹m thÞ tr­êng. §Èy m¹nh c¸ch m¹ng khoa häc- c«ng nghÖ, nh»m ph¸t triÓn kinh tÕ theo h­íng c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸. Trong kinh tÕ thÞ tr­êng c¸c doanh nghiÖp chØ cã thÓ ®øng v÷ng trong c¹nh tranh nÕu th­êng xuyªn tæ chøc l¹i s¶n xuÊt , ®æ míi thiÕt bÞ, c«ng nghÖ nh»m t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng ®Ó h¹ thÊp chi phÝ s¶n xuÊt, n©ng cao chÊt l­îng s¶n phÈm . Gi÷ v÷ng æn ®Þnh chÝnh trÞ, hoµn thiÖn hÖ thèng ph¸p luËt ®æi míi c¸c chÝnh s¸ch tµi chÝnh, tiÒn tÖ, gi¸ c¶. §ã lµ nh÷ng nh©n tè quan träng ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng, ®Ó c¸c nhµ s¶n xuÊt kinh doanh trong vµ ngoµi n­íc yªn t©m ®Çu t­. Gi÷ v÷ng æn ®Þnh chÝnh trÞ lµ gi÷ v÷ng sù l·nh ®¹o cña §¶ng víi sù nghiÖp ®æi míi, t¨ng c­êng vai trß qu¶n lÝ cña nhµ n­íc, vai trß lµm chñ cña nh©n d©n. Nhµ n­íc cÇn h¹n chÕ can thiÖp trùc tiÕp vµo s¶n xuÊt kinh doanh cña c¸c doanh nghiÖp mµ tËp trung lµm tèt c¸c chøc n¨ng t¹o m«i trõ¬ng, h­íng dÉn, hç trî nh÷ng yÕu tè cÇn thiÕt ®Ó c¸c doanh nghiÖp ph¸t triÓn. Nhµ n­íc cÇn t¨ng c­êng qu¶n lÝ vµ kiÓm so¸t. Nhµ n­íc ph¶i æn ®Þnh kinh tÕ vÜ m«: chèng l¹i khñng ho¶ng, thÊt nghiÖp, söa ch÷a vµ kh¾c phôc nh÷ng khuyÕt tËt cña thÞ tr­êng, ph©n phèi vµ ph©n phèi l¹i thu nhËp quèc d©n, x©y dùng hÖ thèng ph¸p luËt ®Ó t¹o m«i tr­êng ph¸p lÝ cho c¸c chñ thÓ kinh tÕ ho¹t ®éng. Nhµ n­íc t«n träng tÝnh kh¸ch quan cña kinh tÕ thÞ tr­êng, ph¸t huy nh÷ng mÆt tÝch cùc h¹n chÕ vµ kh¾c phôc nh÷ng mÆt tiªu cùc. §µo t¹o ®éi ngò qu¶n lÝ kinh tÕ vµ c¸c nhµ kinh doanh giái, phï hîp víi yªu cÇu cña kinh tÕ thÞ tr­êng theo ®Þnh h­êng x· héi chñ nghÜa. Chóng ta cÇn ®Èy m¹nh ®µo t¹o vµ ®µo t¹o l¹i ®éi ngò c¸n bé qu¶n lÝ kinh tÕ , kinh doanh cho phï hîp víi môc tiªu ph¸t triÓn kinh tÕ trong thêi k× míi. CÇn båi d­ìng ®·i ngé ®óng ®¾n víi ®é ngò c¸n bé nh»m n©ng cao tr×nh ®é nghiÖp vô, b¶n lÜnh qu¶n lÝ, kinh doanh cña hä. Më réng quan hÖ kinh tÕ ®èi ngo¹i ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng. Trong xu thÕ quèc tÕ ho¸ ®íi sèng kinh tÕ, mäi quèc gia muèn thóc ®Èy kinh tÕ thÞ tr­êng ph¸t triÓn ph¶i hoµ nhËp nÒn kinh tÕ trong n­íc víi nÒn kinh tÕ thÕ giíi. Muèn vËy ph¶i ®a d¹ng ho¸ h×nh thøc, ®a ph­¬ng ho¸ ®èi t¸c; ph¶i qu¸n triÖt nguyªn t¾c ®«i bªn cïng cã lîi, kh«ng can thiÖp vµo c«ng viÖc néi bé cña nhau vµ kh«ng ph©n biÖt chÕ ®é chÝnh trÞ x· héi. KÕt luËn Qua t×m hiÓu vÒ kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë ViÖt Nam em ®· biÕt v× sao n­íc ta l¹i ph¶i lùa chän ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng vµ kinh tÕ thÞ tr­êng lµ lùc chän ®óng ®¾n vµ cÇn thiÕt cho c«ng cuéc x©y dùng chñ nghÜa x· héi. Khi chóng ta chuyÓn sang chÕ ®é míi x· héi chñ nghÜa tõ mét n­íc kinh tÕ cßn l¹c hËu vµ nÒn kinh tÕ cßn kÐm ph¸t triÓn v× vËy ®Ó x©y dùng thµnh c«ng chñ nghÜa x· héi chóng ta ph¶i t×m ra con ®­êng ®óng ®¾n t¹o c¬ së v÷ng ch¾c x©y dùng thµnh c«ng chñ nghÜa x· héi. V× thÕ chóng ta ph¶i ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng. §Ó kinh tÕ thÞ tr­êng kh«ng ®i chÖch h­íng t­ b¶n chñ nghÜa. Chóng ta ph¶i ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa