Phần I
CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI
I. MỘT SỐ KHÁI NIỆM CHUNG:
1. Đầu tư quốc tế:
2 Hợp đồng hợp tác kinh doanh.
3. Doanh nghiệp liên doanh.
4. Doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài.
II MỘT SỐ LÝ THUYẾT CỦA CÁC NHÀ KINH TẾ HIỆN ĐẠI VỀ FDI
1. Quan điểm của P. Samuelson và R. Nurkse
2. Lý thuyết lợi thế so sánh của P.Vernon ( Hoa kỳ ).
III Vai trò của FDI đối với sự phát triển kinh tế xã hội của đất nước.
1. Đối với nước đi đầu tư:
2. Đối với nước nhận đầu tư.
IV Những yếu tố ảnh hưởng đến khả năng thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài.
1. Đặc điểm của thị trường bản địa
2. Luật đầu tư.
3. Đặc điểm của thị trường nhân lực
4. Chính sách tiền tệ ổn định và mức độ rủi ro tiền tệ ở nước tiếp nhận vốn đầu tư:
5. Khả năng hồi hương vốn đầu tư.
6. Bảo vệ quyền sở hữu.
7. Chính sách thương mại.
8. Điều chỉnh hoạt động của các công ty nước ngoài.
11. Chính sách kinh tế vĩ mô.
12. Cơ sở hạ tầng phát triển.
V .Kinh nghiệm quốc tế.
1. Trung Quốc.
2. Malaysia.
3. Thái Lan.
Phần hai
THỰC TRẠNG THU HÚT ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI TẠI VIỆT NAM TỪ NĂM 1989 ĐẾN NAY
I.THỰC TRẠNG
1.Về số dự án và số vốn đầu tư:
2.Về cơ cấu vốn đầu tư:
3.Về đối tác đầu tư.4. Một số nguyên nhân sụt giảm FDI trong những năm gần đây.
II. KHÓ KHĂN VÀ THÁCH THỨC.
1.Sự cạnh tranh gay gắt trong việc thu hút FDI giữa các nước và các khu vực.
2.Vấn đề công nghệ:
3. Vấn đề thị trường.
III .TRIỂN VỌNG FDI TẠI VIỆT NAM TRONG NHỮNG NĂM TỚI.
Phần III:
NHỮNG GIẢI PHÁP CỤ THỂ NHẰM HUY ĐỘNG VỐN ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI TẠI VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN TỚI.
I. CHÍNH SÁCH THU HÚT VỐN ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI TẠI VIỆT NAM.
II. NHỮNG GIẢI PHÁP CỤ THỂ NHẰM THU HÚT VỐN ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI TẠI VIỆT NAM TRONG NHỮNG NĂM TỚI.
1. Duy trì sự ổn định chính trị-xã hội.
2.Cải thiện môi trường pháp lý về đầu tư:
3.Cụ thể hoá chiến lược và kế hoạch thu hút FDI.
4.Thực hiện đồng bộ chính sách khuyến khích đầu tư.
5. Chính sách đất đai.
6.Vấn đề quan hệ giữa FDI với các nguồn vốn khác.
6. Xây dựng và lựa chọn đối tác đầu tư
7. Tăng cường kết cấu hạ tầng, đảm bảo điều kiện thuận lợi để thu hút, hấp thu tốt FDI.
8. Vấn đề nguồn nhân lực:
9. Tiếp tục hoàn thiện các chính sách kinh tế vĩ mô:
10. Đẩy mạnh hoạt động của thị trường và có chính sách tỉ giá thích hợp.
11. Tăng cường hoạt động xúc tiến vận động đầu tư nước ngoài.
12.tạo lập và duy trì triển vọng tăng trưởng nhanh, lâu bền.
LỜI NÓI ĐẦU
Sự nghiệp đổi mới ở Việt nam thời gian qua đã thu được những kết quả bước đầu quan trọng. Chúng ta không những đã vượt qua được sự khủng hoảng triền miên trong thập niên 80 mà còn đạt được những thành tựu to lớn trong phát triể kinh tế xã hội. Tốc độ tăng trưởng kinh tế trong 5 năm liền (1993 1997 ) đạt mức 8 9.5%, lạm phát bị đẩy lùi, đời sống của đại bộ phận nhân dân được cải thiện cả về vật chất lẫn tinh thần. Có được thành tựu kinh tế đáng ghi nhận này là nhờ phần đóng góp lớn của đầu tư trực tiếp nước ngoài ( FDI ). Tuy nhiên vài năm trở lại đây do ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng tài chính tiền tệ xảy ra ở một số nước trong khu vực và trên thế giới, công với mức độ cạnh tranh ngày càng trở nên gay gắt trong lĩnh vực thu hút vốn đầu tư nước ngoaì của các nước như: Trung quốc, Indonesia, Thai lan, Malayxia Đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt nam có phần giảm thiểu cả về số lượng và chất lượng ảnh hưởng không nhỏ đến việc phát triển kinh tế xã hội. Trước tình hình đó, vấn đề đặt ra là chúng ta phải có sự nhìn nhận và đánh giá đúng đắn về đầu tư trực tiếp nước ngoài trong thời gian qua để thấy được những yếu tố tác động; lợi thế và bất lợi của đất nước trên cơ sở đó đề ra hệ thống những giải pháp cụ thể kịp thời nhằm thúc đẩy thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Việt nam trong những năm tới góp phần thực hiện mục tiêu chiến lược mà đảng mà nhà nước đã đề ra: Công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước, phấn đấu đến năm 2020 đưa Việt nam trở thành một nước công nghiệp phát triển.
Để nhận thức rõ hơn vấn đề đặt ra ở trên, em chọn đề tài Huy động vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt nam: Thực trạng và giải pháp cho những năm đầu thế kỷ 21.
Vì khả năng còn có hạn, bài viết không tránh khỏi những khiếm khuyết, em rất mong được sự đong góp ý kiến của các thầy cô để bài viết này được hoàn thiện hơn.
Em xin chân thành cảm ơn TS. Nguyễn Bạch Nguyệt, Cô Trần Mai Hương đã giúp em hoàn thành bài viết này
35 trang |
Chia sẻ: lvcdongnoi | Lượt xem: 2550 | Lượt tải: 2
Bạn đang xem trước 20 trang tài liệu Huy động vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt nam: Thực trạng và giải pháp cho những năm đầu thế kỷ 21, để xem tài liệu hoàn chỉnh bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
hÞ míi víi tæng vèn ®Çu t trªn 3 tØ USD ®îc cÊp vµo nh÷ng ngµy cuèi n¨m th× tæng vèn FDI n¨m 1996 sÏ chØ cßn gÇn 6 tØ USD, thÊp h¬n tæng vèn FDI n¨m 1995. §Õn n¨m 1997 th× t×nh h×nh râ rµng h¬n, tæng vèn ®¨ng ký chØ cßn 4462 triÖu USD, nÕu kÓ c¶ sè vèn t¨ng thªm 1095 triÖu USD cña 143 dù ¸n ®iÒu chØnh th× c¶ n¨m sè vèn ®¨ng ký lµ 5,5 tØ USD, chØ b»ng kho¶ng 64% sè vèn FDI ®¨ng ký n¨m 1996 mÆc dï sè dù ¸n b»ng 91%.
