Phát triển kinh tế tư nhân trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

Mục lục Trang Phần mở đau .1^` Nội dung chinh 3' I. Khỏi niệm cơ bản về kinh tế tư nhan . .3^ II. Vị trớ của KTTN trong nền kinh tế nhiều thành phần định hướng XHCN .4 1. Tớnh tất yếu khỏch quan của sự tồn tại và phỏt triển KTTN ở Việt Nam 4 2. Vai trũ của kinh tế tư nhõn trong nền kinh te 5^' III. Thực trạng phỏt triển kinh tế tư nhõn ở Việt Nam .6 1. Tỡnh hỡnh hoạt động của KTTN trước đổi mới ( 1954-1985) 6 2. Tỡnh hỡnh hoạt động của KTTN sau đổi moi .9+' 3. Những đúng gúp và những kết quả đạt được của KTTN cho nền kinh te13'^. 4. Những tồn tại yếu kộm chủ yeu .20^' 5. Nguyờn nhan 24^ IV. Những phương hướng và giải phỏp tiếp tục phỏt triển KTTN .28 1. Phương hướng phỏt trien 28^? 2. Chớnh sỏch và giải phap .29' Kết luan .33^. Danh sỏch tài liệu tham khao 34? Phần mở đầu Trong quá trình xây dựng đất nước Đảng và nhà nước ta đã không ngừng đổi mới nhận thức, quan điểm về vấn đề sở hữu, các thành phần kinh tế cho phù hợp với từng chặng đường phát triển kinh tế đất nước. Đại hội lần thứ IX của Đảng đã khẳng định nền kinh tế nước ta hiện nay bao gồm sáu thành phần kinh tế : kinh tế nhà nước, kinh tế tập thể , kinh tế cá the,tiẻu^? chủ, kinh tế tư bản tư nhân, và kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Trong số đó kinh tế nhân là thành phần kinh tế dựa trên sở hữu tư nhân về tư liệu sản xuạtKẻ^' từ năm 1990 khi nhà nước ban hành Luật doanh nghiệp tư nhân, đến nay kinh tế tư nhân đã hình thành và phát triển qua một chặng đường hình thành và phát triển khá dài. Sự nhận thức cũng như định hướng phát triển đối với khu vực kinh tế tư nhân được nâng dần từ thấp đến cao qua các giai đoạn phát triển của nền kinh tế. Hội nghị lần thứ V của ban chấp hành trung ương Đảng khoá IX đã ra nghị quyết số 14 NQ/ TW về tiếp tục đổi mới cơ chế, chính sách, khuyến khích và tạo điều kiện phát triển kinh tế tư nhân nêu rõ: “ Kinh tế tư nhân gồm kinh tế cá thể, tiểu chủ và kinh tế tư bản tư nhân hoạt động dưới hình thức các hộ kinh doanh cá thể và các loại hình doanh nghiệp của tư nhân đã phát triển rộng khắp cả nuớc”+. Đây là khu vực kinh tế có những đóng góp quan trọng vào phát triển kinh tế, huy động nguồn lực xã hội vào sản xuất kinh doanh, tạo thêm việc làm, cải thiện đời sống nhân dân, góp phần giữ vững ổn đình chính trị - xã hội của đất nước. Việc nhìn nhận đánh giá chặng đường phát triển của kinh tế tư nhân để có những giải pháp thúc đẩy kinh tế tư nhân phát triển phù hợp, đáp ứng yêu cầu của giai đoạn công nghiệp hoá, hiện đại hoá của đất nước là vô cùng cấp thiết. Nó luôn là mối quan tâm hàng đầu của Đảng và nhà nước ta. Vấn đề này cũng không nằm ngoài sự quan tâm của em. Chính vì vậy mà em chọn đề tài cho đề án kinh tế chính trị của mình là: “Phát triển kinh tế tư nhân trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam”.

doc34 trang | Chia sẻ: lvcdongnoi | Ngày: 29/01/2013 | Lượt xem: 1601 | Lượt tải: 3download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Phát triển kinh tế tư nhân trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
m 1993, 1994, 1995, 1996, 1997 lµ : 6.808 doanh nghiÖp, 10.811 doanh nghiÖp, 15.276 doanh nghiÖp, 18.840 doanh nghiÖp. 25.002 doanh nghiÖp vµ n¨m 1998 t¨ng lªn ®Õn 26.021( t¨ng 4%) gÊp 62 lÇn so víi doanh nghiÖp n¨m 1991. TÝnh b×nh qu©n giai ®o¹n 1991 - 1998 mçi n¨m t¨ng thªm 3252 doanh nghiÖp kho¶ng 32% trong ®ã n¨m 1992 tèc ®é t¨ng vÒ sè l­îng doanh nghiÖp ®Æc biÖt cao. N¨m1999 con sè nµy t¨ng lªn 28.700 doanh nghiÖp, n¨m 2000 t¨ng lªn 41.700 doanh nghiÖp. §èi víi mçi lo¹i h×nh doanh nghiÖp t­ nh©n, c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n vµ c«ng ty cæ phÇn møc t¨ng vÒ sè l­îng còng kh¸c nhau. Cô thÓ: - Lo¹i h×nh doanh nghiÖp t­ nh©n: nÕu nh­ n¨m 1991 c¶ n­íc cã 270 c¬ së th× sau 7 n¨m, n¨m 1998 t¨ng lªn 18.750 c¬ sá t¨ng gÇn 70 lÇn, trong ®ã n¨m 1992 t¨ng ®ét biÕn lµ 3676/270 = 1.360%, c¸c n¨m 1994 vµ 1995 t¨ng trªn 45%, tõ n¨m 1996 nhÊt lµ n¨m 1998 tèc ®é ph¸t triÓn chËm l¹i. §Õn nay tèc ®é ph¸t triÓn l¹i t¨ng lªn râ rÖt. N¨m 200 cã 14.413 doanh nghiÖp t­ nh©n ®­îc thµnh lËp. N¨m 201, sè doanh nghiÖp t­ nh©n ra ®êi lµ 18.000 - Lo¹i h×nh c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n: n¨m 1991 cã 122 c«ng ty, n¨m 1998 t¨ng lªn 7.100 c«ng ty, t¨ng lªn 58 lÇn trong ®ã n¨m 1992 tèc ®é t¨ng vÒ sè l­îng so víi n¨m 1991 ®Æc biÖt cao: 1444/122 = 1.183%, nh­ng n¨m 1997 tèc ®é t¨ng chËm l¹i, nhÊt lµ n¨m 1998 chØ cßn 3%. - Lo¹i h×nh c«ng ty cæ phÇn: n¨m 1991 cã 22 c«ng ty, ®Õn n¨m 1998 t¨ng lªn 171 c«ng ty - t¨ng 7,7 lÇn , giai ®o¹n t¨ng nhanh nhÊt lµ vµo n¨m 1992: 526%, nh­ng sau ®ã vµo n¨m 1993 vµ n¨m 1995, 1996 ch©m l¹i, n¨m 1997 t¨ng lªn nh­ng n¨m 1998 l¹i gi¨m cßn 12%. Nh×n chung lo¹i h×nh doanh nghiÖp thuéc khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ®ang t¨ng nhanh vÒ sè l­îng trong giai ®o¹n 1992 - 1994, cã nguyªn nh©n s©u xa lµ sù khuyÕn khÝch cña c¸c chÝnh s¸ch vÜ m« - ®Æc biÖt lµ LuËt doanh nghiÖp vµ LuËt c«ng ty; cßn sù suy gi¶m vÒ sè l­îng doanh nghiÖp n¨m 1997 - 1998 lµ do nhiÒu nguyªn nh©n kh¸ch quan vµ chñ quan, trong ®ã cã t¸c ®éng cña khñng ho¶ng tµi chÝnh khu vùc, sù ph¸t triÓn hËm l¹i cña nÒn kinh tÕ n­íc ta nãi chung vµ nh÷ng yÕu kÐm cña b¶n th©n c¸c doanh nghiÖp, cïng víi h¹n chÕ cña nh÷ng chÝnh s¸ch, gi¶i ph¸p vÜ m« ch­a kÞp víi t×nh h×nh v.v… 2.2. Sù ph¸t triÓn cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n theo ngµnh nghÒ s¶n xuÊt kinh doanh. C¸c sè liÖu thèng kª còng nh­ kÕt qu¶ ®iÒu tra cho thÊy: ®a sè c¸c c¬ së kinh tÕ thuéc khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ®Òu tËp chung vµo lÜnh vùc th­¬ng m¹i, dÞch vô, kÕ ®ã míi ®Õn c«ng nghiÖp vµ sau cïng lµ s¶n xuÊt n«ng nghiÖp. Theo sè liÖu cña tæng côc thèng kª, n¨m 1995, trong tæng sè 1.882.792 c¬ së kinh tÕ c¸ thÓ, tiÓu chñ th× cã ®Õn 940.944 c¬ së kinh doanh trong lÜnh vùc th­¬ng m¹i, kh¸ch s¹n, nhµ hµng; 707.053 c¬ së ho¹t ®éng trong ngµnh n«ng nghiÖp, x©y dùng vµ chØ cã 234.751 c¬ së trong c¸c lÜnh vùc cßn l¹i; nghÜa lµ lÜnh vùc th­¬ng m¹i, dÞch vô vÉn chiÕm tû träng cao nhÊt(49%) sau ®ã ®Õn c«ng nghiÖp(38%) vµ cuèi cïng lµ c¸c lÜnh vùc kh¸c(13%). Nh÷ng n¨m gÇn ®©y, xu thÕ trªn vÉn ®­îc duy tr× vµ cã chiÒu h­íng tËp chung vµo c¸c lÜnh vùc dÞch vô vµ s¶n xuÊt n«ng nghiÖp. Cô thÓ lµ: trong tæng sè 2,2 triÖu hé c¸ thÓ, tiÓu chñ ®­îc kh¶o s¸t thêi kú 1997-1998 th×: lÜnh vùc dÞch vô( b¸n lÎ, vËn t¶i, dÞch vô c¸ nh©n, kh¸ch s¹n, nhµ hµng, b¸n bu«n vµ ®¹i lý) cã trªn 1,2 triÖu c¬ së, chiÕm tíi 55% tæng sè; lÜnh vùc c«ng nghiÖp vµ x©y dùng( chÕ biÕn thøc ¨n, dÖt, may, s¶n phÈm gç, x©y dùng, khai th¸c) víi 527.000 c¬ së chiÕm 26,3% vµ cuèi cïng lµ lÜnh vùc n«ng nghiÖp (ng­ nghiÖp, ch¨n nu«i l©m nghiÖp vµ c¸c doanh nghiÖp kh¸c) víi kho¶ng 369 ngµn c¬ së, chiÕm 18,8%. §èi víi c¸c doanh nghiÖp t­ nh©n, c«ng ty cæ phÇn, c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n th× t×nh h×nh còng t­¬ng tù trªn. Cô thÓ lµ: Giai ®o¹n 1991-1996, trong tæng sè 17.442 c¬ së: lÜnh vùc th­¬ng m¹i,dÞch vô víi kho¶ng 6.802 c¬ së, chiÕm tû träng 39%; c«ng nghiÖp chÕ biÕn víi kho¶ng 6.105 c¬ së, chiÕm tû träng 35%; cßn l¹i 4.534 c¬ së thuéc lÜnh vùc kh¸c vµ chiÕm kho¶ng 26%. Giai ®o¹n 1997-1998, trong tæng sè 26.021 doanh nghiÖp ®· ®¨ng ký n¨m 1998, cã tíi qu¸ nöa doanh nghiÖp th­¬ng m¹i dÞch vô; chØ cã 5.620 doanh nghiÖp s¶n xuÊt trong ®ã 55% lµ chÕ biÕn thùc phÈm vµ ®å uèng, cßn l¹i 7648 doanh nghiÖp thuéc c¸c lÜnh vùc kh¸c( x©y dùng, vËn t¶i v.v…). Nh­ vËy doanh nghiÖp th­¬ng m¹i vÉn chiÕm tû träng lín trong tæng sè c¸c doanh nghiÖp t­ nh©n. Th­¬ng nghiÖp t­ nh©n( gåm kinh tÕ t­ nh©n, c¸ thÓ, tiÓu chñ) vµ ®ang lµm chñ nhiÒu ngµnh hµng nhÊt lµ c«ng nghÖ phÈm, l­¬ng thùc thùc phÈm, chñ c«ng mü nghÖ, gèm sø, b¸n lÎ hµng ho¸, dÞch vô c¸ nh©n v.v.. trë thµnh ®èi thñ c¹nh tranh vµ thay thÕ nhiÒu lÜnh vùc tr­íc ®©y vèn do th­¬ng nghiÖp quèc doanh vµ hîp t¸c x· ®¶m nhËn. Nhê ph¸t triÓn m¹nh mÏ cña th­¬ng nghiÖp t­ nh©n ®· lµm thay ®æi c¬ cÊu tæng møc l­u chuyÓn hµng ho¸ b¸n lÎ toµn x· héi: n¨m 199, t­ nh©n chiÕm tû träng 66,9% tæng møc l­u chuyÓn hµng ho¸ b¸n lÎ x· héi, th× ®Õn n¨m 1998 ®· t¨ng lªn 78%; ng­îc l¹i quèc doanh tËp thÓ tõ 33,1% n¨m 1990, ®Õn n¨m 1998 chØ cßn 22%; ®ång thêi t¸c ®éng m¹nh mÏ ®Õn viÖc h×nh thµnh hÖ thèng marketing m¬i ë n­íc ta trong ®ã th­¬ng nghiÖp quèc doanh chØ cßn lµm chñ trong nh÷ng ngµnh hµng quan träng, t­ th­¬ng lµm chñ b¸n lÎ hµng tiªu dïng x· héi. Trong lÜnh vùc s¶n xuÊt, khu vùc t­ nh©n chiÕm tû träng cßn thÊp, tiÒm lùc cßn nhá, dÔ bÞ t¸c ®éng, thua thiÖt trong c¬ chÕ thÞ tr­êng. N¨m 1998, khèi s¶n xuÊt khu vùc nhµ n­¬c( quèc doanh vµ tËp thÓ) cßn chiÕm 54,1% tæng gi¸ trÞ s¶n l­îng( mÆc dï so víi n¨m 1995 ®· gi¶m ®i 7%), khèi ®Çu t­ n­íc ngoµi t¨ng lªn 18%( tõ 15% n¨m 1995), khèi kinh tÕ t­ nh©n gi¶m xuèng cßn 27,8%( 28% n¨m 1995)- trong ®ã kinh tÕ t­ nh©n chÝnh thøc gi¶m xuèng 9,6%( tõ 10,5% n¨m 1995). Cßn nÕu xÐt vÒ tèc ®é t¨ng tr­ëng tæng gi¸ trÞ th×: khu vùc quèc doanh gi¶m tõ 11,7% vµo n¨m 1995 gi¶m xuèng 5,5% vµo n¨m 1998; khu vùc kinh tÕ t­ nh©n gi¶m tõ 16,8% n¨m 1995 xuèng cßn 9% vµo n¨m 1998, riªng khu vùc cã vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi tõ 14,9% n¨m 1995 t¨ng lªn 28,1% vµo n¨m 1998. 2.3. Sù ph¸t triÓn cña kinh tÕ t­ nh©n theo vïng l·nh thæ. Con sè thèng kª n¨m 1995 cho thÊy: 55% sè doanh nghiÖp t­ nh©n tËp trung ë vïng §ång b»ng s«ng Cöu Long vµ miÒn §«ng Nam Bé, trong khi ®ã vïng ®ång b»ng S«ng Hång con sè ®ã lµ 18,1%, vïng Duyªn h¶i miÒn Trung 10,1%. Trong c¸c tØnh phÝa Nam th× riªng thµnh phè Hå ChÝ Minh, tØnh B×nh D­¬ng vµ tØnh §ång Nai ®· chiÕm 63% c¸c doanh nghiÖp t­ nh©n võa vµ nhá. N¨m 1996, trong tæng sè 1.439.683 c¬ së kinh doanh thuéc doanh nghiÖp t­ nh©n( bao gåm 1.412.166 c¬ së cña c¸ nh©n vµ nhãm kinh doanh, 17.535 doanh nghiÖp t­ nh©n vµ 6883 c«ng ty tr¸ch nhiªm h÷u h¹n) th× : 24% tËp trung ë ®ång B»ng s«ng Cöu Long, 21% ë vïng ®ång B»ng s«ng Hång, 19% ë vïng §«ng Nam Bé, 13% ë Khu Bèn cò, 10% ë vïng duyªn h¶i miÒn Trung, 9% ë vïng nói vµ trung du B¾c Bé vµ 4% vïng T©y Nguyªn. §èi víi lo¹i h×nh doanh nghiÖp t­ nh©n, møc ®é ph¸t triÓn m¹nh vµ tËp trung chñ yÕu ë vïng ®ång b»ng s«ng Cöu Long lªn tíi 40%; ®ång b»ng s«ng Hång lµ 33%; vµ §«ng Nam Bé lµ 25%. C¸c c«ng ty cæ phÇn l¹i ph¸t triÓn ë vïng §«ng Nam Bé lªn ®Õn 54%, §ång b»ng s«ng Hång 23%. Sù ph¸t triÓn vµ ph©n bè kh«ng ®ång ®Òu cña kinh tÕ t­ nh©n vÉn diÔn ra kh«ng ®ång ®Òu tªn c¶ n­íc trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y. N¨m 1997, trong tæng sè 25.002 c¬ së kinh tÕ t­ nh©n( chñ yÕu lµ doanh nghiÖp t­ nh©n) th× 18.728 doanh nghiÖp tËp trung ë miÒn Nam, chiÕm tíi 75%, trong khi ®ã ë miÒn B¾c chØ cã 4.178 doanh nghiÖp, chiÕm 17%, vµ miÒn Trung cã 2.087 doanh nghiÖp, chiÕm 8,3%. Riªng thµnh phè Hå ChÝ Minh cã sè l­îng 6.304 doanh nghiÖp, chiÕm 25%, b»ng toµn bé sè doanh nghiÖp cña miÒn B¾c vµ miÒn Trung céng l¹i. N¨m 1998, c¸c con sè t­¬ng øng lµ: ë miÒn Nam 73%, lín gÇn gÊp 3 lÇn miÒn B¾c vµ miÒn Trung céng l¹i( 27%); thµnh phè Hå ChÝ Minh vÉn lµ ®Þa bµn cã sè l­îng lín nhÊt(25%), Hµ Néi vµ miÒn Trung cã sè l­îng t­¬ng ®­¬ng nhau( kho¶ng 8%). TÝnh ®Õn thêi ®iÓm hiÖn nay th× mÆc dï c¸c c¬ së kinh tÕ nh©n ®· ph¸t triÓn ë tÊt c¶ mäi n¬i trªn ®Êt n­íc nh­ng sù chªnh lÖch gi÷a c¸c vïng miÒn vÉn râ rÖt. C¸c c¬ së kinh tÕ t­ nh©n tËp trung nhiÒu nhÊt lµ ë miÒn Nam ®Æc biÖt lµ thµnh phè Hå ChÝ Minh vµ c¸c tØnh §ång Nai, B×nh D­¬ng… 3. Nh÷ng ®ãng gãp vµ nh÷ng kÕt qu¶ ®¹t ®­îc cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n cho nÒn kinh tÕ 3.1. Kh¬i dËy vµ ph¸t huy tiÒm n¨ng cña bé phËn lín d©n c­ tham gia vµo c«ng viÖc ph¸t triÓn ®Êt n­íc, thóc ®Èy t¨ng tr­ëng kinh tÕ t¹o viÖc lµm. 3.1.1. Huy ®éng mäi nguån vèn ®Çu t­ ph¸t triÓn. Kinh tÕ c¸, thÓ tiÓu chñ tuy quy m«m nhá nh­ng víi sè l­îng c¬ së s¶n xuÊt kinh doanh lín nªn ®· ®éng viªn ®­îc nhiÒu nguån vèn vµo ph¸t triÓn kinh doanh tõ 14.000 tû ®ång n¨m 1992 t¨ng lªn 26.500 tû ®ång vµo n¨m 1996. chiÕm 8,5% tæng sè vèn ®Çu t­ s¶n xuÊt kinh doanh toµn x· héi. C¸c doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n ®· huy ®éng ®­îc vèn kinh doanh lµ 20.665 tû ®ång ( tÝnh ®Õn hÕt n¨m 1996), b×nh qu©n mçi n¨m trong giai do¹n 1991-1996 t¨ng thªm 3.904 tû ®ång, chiÕm kho¶ng 5% sè vèn ®Çu t­ ph¸t triÓn cña toµn x· héi vµ 6,9% vèn kinh doanh cña c¸c ngµnh. TÝnh ®Õn thêi ®iÓm n¨m 1996, khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ®· huy ®éng ®­îc tæng l­îng vèn ®Õn 47.155 tû ®ång, chiÕm tíi 15% tæng sè vèn ®Çu t­ ph¸t triÓn toµn x· héi. MÆc dï trong nh÷ng n¨m võa qua víi chÝnh s¸ch më cöa nhµ n­íc kªu gäi thªm nguån ®Çu t­ FDI ngµy mét t¨ng, nh­ng khu vùc kinh tÕ t­ nh©n trong n­íc vÉn ®ãng gãp l­îng vèn ®Çu t­ rÊt ®¸ng kÓ cho nÒn kinh tÕ. N¨m 1999 vèn ®Çu t­ ph¸t triÓn cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n lµ 131.171 tû ®ång vµ ®Õn n¨m 2000 con sè nµy t¨ng lªn 147,633 tû ®ång. 3.1.2. T¹o viÖc lµm, toµn dông x· héi. C¸c doanh nghiÖp thuéc khu vùc kinh tÕ t­ nh©n lµ lùc l­îng tham gia tÝch cùc vµ cã hiÖu qu¶ ®èi v¬i vÊn ®Ò gi¶ quyÕt viÖc lµm. N¨m 2000, lao ®éng cña doanh nghiÖp t­ nh©n lµ 21.017.326 ng­êi chiÕm 56,3% lao ®éng cã viÖc lµm th­êng xuyªn trong c¶ n­íc. Trong ®ã, lao ®«ng trong c¸c hé kinh doanh c¸ thÓ cã sè l­îng lín lao ®éng trong doanh nghiÖp. Trong c¸c ngµnh phi n«ng nghiÖp, sè l­îng lao ®éng n¨m 2000 lµ 4.634.844 lao ®éng, t¨ng 20,12% so víi n¨m 1996, b×nh qu©n mçi n¨m t¨ng thªm ®­îc 194.760 lao ®éng, t¨ng 4,75%/n¨m. Trong 4 n¨m tõ n¨m 1997 ®Õn n¨m 2000, chØ tÝnh riªng c¸c ngµnh phi n«ng nghiÖp trong khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ®· thu hót thªm ®­îc 997.019 lao ®éng, gÊp 6,6 lÇn so víi khu vùc nhµ n­íc. So víi n¨m tr­íc, sè lao ®éng trong c¸c doanh nghiÖp phi n«ng nghiÖp t¨ng lªn nh­ sau: 1997 lµ 11,7%; 1998 lµ 10,2%; 1999 lµ 23,8%; 2000 lµ 56%. Tû träng lao ®éng cña kinh tÕ t­ nh©n trong lÜnh vùc phi n«ng nghiÖp n¨m 2000 chiÕm 22,1% lao ®éng trong c¸c khu vùc kinh tÕ t­ nh©n, 39,8% lao ®éng phi n«ng nghiÖp c¶ n­íc. Trong ®ã, lao ®éng ë hé kinh doanh c¸ thÓ chiÕm 81,9%; ë doanh nghiÖp chiÕm 18,1% lao ®éng phi n«ng nghiÖp. N¨m 2000, lao ®éng cña kinh tÕ t­ nh©n trong n«ng nghiÖp cã 16.373.428 ng­êi, chiÕm 62,9% tæng sè lao ®éng n«ng nghiÖp toµn quèc. Sè lao ®éng cña c¸c hé ngoµi hîp t¸c x· chiÕm 99,67% tæng sè lao ®éng cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n trong n«ng nghiÖp. Trong ®ã sè lao ®éng ë khu vùc kinh tÕ t­ nh©n trong n«ng nghiÖp, c¸c trang tr¹i chØ thu hót ®­îc 363.084 lao ®éng, chiÕm 22,2%, c¸c doanh nghiÖp n«ng nghiÖp chØ thu hót ®­îc 53.097 lao ®éng chiÕm 0,33%. 