Nhà nước và vai trò của Nhà nước với quá trình xây dựng nền kinh tế thị trường ở Việt Nam trong thời kì quá độ

Lời mở đầu Con người trải qua hàng ngàn năm lịch sử tồn tại và phát triển, từ thời kì nguyên thuỷ chưa có nhà nước rồi xuất hiện nhà nước đầu tiên trong lịch sử loài người - thời kì nô lệ cho đến ngày nay đã có các hình thái nhà nước phát triển rất cao như nhà nước tư bản và nhà nước xã hội chủ nghĩa. Song song với sự phát triển của nhà nước thì các hoạt động kinh tế của con người cũng xuất hiện và phát triển từ hoạt động lao động đơn giản cho đến hoat động kinh tế phức tạp ngày nay. Suốt cả quá trình ấy không nhà nước nào đứng ngoài nền kinh tế. Nhà nước đã khẳng định vai trò kinh tế của mình dù với nhiều mức độ khác nhau như có lúc đã can thiệp rất sâu vào nền kinh tế bằng các kế hoạch, mệnh lệnh nhưng cũng có lúc nhà nước chỉ quản lý kinh tế ở tầm vĩ mô. Ngày nay thực tiễn trên khắp thế giới đã chứng minh nền kinh tế cần vận động theo cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước. Ở nước ta, cũng không nằm ngoài quy luật trên, đã xác định xây dựng nền kinh tế thị trường có sự quản lý của nhà nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa từ Đại hội VI của Đảng( 12/1986 ). Từ lúc đó cho đến nay dù còn gặp nhiều khó khăn nhưng Nhà nước ta vẫn khẳng định được vai trò của mình trong việc điều tiết nền kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa, bảo đảm con đường tiến lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Trong tiểu luận này em xin trình bày về “Nhà nước và vai trò của Nhà nước với quá trình xây dựng nền kinh tế thị trường ở Việt Nam trong thời kì quá độ”. Trong qua’ trình thực hiện tiểu luận em còn nhiều thiếu xót mong sự nhận xét của thầy. Em xin chân thành cảm ơn. Mục lục I. Lý luận về nhà nước và vai trò kinh tế của nhà nước theo lý luận triết học Mac- Lênin. 1. Lý luận về bản chất chức năng của nhà nước. 2. Vai trò kinh tế của nhà nước. II. Nền kinh tế thị trường ở Việt Nam và vai trò của Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa với nền kinh tế đó. 1. Khái niệm kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa 2. Vai trò kinh tế của với Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam với nền kinh tế thị trường.

doc14 trang | Chia sẻ: lvcdongnoi | Ngày: 31/01/2013 | Lượt xem: 1574 | Lượt tải: 0download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Nhà nước và vai trò của Nhà nước với quá trình xây dựng nền kinh tế thị trường ở Việt Nam trong thời kì quá độ, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
Lêi më ®Çu Con ng­êi tr¶i qua hµng ngµn n¨m lÞch sö tån t¹i vµ ph¸t triÓn, tõ thêi k× nguyªn thuû ch­a cã nhµ n­íc råi xuÊt hiÖn nhµ n­íc ®Çu tiªn trong lÞch sö loµi ng­êi - thêi k× n« lÖ cho ®Õn ngµy nay ®· cã c¸c h×nh th¸i nhµ n­íc ph¸t triÓn rÊt cao nh­ nhµ n­íc t­ b¶n vµ nhµ n­íc x· héi chñ nghÜa. Song song víi sù ph¸t triÓn cña nhµ n­íc th× c¸c ho¹t ®éng kinh tÕ cña con ng­êi còng xuÊt hiÖn vµ ph¸t triÓn tõ ho¹t ®éng lao ®éng ®¬n gi¶n cho ®Õn hoat ®éng kinh tÕ phøc t¹p ngµy nay. Suèt c¶ qu¸ tr×nh Êy kh«ng nhµ n­íc nµo ®øng ngoµi nÒn kinh tÕ. Nhµ n­íc ®· kh¼ng ®Þnh vai trß kinh tÕ cña m×nh dï víi nhiÒu møc ®é kh¸c nhau nh­ cã lóc ®· can thiÖp rÊt s©u vµo nÒn kinh tÕ b»ng c¸c kÕ ho¹ch, mÖnh lÖnh nh­ng còng cã lóc nhµ n­íc chØ qu¶n lý kinh tÕ ë tÇm vÜ m«. Ngµy nay thùc tiÔn trªn kh¾p thÕ giíi ®· chøng minh nÒn kinh tÕ cÇn vËn ®éng theo c¬ chÕ thÞ tr­êng cã sù qu¶n lý cña nhµ n­íc. Ở n­íc ta, còng kh«ng n»m ngoµi quy luËt trªn, ®· x¸c ®Þnh x©y dùng nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng cã sù qu¶n lý cña nhµ n­íc theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa tõ §¹i héi VI cña §¶ng( 12/1986 ). Tõ lóc ®ã cho ®Õn nay dï cßn gÆp nhiÒu khã kh¨n nh­ng Nhµ n­íc ta vÉn kh¼ng ®Þnh ®­îc vai trß cña m×nh trong viÖc ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng x· héi chñ nghÜa, b¶o ®¶m con ®­êng tiÕn lªn chñ nghÜa x· héi ë ViÖt Nam. Trong tiÓu luËn nµy em xin tr×nh bµy vÒ “Nhµ n­íc và vai trß cña Nhµ n­íc víi qu¸ tr×nh x©y dùng nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ë ViÖt Nam trong thêi k× qu¸ ®é”. Trong qua’ tr×nh thùc hiÖn tiÓu luËn em cßn nhiÒu thiÕu xãt mong sù nhËn xÐt cña thÇy. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n. I. Lý luËn vÒ nhµ n­íc vµ vai trß cña nhµ n­íc theo lý luËn triÕt häc M¸c Lªnin 1. Lý luËn vÒ b¶n chÊt, chøc n¨ng cña nhµ n­íc a. B¶n chÊt cña nhµ n­íc Trªn thùc tÕ giai cÊp thèng trÞ vÒ kinh tÕ míi cã ®ñ ®iÒu kiÖn lËp ra vµ sö dông bé m¸y nhµ n­íc. Nhê cã nhµ n­íc, giai cÊp nµy còng trë thµnh giai cÊp thèng trÞ vÒ mÆt chÝnh trÞ vµ do ®ã cã thªm nh÷ng ph­¬ng tiÖn míi ®Ó ®µn ¸p vµ bãc lét giai cÊp kh¸c.V× thÕ vÒ b¶n chÊt nhµ n­íc ch¼ng qua chØ lµ mét bé m¸y cña mét giai cÊp nµy dïng ®Ó trÊn ¸p mét giai cÊp kh¸c, lµ bé m¸y dïng ®Ó duy tr× sù thèng trÞ cña giai cÊp nµy ®èi víi giai cÊp kh¸c lµ c¬ quan quyÒn lùc cña mét giai cÊp ®èi víi toµn x· héi, lµ c«ng cô chuyªn chÝnh cña mét giai cÊp. Nh­ vËy nhµ n­íc cã b¶n chÊt giai cÊp. B¶n chÊt giai cÊp cña nhµ n­íc ®­îc thÓ hiÖn ë c¸c ®Æc tr­ng. BÊt cø nhµ n­íc nµo còng cã ba ®Æc tr­ng c¬ b¶n sau: Nhµ n­íc qu¶n lý d©n c­ trªn mét vïng l·nh thæ nhÊt ®Þnh. Nhµ n­íc ®­îc h×nh thµnh trªn c¬ së ph©n chia d©n c­ theo l·nh thæ mµ hä c­ tró. QuyÒn lùc nhµ n­íc cã hiÖu lùc víi mäi thµnh viªn trong l·nh thæ kh«ng ph©n biÖt huyÕt thèng. Nhµ n­íc cã mét bé m¸y quyÒn lùc chuyªn nghiÖp mang tÝnh c­ìng chÕ ®èi víi mäi thµnh viªn trong x· héi. Nhµ n­íc cña giai cÊp thèng trÞ nµo còng cã mét bé m¸y quyÒn lùc chuyªn nghiÖp bao gåm c¸c ®éi vò trang ®Æc biÖt vµ bé m¸y qu¶n lý hµnh chÝnh. Nhµ n­íc thùc hiÖn quyÒn lùc cña m×nh trªn c¬ së søc m¹nh c­ìng bøc cña ph¸p luËt. Nhµ n­íc h×nh thµnh hÖ thèng thuÕ kho¸ ®Ó duy tr× vµ t¨ng c­êng bé m¸y cai trÞ. Nhµ n­íc kh«ng thÓ tån t¹i nÕu kh«ng dùa vµo thuÕ kho¸, quèc tr¸i vµ c¸c h×nh thøc bãc lét kh¸c. B»ng c¸c h×nh thøc kh¸c nhau nh­ vËy, nhµ n­íc cña giai cÊp bãc lét kh«ng nh÷ng lµ c«ng cô trÊn ¸p giai cÊp mµ cßn lµ c«ng cô thùc hiÖn sù bãc lét c¸c giai cÊp bÞ ¸p bøc. b. Chøc n¨ng c¬ b¶n cña nhµ n­íc: Tuú theo gãc ®é kh¸c nhau, chøc n¨ng cña nhµ n­íc ®­îc ph©n chia kh¸c nhau. D­íi gãc ®é tÝnh chÊt cña quyÒn lùc chÝnh trÞ nhµ n­íc cã chøc n¨ng thèng trÞ chÝnh trÞ cña giai cÊp vµ chøc n¨ng x· héi. D­íi gãc ®é ph¹m vi t¸c ®éng quyÒn lùc nhµ n­íc cã chøc n¨ng ®èi néi vµ ®èi ngo¹i. Chøc n¨ng thèng trÞ chÝnh trÞ cña giai cÊp- chøc n¨ng giai cÊp - lµ chøc n¨ng nhµ n­íc lµm c«ng cô chuyªn chÝnh cña mét giai cÊp nh»m b¶o vÖ sù thèng trÞ giai cÊp ®ã ®èi víi toµn thÓ x· héi. §©y lµ chøc n¨ng quan träng nhÊt thÓ hiÖn b¶n chÊt giai cÊp cña nhµ n­íc. Chøc n¨ng x· héi thùc hiÖn ý trÝ vµ b¶o vÖ lîi Ých chung cña céng ®ång d©n c­ nh­ng trong ph¹m vi ý trÝ vµ lîi Ých Êy t­¬ng ®ång víi lîi Ých giai cÊp thèng trÞ hoÆc lµ kh«ng cã nguy c¬ lo¹i trõ lîi Ých cña giai cÊp thèng trÞ hoÆc lµ ph­¬ng tiÖn ®Ó cñng cè lîi Ých giai cÊp thèng trÞ. Sù thèng trÞ chÝnh trÞ vµ sù thùc hiÖn chøc n¨ng x· héi cña nhµ n­íc thÓ hiÖn trong lÜnh vùc ®èi néi còng nh­ ®èi ngo¹i. Chøc n¨ng ®èi néi cña nhµ n­íc nh»m duy tr× trËt tù kinh tÕ x· héi, chÝnh trÞ vµ nh÷ng trËt tù kh¸c hiÖn cã trong x· héi theo lîi Ých giai cÊp thèng trÞ b»ng hÖ thèng ph¸p luËt vµ c¸c ph­¬ng tiÖn kh¸c nh­ th«ng t­, tuyªn truyÒn, c¸c c¬ quan v¨n ho¸, gi¸o dôc… §©y lµ chøc n¨ng thÓ hiÖn râ nhÊt b¶n chÊt giai cÊp cña nhµ n­íc. Chøc n¨ng ®èi ngo¹i lµ chøc n¨ng thùc