Bíc sang n¨m 1998 do tiÕp tôc bÞ ¶nh hëng cña cuéc khñng ho¶ng tµi chÝnh tiÒn tÖ khu vùc kÐo da× nªn ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt Nam bÞ gi¶m xót m¹nh. Tuy vËy ph¶i nhê c¸c chÝnh s¸ch phï hîp, tËp trung sö lý nh÷ng víng m¾c kÞp thêi nªn n¨m 1998 vÉn cã thªm 260 dù ¸n ®îc cÊp giÊy phÐp víi tæng sè vèn lµ 4827 triÖu USD. N¨m 1999 sè dù ¸n lµ 280 song tæng sè vèn chØ ®¹t 2000 triÖu USD.
Nh vËy trong giai ®o¹n 1996-1999 sè dù ¸n( trõ 1999) ®îc cÊp giÊy phÐp liªn tôc gi¶m, tæng sè vèn ®Çu t còng cã chiÒu híng gi¶m theo.
2.VÒ c¬ cÊu vèn ®Çu t:
§©y lµ mét vÊn ®Ò cã vai trß rÊt quan träng trong viÖc thu hót vèn FDI, nã cã t¸c dông to lín ®Õn qu¸ tr×nh chuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ cña chóng ta.
Theo sè liÖu thèng kª, c¬ cÊu vèn ®Çu t vµo ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m qua ®· cã bíc tiÕn bé râ rÖt. TÝnh ®Õn th¸ng 8-1993, ngµnh c«ng nghiÖp khai th¸c ( chñ yÕu lµ dÇu khÝ) vµ kh¸ch s¹n, du lÞch thu hót tíi 40,9% tæng sè vèn ®Çu t, th× n¨m 1998 sè vèn ®Çu t vµo c¸c ngµnh nµy chØ cßn 18,2%. Sè vèn ®Çu t vµo khu vùc s¶n xuÊt vËt chÊt vµ x©y dùng kÕt cÊu h¹ tÇng ngµy cµng gia t¨ng. TÝnh ®Õn n¨m 1998 ®· cã ®Õn 21,236 tØ USD ®Çu t vµo khu vùc nµy, chiÕm 2/3 tæng sè vèn FDI ®Çu t vµo ViÖt Nam. NÕu tÝnh suèt c¶ thêi kú 1988-1997 ngµnh c«ng nghiÖp cã 1977 dù ¸n víi sè vèn ®¨ng ký lµ 11546,3 triÖu USD, thø hai lµ ngµnh kh¸ch s¹n, du lÞch co 189 dù ¸n víi sè vèn ®¨ng ký lµ 3880,5 triÖu USD; thø ba lµ ngµnh giao th«ng-bu ®iÖn cã 120 dù ¸n víi sè vèn lµ 2785,9 triÖu USD; thø t lµ ngµnh n«ng-l©m nghiÖp-thuû s¶n cã 316 dù ¸n víi sè vèn lµ 1527,3 triÖu USD. C¬ cÊu nµy ®îc thÓ hiÖn ë b¶ng sau:
(§¬n vÞ vèn ®Çu t: triÖu USD)
STT
Ngµnh
TÝnh ®Õn th¸ng 8-1993
TÝnh ®Õn n¨m 1998
sè dù ¸n
tæng sè vèn
TØ lÖ % vèn
sè dù ¸n
tæng sè vèn
TØ lÖ % vèn
1.
C«ng nghiÖp chÕ biÕn
285
2328
39.6
1291
13008
40,5
2.
C«ng nghiÖp khai th¸c
25
1124
19.1
79
2184
6.8
3.
X©y dùng
14
16
0.3
259
8228
25,6
4.
Kh¸ch s¹n vµ du lÞch
86
1276
21.8
161
3650
11,4
5.
Giao th«ng vµ bu ®iÖn
34
456
7.8
102
1465
4,6
6.
N«ng-l©m nghiÖp
81
239
4.1
54
316
1,0
7.
Ng nghiÖp
32
90
1.5
47
206
0,6
8.
C¸c nghµnh kh¸c
68
336
5.8
327
3045
9.5
Tæng céng
625
5865
100
2320
32102
100
(Nguån:Bé KÕ ho¹ch vµ§Çu t)
NÕu nh thêi kú ®Çu c¸c ngµnh s¶n xuÊt chØ chiÕm tõ 50-60% tæng sè vèn ®Çu t th× n¨m 1996 con sè ®ã ®· lªn tíi 80%. Vèn ®Çu t t¨ng m¹nh vµo c¸c ngµnh c«ng nghiªp thùc phÈm, n¨m 1996 t¨ng 154% so víi n¨m 1995; Ngµnh giao th«ng vµ bu ®iÖn t¨ng 89%; x©y dùng vµ s¶n xuÊt vËt liÖu c«ng nghiÖp t¨ng 63% trong cïng thêi kú. §iÒu ®¸ng chó ý lµ trong thêi gian qua ®· cã mét sè dù ¸n ®Çu t vµo h¹ tÇng c¬ së. Ngîc l¹i so víi n¨m 1995, n¨m 1996 FDI trong lÜnh vùc kh¸ch s¹n gi¶m ®i 53%, v¨n phßng cho thuª gi¶m 70% vµ tµi chÝnh ng©n hµng gi¶m 44%. Møc gi¶m cßn m¹nh h¬n vµo 1997 vµ 1998.
Sù ph©n phèi l¹i nguån vèn ®Çu t trong c«ng nghiÖp chøng tá c¸c nhµ ®Çu t níc ngoµi ®· ngµy cµng tin tëng vµo tiÕn tr×nh ®æi míi ë ViÖt Nam, kh«ng chØ ®Çu t vµo nh÷ng ngµnh thu håi vèn nhanh mµ hä cßn yªn t©m ®Çu t vµo c¸c dù ¸n ph¸t triÓn dµi h¹n. Cã ®îc kÕt qu¶ nµy lµ nhê vµo mét phÇn quan träng trong viÖc ph¸t triÓn c¸c khu c«ng nghiÖp, khu chÕ xuÊt vµ khu c«ng nghÖ cao. Tuy nhiªn còng dÔ nhËn thÊy lµ sè vèn FDI ®Çu t vµo c¸c ngµnh n«ng-l©m-ng nghiÖp cßn qu¸ Ýt. §Õn n¨m 1998, míi cã 1629 triÖu USD chiÕm tû lÖ rÊt nhá trong tæng sè vèn FDI mÆc dï khu vùc nµy cã rÊt nhiÒu tiÒm n¨ng ®Ó ph¸t triÓn nh khai th¸c ®Ó chÕ biÕn n«ng l©m thuû s¶n. §iÒu nµy cho thÊy trong nh÷ng n¨m tíi khu vùc nµy cÇn tËp trung thu hót nguån FDI nhiÒu h¬n n÷a ®Ó cã thÓ tËn dông tèt h¬n c¸c nguån lùc cho ph¸t triÓn.
C¬ cÊu vèn ®Çu t cho vïng l·nh thæ còng ®· tõng bíc phï hîp víi quy ho¹ch ph¸t triÓn kinh tÕ. Nh÷ng n¨m ®Çu, c¸c nguån vèn ®Çu t tËp trung nhiÒu vµo c¸c tØnh phÝa nam. Nh thµnh phè Hå ChÝ Minh, §ång Nai, Bµ RÞa-Vòng Tµu... Th× hiÖn nay nguån FDI ®· cã sù ph©n bæ t¬ng ®èi ®ång ®Òu gi÷a c¸c vïng, tËp trung chñ yÕu t¹i c¸c khu vùc kinh tÕ träng ®iÓm nh Hµ Néi-H¶i Phßng-Qu¶ng Ninh ë miÒn B¾c; §µ N½ng-Thõa Thiªn HuÕ-Qu¶ng Ng·i, ë miÒn Trung; Thµnh phè Hå ChÝ Minh-§ång Nai, Vòng Tµu,B×nh D¬ng ë miÒn Nam, tõ ®ã lµm h¹t nh©n ph¸t triÓn cho c¸c khu vùc vÖ tinh
3.VÒ ®èi t¸c ®Çu t.
HiÖn nay ®· cã trªn 800 c«ng ty vµ tËp ®oµn thuéc h¬n 60 níc vµ vïng l·nh thæ ®· ®Çu t vµo ViÖtNam víi sù xuÊt hiÖn ngµy cµng nhiÒu cña c¸c tËp ®oµn, c¸c c«ng ty ®a quèc gia cã tiÒm lùc rÊt lín vÒ tµi chÝnh, c«ng nghÖ nh: Sony, Toyota, Honda, Sanyo cña NhËt B¶n. Deawoo, Goldstar, Samsung cña Hµn Quèc, Motorola, Ford cña Mü; Chingpon, Vedan cña §µi Loan... Bªn c¹nh ®ã còng cã rÊt nhiÒu doanh nghiÖp võa vµ nhá cña níc ngoµi tham gia ®Çu t t¹i ViÖt Nam. §iÒu nµy còng thùc sù cÇn thiÕt v× c¸c doanh nghiÖp nµy thêng rÊt n¨ng ®éng, thÝch øng nhanh víi nh÷ng biÕn ®éng cña thÞ trêng; ho¹t ®éng rÊt cã hiÖu qu¶, tõ ®ã sÏ lµ c¬ së cho c¸c tËp ®oµn, c¸c c«ng ty lín nh×n nhËn ®óng h¬n m«i trêng ®Çu t, kÝch thÝch hä an t©m ®Çu t nhiÒu h¬n n÷a vµo ViÖt Nam. TÝnh ®Õn hÕt th¸ng 12 – 1997, theo sè liÖu thèng kª cña bé KÕ ho¹ch vµ ®Çu t, c¸c níc vµ vïng l·nh thæ cã sè vèn ®Çu t lín vµo ViÖt Nam ®îc thÓ hiÖn trong b¶ng sau:
B¶ng 3: C¸c níc vµ vïng l·nh thæ ®øng ®Çu vÒ FDI ë ViÖt Nam
Níc vµ vïng l·nh thæ
Sè dù ¸n
tØ träng (%)
Tæng vèn ®Çu t(triÖu USD)
TØträng (%)
Singapore
181
9.4
6447
20
§µi Loan
309
16
4268
13,3
Hång K«ng
184
9,5
3734
11,6
NhËt B¶n
213
11
3500
11,4
Hµn Quèc
191
9,9
3154
9,8
Ph¸p
96
5.0
1465
4,6
Malaysia
59
3.1
1370
4,3
Hoa Kú
70
3.6
1230
3,8
Th¸i Lan
78
4.0
1109
3,4
BV.Island
55
2.9
1089
3,2
Tæng
1436
74.4
27366
85,4
(Nguån: Bé kÕ ho¹ch vµ ®Çu t)
Trong nh÷ng n¨m ®Çu, c¸c níc nh Anh, Ph¸p, Australia, Hµ Lan . .. lµ nh÷ng níc ®i tiªn phong trong viÖc ®Çu t ë ViÖt Nam. Tuy vËy vÞ thÕ cña hä t¹i ViÖt Nam ngµy cµng suy gi¶m khi cã sù tham gia rÊt m¹nh mÏ cña c¸c níc vµ vïng l·nh thæ thuéc vµnh ®ai Ch©u ¸-Th¸i B×nh D¬ng, ®Æc biÖt lµ khu vùc §«ng ¸, bao gåm NhËt B¶n, Hµn Quèc, §µi Loan, Hång K«ng( §«ng B¾c ¸) vµ Singapore, Malaysia, Th¸i Lan( §«ng Nam ¸). HiÖn nay 5 nhµ ®Çu t lín nhÊt vµo ViÖt Nam lµ c¸c níc vµ vïng l·nh thæ vµo khu vùc nµy. Tuy nhiªn tõ th¸ng 7-1997 do cuéc khñng ho¶ng tµi chÝnh tiÒn tÖ Ch©u ¸, tèc ®é triÓn khai c¸c dù ¸n còng nh sè vèn ®Çu t vµo ViÖt Nam cña c¸c níc vµ khu vùc nµy nh×n chung ®Òu cã xu híng chËm l¹i vµ ¶nh hëng rÊt lín ®Õn viÖc huy ®éng vèn ®Çu t ph¸t triÓn cho nÒn kinh tÕ. Thùc tr¹ng nµy ®Æt ra mét bµi to¸n ®ßi hái chóng ta ph¶i nç lùc h¬n n÷a trong viÖc tao ra m«i trêng ®Çu t hÊp dÉn, kh«ng chØ ë khu vùc Ch©u ¸ mµ cßn ë c¸c khu vùc kh¸c nh T©y ©u vµ B¾c MÜ, c¸c khu vùc cã tiÒm lùc lín vÒ tµi chÝnh vµ c«ng nghÖ. §iÒu ®¸ng chó ý lµ trong n¨m 1998 vèn ®Çu t cña c¸c nhµ ®Çu t Ch©u ©u vµ B¾c MÜ ®· chiÕm 60% tæng vèn FDI t¹i ViÖt Nam. Sù chuyÓn dÞch nµy cã ý nghÜa lín ë chç bï ®¾p sù thiÕu hôt nguån ®Çu t tõ c¸c níc Ch©u ¸.