3.1.3. §ãng gãp quan träng trong GDP vµ thóc ®Èy t¨ng tr­ëng kinh tÕ. Bªn c¹nh môc tiªu c¬ b¶n lµ huy ®éng tiÒm n¨ng vÒ vèn vµ gi¶i quyÕt viÖc lµm cho toµn x· héi, khu vùc kinh tÕ c¸ thÓ, tiÓu chñ vµ kinh tÕ t­ nh©n cßn ®ãng gãp ®¸ng kÓ vµo tæng s¶n phÈm x· héi. N¨m 2000, GDP cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ®¹t 178.715 tû ®ång, chiÕm 42,3% GDP toµn quèc. Trong ®ã: hé kinh doanh ®ãng gãp ®­îc 154,562 tû ®ång, chiÕm 82,34%; donah nghiÖp ®ãng gãp ®­îc 33,153 tû ®ång, chiÕm 17,66% GDP cña kinh tÕ t­ nh©n. Trong c¸c ngµnh phi n«ng nghiÖp: n¨m 2000 ®ãng gãp vµo GDP ®­îc 119.337 tû ®ång, chiÕm 63,6% cña khu vùc t­ nh©n. Trong ®ã, hé kinh doanh c¸ thÓ cã tû träng lín h¬n nhiÒu so víi doanh nghiÖp; lÜnh vùc kinh doanh th­¬ng m¹i, dÞch vô cã tû lÖ lín h¬n nhiÒu so víi s¶n xuÊt c«ng nghiÖp. GDP cña c¸c ngµnh phi n«ng nghiÖp t¨ng tr­ëng liªn tôc trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, nãi chung xÊp xØ tèc ®é t¨ng GDP toµn quèc. N¨m 2000, GDP khu vùc kinh tÕ phi n«ng nghiÖp cña kinh tÕ t­ nh©n ®¹t 86.929 tû ®ång, t¨ng 28,94% so víi n¨m 1996, b×nh qu©n t¨ng h¬n 7%/n¨m. Trong c¸c ngµnh n«ng nghiÖp: theo sè liÖu thèng kª n¨m 2000, GDP cña kinh tÕ t­ nh©n ngµnh n«ng nghiÖp ®¹t 68.378 tû ®ång, chiÕm 15,4% GDP toµn quèc, 63,2% GDP cña n«ng nghiÖp, 36,4% GDP cña kinh tÕ t­ nh©n. Trong ®ã, hé c¸ thÓ chiÕm 98% GDP kinh tÕ t­ nh©n trong n«ng nghiÖp. 3.2. Thóc ®Èy h×nh thµnh c¸c chñ thÓ kinh tÕ vµ ®æi míi c¬ chÕ qu¶n lý theo h­íng thÞ tr­êng, t¹o sù c¹nh tranh trong nÒn kinh tÕ. Tr­íc ®©y hÇu hÕt c¸c lÜnh vùc kinh tÕ, c¸c ngµnh s¶n xuÊt kinh doanh … ®Òu do kinh tÕ nhµ n­íc vµ kinh tÕ tËp thÓ ®¶m nhËn. HiÖn nay, trõ mét sè lÜnh vùc, ngµnh nghÒ mµ nhµ n­íc ®éc quyÒn, kinh tÕ t­ nh©n kh«ng ®­îc kinh doanh, cßn l¹i hÇu hÕt c¸c ngµnh nghÒ, lÜnh vùc s¶n xuÊt, kinh doanh k¸hc khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ®Òu tham gia. Trong ®ã, nhiÒu lÜnh vùc, nghµnh nghÒ, khu vùc kinh tÕ t­ nh©n chiÕm tû träng ¸p ®¶o nh­: s¶n xuÊt l­¬ng thùc, thùc phÈm. Nu«i trång thuû h¶i s¶n, ®¸nh c¸, l©m nghiÖp, hµng ho¸ b¸n lÎ, chÕ biÕn, sµnh sø, giµy dÐp, dÖt may, … LÜnh vùc s¶n xuÊt l­¬ng thùc, ®Æc biÖt lµ xuÊt khÈu g¹o vµ c¸c s¶n phÈm n«ng nghiÖp,thñy h¶i s¶n, lÜnh vùc dÖt may, giµy dÐp xuÊt khÈu; thñ c«ng mü nghÖ xuÊt khÈu…®· mang vÒ hµng tû ®« la ngo¹i tÖ cho nÒn kinh tÕ t­ nh©n. Thùc tÕ nªu trªn ®ang ®Æt ra vÊn ®Ò cÇn xem xÐt vai trß chñ ®¹o cña nÒn kinh tÕ nhµ nøoc trong nh÷n ngµnh nghÒ, lÜnh vùc nµo lµ thÝch hîp khi mµ khu vùuc kinh tÕ t­ nh©n ®· tham gia vµ chiÕm tû träng lín trong kh«ng Ýt ngµnh nghÒ. ChÝnh sù ph¸t triÓn phong phó, ®a d¹ng c¸c c¬ së s¶n xuÊt, c¸c ngµnh nghÒ, c¸c lo¹i s¶n phÈm dÞhc vô, c¸c h×nh thøc kinh doanh … cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ®· t¸c ®éng m¹nh ®Õn c¸c doanh nghiÖp nhµ n­íc, buéc khu vùc kinh tÕ nhµ nøoc ph¶I c¶I tæ, s¾p xÕp l¹i, ®Çu t­ ®æi míi c«ng nghÖ, ®æi míi ph­¬ng thøc kinh doanh dÞch vô… ®Ó tån t¹i vµ ®øng v÷ng trong c¬ chÕ thÞ tr­êng. Qua ®ã, khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ®É thóc ®Èy sù c¹nh tranh gi÷a c¸c khu vùu kinh tÕ, lµm cho nÒn kinh tÕ trë nªn n¨ng ®éng; ®ång thêi còng t¹o nªn søc Ðp líng buéc c¬ chÕ qu¶n lý hµnh chÝnh cña Nhµ n­íc ph¶i ®æi míi ®¸p øng yªu cÇu ®ßi hái cña c¸c doanh nghiÖp nãi riªng vµ nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng nãi chung. Sù ph¸t triÓn cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ®· gãp phÇn quan träng h×nh thµnh vµ x¸c lËp vai trß, vÞ trÝ cña c¸c chñ thÓ s¶n xuÊt kinh doanh theo yªu cÇu cña c¬ chÕ thÞ tr­êng, ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn, thóc ®Èy c¶i c¸ch doanh nghiÖp nhµ n­íc, c¶i c¸ch c¬ chÕ qu¶n lý theo h­íng thÞ tr­êng, më cöa hîp t¸c víi bªn ngoµi. 3.3. H×nh thµnh vµ ph¸t triÓn c¸c chñ doanh nghiÖp thuéc khu vùc kinh tÕ t­ nh©n, gãp phÇn x©y dùng ®éi ngò nhµ doanh nghiÖp ViÖt Nam, lµm ®Çu tµu thóc ®Èy nÒn kinh tÕ b­íc vµo giai ®o¹n c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸, më cña hîp t¸c víi bªn ngoµi. C«ng cuéc c¶i t¹o x· héi chñ nghÜa tr­íc ®©y ®· xo¸ bá c¸c thµnh phÇn kinh tÕ phi x· héi chñ nghÜa vµ c¶ nh÷ng doanh nghiÖp t­ nh©n, chØ cßn l¹i c¸c nhµ doanh nghiÖp trong khu vùc kinh tÕ quèc doanh vµ hîp t¸c x·. §éi ngò c¸c nhµ doanh nghiÖp trong khu vùc kinh tÕ quèc doanh ®ù¬c ®µo t¹o trong c¬ chÕ cò - mÆc dï ®· ®ùoc ®µo t¹o, ®æi míi, tr­ëng thµnh trong c¬ chÕ thÞ tr­êng nh÷ng n¨m gÇn ®©y vµ ®· ®¹t ®­îc nh÷ng thµnh c«ng ®¸ng kÓ trong s¶n xuÊt kinh doanh, nh­ng nh×n chung vÉn cßn nhiÒu yÕu kÐm bÊt cËp tr­íc yªu cÇu nhiÖm vô vµ ®ßi hái cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng nhÊt lµ tr­íc yªu cÇu c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n­íc thêi më cöa nÒn kinh tÕ. Nhê ®æi míi vµ ph¸t triÓn khu vùc kinh tÕ t­ nh©n, chóng ta ®· tõng b­íc h×nh thµnh ®­îc ®éi ngò c¸c nhµ doanh nghiÖp ho¹t ®éng trong hÇu hÕt c¸c lÜnh vùc, c¸c nghµnh nghÒ cña nÒn kinh tÕ quèc d©n víi sè l­îng ngµy mét lín: kho¶ng trªn 40.000 chñ doanh nghiÖp vµ trªn 120.000 chñ trang tr¹i (trong lÜnh vùc n«ng - l©m - ng­ nghiÖp). NÕu so s¸nh víi gÇn 6.000 gi¸m ®èc doanh nghiÖp nhµ n­íc ®­îc nhµ n­íc ®µo t¹o trong nhiªuï thËp kû tr­íc d©y th× sè l­îng c¸c nhµ doanh nghÞe tru nh©n vµ c¸c chru trang tr¹i h×nh thµnh trong thêi kú ®æ míi lín h¬n nhiÒu lÇn. §©y thËt sù la mét thµnh qu¶ c¸o ý nghÜa lín trong viÖc x©y dùng ®éi ngò c¸c doanh nghiÖp vµ ph¸t huy nguån lùc con ng­êi cho ®Êt n­íc thêi më cña cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n. mÆc dï ®­îc h×nh thµnh mét c¸ch tù ph¸t nh­ng nhê ®­îc ®µo t¹o luyÖn trong c¬ chÕ thÞ tr­êng, ®éi ngò c¸c nhµ doanh nghiÖp t­ nh©n ®· tá râ b¶n lÜnh, tµi n¨ng, thÝch øng kh¸ kÞp thêi víi sù chuyÓn ®æi cña nÒn kinh tÕ. Hä ®· v­¬n lªn, tham gia vµo hÇu hÕt c¸c lÜnh vùc, nghµnh nghÒ s¶n xuÊt kinh doanh mµ luËt ph¸p kh«ng cÊm - trong ®ã bao gåm c¶ nh÷ng ngµnh kü thuËt cao ( ®iÖn tö, phÇn mÒm…) vµ ®· lµm chñ nhiÒu lÜnh vùc ( nu«i tr«ng,®¸nh b¾t tuû h¶I s¶n, c«ng nghiÖp chÕ biÕn…), nhiÒu ngµnh hµng (th­¬ng m¹i, dÞch vô, b¸n lÎ hµng hãa, ¨n uèng, gia c«ng giaïy dÐp, dÖt may, thñ c«ng mü nghÖ xuÊt khÈu…). Trong lÜnh vùc n«ng - l©m - ng­ nghiÖp, hµng tr¨m ngµn trang tr¹i cung cÊp n«ng s¶n hµng ho¸ cho xuÊt khÈu, ®Æc biÖt lµ xuÊt khÈu g¹o cña ViÖt Nam. Vai trß cña c¸c trang tr¹i ngµy coµng ®­îc kh¼ng ®Þnh nh­ ®Çu tµu, ®éng lùc, thóc ®Èy ph¸t triÓn kinh tÕ hµng ho¸ vµ t¨ng tr­ëng trong s¶n xuÊt n«ng nghiÖp n­íc ta. Tuy nhiªn, còng cÇn thÊy r»ng sè l­îng c¸c nhµ doanh nghiÖp t­ nh©n vµ c¸c chñ trang tr¹i, cïng víi c¸c gi¸m ®èc doanh nghiÖp nhµ n­íc