hiÖn mèi quan hÖ liªn minh hoÆc ®èi chäi gi÷a c¸c nhµ n­íc kh¸c nhau mµ thùc chÊt lµ thùc hiÖn mèi quan hÖ gi÷a c¸c giai cÊp thèng trÞ ë c¸c quèc gia kh¸c nhau trªn tÊt c¶ c¸c lÜnh vùc kinh tÕ, chÝnh trÞ, an ninh quèc phßng, khoa häc kü thuËt, gi¸o dôc ®µo t¹o. Chøc n¨ng ®èi ngo¹i thùc chÊt lµ më réng cña ®èi néi . TÊt c¶ c¸c chøc n¨ng trªn cña nhµ n­íc ®Òu xuÊt ph¸t tõ lîi Ých cña giai cÊp thèng trÞ; thÓ hiÖn b¶n chÊt giai cÊp cña nhµ n­íc râ rÖt. 2. Vai trß kinh tÕ cña nhµ n­íc: Vai trß kinh tÕ cña nhµ n­íc qua c¸c giai ®o¹n lÞch sö: Trong c¸c nhµ n­íc ®­¬ng ®¹i kh«ng cã nhµ n­íc nµo ®øng trªn kinh tÕ hay ngoµi kinh tÕ. Thùc tÕ lÞch sö ®· chøng minh vai trß kinh tÕ cña nhµ n­íc ®­îc ph«i thai ngay tõ buæi ban ®Çu khi nhµ n­íc míi chØ võa xuÊt hiÖn. Sau ®ã míi ®­îc nhËn thøc vµ øng dông vµo thùc tiÔn qu¶n lý, kinh tÕ, x· héi. Trong thêi ®¹i chiÕm h÷u n« lÖ, nhµ n­íc chñ n« - kiÓu nhµ n­íc ®Çu tiªn trong lÞch sö - ®· trùc tiÕp dïng quyÒn lùc cña m×nh can thiÖp vµo viÖc ph©n phèi cña c¶i ®­îc s¶n xuÊt ra. ë thêi ®¹i nµy, cña c¶i ®­îc s¶n xuÊt ra bëi nh÷ng ng­êi n« lÖ nh­ng cña c¶i Êy kh«ng ®­îc ph©n phèi mµ bÞ giai cÊp chñ n« chiÕm ®o¹t b»ng c¸c thñ ®o¹n b¹o lùc phi kinh tÕ. Trong thêi ®¹i phong kiÕn, nhµ n­íc phong kiÕn kh«ng chØ can thiÖp vµo viÖc ph©n phèi cña c¶i mµ cßn ®øng ra tËp trung lùc l­îng nh©n d©n x©y dùng kÕt cÊu h¹ tÇng cho s¶n xuÊt n«ng nghiÖp, khuyÕn khÝch quan l¹i di d©n ®i më mang c¸c vïng ®Êt míi, ®Ò ra chÝnh s¸ch ruéng ®Êt thÝch hîp víi tõng thêi kú. Nh×n chung c¸c ho¹t ®éng nµy diÔn ra mét c¸ch tù ph¸t. Nh­ ë Trung Quèc tõ häc thuyÕt “B×nh d©n kinh tÕ chñ nghÜa”, M¹nh Tö cho r»ng chÝnh s¸ch kinh tÕ cña nhµ n­íc phong kiÕn ph¶i h­íng vµo lµm giÇu cho d©n; d©n giµu th× n­íc m¹nh. ë ViÖt Nam, t­ t­ëng nhµ n­íc can thiÖp vµo nÒn kinh tÕ còng ®­îc h×nh thµnh rÊt sím. Tõ nhµ Lý thÕ kû X tr­íc c«ng nguyªn, Nhµ n­íc phong kiÕn ViÖt Nam ý thøc s©u s¾c vÒ quyÒn së h÷u nhµ n­íc vÒ ruéng ®Êt vµ ra søc thùc hiÖn c¸c biÖn ph¸p ®Ó duy tr×, cñng cã quyÒn lùc cña nhµ n­íc. Trªn thÕ giíi vµo thÕ kû XVII, chñ nghÜa t­ b¶n ®­îc h×nh thµnh, qu¸ tr×nh tÝch luü nguyªn thuû t­ b¶n ®­îc thùc hiÖn, nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng tõng b­íc ®­îc h×nh thµnh. §Ó gióp cho kinh tÕ ph¸t triÓn nhanh cÇn cã sù hç trî cña nhµ n­íc. ChÝnh v× vËy vai trß qu¶n lý kinh tÕ cña nhµ n­íc t­ s¶n ngµy cµng ®­îc x¸c lËp vµ n©ng cao. Nhµ n­íc t­ s¶n ®· thùc hiÖn c¸c chÝnh s¸ch tiÒn tÖ hÕt søc nghiªm ngÆt, hä t×m mäi c¸ch tÝch luü tiÒn tÖ, cho tiÒn ch¹y ra n­íc ngoµi. Trong chÝnh s¸ch ngo¹i th­¬ng hä dïng hµng rµo thuÕ quan b¶o hé, ®¸nh thuÕ xuÊt khÈu cao vµ thuÕ xuÊt khÈu c¸c hµng s¶n xuÊt trong n­íc thÊp. Nhµ n­íc cßn hç trî c¸c th­¬ng nh©n trong n­íc c¸c ph­¬ng tiÖn vËt chÊt vµ tµi chÝnh khi hä tham gia bu«n b¸n quèc tÕ. Nhµ n­íc còng quy ®Þnh nghiªm ngÆt tØ gi¸ hèi ®o¸i… B»ng c¸c chÝnh s¸ch ®ã nhµ n­íc t­ b¶n ®· tÝch luü ®­îc mét l­îng cña c¶i vµ tiÒn tÖ ®¸ng kÓ. §Çu thÓ kû XVIII, giai cÊp t­ s¶n tËp trung ph¸t triÓn m¹nh s¶n xuÊt. Nhê khoa häc kü thuËt nªn s¶n xuÊt ë c¸c n­íc t­ b¶n ph¸t triÓn nhanh. Ph¸t triÓn do c¹nh tranh trë thµnh ®ßi hái cÊp thiÕt trong ®êi sèng kinh tÕ c¸c n­íc nµy. V× thÕ c¸c nhµ kinh tÕ häc cæ ®iÓn ®· ñng hé tù do c¹nh tranh, næi bËt nhÊt lµ Adam Smith (1723 - 1790) mét kinh tÕ gia ng­êi Anh ®­a ra thuyÕt “Bµn tay v« h×nh” vµ nguyªn t¾c “Nhµ n­íc kh«ng can thiÖp” vµo ho¹t ®éng cña nÒn kinh tÕ. Sù ho¹t ®éng cña nÒn kinh tÕ lµ do c¸c quy luËt kh¸ch quan chi phèi. Nhµ n­íc chØ cã mét vµi nhiÖm vô kinh tÕ nhÊt ®Þnh, ®ã lµ trong tr­êng hîp nhiÖm vô v­ît kh¶ n¨ng cña mét doanh nghiÖp nh­ lµm ®­êng, x©y dùng bÕn c¶ng, ®µo c¸c con kªnh lín… §Çu nh÷ng n¨m 30 thÕ kû XX, nh÷ng cuéc khñng ho¶ng kinh