4. Mét sè nguyªn nh©n sôt gi¶m FDI trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y.
N¨m 1997 so víi n¨m 1996 sè dù ¸n ®îc cÊp giÊy phÐp ho¹t ®éng t¨ng chót Ýt, nhng sè vèn ®¨ng kÝ chØ b»ng 52%. §iÒu ®¸ng quan t©m lµ trong n¨m 1997 sè dù ¸n gi¶i thÓ nhiÒu h¬n c¸c dù ¸n ®· ®îc cÊp giÊy. Sang n¨m 1998 vµ 1999, FDI tiÕp tôc gi¶m. Cã nhiÒu c¸ch gi¶i thÝch t×nh tr¹ng nµy, song chung quy cã mÊy nguyªn nh©n sau:
Thø nhÊt: S thay ®æi chÝnh s¸ch ®Çu t th«ng qua viÖc söa ®æi nhiÒu lÇn luËt ®Çu t mµ lÇn söa ®æi c¨n b¶n nhÊt vµo n¨m 1996 ®· lµm cho c¸c nhµ ®Çu t e ng¹i vµ chê ®îi. Theo hä viÖc thay ®æi luËt ®Çu t cã mÆt khuyÕn khÝch c¸c nhµ ®Çu t nhng còng cã c¸c ®iÒu kho¶n th¾t chÆt h¬n ®iÒu kiÖn ®Çu t. H¬n n÷a, viÖc söa ®æi nhiÒu lÇn còng thÓ hiÖn sù thiÕu æn ®Þnh vÒ chÝnh s¸ch vµ ph¸p luËt.
Thø hai: M«i trêng ®Çu t t¹i ViÖt Nam chøa ®ùng nhiÒu rñi ro, viÖc thùc hiÖn c¸c quy ®Þnh cã tÝnh chÊt ph¸p lý cßn tuú tiÖn vµ sö lý c¸c vÊn ®Ò ph¸t sinh rÊt chËm ch¹p, thªm vµo ®ã mçi ®Þa ph¬ng, mçi cÊp l¹i sö lý theo mét c¸ch riªng.
Thø ba: C¸c lÜnh vùc ®Çu t ®îc coi lµ hÊp dÉn nhÊt ë ViÖt Nam nh: Rîu, bia, kh¸ch s¹n, v¨n phßng cho thuª, l¾p r¸p «t«, xe m¸y vµ thiÕt bÞ ®iÖn tö d©n dông... nãi chung ®· b·o hoµ.
Thø t: So víi c¸c níc trong khu vùc th× gi¸ thuª nhµ, thuª ®Êt, gi¸ dÞch vô,... ë ViÖt Nam cßn qu¸ ®¾t, cha kÓ c¸c nhµ ®Çu t cßn ph¶i ®ãng gãp nhiÒu lo¹i thuÕ vµ lÖ phÝ.
Thø n¨m: Do ¶nh hëng cña cuéc khñng ho¶ng tµi chÝnh tiÒn tÖ, nªn c¸c nhµ ®Çu t kh«ng ®Çu t c¸c dù ¸n míi hoÆc ph¶i ®×nh ho·n c¸c dù ¸n ®ang ®Çu t dë dang.
Nãi chung, diÔn biÕn vÒ t×nh h×nh FDI t¹i ViÖt Nam cßn phøc t¹p. §ßi hái ph¶i nhËn thøc râ vµ cã nh÷ng gi¶i ph¸p h÷u hiÖu tríc m¾t còng nh l©u dµi ®Ó ®Èy nhanh tèc ®é huy ®éng FDI trong thêi gian tíi.
II. Khã kh¨n vµ th¸ch thøc.
ThÞ trêng ®Çu t t¹i ViÖt Nam lµ thÞ trêng míi næi lªn. thêi gian ho¹t ®éng cha ph¶i lµ nhiÒu, nhng ®· béc lé nhiÒu khã kh¨n vµ th¸ch thøc lín. Muèn cñng cè ®Ó cho thÞ trêng æn ®Þnh l©u dµi, thu hót ®îc c¸c nhµ ®Çu t níc ngoµi cÇn nh×n th¼ng vµo nh÷ng khã kh¨n, th¸ch thøc ®· vµ ®ang s¶y ra ®Ó tõ ®ã cã c¸c gi¶i ph¸p thÝch hîp vÒ vÊn ®Ò nµy.
1.Sù c¹nh tranh gay g¾t trong viÖc thu hót FDI gi÷a c¸c níc vµ c¸c khu vùc.
KÓ tõ 1995, kinh tÕ Mü, T©y ©u vµ NhËt B¶n b¾t ®Çu phôc håi sau mét thêi gian suy tho¸i, t×nh h×nh ®ã thóc ®Èy c¸c nhµ ®Çu t trªn thÕ giíi dïng70 % tæng vèn FDI ®Çu t cho nh÷ng níc c«ng nghiÖp ph¸t triÓn( Tæng FDI cña c¶ thÕ giíi gÇn 300 ti USD). PhÇn vèn cßn l¹i lµ c¸c níc ®ang ph¸t triÓn ph©n chia vµ c¹nh tranh víi nhau. Do ®ã møc ®é c¹nh tranh thu hót FDI cµng trë nªn gay g¾t, nhÊt lµ khu vùc Ch©u ¸. ë ®©y cã nh÷ng thÞ trêng míi næi lªn nh Trung Quèc, Ên ®é vµ In®onesia. Hµng n¨m trong tæng sè vèn ®Çu t níc ngoµi ®æ vµo c¸c níc ®ang ph¸t triÓn th× Trung Quèc tiÕp nhËn 1 /2. Ên ®é sau nh÷ng n¨m gÇn ®©y tÝch cùc c¶i c¸ch kinh tÕ, m«i trêng ®Çu t ®îc c¶i thiÖn nªn FDI vµo níc nµy ®ang t¨ng nhanh. So víi ViÖt Nam th× c¸c ®èi thñ nµy rÊt m¹nh, xÐt vÒ nhiÒu ph¬ng diÖn, tõ quy m« thÞ trêng ®Õn tr×nh ®é c«ng nghiÖp ho¸ vµ c¸c c¬ chÕ chÝnh s¸ch nh¨m thu hót FDI.
2.VÊn ®Ò c«ng nghÖ:
C¸c c«ng ty ®a quèc gia lu«n n¨m hÇu hÕt c¸c c«ng nghÖ hiÖn ®¹i cña thÕ giíi. NÕu FDI cña hä vµo níc ta cµng nhiÒu th× qu¸ tr×nh chuyÓn giao c«ng nghÖ còng cµng nhiÒu vµ cµng nhanh. Nhng nã chØ lµ kh¶ n¨ng. TÊt c¶ c¸c quèc gia nhËn FDI ®Òu mong muèn nhËn ®îc c«ng nghÖ hiÖn ®¹i. Nhng hiÖn ®¹i ®Õn ®©u l¹i tuú thuéc vµo ®iÒu kiÖn cña c¸c níc së t¹i. ViÖt Nam còng nh mét sè níc ®ang ph¸t triÓn kh¸c ®ang ®øng tríc nh÷ng khã kh¨n vµ th¸ch thøc lín vÒ vÊn ®Ò c«ng nghÖ. §ã lµ:
2.1. ChÝnh s¸ch cña ViÖt Nam hiÖn nay vÉn lµ khuyÕn khÝch thay thÕ nhËp khÈu vµ b¶o hé thÞ trêng trong níc. Thùc tÕ cho thÊy, nÕu nh s¶n xuÊt ®Ó thay thÕ nhËp khÈu vµ ®Ó tiªu dïng trong níc, l¹i ®îc nhµ níc b¶o hé th× kh«ng ph¶i nhËp khÈu c«ng nghÖ hiÖn ®¹i, ®¾t tiÒn bëi v× c¸c nhµ ®Çu t dïng nguyªn liªô vµ lao ®éng rÎ, c«ng nghÖ l¹c hËu vÉn s¶n xuÊt ra c¸c mÆt hµng cã thÓ tiªu thô ®îc . NÕu chuyÓn m¹nh sang thùc hiÖn chÝnh s¸ch híng vÒ xuÊt khÈu, khuyÕn khÝch ®Çu t vµo c¸c ngµnh xuÊt khÈu ch¾c ch¾n c¸c nhµ ®Çu t vµ c¸c c¬ quan tiÕp nhËn ®Çu t sÏ ph¶i viÖn trî c«ng nghÖ tiªn tiÕn h¬n ®Ó n©ng cao n¨ng lùc c¹nh tranh vµ tiªu thô ®îc s¶n phÈn trªn thÞ trêng quèc tÕ.