lµ mét thµnh qñ quan träng mµ c«ng cuéc ®æi míi ®· t¹o nªn, nh­ng nÕu so víi yªu cÇu ®ßi hái cña nÒn kinh tÕ (trªn 70 triÖu d©n vµ trªn 12 triÖu hé gia ®×nh) vµ ®Æc biÖt tr­íc yªu cÇu më cöa, héi nhËp nÒn kinh tÕ n­íc ta víi khu vùc vµ thÕ giíi - ®ßi hái ph¶i cã mét ®éi ngò c¸c nhµ doanh nghiÖp ®ñ m¹nh, ngang søc, ngang tµi, lµ ®èi t¸c víi c¸c doanh nghiÖp ë n­íc ta nãi trªn cßn qu¸ nhá bÐ. §Õn nay, ngoµi c¸c tæng c«ng ty 90,91 vµ c¸c doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n, sè doanh nghiÖp võa vµ nhá vÉn lµ chñ yÕu. PhÇn lín c¸c chñ doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n còng nh­ c¸c chñ trang tr¹i ë n­íc ta ë vµo ®é tuæi trung niªn, cã tr×nh ®é v¨n ho¸ vµ tr­ëng thµnh trong giai ®o¹n ®æi míi. Con ®­êng lËp nghiÖp cña hä còng kh¸c nhau: PhÇn ®«ng lµ c¸n bé, c«ng nh©n viªn nhµ n­íc v× nhiÒu lý do ®· chuyÓn sang lËp doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n, trang tr¹i: mét sè lµ bé ®éi vÒ h­u, phôc viªn, xuÊt ngò; sè kh¸c lµ häc sinh, sinh viªn sau khi tèt nghiÖp cã c¬ héi b­íc vµo con ®­êng lËp nghiÖp … PhÇn lín c¸c chñ doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n, chñ trang tr¹i xuÊt th©n tõ gia ®×nh lao ®éng vµ b¶n th©n hä còng lµ ng­êi lao ®éng lín lªn trong chÕ ®é míi - trong ®ã kh«ng Ýt ng­êi lµ c¸n bè, ®¶ng viªn ®­îc ®µo tµo ngµnh nghÒ, cã tr×nh ®é, b»ng cÊp cao, ®· tham gia c¸ch m¹ng vµ sù nghiÖp x©y dùng chñ nghÜa x· héi, cã hoµi b·o, ­íc m¬… muèn thö søc trong th­¬ng tr­êng ®Ó lµm giµu cho m×nh, cho x· héi vµ lµ nh÷ng ng­ßi lµm ¨n ch©n chÝnh. §µnh r»ng trong ®ã còng cßn tån t¹i kh«ng Ýt c¸c chñ soanh nghiÖp, c¸c chñ trang tr¹i cã nhøng biÓu hiÖn tiªu cùc, ch¹y theo lîi nhuËn, ®ång tiÒn bÊt chÊp luËt ph¸p, ®¹o lý x· héi, lµm ¨n phi ph¸p, lµm hµng gi¶… g©y thiÖt h¹i cho x· héi, rÊt cÇn ®­îc gaÝo dôc, uèn n¾n b»ng ph¸p luËt vµd­ luËn x· héi… Nh×n chung cÇn cã hÖ thèn luËt ph¸p ®ång bé, chÆt chÏ, râ rµng ®èi víi khu vùc kinh tÕ t­ nh©n, nh­ng ®ång thêi còng cÇn cã chÝnh s¸ch, biÖn ph¸p khuyÕn khÝch ®èi víi hä, ®Ó hä thùc sù ®øng trong ®éi ngò c¸c nhµ doanh nghiÖp trÎ ViÖt Nam, thóc ®Èy con tµu kinh tÕ ®Êt n­íc v÷ng b­íc tiÕn vµo thÕ kû XXI, thùc hiÖn thµnh c«ng sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n­íc. 3.4. Gãp phÇn x©y dùng quan hÖ s¶n xuÊt míi phï hîp, thóc ®Èy lùc l­îng s¶n xuÊt ph¸t triÓn, thùc hiÖn c«ng b»ng x· héi. ChÝnh nhê ph¸t triÓn kinh tÕ t­ nh©n víi nhiÒu lo¹i h×nh kinh tÕ kh¸c nhau, ®· gãp phÇn lµm cho quan hÖ s¶n xuÊt chuyÓn biÕn phï hîp víi lùc l­îng s¶n xuÊt trong giai ®o¹n chuyÓn ®æi nÒn kinh tÕ n­íc ta. Tr­íc hÕt lµ sù chuyÓn biÕn trong quan hÖ së h÷u. NÕu tr­íc ®©y quan hÖ së h÷u ë n­íc ta chØ bao gåm së h÷u toµn d©n vµ së h÷u tËp thÓ th× giê ®©y quan hÖ sá h÷u ®· ®­îc má réng h¬n: cßn cã së h÷u t­ nh©n vÒ t­ liÖu s¶n xuÊt vµ së h÷u hçn hîp. Sù chuyÓn biÕn trong quan hÖ sá h÷u nãi trªn kÐo th­o sù chuyÓn biÕn trong quan hÖ qu¶n lý: h×nh thµnh tÇng líp chñ doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n bªn c¹nh ®éi ngò gi¸m ®èc c¸c doanh nghiÖp nhµ n­íc; h×nh thµnh ®éi ngò nhøng ng­êi lao ®éng lµm dthuª trong c¸c doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n bªn c¹nh nh÷ng ng­êi lµm c«ng ¨n l­¬ng trong c¸c doanh nghiÖp nhµ n­íc…: xuÊt hiÖn quan hÖ chñ thî, quan hÖ thuª m­ín lao ®éng th«ng qua hîp ®ång kinh tÕ; thÞ tr­êng lao ®éng b­íc ®Çu ®­îc h×nh thµnh vµ ngµy cµng më réng, t¹o c¬ héi t×m kiÕm viÖc lµm cho mäi ng­êi thay cho viÖc ph©n bæ lao ®éng vµo c¸c doanh nghiÖp theo chØ tiªu ( c¬ chÕ kÕ ho¹ch ho¸ tËp trung tr­íc ®©y)… Quan hÖ ph©n phèi giê ®©y cµng trë lªn linh ho¹t, ®a d¹ng; ngoµi ph©n phèi chñ yÕu dùa trªn lao ®éng, cßn sö dông c¸c h×nh thøc ph©n phèi theo gãp vèn theo tµi s¶n, theo cæ phÇn vµ c¸c h×nh thøc kh¸c … ChÝnh sù chuyÓn biÕn cña c¸c quan hÖ së h÷u, qu¶n lý vµ ph©n phèi nãi trªn ®· lµm cho quan hÖ s¶n xuÊt trë nªn mÒm dÎo , ®a d¹ng, linh ho¹t, dÔ ®­îc chÊp nhËn vµ phï hîp víi thùc tr¹ng nÒn kinh tÕ vµ t©m lý x· héi n­íc ta hiÖn nay. Nh÷ng chuyÓn biÕn cña quan hÖ s¶n xuÊt nãi trªn ®· kh¬i dËy vµ ph¸t huy ®­îc tiÓm n¨ng vÒ vè, t­ liÖu s¶n xuÊt, tµi nguyªn thiªn nhiªn, ®Æc biªt lµ nguån lao ®éng dåi dµo vµ tiÒm lùc cña hµng triÖu hé n«ng d©n, hé c¸ thÓ, tiÓu chñ vµ kinh tÕ t­ b¶n t­ nh©n vµo c«ng cuéc ph¸t triÓn kinh tÕ ®Êt n­íc. Nhê vËy ®· gãp phÇn quan träng xãa ®ãi gi¶m nghÌo ( tõ 16.5% hé nghÌo ®ãi n¨m 1995 gi¶m xuèng cong 11% n¨m 2000) c¶I thiÖn ®êi sèng d©n c­ ( møc tiªu dïng cña d©n c­ n«ng th«n t¨ng 5.4% hµng n¨m vµ cña d©n c­ thµnh thÞ t¨ng 9.6%), gãp phÇn ®­a ®Êt n­íc v­ît qua khñng ho¶ng vµ lµ mét trong nh÷ng quèc gia cã tèc ®é t¨ng tr­ëng cao nhiÒu n¨m liÒn trong khu vùc vµ trªn thÕ giíi. 3.5. Gãp phÇn thóc ®Èy chuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ, t¨ng kim ng¹ch xuÊt khÈu, thóc ®Èy c¹nh tranh, t¨ng thªm sè l­îng c«ng nh©n vµ doanh nghiÖp ViÖt Nam. Tr×nh ®é s¶n xuÊt kinh doanh cña kinh tÕ t­ nh©n ngµy cµng tiÕn bé, sè l­îng hµng ho¸ thay thÕ hµng nhËp khÈu ngµy cµng t¨ng lªn . Mét sè s¶n phÈm ®· gãp phÇn lµm chÆn ®øng, ®Èy lïi x©m nhËp cña hµng ngo¹i nhËp. Bªn c¹nh viÖc thùc hiÖn ®ång bé s¶n phÈm hµng hãa xuÊt khÈu, khu vùc kinh tÕ t­ nh©n cßn tham gia nhiÒu c«ng ®o¹n s¶n xuÊt hµng xuÊt khÈu. Kim ng¹ch xuÊt khÈu trùc tiÕp cña khu vùc phi n«ng nghiÖp trong kinh tÕ t­ nh©n ®Õn nay ®· t¨ng kh¸ nhanh, n¨m 2001 nhËp khÈu ®¹t 3,336 tû USD, xuÊt khÈu ®¹t 2,851 tû USD. Sè l­îng c«ng nh©n, lao ®éng trong lÜnh vùc phi n«ng nghiÖp cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n t¨ng nhanh. N¨m 2000, sè lao ®éng lµm viÖc trong c«ng nghiÖp lµ 2.121.228 ng­êi, chiÕm 45,68%; lao ®éng trong khu vùc phi n«ng nghiÖp cña kinh tÕ t­ nh©n lµ t¨ng 18,74% so víi n¨m 1999. 4. Nh÷ng tån t¹i yÕu kÐm chñ yÕu. 4.1. PhÇn lín c¸c c¬ së kinh tÕ t­ nh©n ®Òu cã quy m« nhá, n¨ng lùc vµ søc m¹nh c¹nh tranh h¹n chÕ, dÔ bÞ tæn th­¬ng trong c¬ chÕ thÞ tr­êng. HiÖn nay cã tíi 87.2% sè doanh nghiÖp cã møc vèn d­íi 1 tû ®ång, trong ®ã 29.4% cã møc vèn d­íi 100 triÖu ®ång; nh÷ng doanh nghiÖp cã møc vèn tõ 10 tû ®ång trë lªn chØ chiÕm 1%, trong ®ã tõ 100 tû ®ång trë lªn cã 0.1%. ThiÕu vèn ®Ó s¶n xuÊt vµ më réng s¶n xuÊt lµ hiÖn t­îng phæ biÕn ®èi víi toµn bé c¸c doanh nghiÖp thuéc khu vùc kinh tÕ t­ nh©n hiÖn nay vµ ®­îc coi lµ mét trong nh÷ng c¶n trë lín nhÊt ®Õn sù ph¸t triÓn s¶n xuÊt kinh doanh cña c¸c c¬ së kinh tÕ t­ nh©n. HÇu hÕt c¸c doanh nghiÖp khëi sù hoµn toµn b»ng vèn tù cã Ýt ëi cña m×nh. Ng©n hµng th× lu«n ë trong t×nh tr¹ng thñ thÕ “ chê doanh nghiÖp ®Õn vay víi ®Çy ®ñ c¸c ®iÒu kiÖn vÒ tµi s¶n thÕ chÊp” chø kh«ng ph¶i lµ “ t×m c¸c ph­¬ng ¸n kinh doanh cã hiÖu qu¶ ®Ó cho vay”. MÆt kh¸c, b¶n th©n doanh nghiÖp còng cã nh÷ng h¹n chÕ nhÊt ®Þnh trong viÖc tiÕp cËn c¸c nguån vèn, tiÕp cËn th«ng tin. Thµnh lËp doanh nghiÖp chñ yÕu dùa trªn kinh nghiÖm chø ch­a tÝnh to¸n ®Çy ®ñ nhu cÇu thÞ tr­êng vµ kh¶ n¨ng tiªu thô ch¾c ch¾n, nªn hÇu hÕt c¸c chñ doanh nghiÖp trong khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ho¹t ®éng thiÕu ph­¬ng ¸n còng nh­ kÕ ho¹ch kinh doanh, v× vËy dÔ ®æ vì tr­íc biÕn ®éng cña thÞ tr­êng. HÖ thèng ng©n hµng, kÓ c¶ hÖ thèng tµi chÝnh trung gian yÕu kÐm cïng víi nh÷ng thñ tôc thÕ chÊp phøc t¹p vµ n¹n quan liªu ®· khiÕn cho h¬n 20% c¸c doanh nghiÖp t­ nh©n nhá vµ võa kh«ng muèn vay ng©n hµng. Kh«ng cã ®­îc ®iÒu kiÖn cho vay thuËn lîi nh­ c¸c doanh nghiÖp cña nhµ n­íc nªn chØ cã 18% c¸c doanh nghiÖp t­ nh©n võa vµ lín vay ®­îc vèn dµi h¹n, ®èi víi doanh nghiÖp t­ nh©n nhá vµ võa con sè nµy ch¾c ch¾n sÏ cßn thÊp h¬n. 4.2. M¸y mãc thiÕt bÞ, c«ng nghÖ l¹c hËu vµ nguån nh©n lùc cßn nhiÒu h¹n chÕ. MÆc dï nhËn thøc ®­îc nhu cÇu cÊp b¸ch ph¶i n©ng cao kh¶ n¨ng c¹nh tranh cña s¶n phÈm hµng ho¸, song k¶h n¨ng dæi míi thiÕt bÞ, c«ng nghÖ cña c¸c c¬ së s¶n xuÊt t­ nh©n h¹n chÕ v× vËy phÇn lín ®Òu ®ang sö dông m¸y mãc thiÕt bÞ cò, l¹c hËu; rÊt Ýt doanh nghiÖp sö dông m¸y mãc, c«ng nghÖ míi còng nh­ thuª m¸y mãc thiÕt bÞ; cã kho¶ng 18% sè doanh nghiÖp ë thµnh phè Hå ChÝ Minh vµ 5% sè doanh nghiÖp ë Hµ Néi kh«ng thÓ t¨ng kh¶ n¨ng s¶n xuÊt víi nh÷ng thiÕt bÞ hiÖn cã; kho¶ng 50% sè doanh nghiÖp ë thµnh phè Hå ChÝ Minh ®ang sö dông tíi 90% c«ng suÊt cña m¸y mãc. Tû lÖ nµy ë c¸c thµnh phè kh¸c chØ cã 13% vµ ë n«ng th«n lµ 15 - 2%. §a sè c¸c c¬ së s¶n xuÊt t­ nh©n còng nh­ hé c¸ thÓ, tiÓu chñ ®Òu sö dông m¸y mãc thiÕt bÞ l¹c hËu 2 - 3 thÕ hÖ. N¨ng suÊt lao ®éng, chÊt l­îng s¶n phÈm cña phÇn lín c¸c c¬ së s¶n xuÊt kinh doanh bÞ h¹n chÕ. Lao ®éng cña c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá cña kinh tÕ t­ nh©n chñ yÕu lµ lao ®éng phæ th«ng, Ýt ®­îc ®µo t¹o, thiÕu kü n¨ng, tr×nh ®é v¨n ho¸ thÊp. Sè liÖu ®iÒu tra cho thÊy: trong khu vùc kinh tÕ t­ nh©n chØ cã 5.13% lao ®éng cã tr×nh ®é ®¹i häc, kho¶ng 48.4% sè chñ doanh nghiÖp kh«ng cã b»ng cÊp chuyªn m«n. Trong sè lao ®éng cã tr×nh ®é cao ®¼ng vµ ®¹i häc trë lªn th× doanh nghiÖp t­ nh©n chiÕm 1.9%, c«ng ty cæ phÇn lµ 1.3%, c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n lµ 8.6%, trong c¸c c¬ së kinh tÕ c¸ thÓ, tiÓu chñ lµ 0.5%. Cïng víi sù l¹c hËu vÒ c«ng nghÖ, kü thuËt, sù yÕu kÐm cña ®éi ngò lao ®éng còng lµ nguyªn nh©n lµm h¹n chÕ hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh cña khu vùc kinh tÕ nµy. 4.3. ThiÕu mÆt b»ng s¶n xuÊt vµ mÆt b»ng s¶n xuÊt kh«ng æn ®Þnh lµ t×nh träng phæ biÕn ®· t¸c ®éng bÊt lîi tíi chiÕn l­îc kinh doanh cña c¸c doanh nghiÖp. LuËt §Êt ®ai chØ quy ®Þnh quyÒn sö dông ®Êt, kh«ng cho phÐp t­ nh©n cã quyÒn së h÷u vµ h¹n chÕ nghiªm ngÆt viÖc mua b¸n ®Êt ®ai. HÖ qu¶ lµ quyÒn sö dông ®Êt kh«ng ®­îc chuyÓn nh­îng c«ng khai, gi¸ ®Êt thiÕu æn ®Þnh, dÉn ®Õn t×nh tr¹ng ®Êt ®ai bÞ ®Çu c¬, sö dông kÐm hiÖu qña. Trong ®iÒu kiÖn m«i tr­êng nh­ vËy, bÊt lîi h¬n c¶ chÝnh lµ c¸c c¬ së kinh tÕ t­ nh©n míi thµnh lËp rÊt khã cã ®­îc mÆt b»ng ®Êt ®ai æn ®Þnh. Thªm vµo ®ã, sù ph©n biÖt ®èi xö trong viÖc giao ®Êt cña Nhµ n­íc ®èi víi doanh nghiÖp nhµ nø¬c vµ cho thuª ®Êt ®èi víi c¸c c¬ së kinh tÕ t­ nh©n còng g©y bÊt lîi vµ thiÖt thßi cho khu vùc kinh tÕ t­ nh©n. MÆt kh¸c, nh÷ng vÉn ®Ò chuyÓn nh­îng, cho thuª quyÒn sö dông ®Êt ®ai ch­a râ rµng cµng lµm cho vÊn ®Ò mÆt b»ng s¶n xuÊt c¨ng th¼ng h¬n. Ngay c¶ khi doanh nghiÖp ®· bá ra rÊt nhiÒu chi phÝ ®Ó cã mÆt b»ng s¶n xuÊt, nh­ng sau ®ã hä l¹i rÊt khã kh¨n trong viÖc dïng ®Êt ®ai ®Ó lµm tµi s¶n thÕ chÊp vay ng©n hµng. RÊt Ýt doanh nghiÖp cã ®­îc mÆt b»ng s¶n xuÊt ngay tõ khi míi thµnh lËp mµ th­êng ph¶i ®i lµm thuª hoÆc tËn dông ®Êt ë vµ ®iÒu nµy ®· ¶nh h­ëng kh«ng nhá tíi s¶n xuÊt kinh doanh. 4.4. ThiÕu thÞ tr­êng tiªu thô s¶n phÈm HÇu hÕt c¸c doanh nghiÖp thuéc khu vùc kinh tÕ t­ nh©n mua nguyªn liÖu ®Çu vµo vµ tiªu thô s¶n phÈm ®Çu ra trªn thÞ tr­êng ®Þa ph­¬ng vµ dùa vµo m¹ng l­íi quan hÖ c¸ nh©n ( chØ cã kho¶ng 20% sè doanh nghiÖp nhá vµ võa tiªu thô s¶n phÈm t¹i c¸c thµnh phè lín vµ kho¶ng 33% s¶n phÈm cña c¸c doanh nghiÖp thuéc kinh tÕ t­ nh©n ®­îc b¸n cho khu vùc nhµ n­íc). HiÖn nay mét sè s¶n phÈm hµng ho¸ cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n còng ®· cã mÆt trªn thÞ tr­êng thÕ giíi, tuy vËy s¶n phÈm ®ñ chÊt l­îng xuÊt khÈu cßn Ýt vµ chÞu søc Ðp c¹nh tranh gay g¾t, cßn l¹i phÇn lín s¶n phÈm cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ®­îc tiªu thô trªn thÞ tr­êng néi ®Þa. Nh­ng vµ n¨m gÇn ®©y, do t¸c ®éng bÊt lîi cña cuéc khñng ho¶ng tµi chÝnh khu v­c, nÒn kinh tÕ t¨ng tr­ëng gi¶m, thu nhËp cña d©n c­ sót kÐm nªn søc mua trong n­íc còng gi¶m. Thªm vµo ®ã, hµng ho¸ trong n­íc cßn tån ®äng víi khèi l­îng lín, cïng víi hµng nhËp lËu trµn lan kh«ng kiÓm so¸t ®­îc( qua biªn giíi) ®· lµm cho viÖc tiªu thô hµng ho¸ cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n r¬I vµo t×nh thÐ cùc kú bÊt lîi, lµm cho nhiÒu c¬ së s¶n xuÊt bÞ ®×nh ®èn, ph¸ s¶n. Nhµ n­íc ®· cã nhiÒu gi¶i ph¸p kÝch cÇu nh­ng vÉn ch­a th¸o gì ®­îc khã kh¨n trong tiªu thô s¶n phÈm hµng ho¸ cho khu vùc kinh tÕ t­ nh©n vµ hiÖn nay vÊn ®Ò nµy vÉn lµ bµi to¸n nan gi¶i. 4.5. Kh¶ n¨ng c¹nh tranh vµ tån t¹i, ®øng v÷ng trong c¬ chÕ thÞ tr­êng cña c¸c c¬ së kinh tÕ t­ nh©n cßn h¹n chÕ, mét sè tiªu cùc n¶y sinh ®· lµm cho tèc ®é ph¸t triÓn cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ®ang ch÷ng l¹i vµ cã biÓu hiÖn suy gi¶m trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y. Tèc ®é t¨ng tr­ëng cña c¸c doanh nghiÖp t­ nh©n gi¶m tõ møc cao 60% vµo thêi ®iÓm n¨m 1994 xuèng cßn 41% n¨m 1995, n¨m 1996 cßn 24%, n¨m 1997 cßn 32%, ®Æc biÖt n¨m 1998 ®· gi¶m ®i 250 c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n (tõ 7.350 c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n n¨m 1997 ®Õn n¨m 1998 cßn 7.100 c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n), sè c«ng ty cæ phÇn t¨n lªn 19, riªng doanh nghiÖp t­ nh©n t¨ng cao nhÊt lµ 1.250 doanh nghiÖp so víi n¨m 1997. Tèc ®é t¨ng tr­ëng GDP cña c¶ khèi kinh tÕ t­ nh©n gi¶m tõ 8.7% n¨m 1995 xuèng 5.7% vµo n¨m 1997 vµ 4.2% vµo n¨m 1998. Ngoµi ra cßn cã hiÖn t­îng rÊt ®¸ng l­u ý lµ: mét sè doanh nghiÖp cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n lín chia nhá doanh nghiÖp, kh«ng muèn ®¨ng ký thµnh lËp c¸c doanh nghiÖp lín. Mµ chØ liªn doanh liªn kÕt víi c¸c doanh nghiÖp nhµ n­íc, doanh nghiÖp tËp thÓ ®Ó nóp bãng trèn lËu thuÕ, kinh doanh tr¸i phÐp, ho¹t ®éng kinh tÕ ngÇm; mét sè chñ doanh nghiÑp cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n mãc nèi, cÊu kÕt víi mét sè c¸n bé nhµ n­íc tho¸i ho¸ ®Ó bßn rót, chiÕm ®o¹t tµi s¶n cña Nhµ n­íc, g©y hËu qu¶ nghiªm träng nhiÒu mÆt ®èi víi nÒn kinh tÕ - x· héi… T×nh h×nh trªn mét mÆt do sù t¸c ®éng bÊt lîi cña cuéc khñng ho¶ng tµi chÝnh khu vùc, nh­ng mÆt quan träng h¬n l¹i bÆt nguån tù sù yÕu kÐm vÒ n¨ng lùc cña b¶n th©n khu vùc kinh tÕ t­ nh©n nãi riªng vµ sù yÕu kÐm cña nÒn kinh tÐ n­íc ta nãi chung - ®Æc biÖt lµ nh÷ng h¹n chÕ cña chÝnh s¸ch, gi¶I ph¸p qu¶n lý vÜ m« cña Nhµ n­íc - lµ nh÷ng hiÖn t­îng rÊt ®¸ng l­u ý, cÇn cã sù qu¶n lý, kiÓm tra ng¨n chÆn ®Ó ho¹t ®éng cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n trong nÒn kinh tÕ ®­îc lµnh m¹nh. 5. Nguyªn nh©n. 5.1. Nguyªn nh©n chñ quan. 5.1.1. LuËt ph¸p, chÝnh s¸ch, c¬ chÕ qu¶n lý vÜ m« cña nhµ n­íc vÉn ch­a t¹o lßng tin cho c¸c hé c¸ thÓ, tiÓu chñ vµ doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n, nhÊt lµ nh÷ng nhµ doanh nghiÖp cã vèn lín, cã ®Çu ãc kinh doanh yªn t©m lµm ¨n l©u dµi. Mét thêi gian dµi tr­íc ®©y §¶ng vµ Nhµ n­íc ta ®· kh«ng chñ tr­¬ng khuyÕn khÝch ph¸t triÓn khu vùc kinh tÕ t­ nh©n, bëi vËy viÖc tÝch luü vèn, trau dåi kinh nghiÖm kinh doanh trong c¬ chÕ thÞ tr­êng vµ më réng quan hÖ quèc tÕ cña c¸c doanh nghiÖp nµy gÇn nh­ kh«ng cã. Khi chuyÓn sang nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng, Nhµ n­íc ®· ban hµnh nhiÒu chÝnh s¸ch, ban hµnh LuËt Doanh nghiÖp … nh»m t¹o hµnh lang ph¸p lý vµ m«I tr­êng thuËn lîi cho khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ph¸t triÓn. Tuy nhiªn trong thùc tÕ, nhiÒu chñ tr­¬ng, chÝnh s¸ch bÞ biÕn d¹ng qua c¸c tÇng nÊc hµnh chÝnh, c¬ quan nhµ n­íc vÉn “ hµnh d©n lµ chÝnh, sù tha ho¸ trong bé m¸y vµ ®oäi ngò c¸n bé kh«ng gi¶m” nªn vÉn kh«ng t¹o ®­îc lßng tin cho c¸c chñ doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n. MÆt kh¸c, ë tÇm vÜ m« còng ch­a h×nh thµnh ®ùoc mét hÖ thèng tæ chøc cã ®ñ thÈm quyÒn ®Ó qu¶n lý: tõ ®Ò xuÊt ®Þnh h­íng chiÕn l­îc ph¸t triÓn, chÝnh s¸ch hç trî, tæ chøc ®µo t¹o, chuyÓn giao c«ng nghÖ, th«ng tin thÞ tr­êng, gi¸o dôc ph¸p luËt … cho c¸c c¬ së s¶n xuÊt kinh doanh t­ nh©n. T×nh tr¹ng tù ph¸t, m¹nh ai nÊy lµm, ph¸t triÓn thiÕu ®Þnh h­íng, thiÕu phèi hîp, hç trî lÉn nhau trong khu vùc kinh tÕ t­ nh©n còng nh­ víi c¸c doanh nghiÖp nhµ n­íc, hîp t¸c x·, doanh nghiÖp vã vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi… cßn diÔn ra phæ biÕn, ®· kh«ng t¹o nªn søc m¹nh chung mµ nhiÒu khi cßn k×m h·m lÉn nhau. §ã lµ nh÷ng khã kh¨n lín c¶ vÒ vËt chÊt lÉn tinh thÇn, c¶ kh¸ch quan vµ chñ quan ®èi víi sù h×nh thµnh vµ phÊt triÓn cña khu vùc kinh tÕ t­ nh©n. V× thÕ nh÷ng n¨m qua, kinh tÕ c¸ thÓ, tiÓu chñ vµ t­ b¶n t­ nh©n ë n­íc ta tuy ph¸t triÓn nhanh vÌ sè l­îng, nh­ng phæ biÕn vÉn lµ quy m« nhá, tiÒm lùc ch­a m¹nh, kh¶ n¨ng liªn doanh, hîp t¸c vµ v­¬n ra thÞ tr­êng n­íc ngoµi cßn rÊt h¹n chÕ 5.1.2. ThiÕu sù phèi hîp gi÷a kinh tÕ nhµ n­íc vµ khu vùc kinh tÕ t­ nh©n trong mét kÕ ho¹ch ph¸t triÓn cã bµi b¶n ë tÇm chiÕn l­îc. Trong kÕ ho¹ch ph¸t triÓn cña c¸c ngµnh, hÇu nh­ kh«ng tÝnh ®Õn khu vùc kinh tÕ t­ nh©n, hÇu nh­ kh«ng tÝnh ®Õn khu vùc kinh tÕ t­ nh©n. Ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh vµ vai trß, vÞ trÝ cña kinh tÕ t­ nh©n trong mçi ngµnh, mçi lÜnh vùc ch­a ®­îc x¸c ®Þnh trong kÕ ho¹ch ph¸t triÓn ë tÇm vÜ m«. Chøc n¨ng dÉn d¾t khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ph¸t triÓn theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa cña kinh tÕ nhµ n­íc kh«ng nh÷ng mê nh¹t, mµ cßn cã tr­êng hîp c¸c doanh nghiÖp nhµ n­íc chÌn Ðp, lÊn ¸t khu vùc kinh tÕ t­ nh©n, dµnh nhiÒu thuËn lîi cho m×nh. ë tÇm vÜ m«, ch­a cã sù phèi hîp chÆt chÏ vµ ph©n c«ng râ rµng gi÷a ngµnh vµ ®Þa ph­¬ng trong viÖc qu¶n lý khu vùc kinh tÕ t­ nh©n, cô thÓ lµ ch­a cã mét c¬ quan nµo ®­îc giao tr¸ch nhiÖm ®¨ng ký kinh doanh ®èi víi c¸c doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n, cßn viÖc qu¶n lý chØ ®¹o th× kh«ng cã c¬ qan nµo ®¶m nhËn. Qu¶n lý nhµ n­íc ®èi víi c¸c khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ch­a chÆt chÏ vµ kh«ng râ rµng, v× vËy nh÷ng c¬ së trong qu¶n lý, cÊp phÐp s¶n xuÊt kinh doanh kh«ng ®­îc kÞp thêi rót kinh nghiÖm, bæ sung, söa ®æi. Sau khi ®· cÊp giÊy phÐp kinh doanh th× viÖc qu¶n lý bÞ bu«ng láng, kh«ng cã c¬ quan nhµ n­íc cô thÓ chÞu tr¸ch nhiÖm kiÓm tra vµ h­íng dÉn ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp mét c¸ch chÆt chÏ vµ th­êng xuyªn. T×nh tr¹ng ho¹t ®éng kh«ng theo ®¨ng ký kinh doanh, trèn lËu thuÕ, gian lËn th­¬ng m¹i… còng nh­ hiÑu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh cña c¸c doanh nghiÖp trªn thùc tÕ kh«ng kiÓm so¸t ®ùoc. Nh÷ng quan hÖ míi vÒ lao ®éng gi÷a chñ doanh nghiÖp vµ ng­êi lµm thuª ph¸t sinh trong thùc tÕ nh­ng v¨n b¶n ph¸p luËt ( quy ®Þnh vÒ chÕ ®é b¶o hiÓm, ký kÕt hîp ®ång, chÕ ®é tiÒn l­¬ng …) kh«ng ®­îc ban hµnh kÞp thêi vµ nhÊt lµ thiÕu sù kiÓm tra gi¸m s¸t cña c¬ quan cã thÈm quyÒn nh»m b¶o vÖ quyÒn lîi chÝnh ®¸ng cho ng­êi lao ®éng còng nh­ giíi chñ doanh nghiÖp Cho ®Õn nay, viÖc x¸c ®Þnh cô thÓ nh÷ng tiªu chÝ ®Ó ®¸nh gi¸, ph©n lo¹i kinh tÕ c¸ thÓ, tiÓu chñ, t­ b¶n t­ nh©n còng ch­a râ rµng, thèng nhÊt, trong thùc tÕ viÖc nh×n nhËn ®¸nh gi¸ c¸c lo¹i h×nh kinh tÕ nµy cßn tuú tiÖn, chñ quan. Cã lÏ v× thÕ mµ nhiÒu chÝnh s¸ch, gi¶i ph¸p qu¶n lý kinh tÕ vÜ m« tá ra ch­a thùc sùu s¸t hîp ®èi v­ãi khu vùc kinh tÕ t­ nh©n, do ®ã ®· h¹n chÕ sù ph¸t triÓn cña khu vùc nµy. 5.1.3. Thñ tôc xin thµnh lËp doanh nghiÖp cßn phøc t¹p. ChÝnh v× lÏ ®ã mµ nã kh«ng khuyÕn khÝch viÖc thµnh lËp doanh nghiÖp vµ huy ®éng vèn trong nh©n d©n ®Çu t­ vµo s¶n xuÊt kinh doanh. N¹n quan liªu giÊy tê víi nhiÒu thñ tôc hµnh chÝnh phøc t¹p, ch­a thËt sù t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho d©n. .. ®· lµm n¶n lßng nh÷ng ng­êi muèn lËp nghiÖp. Bªn c¹nh ®ã, vÉn cßn mét bé phËn kh¸ lín c¸c chñ doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n ch­a thùc sù yªn t©m khi bá vèn ®Çu t­ vµo kinh doanh do chÝnh s¸ch cña Nhµ n­íc cßn nhiÒu bÊt cËp vµ ch­a ®ång bé, do nh÷ng h¹n chÕ vÒ th«ng tin kinh tÕ, tr×nh ®é n¨ng lùc yÕu, kinh nghiÖm kinh doanh ch­a nhiÒu … vµ nhÊt lµ lo nhµ n­íc “ vç bÐo ®Ó råi lµm thÞt “. V× vËy, ®Ó ph¸t triÓn æn ®Þnh, l©u dµi cho khu vùc kinh tÕ nµy th× viÖc gi¶i quyÕt nh÷ng trë ng¹i nãi trªn lµ rÊt cÇn thiÕt. 5.1.4. C¬ chÕ th­¬ng m¹i, thÓ chÕ tµi chÝnh tÝn dông, chÝnh s¸ch thuÕ vµ tæ chøc hç trî thÞ tr­êng, v.v. vho khu vùc kinh tÕ t­ nh©n cßn thiÕu vµ yÕu kÐm. C¸c doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n ch­a ®­îc tiÕp cËn ®Çy ®ñ c¸c nguån nhËp khÈu, xin h¹n ng¹ch… ®· h¹n chÕ viÖc tiÕp xóc víi thÞ tr­êng thÕ giíi cña khu vùc t­ nh©n qua xuÊt khÈu vµ nhËp khÈu. GÇn ®©y ChÝnh phñ ®· níi láng c¸c quy ®Þnh vµ cho phÐp mäi doanh nghiÖp ®­îc quyÒn xuÊt nhËp khÈu trùc tiÕp kh«ng cÇn ph¶i cã mét l­îng vèn nhÊt ®Þnh nh­ tr­íc, nhê vËy ®· th¸o gì khã kh¨n, t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho nhiÒu doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n tham gia vµo thÞ tr­êng thÕ giíi. Tuy vËy trong thùc tÕ vÉn ch­a hÕt nh÷ng phiÒn hµ, khã kh¨n cho doanh nghiÖp nh­ thêi gian lµm thñ tôc h¶i quan còng nh­ thñ tôc h¶i quan ®èi víi hµng nhËp khÈu. VÒ tµi chÝnh, tÝn dông: kh¶ n¨ng tiÕp cËn c¸c nguån vèn ®Çu t­ trung vµ dµi h¹n hiÖn nay cña c¸c doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n vÉn cßn khã kh¨n bëi c¸c thñ tôc vÒ thÕ chÊp vÉn ch­a ®­îc gi¶i quyÕt; thÓ chÕt tÝn dông ng©n hµn ch­a lµm ®­îc vai trß hç trî, gióp ®ì tÝch cùc vµ cã hiÖu qu¶ cho khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ph¸t triÓn. ChÝnh s¸ch thuÕ gÇn ®©y mÆc dï ®· cã nhiÒu thay ®æi theo h­íng ®¬n gi¶n, dÔ tÝnh, dÔ thùc hiÖn, nh­ng ch­a c¸c doanh nghiÖp cho r»ng vÊn ®Ò kh«ng ph¶I ë møc thuÕ cao mµ lµ ë chç cã qu¸ nhiÒu lo¹i thuÕ vµ møc thuÕ. ViÖc ¸p dông thuÕ VAT vµo c¸c doanh nghiÖp t­ nh©n ®· g©y phøc t¹p cho doanh nghiÖp do sù chuÈn bÞ ch­a chu ®¸o, ch­a