Phân tích mục tiêu của chủ nghĩa xã hội theo tư tưởng Hồ Chí Minh

Qua sự phân tích trên, ta có thể nhận thấy rằng tư tưởng Hồ Chí Minh về mục tiêu của chủ nghĩa xã hội đã kế thừa và vận dụng sáng tạo quan điểm của chủ nghĩa Mác – lênin vào thực tiễn đất nước ta. Xã hội chủ nghĩa – xã hội mới theo tư tưởng Hồ Chí Minh thực sự là một xã hội nhân đạo vì con người, tất cả hạnh phúc của nhân dân, xóa bỏ mọi áp bức bóc lột, bất công giữa người với người. Tất cả vì độc lập vì tự do, hạnh phúc của nhân dân. Tư tưởng Hồ Chí Minh thực sự trở thành kim chỉ nam cho hành động của chúng ta để hoàn thành sự nghiệp đổi mới của đất nước ta hiện nay.

doc9 trang | Chia sẻ: lvcdongnoi | Ngày: 02/02/2013 | Lượt xem: 12640 | Lượt tải: 15download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Phân tích mục tiêu của chủ nghĩa xã hội theo tư tưởng Hồ Chí Minh, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
LỜI MỞ ĐẦU Tư tưởng Hồ Chí Minh là hệ thống tư tưởng, quan điểm cơ bản phản ánh sâu sắc thực tiễn cách mạng Việt Nam, cách mạng thuộc địa, trên cơ sở kế thừa, vận dụng và phát triển chủ nghĩa Mác – lênin, tinh hoa văn hóa dân tộc, trí tuệ nhân loại, nhằm giải phóng dân tộc, giai cấp, con người. Tư tưởng Hồ Chí Minh là ngọn cờ dẫn dắt sự nghiệp cách mạng của Đảng và Nhân dân ta, trong đó tư tưởng về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam là một bộ phận hết sức quan trọng. Nhằm có một cách hiểu sâu sắc và toàn diện về mục tiêu của chủ nghĩa xã hội theo tư tưởng Hồ Chí Minh em xin chọn đề tài: “Phân tích mục tiêu của chủ nghĩa xã hội theo tư tưởng Hồ Chí Minh”. Em mong nhận được những ý kiến phê bình, đánh giá của các thầy cô giáo cũng như các bạn để đề tài này được hoàn thiện. Em xin chân thành cảm ơn ! BÀI LÀM I, Tư tưởng Hồ Chí Minh về mục tiêu của chủ nghĩa xã hội. Nét đặc sắc trong tư duy của Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội chính là mục tiêu của chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Người đã đề ra các mục tiêu chung và mục tiêu cụ thể xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta trong mỗi giai đoạn cách mạng khác nhau. Đối với Hồ Chí Minh, mục tiêu chung của chủ nghĩa xã hội là độc lập, tự do cho dân tộc, hạnh phúc cho nhân dân. Người nói : “ Tôi chỉ có một ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành ”. Đây cũng chính là mục tiêu tổng quát của Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội. Trên cơ sở kế thừa, phát triển hoàn thiện chủ nghĩa Mác- Lênin, Hồ Chí Minh đã tiếp cận chủ nghĩa xã hội khoa học từ quan điểm duy vật lịch sử của C.Mác và từ phương diện đạo đức, nhân văn, văn hóa, để từ đó xác định các mục tiêu cụ thể của chủ nghĩa xã hội ở nước ta trên tất cả mọi lĩnh vực. 1, Về chế độ chính trị. Thứ nhất: theo Người, cần phải xây dựng chế độ chính trị do nhân dân lao động làm chủ. “Nhà nước của ta là nhà nước dân chủ nhân dân dựa trên nền tảng liên minh công nông, do giai cấp công nhân lãnh đạo”. Nghĩa là quyền lực nhà nước là thuộc về nhân dân, phục vụ nhân dân. Trong nhà nước đó, mọi công dân đều có quyền bầu cử và ứng cử vào các cơ quan quyền lực nhà nước, có quyền kiểm soát đối với đại biểu của mình, “có quyền bãi miễn đại biểu quốc hội và đại biểu hội đồng nhân dân nếu những đại biểu ấy không xứng đáng với sự tín nhiệm của nhân dân. Mọi công việc quan trọng của nhà nước đều phải do nhân dân quyết định, đảm bảo phương trâm dân biết, dân bàn, dân làm và dân kiểm tra ”. Trong