tÕ næ ra th­êng xuyªn ®Æc biÖt cuéc khñng ho¶ng kinh tÕ thÕ giíi 1929 - 1933 ®· chøng minh r»ng “Bµn tay v« h×nh” kh«ng thÓ b¶o ®¶m nh÷ng ®iÒu kiÖn æn ®Þnh cho kinh tÕ thÞ tr­êng ph¸t triÓn. H¬n n÷a tr×nh ®é x· héi ho¸ s¶n xuÊt ph¸t triÓn ngµy cµng cao ®· chØ cho c¸c nhµ kinh tÕ häc thÊy r»ng cÇn ph¶i cã cù can thiÖp cña nhµ n­íc vµo qu¸ tr×nh ho¹t ®éng cña nÒn kinh tÕ,®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ. Nhµ kinh tÕ ng­êi Anh John Meynard Keynes (1884 - 1946) ®· ®­a ra lý thuyÕt “Nh÷ng ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng”. Theo thuyÕt cña tr­êng ph¸i Keynes, nhµ n­íc can thiÖp vµo nÒn kinh tÕ ë c¶ tÇm vÜ m« (víi c¸c c«ng cô nh­ ph¸p luËt, chÝnh s¸ch tÝn dông, ®iÒu tiÕt l­u th«ng tiÒn tÖ, l¹m ph¸t, thuÕ…) vµ tÇm vi m« (trùc tiÕp ph¸t triÓn c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt kinh doanh vµ dÞch vô c«ng céng). Song nh÷ng chÊn ®éng lín trong nÒn kinh tÕ vÉn ch­a diÔn ra. H¬n n÷a t×nh tr¹ng khñng ho¶ng, l¹m ph¸t vÉn x¶y ra ngµy cµng trÇm träng. §iÒu nµy lµm t¨ng lµn sãng phª ph¸n lý thuyÕt Keynes vµ xuÊt hiÖn t­ t­ëng phèi hîp “Bµn tay v« h×nh” víi nhµ n­íc ®Ó ®iÒu chØnh nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng .§i theo xu h­íng “hçn hîp” ngµy nay c¸c nhµ kinh tÕ ®· thõa nhËn r»ng c¸c nÒn kinh tÕ hiÖn ®¹i muèn ph¸t triÓn ph¶i dùa vµo c¶ c¬ chÕ hÞ tr­êng còng nh­ sù qu¶n lý cña nhµ n­íc. Næi bËt lµ quan ®iÓm “Kinh tÕ hçn hîp” cña Paul Samuelson, mét kinh tÕ gia ng­êi Mü. Trong “Kinh tÕ häc” «ng cho r»ng: “§iÒu hµnh mét nÒn kinh tÕ kh«ng cã c¶ chÝnh phñ lÉn thÞ tr­êng nh­ vç tay b»ng mét bµn tay”. C¬ chÕ thÞ tr­êng x¸c ®Þnh gi¸ c¶ vµ sè l­îng trong nhiÒu lÜnh vùc, trong khi ®ã chÝnh phñ ®iÒu tiÕt thÞ tr­êng b»ng c¸c ch­¬ng tr×nh thuÕ, chi tiªu vµ luËt lÖ. C¶ hai bªn thÞ tr­êng vµ chÝnh phñ ®Òu cã tÝnh chÊt thiÕt yÕu. Tõ sau n¨m 1917, víi sù ra ®êi cña liªn bang Céng hoµ x· héi chñ nghÜa X« ViÕt vµ sau n¨m 1935 lµ sù ra ®êi cña hÖ thèng X· héi chñ nghÜa thÕ giíi, trong nÒn kinh tÕ thÕ giíi cßn cã nÒn kinh tÕ chØ huy vËn ®éng theo c¬ chÕ kÕ ho¹ch ho¸ tËp trung. Trong c¬ chÕ nµy, nhµ n­íc lµ ng­êi qu¶n lý trùc tiÕp mäi ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh trong nÒn kinh tÕ b»ng kÕ ho¹ch vµ th«ng qua mét lo¹t c¸c chØ tiªu ph¸p lÖnh vµ chØ tiªu gi¸n tiÕp. KÕt qu¶ v× x¬ cøng, c¸c n­íc x· héi chñ nghÜa (cò) ®· ph¶i chuyÓn sang c¬ chÕ thÞ tr­êng vµ ph¶i ®æi míi c¸ch thøc qu¶n lý cña nhµ n­íc. Nh­ vËy tr¶i qua c¸c giai ®o¹n ph¸t triÓn cña lÞch sö víi c¸c h×nh th¸i kinh tÕ x· héi kh¸c nhau, nhµ n­íc lu«n ®ãng mét vai trß nhÊt ®Þnh trong ®êi sèng kinh tÕ. Kh«ng mét nhµ n­íc nµo l¹i ®øng ngoµi nÒn kinh tÕ. §ã lµ mét tÊt yÕu kh¸ch quan xuÊt ph¸t tõ yªu cÇu cña thùc tiÔn vµ mang tÝnh lÞch sö. Nhµ n­íc nµo còng cã vai trß kinh tÕ cña nã nh­ng kh«ng ph¶i nhµ n­íc nµo còng cã chøc n¨ng kinh tÕ mµ chøc n¨ng kinh tÕ chØ phæ biÕn ë mét sè nhµ n­íc nh­ nhµ n­íc x· héi chñ nghÜa, nhµ n­íc t­ b¶n cã ®iÒu kiÖn ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng m¹nh.C¬ së cña chøc n¨ng kinh tÕ nµy lµ sù xuÊt hiÖn së h÷u quèc gia trong ph¹m vi ho¹t ®éng kinh tÕ trong thùc tÕ biÓu hiÖn b»ng nh÷ng viÖc nhµ n­íc trùc tiÕp thµnh lËp ra c¸c doanh nghiÖp hoÆc tham gia cæ phÇn chi phèi trong doanh nghiÖp cæ phÇn. b. Vai trß kinh tÕ cña nhµ n­íc ®­îc biÓu hiÖn qua viÖc qu¶n lý ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ vÜ m« b»ng c¸c c«ng cô qu¶n lý nh­ hÖ thèng ph¸p luËt, thuÕ, chÝnh s¸ch kinh tÕ… Ngµy nay nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ph¸t triÓn yªu cÇu ph¶i cã sù qu¶n lý vÜ m« kinh tÕ cña nhµ n­íc. Kinh tÕ thÞ tr­êng chÞu sù ®iÒu tiÕt cña c¬ chÕ thÞ tr­êng lµ hÖ thèng h÷u c¬ cña sù thÝch øng lÉn nhau, tù ®iÒu tiÕt lÉn nhau