tÝnh to¸n hÕt ®­îc nh÷ng c¸I khã kh¨n vµ kh«ng khã kh¨n cña nã. Tãm l¹i, kh¾c phôc nh÷ng tån t¹i, yÕu kÐm trong ho¹ch ®Þnh chñ tr­¬ng, chÝnh s¸ch vµ gi¶I ph¸p tæ chøc, qu¶n lý vÜ m« cña Nhµ nø¬c ®èi víi khu vùc kinh tÕ t­ nh©n, nh»m t¹o ra m«i tr­êng thuËn lîi cho khu vùc kinh tÕ nµy ph¸t triÓn lµ c¸ch tèt nhÊt ®Ó ph¸t huy kh¶ n¨ng cña nã phôc vô môc tiªu t¨ng tr­ëng kinh tÕ vµ thùc hiÖn c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n­íc trong giai ®o¹n míi. 5.2. Nguyªn nh©n kh¸ch quan. 5.2.1. ThiÕu mÆt b»ng s¶n xuÊt. ThiÕu mÆt b»ng s¶n xuÊt ¶nh h­ëng rÊt lín ®Õn chiÕn l­îc kinh doanh cña c¸c doanh nghiÖp. HiÖn nay, LuËt ®Êt ®ai chØ quy ®Þnh quyÒn sö dông ®Êt, kh«ng cho phÕp t­ nh©n cã quyÒn së h÷u vµ h¹n chÕ viÖc mua b¸n ®Êt ®ai. HËu qu¶ lµ quyÒn sö dông ®Êt kh«ng ®­îc chuyÓn nh­îng c«ng khai, gi¸ ®Êt thiÕu æn ®Þnh dÉn ®Õn t×nh tr¹ng ®Çu c¬, sö dông kÐm hiÖu qu¶. Trong ®iÒu kiÖn nh­ vËy sÏ bÊt lîi cho c¸c doanh nghiÖp míi thµnh lËp khã cã mÆt b»ng æn ®Þnh ®Ó s¶n xuÊt, kinh doanh. Thªm vµo ®ã l¹i cã sù ph©n biÖt ®èi xö trong doanh nghiÖp nhµ n­íc vµ doanh nghiÖp t­ nh©n, ®iÒu nµy còng g©y bÊt lîi cho khu vùc kinh tÕ t­ nh©n. RÊt Ýt doanh nghiÖp cã mÆt b»ng s¶n xuÊt ngay khi míi thµnh lËp mµ th­êng ph¶i ®i thuª, ¶nh h­ëng lín ®Õn ho¹t ®éng s¶n xuÊt, kinh doanh. 5.2.2. ThÞ tr­êng. ThiÕu thÞ tr­êng tiªu thô s¶n phÈm ®ang lµ c¶n trë lín®Õn ph¸t triÓn s¶n xuÊt, kinh doanh cña khu vùc t­ nh©n. HÇu hÕt c¸c doanh nghiÖp thuéc khu vùc kinh tÕ t­ nh©n mua nguyªn liÖu ®Çu vµo vµ tiªu thô s¶n phÈm ®µu r¶tªn thÞ tr­êng ®Þa ph­¬ng dùa vµo quan hÖ c¸ nh©n. HiÖn nay, mét sè hµng ho¸ cña khu vùc t­ nh©n còng tham gia thÞ tr­êng thÕ giíi, tuy nhiªn s¶n phÈm ®ñ chÊt l­îng cßn Ýt mµ chÞu søc Ðp c¹nh tranh gay g¾t. Thªm vµo ®ã hµng hãa tån ®äng trong n­íc cßn lín, ­íc tÝnh kho¶ng 40.000 tû ®ång cïng víi hµng nhËp lËu trµn lan kh«ng kiÓm so¸t ®­îc lµm cho viÖc tiªu thô hµng ho¸ cña khu vùc t­ nh©n l©m vµo t×nh tr¹ng bÊt lîi. 5.2.3. ThiÕu sù ñng hé cña x· héi C¸c quan ®iÓm, v¨n kiÖn §¹i héi §¶ng ®· chØ ra thùc hiÖn nhÊt qu¸n chÝnh s¸ch ph¸t triÓn kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn, c¸ thµnh phÇn kinh tÕ kinh doanh theo ph¸p luËt ®Òu lµ bé phËn cÊu thµnh quan träng cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa, cïng ph¸t triÓn l©u dµi hîp t¸c vµ c¹nh tranh lµnh m¹nh, song vÉn cßn cã sù e ng¹i víi sù ph¸t triÓn cña thµnh phÇn kinh tÕ nµy. 5.2.4. ThÓ chÕ qu¶n lý ch­a t¹o ®iÒu kiÖn cho ho¹t ®éng cña kinh tÕ t­ nh©n. Cho ®Õn nay ch­a cã mét bé phËn qu¶n lý Nhµ n­íc chÝnh thøc ®èi víi ho¹t ®éng cña c¸c doanh nghiÖp thuéc thµnh phÇn kinh tÕ t­ nh©n ®Ó theo dâi, ®iÒu chØnh, hç trî cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt, kinh doanh cña hä. IV. Nh÷ng ph­¬ng h­íng vµ gi¶I ph¸p tiÕp tôc ph¸t triÓn kinh tÕ t­ nh©n 1. Ph­¬ng h­íng ph¸t triÓn. CÇn khuyÕn khÝch kinh tÕ t­ nh©n ®Çu t­ vµo c¸c khu vùc vµ lÜnh vùc sau: - §Çu t­ ph¸t triÓn c¸c ngµnh c«ng nghiÖp phôc vô ph¸t triÓn n«ng nghiÖp, n«ng th«n, gåm nhãm ngµnh c«ng nghiÖp chÕ biÕn nh­ xay x¸t, gia c«ng chÕ biÕn l­¬ng thùc, thùc phÈm phôc vô nhu cÇu trong n­íc vµ ®Èy m¹nh xuÊt khÈu c¸c mÆt hµng chÕ biÕn n«ng s¶n, chuyÓn tõ xuÊt khÈu s¶n phÈm s¬ chÕ sang s¶n phÈm tinh chÕ võa t¹o viÖc lµm thu hót lao ®éng võa gia t¨ng ®­îc gi¸ trÞ s¶n xuÊt c«ng nghiÖp, gi¸ trÞ hµng xuÊt khÈu. C¸c ngµnh nµy kh«ng nh÷ng thóc ®Èy chuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ n«ng th«n mµ cßn t¹o ®iÒu kiÖn gi¶i quyÕt ®Çu ra cho n«ng nghiÖp. - Nhãm ngµnh c«ng nghiÖp thu hót nhiÒu lao ®éng nh­ ngµnh dªt, may, giµy da phôc vô nhu c©u tiªu dïng trong n­íc vµ xuÊt khÈu. Nh÷ng ngµnh nµy ®ßi hái vèn kh«ng lín, lao ®éng kh«ng cÇn tr×nh ®é cao, ®ång thêi lµ nh÷ng ngµnh truyÒn thèng cña kinh tÕ c¸ thÓ, nÕu ®­îc khuyÕn khÝch sÏ më réng vÒ quy m« vµ ph¸t triÓn cao h¬n vÒ c«ng nghÖ. Ngµnh may ph¸t triÓn sÏ sö dông ®­îc nguyªn liÖu tõ ngµnh dÖt, ngµnh dÖt ph¸t triÓn l¹i hç trî ®Çu ra cho ph¸t triÓn n«ng nghiÖp ®ã lµ ngµnh trång d©u nu«i t»m. - Ngµnh c¬ khÝ chÕ t¹o phôc vô s¶n xuÊt n«ng, l©m, ng­ nghiÖp nh­ s¶n xuÊt m¸y cµy, m¸y kÐo, m¸y xay x¸t, m¸y tuèt lóa, c¸c lo¹i tµu thuyÒn ®¸nh c¸, c¸c lo¹i s¶n phÈm gia c«ng c¬ khÝ l¾p gi¸p phôc vô cho c¸c ngµnh gia c«ng d©n dông, c«ng nghiÖp vµ giao th«ng n«ng th«n… §©y lµ nh÷ng ngµnh cung cÊp t­ liÖu cho s¶n xuÊt n«ng nghiÖp. - Nhãm ngµnh tiÓu thñ c«ng mü nghÖ truyÒn thèng phôc vô xuÊt khÈu vµ c¸c ngµnh nghÒ tiªu dïng kh¸c phôc vô nhu cÇu tiªu dïng trogn n­íc còng nh­ xuÊt khÈu. 2. ChÝnh s¸ch vµ gi¶i ph¸p. 2.1. VÒ hoµn thiÖn m«i tr­êng ph¸p lý vµ qu¶n lý. Tõ khi vËn dông c¸c chÝnh s¸ch ®æi míi kinh tÕ ®Õn nay ®· h×nh thµnh mét hÖ thèng ph¸p lý ®iÒu chØnh vµ chi phèi c¸c ho¹t ®éng cña khu vùc kinh tÕ bao gåm hÖ thèng ph¸p luËt vµ c¸c v¨n b¶n d­íi luËt. Tuy nhiªn, cho ®Õn nay hÖ thèng v¨n b¶n ph¸p lý liªn quan ®Õn c¸c ho¹t ®éng cña c¸c ph¸p lý kinh tÕ vÉn ch­a ®­îc thèng nhÊt vµ cßn ph©n biÖt theo h×nh thøc së h÷u. Ch¼ng h¹n, doanh nghiÖp nhµ n­íc ho¹t ®éng theo LuËt Doanh nghiÖp nhµ n­íc; hîp t¸c x· ho¹t ®éng theo LuËt Hîp t¸c x·; doanh nghiÖp cã vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi ho¹t ®éng theo LuËt §Çu t­ n­íc ngoµi t¹i ViÖt Nam; doanh nghiÖp t­ nh©n, c«ng ty cæ phÇn, c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n, c¬ së s¶n xuÊt kinh doanh c¸ thÓ ho¹t ®éng theo LuËt Doanh nghiÖp, vµ nghÞ ®Þnh cña ChÝnh phñ. Do cã c¸c luËt kh¸c nhau, cho c¸c ph¸p nh©n kinh tÕ thuéc c¸c h×nh thøuc sá h÷u kh¸c nhau nªn ®· lµm hco quan ®iÓm vÒ sù b×nh ®¼ng tr­íc ph¸p luËt gi÷a c¸c khu vùc kinh tÕ kh«ng ®­îc ph¶n ¸nh mét c¸ch ®óng møc vµ ®Çy ®ñ. §©y lµ mét trong nh­ng trë ng¹i trong viÖt ph¸t huy c¸c nguån lùc cho ph¸t triÓn hiÖn nay. Nh­ vËy gi¶i ph¸p vÒ hoµn thiÖn vÒ hoµn thÞªn m«i tr­êng qu¶n lý tr­íc tiªn lµ ph¶i ban hµnh mét luËt chung cho mäi khu vùc kinh tÕ, chi phèi vµ ®iÒu chØnh ho¹t ®éng cña c¸c ph¸p nh©n kinh tÕ kh«ng phô thuéc vµo h×nh thøc së h÷u ®Ó ®¶m b¶o cho chóng cïng tån t¹i, ph¸t triÓn vµ b×nh ®¼ng tr­íc ph¸p luËt. C¬ chÕ qu¶n lý doanh nghiÖp thùc hiÖn chøc n¨ng qu¶n lý nhµ n­íc liªn quan ®Õn quy ho¹ch ph¸t triÓn, thùc hiÖn ®¨ng ký kinh doanh, tøc lµ ®¶m b¶o cho sù ra ®êi cña doanh nghiÖp, h­íng dÉn, chØ ®¹o c¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng theo ®óng ph¸p luËt, gi¸m ®Þnh c¸c doanh nghiÖp th«ng qua c¸c b¸o c¸o ®Þnh kú. §©y chØ lµ qu¶n ký gi¸n tiÕp cßn c¬ quan thuÕ míi lµ c¬ quan qu¶n lý trùc tiÕp c¸c doanh nghiÖp. C¬ quan thuÕ thiÕt lËp mét hÖ thèng hµnh chÝnh c«ng song song víi quan hÖ tµi chÝnh c«ng gi÷a c¸c doanh nghiÖp víi Nhµ n­íc cã quyÒn kiÓm tra, kiÓm so¸t sæ s¸ch kÕ to¸n cña doanh nghiÖp ®Ó biÕt kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh, xem xÐt thu, chi, lîi nhuËn, vèn…. Nh­ vËy ®Ó hoµn thiÖn vÒ qu¶n lý nhµ n­íc ®èi víi khu vùc kinh tÕ t­ nh©n th× ph¶I hoµn thiÖn c¬ së ph¸p lý, tinh gi¶n thñ tôc ®¨ng ký doanh nghiÖp, cñng cè hÖ thèng gi¸m s¸t cña ho¹t ®éng doanh nghiÖp. 