ViÖc chuyÓn tõ chÝnh s¸ch thay thÕ nhËp khÈu sang chÝnh s¸ch híng vÒ xuÊt khÈu ®ßi hái kh«ng chØ ph¶i ®æi míi t duy vÒ chÝnh s¸ch kinh tÕ mµ c¶ c«ng nghÖ nhËp khÈu vµ c¬ chÕ qu¶n lý còng ph¶i thay ®æi. Kh«ng thÓ ®ång nhÊt viÖc b¶o hé s¶n xuÊt cña mét sè doanh nghiÖp víi viÖc b¶o vÖ lîi Ých quèc gia. Nhµ níc cã thÓ t¨ng thuÕ suÊt nhËp khÈu ®Ó b¶o hé s¶n xuÊt cho mét sè ngµnh nghÒ tiÕp tôc ho¹t ®éng, b¶o ®¶m viÖc lµm cho hµng ngµn ngêi nhng tai h¹i rÊt lín mµ hµng triÖu ngêi tiªu dïng ph¶i g¸nh chÞu lµ mua hµng ho¸ ®¾t, chÊt lîng thÊp. NÕu nh thuÕ nhËp khÈu gi¶m ®i, hµng ngo¹i sÏ c¹nh tranh víi hµng néi, ®iÒu ®ã buéc c¸c doanh nghiÖp sÏ ph¶i ®æi míi c«ng nghÖ theo híng tiªn tiÕn hiÖn ®¹i.
2.2. Kinh nghiÖm cña c¸c níc §«ng ¸ nh NhËt B¶n vµ Hµn Quèc cho thÊy, muèn sö dông c«ng nghÖ hiÖn ®¹i ph¶i cã nguån nh©n lùc ®îc ®µo t¹o c¨n b¶n ®Ó tiÕp thu vµ lµm chñ c¸c c«ng nghÖ ®ã. ë NhËt B¶n, Hµn Quèc viÖc nhËp khÈu c«ng nghÖ ®îc xuy xÐt rÊt kü. Thêi kú ®Çu cã thÓ ph¶i nhËp khÈu thiÕt bÞ toµn bé qua FDI, nhng ®Õn giai ®o¹n sau hä nhËp b¶n quyÒn, thiÕt bÞ lÎ vµ c¶i tiÕn c«ng nghÖ ®ã, n©ng cao tÝnh n¨ng vµ hiÖu xuÊt m¸y mãc. Hä lµm ®îc nh vËy v× cã ®éi ngò c«ng nh©n lµnh nghÒ, vµ c¸c chuyªn gia cã tr×nh ®é cao. HiÖn t¹i ë ViÖt Nam do thiÕu hôt nghiªm träng ®éi ngò lao ®éng kü thuËt nªn gi¶ sö cã thùc hiÖn mét c¸ch tÝch cùc chÝnh s¸ch híng vÒ xuÊt khÈu th× víi ®iÒu kiÖn nh©n lùc nh hiÖn nay viÖc nhËp khÈu c«ng nghÖ thùc sù tiªn tiÕn vµ hiÖn ®¹i cha h¼n ®· lµ hiÖu qu¶. §©y lµ mét khã kh¨n ®ßi hái ph¶i sím kh¾c phôc.
2.3. C¬ së h¹ tÇng ®Ó ph¸t triÓn khoa häc vµ c«ng nghÖ ë ViÖt Nam rÊt l¹c hËu. §Çu t cho khoa häc c«ng nghÖ cßn rÊt thÊp, bªn c¹nh ®ã c¸c ngµnh, c¸c cÊp còng cha thùc sù quan t©m ®Õn c«ng t¸c nµy, ®Æc biÖt lµ c«ng t¸c nghiªn cøu øng dông triÓn khai.
3. VÊn ®Ò thÞ trêng.
ThÞ trêng trong níc nãi lµ gÇn 80 triÖu d©n nhng søc mua kh«ng lín. Nh÷ng n¨m gÇn ®©y nhiÒu mÆt hµng s¶n xuÊt ra tiªu thô rÊt khã hoÆc bÞ ø ®äng, ®iÓn h×nh lµ xim¨ng, s¾t thÐp, hµng may mÆc, ®êng ,... Mét sè mÆt hµng nh « t«, xe m¸y míi ®Çu t nh÷ng n¨m gÇn ®©y nhng tiªu thô trong níc rÊt chËm ®· lµm cho viÖc tiªu thô s¶n phÈm cña c¸c doanh nghiÖp khã kh¨n.
N¨m 1996, ViÖt Nam ®· nhËp khÈu h¬n 11 tØ USD, phÇn lín sè hµng nhËp khÈu nµy lµ hµng trong níc cha s¶n xuÊt ®îc. V× thÕ c¸c c«ng ty níc ngoµi ®Çu t t¹i ViÖt Nam ®ang nh»m vµo s¶n xuÊt c¸c mÆt hµng mµ ViÖt Nam ph¶i nhËp khÈu. Tuy nhiªn do nhiÒu c«ng ti cña c¶ níc ngoµi vµ trong níc ®Òu tËp trung vµo s¶n xuÊt ra c¸c mÆt hµng nµy nªn c¹nh tranh rÊt gay g¾t vµ møc tiªu thô hµng ho¸ cña c¸c doanh nghiÖp còng gi¶m, lµm cho FDI gi¶m theo.
B¾t ®Çu cuéc khñng ho¶ng tµi chÝnh tiÒn tÖ Ch©u ¸ x¶y ra vµo cuèi n¨m 1997, nhiÒu nhµ kinh doanh cho r»ng ®ã lµ ®iÒu kiÖn thuËn lîi ®Ó ViÖt Nam thu hót FDI. Theo hä khi c¸c níc trong khu vùc mÊt æn ®Þnh vÒ tµi chÝnh, th× ®Çu t ë ViÖt Nam sÏ Ýt rñi ro h¬n vµ cã hiÖu qu¶ h¬n. Thùc tÕ cho thÊy cuéc khñng ho¶ng tµi chÝnh kh«ng nh÷ng g©y thiÖt h¹i nÆng nÒ cho c¸c níc ®ã mµ cßn lµm cho dßng FDI vµo ViÖt Nam vµ møc xuÊt khÈu cña ViÖt Nam gi¶m m¹nh.