nhà nước dân chủ, mọi quyền lực đều thuộc về nhân dân thì chính phủ phải “là đầy tớ chung của dân, từ Chủ tịch toàn quốc đến làng. Dân là chủ thì Chính phủ phải là đầy tớ….Nếu Chính phủ làm hại dân thì dân có quyền đuổi Chính phủ”. Vì vậy, theo Hồ Chí Minh người cầm quyền phải không ngừng tu dưỡng, rèn luyện đạo đức cách mạng, “phải trung thành, tận tụy, cần kiệm liêm chính..., là người lãnh đạo thì phải có trí tuệ hơn người, sáng suốt, nhìn xa trông rộng, gần gũi với dân, trọng dụng hiền tài...”, chí công vô tư, phải sửa đổi lối làm việc, chống tham ô, lãng phí. Thứ hai: theo đó thì trong nhà nước ấy, tất cả mọi người đều có quyền công dân và bình đẳng với nhau về quyền và nghĩa vụ. Không tồn tại sự bất công, bất bình đẳng, không còn mâu thuẫn giai cấp, xóa bỏ mọi sự cách biệt. Đảm bảo quyền lợi của toàn xã hội, ai cũng là chủ nhân của đất nước mình. Thứ ba : nhân dân có quyền làm chủ, nhưng cũng có nghĩa vụ của người làm chủ. Mọi người đều có nghĩa vụ lao động, nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc, tôn trọng và chấp hành pháp luật, tôn trọng và bảo vệ của công, đồng thời có nghĩa vụ học tập, nâng cao trình độ học vấn….. để xứng đáng với vai trò của người làm chủ. Người viết: “ Đã là người chủ Nhà nước thì phải chăm lo việc nước như chăm lo việc nhà,…Đã là người chủ thì phải biết tự mình lo toan, gánh vác, không ỷ lại, không ngồi chờ”. hay “ Xây dựng chủ nghĩa xã hội tức là xây dựng đời sống ấm no và hạnh phúc cho nhân dân”. Vậy ai có trách nhiệm xây dựng xã hội đó? Người trả lời: “ Chủ nghĩa xã hội là nhằm nâng cao đời sống vật chất và văn hóa của nhân dân và do nhân dân tự xây dựng lấy ”. Như vậy, có thể thấy rằng Hồ Chí Minh rất coi trọng việc để nhân dân tham gia vào công việc quản lí đất nước, vì không gì khách quan và hiệu quả hơn khi để chính nhân dân quan tâm tới lợi ích của mình. 2, Về kinh tế. Theo Hồ Chí Minh, chế độ chính trị của chủ nghĩa xã hội chỉ được đảm bảo và đứng vững trên cơ sở một nền kinh tế vững mạnh. Mục tiêu về kinh tế của chủ nghĩa xã hội theo tư tưởng của Hồ Chí Minh là: Thứ nhất: “cần xây dựng nền kinh tế xã hội chủ nghĩa với công nghiệp và nông nghiệp hiện đại, khoa học kỹ thuật tiên tiến”. “ Trên cơ sở kinh tế xã hội chủ nghĩa ngày càng phát triển, cách bóc lột theo chủ nghĩa tư bản được xóa bỏ dần, đời sống vật chất và văn hóa của nhân dân ngày càng được cải thiện”. Theo chủ nghĩa Mác- Lênin thì chủ nghĩa xã hội chỉ có thể thắng chủ nghĩa tư bản khi nó tạo ra được một nền kinh tế phát triển cao, gắn liền với sự phát triển của khoa học, công nghệ hiện đại và ngày càng cải thiện đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân. Để đạt được mục tiêu đó là cả một quá trình phấn đấu, lao động, nỗ lực cố gắng không ngừng của giai cấp công nhân và toàn thể nhân dân ta. Thứ hai: Xóa bỏ chế độ tư hữu, thiết lập chế độ sở hữu công cộng về tư liệu sản xuất và dần thực hiện giải phóng sức sản xuất xã hội. Bởi tư hữu là mầm mống của sự bóc lột, của bất bình đẳng và của những mâu thuẫn trong xã hội. Mà trong khi đó, xã hội chủ nghĩa là một xã hội nhân đạo và dân chủ nhất thì nhất thiết phải xóa bỏ tư hữu và thiết lập chế độ công hữu về tư liệu sản xuất. Chỉ có như vậy thì mới thực đem lại công bằng, dân chủ, mới giải phóng được con người, giải phóng được sức lao động của toàn thể xã hội. Chỉ có như vậy thì cách mạng xã hội chủ mới thực sự trở thành cuộc cách mạng triệt để nhất, là cuộc cách mạng tới nơi. Kế thừa và vận dụng chủ nghĩa Mác vào hoàn cảnh thực tiễn nước ta, Người đã có những sáng tạo, phát triển nhằm làm cho mục tiêu đó phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh của nước ta. Vận dụng sáng tạo vào thời kì quá độ nước ta còn tồn tại nhiều thành phần, khi mà “Một ít tư liệu sản xuất thuộc sở hữu của nhà tư bản’’ thì kinh tế quốc doanh thuộc sở hữu toàn dân phải được nhà nước đảm bảo và phát triển ưu tiên. Bởi thời kì quá độ là một tất yếu khách quan không thể bỏ qua. Chế độ công hữu không thể thiết lập ngay mà nó cần được thiết lập dần dần trải qua nhiều bước, đặc biệt ở thời kì quá độ. Việc coi kinh tế quốc doanh là chủ đạo và tồn tại song song với các hình thức sở hữu khác giúp chúng ta vừa có thể thực hiệ được mục tiêu kinh tế mà vẫn giữ nguyên được yêu cầu về chính trị. Thứ ba: Đối với những nước lạc hậu, chưa trải qua chế độ tư bản chủ nghĩa, tiêu biểu như Việt Nam thì công nghiệp hóa, hiện đại hóa là một quy luật tất yếu và phổ biến để tiến lên chủ nghĩa xã hội. Bởi ở những nước này, chưa có những tiền đề về vật chất cho sự ra đời của chủ nghĩa xã hội do chủ nghĩa tư bản tạo ra. Mặt khác, đặc trưng của chủ nghĩa xã hội là một nền công nghiệp, nông nghiệp hiện đại với trình độ khoa học kĩ thuật cao. Do vậy chỉ có con đường công nghiệp hóa, hiện đại hóa mới có thể giải quyết được mâu thuẫn này, mới có thể đưa nước ta từ một nước nông nghiệp lạc hậu trở thành một nước có nền công nghiệp và nông nghiệp hiện đại, khoa học – kỹ thuật tiên tiến. Và thực tiễn cho đến nay thì quy luật này vẫn hoàn toàn đúng với tình hình nước ta, đã và đang đem lại những thắng lợi to lớn cho cả dân tộc, thúc đẩy nước ta tiến nhanh trên con đường tiến lên chủ nghĩa xã hội. 3, Về văn hóa. Hồ Chí Minh cho rằng, văn hóa – tư tưởng không phụ thuộc vào máy móc vào điều kiện sinh hoạt vật chất, vào mức sống, mà có khi nó phải đi trước một bước để dọn đường cho cách mạng công nghiệp, là động lực thúc đẩy sự phát triển của dân tộc. Trả lời câu hỏi của phóng viên báo Luymanitê (Pháp) về nhân tố nào sẽ biến nước Việt Nam lạc hậu thành một nước tiên tiến, Hồ Chí Minh nói: “Có lẽ cần phải để lên hàng đầu những cố gắng của chúng tôi nhằm phát triển văn hóa. Chủ nghĩa thực dân đã kìm hãm nhân dân chúng tôi trong vòng ngu muội để chúng dễ áp bức. Nền văn hóa nảy nở hiện thời là điều kiện cho nhân dân chúng tôi tiến bộ……..”  . Trong nhận thức của Người, "Văn hóa Việt Nam chứa đựng sự kỳ diệu giữa cái ổn định và cái linh hoạt” bởi lẽ nền văn hóa này có sợi dây liên hệ bền chặt với cuộc sống. Và, một trong những nội dung cơ bản trong tư tưởng của Người về văn hóa đó là "Văn hóa phải gắn liền với cuộc sống”. Mọi hoạt động văn hóa phải thực sự hòa quyện, thâm nhập vào cuộc sống muôn màu, muôn vẻ của đông đảo quần chúng nhân dân với đầy đủ những mảng tối sáng đầy góc cạnh của nó làm đối tượng phản ánh và phục vụ Cần phải xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc. Nền văn hóa đó vừa phải tiếp thu có chọn lọc những tinh hoa của văn hóa nhân loại, đồng thời phải giữ gìn được những nét riêng, những gì là bản sắc, kết hợp được bản sắc dân tộc và tinh hoa thời đại để làm giàu thêm, phong phú thêm nền văn hóa của chúng ta. Muốn vậy thì “cần phải đào tạo nhanh chóng các cán bộ cho tất cả các nghành hoạt động….