2.2. C¸c chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch t­ nh©n ®Çu t­ vµo c¸c ngµnh nghÒ thóc ®Èy nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn theo h­íng c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i hãa. Muèn khuyÕn khÝch t­ nh©n ®Çu t­ vµo c¸c khu vùc s¶n xuÊt chÕ biÕn, ®Çu t­ thiÕt bÞ c«ng nghÖ hiÖn ®¹i cÇn ph¶i cã chÝnh c¸ch ­u ®·i bao gåm: chÝnh s¸ch tÝn dông ng©n hµng nh­ ®­îc hç trî th«ng qua tÝn dông trung h¹n, dµi h¹n; chÝnh s¸ch thuÕ thÓ hiÖn khuyÕn khÝch ®Çu t­ b»ng viÖc miÔn, gi¶m thuÕ ë nh÷ng vïng n«ng th«n, miÔn gi¶m thuÕ cho nh÷ng ngµnh c«ng nghiÖp truyÒn thèng cña c¸c ®Þa ph­¬ng, miÔn gi¶m thuÕ cho nh÷ng ngµnh c«ng nghiÖp míi yªu cÇu kü thuËt cao, nh÷ng ngµnh c«ng nghiÖp thu hót nhiÒu lao ®éng; chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch hµnh xuÊt khÈu; chÝnh s¸ch hç trî vµ ®µo t¹o nguån nh©n lùc… Ngoµi nh÷ng chÝnh s¸ch nªu trªn, cÇn cã mét chÝnh s¸ch hÕt søc quan träng liªn quan ®Õn ph¸t triÓn c«ng nghiÖp ®ã lµ chÝnh s¸ch ®Êt ®ai. Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, Nhµ n­íc ®· ban hµnh nhiÒu v¨n b¶n liªn quan ®Õn chÝnh s¸ch ®Êt ®ai nh»m tiÕn tíi sù c«ng b»ng trong chÝnh s¸ch ®Êt ®ai, cô thÓ lµ ®­a ra mét mÆt b»ng gi¸ thuÕ ®Êt ®èi víi mäi h×nh thøc kinh tÕ. Tuy nhiªn, do ®Æc ®iÓm cña qu¸ tr×nh lÞch sö ph¸t triÓn, thùc tiÔn diÔn ra kh«ng nh­ mong muèn. Trªn thùc tÕ, c¸c doanh nghiÖp nhµ n­íc ra ®êi ®· ®­îc bao cÊp vÒ ®Êt ®ai, nhµ x­ëng. C¸c doanh nghiÖp t­ b¶n t­ nh©n ra ®êi sau khi cã chÝnh s¸ch kinh tÕ míi kh«ng cã c¬ chÕ giao cÊp ®Êt mµ ph¶i ®i mua hoÆc thuª l¹i cña nhµ n­íc, cña c¸ nh©n hoÆc cña doanh nghiÖp nhµ n­íc víi gi¸ thÞ tr­êng, trong lóc thñ tôc ®Ó xin thuª ®Êt, xin giÊy chøng nhËn quyÒn sö dông ®Êt cßn qu¸ r­êm rµ, g©y c¶n trë cho doanh nghiÖp ®ång thêi l¹i ph¸t sinh c¸c tiªu cùc. 2.3. VÒ thiÕt lËp c¸c ®Þnh chÕ ph¸t triÓn kinh tÕ t­ nh©n. Khu vùc kinh tÕ t­ nh©n chñ yÕu lµ c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá cã nhiÒu yÕu thÕ trong ph¸t triÓn ë m«i tr­êng c¹nh tranh; h¬n thÕ n÷a khu vùc kinh tÕ t­ nh©n ë ViÖt Nam míi ®­îc vùc dËy tõ khi cã chÝnh s¸ch ®æi míi kinh tÕ ®ång thêi víi quan ®iÓm cña ®¶ng vµ nhµ n­íc cÇn ph¸t huy m¹nh mÏ yÕu tè néi lùc trong ph¸t triÓn kinh tÕ, do ®ã sù hç trî ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ t­ nh©n th«ng qua c¸c ®Þnh chÕ hç trî lµ cÇn thiÕt. C¸c ®Þnh chÕ hç trî cã thÓ bao gåm thµnh lËp quü hç trî c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá, h×nh thµnh c¸c ng©n hµng ®Çu t­ ph¸t triÓn c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá, thiÕt lËp hiÖp héi c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá, trung t©m ®µo t¹o c¸n bé qu¶n lý c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá… Ngoµi c¸c ®Þnh chÕ hç trî cÇn cã mét c¬ chÕ liªn kÕt c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá víi c¸c doanh nghiÖp lín nh»m b¶o vÖ quyÒn lîi trong liªn kÕt ph¸t triÓn tr¸nh viÖc Ðp gi¸, ph©n phèi kh«ng c«ng b»ng mang tÝnh chÌn Ðp, ®Æc biÖt lµ trong thùc hiÖn gia c«ng xuÊt khÈu hiÖn nay. 2.4. N©ng cao n¨ng lùc c¹nh tranh cña kinh tÕ t­ nh©n. Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng th× quy luËt c¹nh tranh lµ tÊt yÕu, nã lµ vÊn ®Ò sèng cßn cña mäi doanh nghiÖp. Do vËy ®Ó n©ng cao n¨ng lùc c¹nh tranh trªn thÞ tr­êng c¸c doanh nghiÖp kh«ng ngõng c¶i tiÕn kü thuËt, n©ng cao chÊt l­îng s¶n phÈm, ®Çu t­ ®æi míi trang thiÕt bÞ ®Ó n©ng cao n¨ng suÊt lao ®éng, gi¶m chi phÝ ®Çu vµo, h¹ gi¸ thµnh s¶n phÈm. Doanh nghiÖp kh«ng ngõng n©ng cao tr×nh ®é kinh doanh, ®iÒu hµnh, qu¶n ký doanh nghiÖp cña ®éi ngò qu¶n lý. CÇn ph¶i cã chiÕn l­îc ph¸t triÓn l©u dµi, cã chÝnh s¸ch ®èi phã víi c¸c ®èi thñ c¹nh tranh trªn thÞ tr­êng. KÕt luËn NÒn kinh tÕ n­íc ta vËn ®éng theo c¬ chÕ thÞ tr­êng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa cã sù qu¶n lý cña nhµ n­íc, do vËy tån t¹i nÒn kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn lµ tÊt yÕu. Trong ®ã hai thµnh phÇn kinh tÕ chñ chèt cña ®Êt n­íc lµ kinh tÕ nhµ n­íc vµ kinh tÕ t­ nh©n ( c¶ trong n­íc vµ ngoµi n­íc). C¸c h×nh thøc së h÷u hçn hîp lµ sù giao thoa cña hai khu vùc nµy tuú thuéc vµ nhu cÇu ph¸t triÓn. Nhµ n­íc ph¸t huy vai trß cña m×nh th«ng qua viÖc t¹o lËp vµ duy tr× m«i tr­êng thuËn lîi, æn ®Þnh, c«ng b»ng. Sù hîp t¸c gi÷a c¸c thµnh phÇn kinh tÕ sÏ ®em l¹i søc m¹nh chung cña c¶ nÒn kinh tÕ. Kinh tÕ t­ nh©n vµ kinh tÕ nhµ n­íc hoµn toµn cã thÓ cïng ph¸t triÓn mµ kh«ng hÒ mang tÝnh lo¹i trõ lÉn nhau. Qua 15 n¨m ®æi míi kinh tª t­ nh©n ®· tr¶i qua mét chÆng ®­êng kh¸ dµi ph¸t triÓn. Kinh tÕ t­ nh© ®· cã nh÷ng ®ãng gãp ®¸ng kÓ cho nÒn kinh tÕ cña ®Êt n­íc nh­ t¹o thªm c«ng ¨n viÖc lµm gi¶i quyÕt sù d­ thõa lao ®éng, t¨ng tæng s¶n phÈm quèc d©n, t¹o lÆp c©n ®èi nÒn kinh tÕ d­a nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn theo ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa… Tuy vËy kinh tÕ t­ nh©n còng gÆp ph¶i rÊt nhiªu h¹n chÕ, khã kh¨n cÇn d­îc gi¶i quyÕt. Do vËy vÊn ®Ò ®Æt ra lµ ph¶i cã nh÷ng chÝnh s¸ch ®óng ®¾n ®Ó ph¸t huy mäi tiÒm n¨ng, khai th¸c thÕ m¹nh cña khu vùc t­ nh©n nh»m thóc ®Èy t¨ng tr­ëng kinh tÕ vµ ph¸t triÓn x· héi, gi÷ v÷ng ®Þnh h­íng x· héi chñ nghÜa. Danh s¸ch tµi liÖu tham kh¶o 1. Gi¸o tr×nh kinh tÕ chÝnh trÞ M¸c- Lªnin - tËp2 ( Nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ quèc gia-2002) 2.V¨n kiÖn §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø IX ( Nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ quèc gia-2001) 3. Thµnh phÇn kinh tÕ t­ b¶n t­ nh©n trong qu¸ tr×nh c«ng nghÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸. Nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ quèc gia - 2002 4. Nghiªn cøu kinh tÕ sè 262 - Th¸ng 3 n¨m 2000 5. Nghiªn cøu kinh tÕ sè 292 - Th¸ng 9 n¨m 2002 6 T¹p chÝ kinh tÕ vµ ph¸t triÓn - N¨m 2002 7. Lý luËn chÝnh trÞ sè 4 – 2002 8. T¹p chÝ Céng s¶n – 2002. 9. T¹p chÝ tµi chÝnh doanh nghiÖp - N¨m 2002 Môc lôc Trang PhÇn më ®Çu…………………………………….....................................1 Néi dung chÝnh…………………………………………………………3 I. Kh¸i niÖm c¬ b¶n vÒ kinh tÕ t­ nh©n……………………………...…….3 II. VÞ trÝ cña KTTN trong nÒn kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn ®Þnh h­íng XHCN……………………………………………………………………….4 1. TÝnh tÊt yÕu kh¸ch quan cña sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn KTTN ë ViÖt Nam…4 2. Vai trß cña kinh tÕ t­ nh©n trong nÒn kinh tÕ……………………………..5 III. Thùc tr¹ng ph¸t triÓn kinh tÕ t­ nh©n ë ViÖt Nam.............................6 1. T×nh h×nh ho¹t ®éng cña KTTN tr­íc ®æi míi ( 1954-1985)……………..6 2. T×nh h×nh ho¹t ®éng cña KTTN sau ®æi míi……………………………...9 3. Nh÷ng ®ãng gãp vµ nh÷ng kÕt qu¶ ®¹t ®­îc cña KTTN cho nÒn kinh tÕ..13 4. Nh÷ng tån t¹i yÕu kÐm chñ yÕu………………………………………….20 5. Nguyªn nh©n……………………………………………………………..24 IV. Nh÷ng ph­¬ng h­íng vµ gi¶i ph¸p tiÕp tôc ph¸t triÓn KTTN…….28 1. Ph­¬ng h­íng ph¸t triÓn…………………………………………………28 2. ChÝnh s¸ch vµ gi¶i ph¸p………………………………………………….29 KÕt luËn………………………………………………..……………….33 Danh s¸ch tµi liÖu tham kh¶o………………………………………………34

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docPhát triển kinh tế tư nhân trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam.DOC
Luận văn liên quan