Ngoµi nh÷ng khã kh¨n chÝnh nªu trªn th× mét tån t¹i kh«ng nhá lµ c¬ cÊu ®Çu t ë ViÖt Nam mét mÆt vµ ph©n t¸n manh món, mÆt kh¸c l¹i qu¸ tËp trung vµo mét sè ngµnh, lÜnh vùc vµ ®Þa ph¬ng. Kh«ng Ýt tr¬ng hîp cïng mét mÆt hµng nhng cã nhiÒu dù ¸n cïng ®Çu t s¶n xuÊt ch¼ng h¹n nh xi m¨ng, ®êng ... NhiÒu nhµ ®Çu t níc ngoµi cho r»ng c¬ cÊu ®Çu t ë ViÖt Nam h×nh nh kh«ng theo quy luËt cña c¬ chÕ thÞ trêng.
Tríc xu thÕ vµ nh÷ng khã kh¨n, th¸ch thøc mµ ViÖt Nam ®· vµ ®¸ng ®èi mÆt ®ßi hái chóng ta ph¶i cã nh÷ng biÖn ph¸p h÷u hiÖu ®Ó ®Èy m¹nh thu hót ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt Nam.
III .TriÓn väng FDI t¹i ViÖt nam trong nh÷ng n¨m tíi.
XÐt vÒ l©u dµiFDIvµo ch©u ¸chÞu t¸c ®éng cña 2 yÕu tè:C¹nh tranh gay g¾t gi· c¸c níc trong khu vùc vµ c¹nh tranh gi÷a c¸c níc trong khu vùc víi c¸c níc ngoµi khu vùc .
Nh×n vµo khu vùc ch©u ¸ th¸i b×nh d¬ng th× thÞ trêng ch©u ¸ gåm:§«ng ¸ ,ASEAN ,trung quèc vµ Ên ®élµ nh÷ng thÞ trêng ®ang lªn ®Çy tiÒm n¨ng.nh×n vµo t¬ng lai asean nh lµ mét tæng thÓ do viÖc thµnh lËp khu vùc mËu dÞch tù do asean gäi t¾t lµ Afta khèi nµy trë thµnh mét thÞ trêng lín víi sè d©n trªn 500 triÖu ngêi.NÕu sù ph©n c«ng khai th¸c,sö dông tµi nguyªn vµ lao ®éng hîp lý,cã sù liªn kÕt chËt chÏ gi÷a c¸c quèc gia th× khu vùc nµy sÏ lµ ®Þa bµn thu hót khèi lîng lín FDI tõ c¸c c«ng ty xuyªn quèc gia cña nhËt b¶n,mü,T©y ©u vµ c¸c níc Nics.
Theo ®¸nh gi¸ cña quü tiÒn tÖ quèc tÕ(IMF)th× khu vùc ch©u ¸ -th¸i b×nh d¬ng hiÖn vÉn lµ khu vùc kinh tÕ n¨ng ®éng ®¹t ®îc tèc dé t¨ng trëng kinh tÕ cao trong nhiÒu n¨m.NhiÒu dù b¸o cho thÊy trung t©m bu«n b¸n vµ ®Çu t ®Õn gi÷a thÕ kØ 21 sÏ chuyÓn vµo ch©u ¸ -th¸i b×nh D¬ng.MÆc dï chÞu t¸c ®éng cña cuéc khñng ho¶ng tµi chÝnh tiÒn tÖ song theo ®¸nh gi¸ cña ng©n hµng thÕ giíi(WB) th× víi sù gióp ®ì cña IMF cïng víi viÖc c¶i c¸ch kinh tÕ s©u réng ë c¸c níc nµy t×nh h×nh kinh tÐ cña c¸c níc trong khu vùc nãi chung ®ang tõng bíc håi phôc.Tèc ®é t¨ng trëng cñamét sè quèc gia §«ng nam ¸ vµ ASEAN sau n¨m 2000 sÏ ®¹t møc cao.Do ®ã ch©u ¸ -th¸i b×nh D¬ng vÉn lµ mét thÞ trêng hÊp dÉn c¸c nhµ ®Çu t níc ngoµi.
Lµ thµnh viªn ASEAN víi nh÷ng lîi thÕ nhÊt ®Þnh vÒ ®Þa lý, tµi nguyªn vµ lao ®éng, nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn æn ®Þnh,ViÖt Nam vÉn lµ mét thÞ trêng cã tiÒm n¨ng thu hót FDI trong t¬ng lai.Tuy nhiªn trong bèi c¶nh chung cña t×nh h×nh quèc tÕ vµ khu vùc,ViÖt Nam cÇn ph¶i xem xÐt kÜ c¸c yÕu tè vµ xu thÕ sau:
- Thø nhÊt: Víi t c¸ch lµ níc cïng nhËn FDI, c¸c níc ASEAN, Trung Quèc vµ ViÖt Nam lµ nh÷ng ®èi thñ c¹nh tranh lîi thÕ so s¸nh gÇn gièng nhau, c¸c mÆt hµng xuÊt khÈu gÇn gièng nhau, cho nªn trong chiÕn lîc ph¸t triÓn kinh tÕ cña c¸c níc còng bè trÝ c¬ cÊu kinh tÕ gi«ng nhau. §Æc trng chñ yÕu cña c¸c nÒn kinh tÕ nµy lµ khai th¸c tµi nguyªn vµ ph¸t triÓn nh÷ng ngµnh sö dông nhiÒu lao ®éng. V× vËy, tÝnh chÊt c¹nh tranh trong thu hót FDI rÊt cao. Do vËy, kh¶ n¨ng thu hót FDI cña tõng quçc gia phô thuéc rÊt nhiÒu vµo chÝnh s¸ch vµ m«i trêng ®Çu t cña mçi níc.
- Thø hai: Trong qu¸ tr×nh c«ng nghiÖp ho¸ vµ hiÖn ®¹i ho¸, ®Çu t cña c¸c c«ng ty ®a quèc gia cña NhËt B¶n. Mü, T©u ©u gi÷ vai trß hÕt søc quan träng. Trong chiÕn lîc ®Çu t ra níc ngoµi cña c¸c c«ng ty nµy, bªn c¹nh nh÷ng yÕu tè ®Çu vµo cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt, hä thêng xuÊt ph¸t tõ nh÷ng lîi thÕ so s¸nh mang tÝnh chÊt dµi h¹n nh: ChÊt lîng lao ®éng (lao ®éng lµnh nghÒ), thÞ trêng tiªu thô, chÝnh s¸ch ph¸t triÓn kinh tÕ cña tõng níc ®Ó ®a ra c¸c quy ®Þnh ®Çu t. V× vËy, viÖc nghiªn cøu chiÕn lîc ®Çu t cña c¸c c«ng ty ®a quèc gia ®Ó cã sù hiÓu biÕt ®Çy ®ñ vÒ hä cã ý nghÜa quyÕt ®Þnh ®èi víi qu¸ tr×nh tiÕp nhËn ®Çu t.