vËn hµnh trªn c¬ chÕ thÞ tr­êng cã sù qu¶n lÝ vÜ m« cña nhµ n­íc. Trong kinh tÕ thÞ tr­êng ë n­íc ta cã ®Æc ®iÓm kh¸c víi kinh tÕ thÞ tr­êng cña c¸c n­íc kh¸c. Trong kinh tÕ thÞ tr­êng ë n­íc ta t¨ng tr­ëng kinh tÕ g¾n liÒn víi sù tiÕn bé vµ c«ng b»ng x· héi. §ã lµ x©y dùng mét x· héi d©n giµu, n­íc m¹nh, x· héi c«ng b»ng, d©n chñ, v¨n minh. §ång thêi ph¸t triÓn lùc l­îng s¶n xuÊt, x©y dùng c¬ së vËt chÊt kÜ thuËt cho chñ nghÜa x· héi vµ hoµn thiÖn quan hÖ s¶n xuÊt trªn c¶ ba mÆt: së h÷u, tæ chøc, ph©n phèi. Chóng ta còng thÊy ®­îc ph­¬ng h­íng vµ gi¶i ph¸p cña §¶ng vµ nhµ n­íc ®Ò ra trong nh÷ng n¨m tíi ®Ó ®­a kinh tÕ thÞ tr­êng ngµy cµng ph¸t triÓn, ®­a n­íc ta ph¸t triÓn æn ®Þnh bÒn v÷ng. Mét sè tµi liÖu tham kh¶o 1.Ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa TS. Vò V¨n Phóc. 2.VÒ nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë n­íc ta GS.PTS Lª H÷u NghÜa 3. Kinh tÕ thÞ tr­êng theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë ViÖt Nam GS.PTS Chu V¨n CÊp 4. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa T¹p chÝ Kinh tÕ thÞ tr­êng T« X©n D©n- Hoµng Xu©n NghÜa 5.T×m hiÓu vµ x¸c ®Þnh nh÷ng ®Æc tr­ng cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ë ViÖt Nam T¹p chÝ Kinh tÕ vµ ph¸t triÓn GS.TS Hoµng §¹t 6. N©ng cao vai trß cña thµnh phÇn kinh tÕ nhµ n­íc T¹p chÝ Ho¹t ®éng khoa häc TS NguyÔn Minh Kh¶i 7. HiÓu thÕ nµo lµ kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa T¹p chÝ kinh tÕ ph¸t triÓn PGS.TS Mai Ngäc C­êng Môc lôc Lêi më ®Çu 1 I. Kh¸i niÖm kinh tÕ thÞ tr­êng 2 II. Sù cÇn thiÕt kh¸ch quan ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng XHCN 2 III. Nh÷ng ®Æc ®iÓm c¬ b¶n cña kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng XHCN ë ViÖt Nam 4 1. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng XHCN lµ sù kÕt hîp gi÷a c¸i chung vµ c¸i ®Æc tr­ng 4 1.1. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng XHCN ë ViÖt Nam mang nh÷ng ®Æc tÝnh chung cña kinh tÕ thÞ tr­êng 4 1.2. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng XHCN nh»m môc ®Ých ph¸t triÓn lùc l­îng s¶n xuÊt, x©y dùng c¬ së vËt chÊt kü thuËt cho CNXH vµo hoµn thiÖn quan hÖ s¶n xuÊt trªn c¶ 3 mÆt: së h÷u, tæ chøc, ph©n phèi 6 1.3. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng XHCN ë ViÖt Nam lµ mét m« h×nh tæng qu¸t cña n­íc ta trong thêi kú qu¸ ®é 7 2. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng XHCN dùa trªn 9 2.1. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng XHCN dùa trªn nhiÒu quan hÖ së h÷u vÒ t­ liÖu s¶n xuÊt trªn c¬ së ®ã thµnh phÇn kinh tÕ nhµ n­íc gi÷ vai trß chñ ®¹o 9 2.2. Cã nhiÒu h×nh thøc ph©n phèi 10 2.3. T¨ng tr­ëng kinh tÕ g¾n víi c«ng b»ng x· héi 11 2.4. Ph¸t triÓn v¨n ho¸ gi¸o dôc nh»m t¹o nguån nh©n lùc vµ n©ng cao d©n trÝ, x©y dùng nÒn v¨n ho¸ ®Ëm ®µ b¶n s¾c d©n téc 13 2.5. Ph¸t triÓn kinh tÕ "më" 14 IV. 1. Thùc tr¹ng kinh tÕ thÞ tr­êng vµ tr×nh ®é kÐm ph¸t triÓn 14 2. Môc tiªu phÊn ®Êu 15 3. Gi¶i ph¸p 15 KÕt luËn 18

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docMột số vấn đề kinh tế thị trường định hướng xà hội chủ nghĩa ở Việt Nam.doc