để công nghiệp hóa đất nước”. Đồng thời, nền văn hóa mà Hồ Chí Minh chủ trương xây dựng là một nền văn hóa “lấy hạnh phúc của đồng bào, của dân tộc làm cơ sở”, văn hóa phải sửa đổi được tham nhũng, lười biếng, phù hoa, xa xỉ”, “phải làm cho ai cũng có lý tưởng tự chủ, độc lập, tự do”, “phải soi sáng cho quốc dân đi”,  tạo sức mạnh dời non lấp bể như gốc của cây, nguồn của sông. Tóm lại, “để phục vụ sự nghiệp cách mạng xã hội chủ nghĩa thì văn hóa phải xã hội chủ nghĩa về nội dung và dân tộc về hình thức”, kết hợp với tiếp thu có chọn lọc tinh hoa văn hóa của nhân loại. 4, Về quan hệ xã hội và mục tiêu xây dựng con người. Về quan hệ xã hội: Cần xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ; có quan hệ tốt đẹp giữa người với người, những chính sách xã hội được quan tâm thực hiện; đạo đức – lối sống xã hội phát triển lành mạnh. Một xã hội mà trong đó không còn bất công, phân hóa giàu nghèo, sang hèn, mọi khoảng cách đều không còn. Đó là xã hội thực sự nhân đạo, văn minh, tất cả vì lợi ích của con người, của nhân dân, vì lợi ích chung, mọi người cùng giúp đỡ nhau phát triển, cùng vì lợi ích của nhau. Hay nói cách khác, xây dựng chủ nghĩa xã hội chính là xây dựng cho được mối quan hệ tốt đẹp giữa người với người. Về mục tiêu xây dựng con người: Hồ Chí Minh viết: “ Muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội, trước hết cần có những con người xã hội chủ nghĩa”. Nếu không có những con người xã hội chủ nghĩa thì không có chủ nghĩa xã hội được. Con người mới xã hội chủ nghĩa, theo Hồ Chí Minh, phải là những người tha thiết với lý tưởng xã hội chủ nghĩa, có tinh thần và năng lực làm chủ; có đạo đức cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư; có kiến thức khoa học, kỹ thuật, nhạy bén với cái mới; có tinh thần sáng tạo, dám nghĩ dám làm,…Phấn đấu vì lý tưởng của dân tộc, ý chí quyết tâm đi lên chủ nghĩa xã hội, tinh thần vượt khó. Đó chính là nguồn lực quan trọng nhất để xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội. Hồ Chí Minh đánh giá rất cao vai trò của phụ nữ trong đấu tranh cách mạng và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Theo Người muốn có nhiều sức lao động thì cần phải đồng thời giải phóng sức lao động của phụ nữ. Nếu không giải phóng phụ nữ thì xây dựng chủ nghĩa xã hội chỉ một nửa. II, Kết luận Qua sự phân tích trên, ta có thể nhận thấy rằng tư tưởng Hồ Chí Minh về mục tiêu của chủ nghĩa xã hội đã kế thừa và vận dụng sáng tạo quan điểm của chủ nghĩa Mác – lênin vào thực tiễn đất nước ta. Xã hội chủ nghĩa – xã hội mới theo tư tưởng Hồ Chí Minh thực sự là một xã hội nhân đạo vì con người, tất cả hạnh phúc của nhân dân, xóa bỏ mọi áp bức bóc lột, bất công giữa người với người. Tất cả vì độc lập vì tự do, hạnh phúc của nhân dân. Tư tưởng Hồ Chí Minh thực sự trở thành kim chỉ nam cho hành động của chúng ta để hoàn thành sự nghiệp đổi mới của đất nước ta hiện nay. MỤC LỤC Lời mở đầu………………………………………………………………1 I, Tư tưởng Hồ Chí Minh về mục tiêu của chủ nghĩa xã hội….….......1 1, Về chế độ chính trị……………………………………….……2 2. Về kinh tế…………………………………………………..…..3 3. Về văn hóa………………………………………………...……4 4. Về quan hệ xã hội và mục tiêu xây dựng con người …...……5 II, Kết luận……………………………………………………………….6 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO Tư tưởng Hồ Chí Minh- Một số nhận thức cơ bản. TS Nguyễn Mạnh Tường. NXB Chính trị QG 2009 Hồ Chí Minh toàn tập. NXB CTQG 1995 Những bài giảng về môn tư tưởng Hồ Chí Minh. Nguyễn Khánh Bật. NXB CTQG 1998 Các trang web:

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docPhân tích mục tiêu của chủ nghĩa xã hội theo tư tưởng Hồ Chí Minh.doc
Luận văn liên quan