- Thø ba: Gia nhËp AFTA, ViÖt Nam ph¶i thùc hiÖn lé tr×nh c¸c d¹ng thuÕ ®èi víi hµng nhËp tõ c¸c níc ASEAN xuèng díi 5%. Thùc tÕ ViÖt Nam ®ang thùc hiÖn giai ®o¹n mét cña lé tr×nh nµy vµ ®Õn n¨m 2006 cã thÓ gia nhËp víi t c¸ch lµ thµnh viªn ®Çy ®ñ. §iÒu nµy cã nghÜa lµ ViÖt Nam ph¶i dì bá hµng rµo thuÕ quan víi c¸c hµng ho¸ nhËp tõ c¸c níc ASEAN. T×nh h×nh ®ã buéc c¸c doanh nghiÖp ViÖt Nam n©ng cao n¨ng lùc c¹nh tranh trªn thÞ trêng quèc tÕ lµ ph¶i mau chãng ®æi míi c«ng nghÖ, ®æi míi tæ chøc vµ qu¶n lý ®i liÒn víi t¨ng cíng hîp t¸c víi c¸c c«ng ty níc ngoµi.
- Thø t: HiÖp ®Þnh th¬ng m¹i ViÖt-Mü ®îc phª chuÈn vµ ®i vµo hiÖn thùc sÏ më ra kh¶ n¨ng to lín ®èi víi c¸c ho¹t ®éng th¬ng m¹i vµ ®Çu t gi÷a hai níc. Chóng ta cã thÓ tranh thñ ®îc nguån vèn FDI lín tõ c¸c nhµ ®Çu t Hoa Kú.
Trªn ®©y lµ nh÷ng xu híng chung, kh¶ n¨ng thu hót FDI cßn phô thuéc rÊt l¬n vµ m«i trêng nhµ níc, luËt ph¸p…, møc ®é khuyÕn khÝch ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi vµ nç lùc cña chóng ta.
PhÇn III:
Nh÷ng gi¶i ph¸p cô thÓ nh»m huy ®éng vèn ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi t¹i ViÖt nam trong thêi gian tíi.
I. ChÝnh s¸ch thu hót vèn ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi t¹i ViÖt nam.
Th¸ng 12 n¨m 1987, quèc héi th«ng qua luËt ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt nam t¹o c¬ së ph¸p lý c¬ b¶n, ®Çu tiªn cho c¸c ho¹t ®éng ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi níc ngoµi t¹i níc ta. LuËt quy ®Þnh vÒ lÜnh vùc khuyÕn khÝch ®Çu t, vÒ h×nh thøc ®Çu t, vÒ quyÒn lîi vµ nghÜa vô cña tæ chøc, c¸c nh©n ®Çu t níc ngoµi vµ vÒ c¬ quan nhµ níc qu¶n lý ®Çu t níc ngoµi. LuËt ®îc ban hµnh trong bèi c¶nh ®Êt níc bíc vµo thêi kú ®æi míi sau ®¹i héi VI cña §¶ng, nÒn kinh tÕ trong níc vÒ c¬ b¶n vÉn ®îc tæ chøc qu¶n lý theo nguyªn t¾c kÕ ho¹ch ho¸ tËp trung, cha cã ®¹o luËt kinh tÕ theo nguyªn t¾c cña kinh tÕ thÞ trêng ®îc th«ng qua vµ ban hµnh.
Th¸ng 6-1990, luËt ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt nam ®îc söa ®æi, bæ sung 15 trong sè 42 ®iÒu cña luËt n¨m 1987. Néi dung söa ®æi, bæ sung bao gåm c¸c vÊn ®Ò vÒ bªn ViÖt nam, hîp ®ång hîp t¸c kinh doanh; vÒ xÝ nghiÖp liªn doanh( héi ®ång qu¶n trÞ, ban gi¸m ®èc, miÔn gi¶m thuÕ lîi tøc...) vµ vÒ viÖc c¸c tæ chøc kinh tÕ t nh©n ViÖt nam ®îc hîp t¸c kinh doanh víi tæ chøc, c¸ nh©n níc ngoµi. Nh vËy, luËt söa ®æi bæ sung luËt ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt nam lÇn thø nhÊt ®· x¸c ®Þnh râ rµng, cô thÓ h¬n c¸c kh¸i niÖm, néi dung, quan hÖ trong c¸c doanh nghiÖp liªn doanh ®ång thêi sö lý mét sè vÊn ®Ò cã tÝnh nguyªn t¾c lµ cho phÐp c¸c tæ chøc kinh tÕ t nh©n ViÖt nam ®îc trùc tiÕp hîp t¸c ®Çu t víi níc ngoµi.
Trong luËt söa ®æi thø 2 luËt ®Çu t níc ngoµi th¸ng 12 n¨m 1992, quèc héi ®· th«ng qua viÖc söa ®æi, bæ sung c¸c quy ®Þnh vÒ bªn ViÖt nam gåm 1 hoÆc nhiÒu doanh nghiÖp ViÖt nam thuéc mäi thµnh phÇn kinh tÕ; vÒ khu chÕ xuÊt, xÝ nghiÖp chÕ xuÊt; h×nh thøc BOT; vÒ viÖc bªn ViÖt nam gãp vèn ph¸p ®Þnh b»ng c¸c nguån tµi nguyªn, vÒ viÖc tho¶ thuËn t¨ng dÇn vèn gãp cña c¸c bªn ViÖt nam trong vèn ph¸p ®Þnh cña doanh nghiÖp liªn doanh; vÒ thêi h¹n ho¹t ®éng cña xÝ nghiÖp cã vèn ®Çu t níc ngoµi; vÒ viÖc më tµi kho¶n vèn vay t¹i ng©n hµng ë níc ngoµi; vÒ nguyªn t¾c kh«ng håi tè, quyÒn h¹n cña c¬ quan nhµ níc qu¶n lý ®Çu t níc ngoµi.
So víi luËt söa ®æi bæ sung lÇn thø nhÊt, luËt söa ®æi bæ sung lÇn thø hai ®· söa ®æi bæ sung nhiÒu néi dung cã tÝnh chÊt c¬ b¶n h¬n. §ã lµ ®· më ra c¸c h×nh thøc thu hót vèn ®Çu t vµ gãp vèn ®Çu t míi; ®· ®a ra c¸c biÖn ph¸p míi ®Ó b¶o vÖ lîi Ých cña bªn ViÖt nam vµ nhµ níc ViÖt nam, ®ång thêi còng cã nh÷ng biÖn ph¸p ®Ó lµm an t©m vµ t¹o thuËn lîi cho c¸c nhµ ®Çu t níc ngoµi.