cña c¸c yÕu tè gi¸ c¶, cung cÇu, c¹nh tranh…trùc tiÕp ph¸t huy t¸c dông trªn thÞ tr­êng ®Ó ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng. C¬ chÕ thÞ tr­êng biÓu hiÖn ra b»ng gi¸ c¶ thÞ tr­êng phô thuéc vµo c¸c nh©n tè: gi¸ trÞ thÞ tr­êng, gi¸ trÞ cña tiÒn, cung vµ cÇu, c¹nh tranh trªn thÞ tr­êng. Nãi nhµ n­íc cã vai trß ®iÒu tiÕt kinh tÕ vÜ m« ®èi víi kinh tÕ thÞ tr­êng v× kinh tÕ thÞ tr­ßng chÞu sù chi phèi cña c¬ chÕ thÞ tr­êng cã nhiÒu ­u ®iÓm nh­ng còng kh«ng Ýt c¸c khuyÕt ®iÓm. Bªn c¹nh c¸c ­u ®iÓm mµ kh«ng c¬ chÕ nµo hoµn toµn thay thÕ ®­îc nh­ kÝch thÝch ho¹t ®éng cña chñ thÓ kinh tÕ, t¹o ra sù t­¬ng øng gi÷a cung cÇu, kÝch thÝch ®æi míi khoa häc kÜ thuËt, thùc hiÖn ph©n phèi nguån lùc kinh tÕ hîp lý, cã sù ®iÒu tiÕt mÒm dÎo dÔ thÝch øng th× c¬ chÕ thÞ tr­êng còng cã nh÷ng khuyÕt ®iÓm vèn cã. §ã lµ nã chØ thùc hiÖn ®Çy ®ñ khi cã kiÓm so¸t cña c¹nh tranh hoµn h¶o. C¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng víi môc ®Ých lîi nhuËn tèi ®a nªn hä cã thÓ t¸c ®éng xÊu ®Õn ®êi sèng x· héi, m«i tr­êng, ph©n phèi thu nhËp kh«ng c«ng b»ng g©y ra hè ng¨n c¸ch vÒ giµu nghÌo. KhuyÕt ®iÓm cuèi cïng lµ khã tr¸nh khái nh÷ng th¨ng trÇm khñng ho¶ng kinh tÕ vµ thÊt nghiÖp. Sù ®iÒu tiÕt kinh tÕ vÜ m« cña nhµ n­íc sÏ khuyÕn khÝch c¸c ­u ®iÓm ph¸t triÓn ®ång thêi h¹n chÕ c¸c khuyÕt ®iÓm cña c¬ chÕ thÞ tr­êng. §Ó thùc hiÖn ®­îc vai trß nµy, nhµ n­íc sö dông c¸c c«ng cô ®iÒu tiÕt vÜ m« nh­ hÖ thèng ph¸p luËt, kÕ ho¹ch ho¸ vµ c¸c chÝnh s¸ch vÒ kinh tÕ, tµi chÝnh, tiÒn tÖ, c¸c c«ng cô ®iÒu tiÕt kinh tÕ ®èi ngo¹i… §Êy chÝnh lµ vai trß kinh tÕ tÊt yÕu cña nhµ n­íc. II. NÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ë ViÖt Nam vµ vai trß cña Nhµ n­íc céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam víi nÒn kinh tÕ ®ã. 1. Kh¸i niÖm kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa Kh¸i niÖm NÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa lµ nÒn kinh tÕ hµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn vËn ®éng theo c¬ chÕ thÞ tr­êng cã sù qu¶n lý cña nhµ n­íc theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa. Môc ®Ých cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng x· héi chñ nghÜa NÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa cã môc ®Ých lµ ph¸t triÓn lùc l­îng s¶n xuÊt, ph¸t triÓn kinh tÕ ®Ó x©y dùng c¬ së vËt chÊt, kÜ thuËt cña chñ nghÜa x· héi, n©ng cao ®êi sèng nh©n d©n, ph¸t triÓn lùc l­îng s¶n xuÊt hiÖn ®¹i g¾n liÒn víi x©y dùng quan hÖ s¶n xuÊt míi phï hîp trªn c¶ 3 mÆt: së h÷u, qu¶n lý vµ ph©n phèi. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa cã nhiÒu h×nh thøc së h÷u, nhiÒu thµnh phÇn kinh tÕ, trong ®ã kinh tÕ nhµ n­íc gi÷ vai trß chñ ®¹o, kinh tÕ nhµ n­íc cïng víi kinh tÕ tËp thÓ ngµy cµng trë thµnh nÒn t¶ng v÷ng ch¾c. ChÕ ®é së h÷u c«ng céng vÒ t­ liÖu s¶n xuÊt chñ yÕu tõng b­íc ®­îc x¸c lËp vµ sÏ chiÕm ­u thÕ tuyÖt ®èi khi chñ nghÜa x· héi ®­îc x©y dùng xong vÒ c¬ b¶n. X©y dùng chÕ ®é ®ã lµ mét qu¸ tr×nh ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi l©u dµi qua nhiÒu b­íc, nhiÒu h×nh thøc tõ thÊp ®Õn cao. Ph¶i tõ thùc tiÔn t×m tßi thö nghiÖm ®Ó x©y dùng chÕ ®é së h÷u c«ng céng nãi riªng vµ quan hÖ s¶n xuÊt míi nãi chung víi b­íc ®i v÷ng ch¾c. Tiªu chuÈn c¨n b¶n ®Ó ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ x©y dùng quan hÖ s¶n xuÊt theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa lµ thóc ®Èy ph¸t triÓn lùc l­îng s¶n xuÊt, c¶i thiÖn ®êi sèng nh©n d©n, thùc hiÖn c«ng b»ng x· héi. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa cã sù qu¶n lý cña nhµ n­íc. Nhµ n­íc ta lµ nhµ n­íc x· héi chñ nghÜa, qu¶n lý nÒn kinh tÕ b»ng ph¸p luËt, chiÕn l­îc, quy ho¹ch, kÕ ho¹ch, chÝnh s¸ch, sö dông c¬ chÕ thÞ tr­êng ¸p dông c¸c h×nh thøc kinh tÕ, ph­¬ng ph¸p qu¶n lý cña kinh tÕ thÞ tr­êng ®Ó kÝch thÝch s¶n xuÊt, gi¶i phãng søc s¶n xuÊt, ph¸t huy mÆt tÝch cùc vµ kh¾c phôc mÆt tiªu cùc cña c¬ chÕ thÞ tr­êng, b¶o vÖ lîi Ých nh©n d©n lao ®éng, cña toµn thÓ nh©n d©n. Kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa thùc hiÖn ph©n phèi chñ yÕu theo kÕt qu¶ lao ®éng vµ hiÖu qu¶ kinh tÕ ®ång thêi ph©n phèi theo møc ®ãng gãp vèn vµ c¸c nguån lùc kh¸c vµo s¶n xuÊt, kinh doanh vµ th«ng qua phóc lîi x· héi. Nh­ vËy, nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa lµ nÒn kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn, vËn ®éng theo c¬ chÕ thÞ tr­êng, cã sù qu¶n lý cña nhµ n­íc theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa víi môc tiªu x©y dùng c¬ së vËt chÊt kÜ thuËt cña chñ nghÜa x· héi n©ng cao ®êi sèng nh©n d©n. 2. Vai trß kinh tÕ cña Nhµ n­íc céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam víi nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng. Nhµ n­íc céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam Nhµ n­íc ta lµ c«ng cô chñ yÕu ®Ó thùc hiÖn quyÒn lµm chñ cña nh©n d©n, lµ nhµ n­íc ph¸p quyÒn cña d©n, do d©n vµ v× d©n. QuyÒn lùc cña nhµ n­íc lµ thèng nhÊt cã sù ph©n c«ng vµ phèi hîp gi÷a c¸c c¬ quan nhµ n­íc trong viÖc thùc hiÖn c¸c quyÒn lËp ph¸p, hµnh ph¸p vµ t­ ph¸p. C¶i c¸ch tæ chøc vµ ho¹t ®éng cña nhµ n­íc g¾n liÒn víi x©y dùng chØnh ®èng §¶ng, ®æi míi néi dung, ph­¬ng thøc l·nh ®¹o cña §¶ng ®èi víi nhµ n­íc. X©y dùng bé m¸y nhµ n­íc tinh gän. Nhµ n­íc céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam thùc hiÖn nguyªn t¾c tËp trung d©n chñ trong tæ chøc vµ ho¹t ®éng cña nhµ n­íc ®¶m b¶o mét x· héi c«ng b»ng, ai còng cã c¬m ¨n ¸o mÆc. T¨ng c­êng ph¸p chÕ x· héi chñ nghÜa, x©y dùng nhµ n­íc ph¸p quyÒn ViÖt Nam. Qu¶n lý x· héi b»ng ph¸p luËt ®ång thêi coi träng gi¸o dôc, n©ng cao ®¹o ®øc. Nh­ vËy, Nhµ n­íc céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam lµ nhµ n­íc cña d©n, do d©n vµ v× d©n lÊy liªn minh giai cÊp c«ng nh©n, n«ng d©n vµ tÇng líp tri thøc lµm nÒn t¶ng, do §¶ng céng s¶n l·nh ®¹o. Vai trß kinh tÕ cña Nhµ n­íc céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam ®èi víi nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng. Tõ c¸c lý luËn vÒ nhµ n­íc, kinh tÕ thÞ tr­êng, Nhµ n­íc céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam ë trªn ta nhËn thÊy vai trß kinh tÕ hÕt søc quan träng cña Nhµ n­íc céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam ®èi víi sù ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa. TÊt c¶ c¸c n­íc cã nÒn kinh tÕ do c¬ chÕ thÞ tr­êng ®iÒu tiÕt ®Òu cã sù can thiÖp cña nhµ n­íc vµo kinh tÕ ë c¸c møc ®é kh¸c nhau. N­íc ViÖt Nam ta còng kh«ng n»m ngoµi quy luËt trªn. Do chóng ta ®· x¸c ®Þnh x©y dùng nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa nªn ®Ó cã kÕt qu¶ nhµ n­íc ph¶i qu¶n lý nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng dùa trªn c¸c yªu cÇu kh¸ch quan cña c¸c quy luËt kinh tÕ thÞ tr­êng. Ph­¬ng ph¸p qu¶n lý cña nhµ n­íc ta lµ: Thõa nhËn tÝnh ®éc lËp cña c¸c chñ thÓ kinh tÕ ®Ó hä cã quyÒn tù chñ trong s¶n xuÊt kinh doanh, tù chÞu tr¸ch nhiÖm lç l·i, x©y dùng hÖ thèng thÞ tr­êng cã tÝnh c¹nh tranh, gi¸ c¶ chñ yÕu do thÞ tr­êng quyÕt ®Þnh, x©y dùng c¬ chÕ ®iÒu tiÕt vÜ m« cña nhµ n­íc nh»m h­ãng dÉn, gi¸m s¸t ho¹t ®éng cña c¸c chñ thÓ kinh tÕ, h¹n chÕ nh÷ng khuyÕt tËt cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng, x©y dùng hÖ thèng ph¸p luËt nh»m t¹o ra khu«n khæ cho ho¹t ®éng kinh tÕ, t«n träng vµ thùc hiÖn c¸c th«ng lÖ quèc tÕ trong quan hÖ kinh tÕ quèc tÕ. Nhµ n­íc x· héi chñ nghÜa d­íi sù l·nh ®¹o cña §¶ng céng s¶n qu¶n lý nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng nh»m môc tiªu d©n giµu n­íc m¹nh, x· héi c«ng b»ng, d©n chñ v¨n minh, b¶o ®¶m cho mäi ng­êi cã cuéc sèng Êm no, tù do, h¹nh phóc. Nhµ n­íc cã vai trß kinh tÕ víi nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng nh­ sau: §Çu tiªn, nhµ n­íc t¹o ®iÒu kiÖn h×nh thµnh, ph¸t triÓn vµ tõng b­íc hoµn thiÖn c¸c lo¹i thÞ tr­êng theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa. Ph¸t triÓn thÞ tr­êng hµng ho¸ vµ dÞch vô, ph¸t huy vai trß nßng cèt ®Þnh h­íng vµ ®iÒu tiÕt cña kinh tÕ nhµ n­íc trªn thÞ tr­êng, ®¸p øng nhu cÇu ®a d¹ng vµ n©ng cao søc mua trªn thÞ tr­êng trong n­íc ë c¶ thµnh thÞ n«ng th«n vµ c¸c vïng khã kh¨n. Më réng thÞ tr­êng lao ®éng trong n­íc cã sù kiÓm tra, gi¸m s¸t cña nhµ n­íc, b¶o vÖ lîi Ých cña ng­êi lao ®éng vµ cña ng­êi sö dông lao ®éng, ®Èy m¹nh xuÊt khÈu lao ®éng cã tæ chøc vµ cã hiÖu qu¶. KhÈn tr­¬ng tæ chøc thÞ tr­êng khoa häc vµ c«ng nghÖ, thùc hiÖn tèt b¶o hé së h÷u trÝ tuÖ, ®Èy m¹nh ph¸t triÓn c¸c dÞch vô vÒ th«ng tin. Ph¸t triÓn nhanh vµ bÒn v÷ng thÞ tr­êng vèn, thÞ tr­êng chøng kho¸n, b¶o hiÓm, tiÒn tÖ. Më réng thÞ tr­êng bÊt ®éng s¶n. §¶m b¶o cho c¸c thÞ tr­êng trªn ph¸t triÓn ®ång bé. Nhµ n­íc qu¶n lý vµ ®iÒu tiÕt kinh tÕ b»ng c¸c c«ng cô qu¶n lý vÜ m« ®Ó ph¸t huy t¸c ®éng tÝch cùc vµ h¹n chÕ t¸c ®éng tiªu cùc cña thÞ tr­êng. Tr­íc tiªn nhµ n­íc t¹o m«i tr­êng ph¸p lý thuËn lîi. Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng c¸c chñ thÓ kinh tÕ ®­îc tù chñ nh­ng quyÒn tù chñ ®­îc thÓ chÕ ho¸ thµnh ph¸p luËt vµ mäi hµnh vi ®Òu ph¶i tu©n theo ®óng ph¸p luËt. HÖ thèng ph¸p luËt kinh tÕ ®ång bé bao trïm mäi ho¹t ®éng kinh tÕ nh­ c¸c ®iÒu luËt c¬ b¶n vÒ quyÒn së h÷u tµi s¶n vµ ho¹t ®éng thÞ tr­êng, nh÷ng quy ®Þnh chi tiÕt cho c¸c ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp. TiÕp theo, nhµ n­íc t¹o m«i tr­êng kinh tÕ x· héi æn ®Þnh b»ng c¸ch x©y dùng kÕt cÊu h¹ tÇng s¶n xuÊt (nh­ giao th«ng vËn t¶i, th«ng tin liªn l¹c…) vµ kÕt cÊu h¹ tÇng x· héi (nh­ gi¸o dôc vµ ®µo t¹o, c¸c dÞch vô c«ng céng kh¸c nh­ an ninh, tµi chÝnh…) B¶o ®¶m minh b¹ch, c«ng b»ng trong chi Ng©n s¸ch nhµ n­íc. Thùc hiÖn ®Çu t­ vèn hîp lý cho c¸c ngµnh, c¸c vïng l·nh thæ trong c¶ n­íc, ®¶m b¶o viÖc ®Çu t­ ®óng vµ ®ñ. X©y dùng hÖ thèng ng©n hµng th­¬ng m¹i nhµ n­íc thµnh nh÷ng doanh nghiÖp kinh doanh tiÒn tÖ tù chñ, kÝch thÝch viÖc l­u th«ng tiÒn tÖ. Nhµ n­íc so¹n th¶o kÕ ho¹ch, quy ho¹ch c¸c ch­¬ng tr×nh ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi vµ ban hµnh c¸c chÝnh s¸ch ®Ó h­íng c¸c chñ thÓ kinh tÕ thùc hiÖn c¸c kÕ ho¹ch, quy ho¹ch, c¸c ch­¬ng tr×nh ch­¬ng tr×nh b»ng c¸ch sö dông c¸c ®ßn bÈy kinh tÕ nh­ ­u ®·i vÒ thuÕ, vÒ l·i suÊt cho vay cho nh÷ng nhµ ®Çu t­ vµo nh÷ng ngµnh nh÷ng vïng mµ nhµ n­íc ­u tiªn ph¸t triÓn. §ång thêi nhµ n­íc sö dông biÖn ph¸p hµnh chÝnh khi cÇn thiÕt nh­ cÊm xuÊt khÈu gç ®Ó b¶o vÖ rõng, ph¹t nh÷ng hµnh vi g©y « nhiÔm m«i tr­êng. B»ng viÖc ®iÒu tiÕt kinh tÕ vÜ m« nh­ trªn nhµ n­íc b¶o ®¶m cho nÒn kinh tÕ ho¹t ®éng cã hiÖu qu¶. C¸c doanh nghiÖp v× lîi Ých hÑp hßi cña m×nh cã thÓ l¹m dông tµi nguyªn x· héi g©y « nhiÔm m«i tr­êng sèng cña con ng­êi. V× vËy, nhµ n­íc ph¶i thùc hiÖn nh÷ng biÖn ph¸p nh»m ng¨n chÆn nh÷ng t¸c ®éng bªn ngoµi ®Ó n©ng cao hiÖu qu¶ kinh tÕ x· héi. Sù xuÊt hiÖn ®éc quyÒn còng lµm gi¶m tÝnh hiÖu qu¶ cña ho¹t ®éng thÞ tr­êng, v× vËy nhµ n­íc cã nhiÖm vô rÊt c¬ b¶n lµ b¶o vÖ c¹nh tranh vµ chèng ®éc quyÒn ®Ó n©ng cao tÝnh hiÖu qu¶ cña ho¹t ®éng thÞ tr­êng. Bªn c¹nh ®ã nhµ n­íc cÇn kh¾c phôc, h¹n chÕ nh÷ng mÆt tiªu cùc cña c¬ chÕ thÞ tr­êng, thùc hiÖn c«ng b»ng x· héi. Sù t¸c ®éng cña c¬ chÕ thÞ tr­êng cã thÓ ®­a l¹i hiÖu qu¶ kinh tÕ cao nh­ng nã kh«ng thÓ tù ®éng mang l¹i nh÷ng gi¸ trÞ mµ x· héi v­¬n tíi, kh«ng tù ®éng ®­a ®Õn sù ph©n phèi thu nhËp c«ng b»ng. Nhµ n­íc thùc hiÖn ph©n phèi thu nhËp quèc d©n mét c¸ch c«ng b»ng, thùc hiÖn t¨ng tr­ëng kinh tÕ g¾n víi c¶i thiÖn ®êi sèng nh©n d©n víi tiÕn bé vµ c«ng b»ng x· héi. §iÒu nµy thÓ hiÖn râ rÖt nhÊt tÝnh ®Þnh h­íng x· héi cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ë n­íc ta. Nh­ vËy Nhµ n­íc ta qu¶n lý kinh tÕ b»ng ph¸p luËt, chiÕn l­îc, quy ho¹ch, kÕ ho¹ch, chÝnh s¸ch, sö dông c¬ chÕ thÞ tr­êng, ¸p dông c¸c h×nh thøc kinh tÕ vµ ph­¬ng ph¸p qu¶n lý kinh tÕ ®Ó kÝch thÝch s¶n xuÊt, gi¶i phãng søc s¶n xuÊt,ph¸t huy mÆt tÝch cùc,h¹n chÕ vµ kh¾c phôc mÆt tiªu cùc cña c¬ chÕ thÞ tr­êng, b¶o vÖ lîi Ých nh©n d©n lao ®éng, cña toµn thÓ nh©n d©n. KÕt luËn Tõ nh÷ng ®iÒu ®· tr×nh bµy ë trªn, em xin rót ra kÕt luËn.VÒ b¶n chÊt nhµ n­íc cã tÝnh giai cÊp lµ c«ng cô thùc hiÖn bãc lét cña giai cÊp bãc lét ®èi víi giai cÊp bÞ bãc lét.Víi c¸c chøc n¨ng kinh tÕ x· héi, chÝnh trÞ còng nh­ ®èi néi ®èi ngo¹i nhµ n­íc trë thµnh c«ng cô ®¾c lùc cho giai cÊp thèng trÞ ®¶m b¶o lîi Ých cña giai cÊp thèng trÞ. Trong c¸c chøc n¨ng vai trß cña nhµ n­íc th× vai trß kinh tÕ hÕt søc quan träng.Kh«ng cã nhµ n­íc nµo lµ kh«ng cã vai trß kinh tÕ tõ nhµ n­íc ban ®Çu nhµ n­íc thêi k× chiÕm h÷u n« lÖ cho ®Õn nhµ n­íc phong kiÕn, nhµ n­íc t­ b¶n, nhµ n­íc x· héi chñ nghÜa. Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng nhµ n­íc cã vai trß qu¶n lý kinh tÕ vÜ m« ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ b»ng c¸c c«ng cô vÜ m«. Víi n­íc ta, Nhµ n­íc Céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam, Nhµ n­íc cña d©n do d©n vµ v× d©n, dùa trªn liªn minh giai cÊp c«ng nh©n n«ng d©n vµ tÇng líp tri thøc vµ chÞu sù l·nh ®¹o cña §¶ng, ®Æt môc tiªu ph¸t triÓn kinh tÕ n©ng cao ®êi sèng nh©n d©n, c«ng b»ng x· héi. §Ó ®¹t ®­îc môc tiªu nh­ thÕ chóng ta x¸c ®Þnh ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa cã sù qu¶n lý cña nhµ n­íc .Do ®ã Nhµ n­íc ViÖt Nam cã mét vai trß râ rÖt ®èi víi nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa ®ã lµ sù ®iÒu tiÕt kinh tÕ vÜ m« b»ng hÖ thèng ph¸p luËt, chÝnh s¸ch, kÕ ho¹ch…Nhµ n­íc ta t¹o ®iÒu kiÖn h×nh thµnh hÖ thèng thÞ tr­êng ®ång nhÊt, x©y dùng c¬ së vËt chÊt kü thuËt x· héi chñ nghÜa, ®¶m b¶o æn ®Þnh chÝnh trÞ, ph¸t huy mÆt tÝch cùc vµ h¹n chÕ mÆt tiªu cùc cña c¬ chÕ thÞ tr­êng t¹o ®µ thóc ®Èy nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn, n©ng cao ®êi sèng nh©n d©n, x©y dùng x· héi c«ng b»ng, d©n chñ, v¨n minh. Tõ ®ã ®­a n­íc ta v­¬n lªn s¸nh vai cïng c¸c n­íc kh¸c trªn thÕ giíi. Môc lôc I. Lý luËn vÒ nhµ n­íc vµ vai trß kinh tÕ cña nhµ n­íc theo lý luËn triÕt häc Mac- Lªnin. 1. Lý luËn vÒ b¶n chÊt chøc n¨ng cña nhµ n­íc. 2. Vai trß kinh tÕ cña nhµ n­íc. II. NÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ë ViÖt Nam vµ vai trß cña Nhµ n­íc Céng hoµ x· héi chñ nghÜa víi nÒn kinh tÕ ®ã. Kh¸i niÖm kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa Vai trß kinh tÕ cña víi Nhµ n­íc Céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam víi nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng. C¸c tµi liÖu tham kh¶o: Gi¸o tr×nh Kinh tÕ chÝnh trÞ Mac- Lªnin, Nhµ xuÊt b¶n ChÝnh trÞ quèc gia. Gi¸o tr×nh TriÕt häc Mac- Lªnin, Nhµ xuÊt b¶n ChÝnh trÞ quèc gia. V¨n kiÖn §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø VIII, IX, Nhµ xuÊt b¶n ChÝnh trÞ quèc gia. C¬ chÕ thÞ tr­êng vµ vai trß cña Nhµ n­íc Céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam ®èi víi nÒn kinh tÕ ®ã, Nhµ xuÊt b¶n Thèng kª 1994.

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docNhà nước và vai trò của Nhà nước với quá trình xây dựng nền kinh tế thị trường ở Việt Nam trong thời kì quá độ.doc
Luận văn liên quan