§¹i héi §¶ng VIII, th¸ng 6-1996 ®· ®Ò ra nh÷ng nhiÖm vô, môc tiªu ®Èy m¹nh c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt níc. Môc tiªu chiÕn lîc ®Õn n¨m 2020 ViÖt nam sÏ c¬ b¶n trë thµnh mét níc c«ng nghiÖp. Qu¸ tr×nh c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ yªu cÇu ph¶i duy tr× møc t¨ng trëng kinh tÕ cao vµ bÒn v÷ng, gi¶i quyÕt tèt c¸c vÊn ®Ò x· héi cÊp b¸ch, ph¸t triÓn c¸c vïng kinh tÕ träng ®iÓm, ®ång thêi chó träng ph¸t triÓn khu vùc n«ng th«n, vïng s©u, vïng xa cßn nhiÒu khã kh¨n. Nh vËy vèn ®Çu t trë thµnh yªu cÇu hÕt søc cÇn thiÕt. §¶ng vµ nhµ níc x¸c ®Þnh vèn ®Çu t trong níc lµ quyÕt ®Þnh, nguån vèn tõ bªn ngoµi lµ quan träng. Tríc m¾t vµ l©u dµi, chÝnh s¸ch cña nhµ níc lu«n nh»m vµ viÖc ph¸t huy cao nhÊt kh¶ n¨ng huy ®éng vèn tõ bªn ngoµi.
Theo ®Þnh híng ®ã, ngµy 12-11-1996 quèc héi ®· th«ng qua luËt ®Çu t níc ngoµi ( söa ®æi) t¹i ViÖt nam. Trong luËt nµy cã mét sæ ®iÓm cëi më h¬n nh»m thu hót FDI tËp trung vµo c¸c híng u tiªn cho c¸c nghµnh xuÊt khÈu, nu«i trång, chÕ biÕn c¸c s¶n phÈm n«ng-l©m-thuû s¶n; c¸c lÜnh vùc sö dông c«ng nghÖ cao; ph¸t triÓn hÖ thèng h¹ tÇng c¬ së kinh tÕ vµ x· héi. LuËt ®Çu t n¨m 1996 khuyÕn khÝch ®Çu t vµo vïng nói, vïng s©u, vïng xa. C¨n cø vµo quy ho¹ch, ®Þnh híng ph¸t triÓn cña tõng thêi kú, chÝnh phñ quy ®Þnh nh÷ng ®Þa bµn khuyÕn khÝch ®Çu t, danh môc dù ¸n ®Çu t cã ®iÒu kiÖn vµ nh÷ng lÜnh vùc kh«ng cÊp giÊy phÐp ®Çu t.
Cã thÓ nãi luËt ®Çu t n¨m 1996 lµ luËt ®Çu t phôc vô cho c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸. Tuy cã mét sè quy ®Þnh thay ®æi, cã thÓ g©y thiÖt thßi cho mét sè nhµ ®Çu t nhng bï l¹i hä ®îc hç trî nhiÒu h¬n trong c¸c dù ¸n mµ chÝnh phñ ta ®ang khuyÕn khÝch u tiªn ®Çu t.
MÆt kh¸c, trong qu¸ tr×nh ®æi míi x©y dùng nÒn kinh tÕ thÞ trêng theo ®Þnh híng x· héi chñ nghÜa cã sù qu¶n lý cña nhµ níc. Quèc héi, chÝnh phñ ®· ban hµnh nhiÒu v¨n b¶n luËt, díi luËt liªn quan ®Õn ®Çu t trc tiÕp níc ngoµi nh: LuËt ®Êt ®ai, luËt thuÕ xuÊt nhËp khÈu, luËt doanh nghiÖp, luËt khuyÕn khÝch ®Çu t trong níc v.v... NghÞ ®Þnh 12/CP ngµy 18-2-1997; NghÞ ®Þnh 36/CP ngµy 24-4-1997. NghÞ ®Þnh sè 10/CP ngµy 23-1-1998 vÒ mét sè biÖn ph¸p khuyÕn khÝch vµ b¶o ®¶m ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt Nam.
GÇn ®©y nhÊt th¸ng 6-2000, Quèc héi ®· th«ng qua luËt ®Çu t níc ngoµi söa ®æi, bæ xung, nh»m gi¶i quyÕt nh÷ng bÊt cËp vµ t¹o thuËn lîi h¬n n÷a cho nhµ ®Çu t níc ngoµi nh»m ®Èy m¹nh ho¹t ®éng ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi t¹i ViÖt nam.
Mét khu«n khæ ph¸p lý nh vËy ®· vµ ®ang t¹o ®iÒu kiÖn cho ViÖt nam trë thµnh mét ®Þa bµn hÊp dÉn ®Çu t ®èi víi c¸c nhµ ®Çu t thÕ giíi. Tuy nhiªn ®Ó thu hót nhiÒu h¬n vµ cã hiÖu qu¶ h¬n FDI ®ßi hái ph¶i kh¾c phôc kh«ng Ýt nh÷ng víng m¾c, c¶i thiÖn mét c¸ch c¬ b¶n m«i trêng ®Çu t.
Tríc hÕt, ph¶i tiÕp tôc gi¶m thiÓu nh÷ng thñ tôc phiÒn hµ vµ ®a ra ®îc mét quy ho¹ch cô thÓ râ rµng cïng víi mét danh môc u tiªn gäi vèn ®Çu t phï hîp víi ®Þnh híng ph¸t triÓn kinh tÕ vµ c«ng nghiÖp ho¸ ®Êt níc.Híng u tiªn ®ã tríc hÕt ph¶i ®îc dµnh cho c¸c ngµnh c«ng nghiÖp s¶n xuÊt hµng xuÊt khÈu h×nh thµnh c¸c khu c«ng nghiÖp tËp trung víi c«ng nghÖ cao nh÷ng ngµnh c«ng nghiÖp mµ trong níc kh«ng ®ñ kh¶ n¨ng ®Çu t vÒ vèn vµ c«ng nghÖ.
Thø hai,Bæ sung vµ hoµn thiÖn hÖ thèng ph¸p luËt,kh¾c phôc nhîc ®iÓm cña cña sù thiÕu nhÊt qu¸n vµ kh«ng ®ång bé, lµm ¶nh hëng ®Õn m«i trêng ph¸p lý cho ho¹t ®éng ®Çu t .
Thø ba,TËp trung vèn cña nhµ níc vµ vèn ODA vµo viÖc x©y dùng c¬ së h¹ tÇng:§êng x¸, ®iÖn ,níc,s©n bay,bÕn c¶ng cho mét nÒn kinh tÕ hiÖn ®¹i, mµ c¸c c¬ së hiÖn cã cßn l¹c hËu so víi yªu cÇu cña sù ph¸t triÓn.
Thø t, §µo t¹o vµ båi dìng c¸c c¸n bé ViÖt Nam hiÓu ®îc th«ng lÖ quèc tÕ,n¾m v÷ng luËt ph¸p, biÕt c¸ch giao tiÕp vµ s½n sµng hîp t¸c víi ngêi níc ngoµi, cïng chia sÎ lîi Ých vµ rñi ro trong c¸c dù ¸n liªn doanh.
Thø n¨m,KÕt hîp vèn trong níc víi vèn níc ngoµi trong mét thÓ thèng nhÊt,phï h¬p víi kÕ ho¹ch ph¸t triÓn chung cña ®¸t níc vµ quy ho¹ch ph¸t triÓn cña tõng ngµnh, tõng ®Þa ph¬ng. §ång thêi ®Ó t¨ng cêng kh¶ n¨ng tiÕp nhËn vèn FDI phôc vô c«ng nghÖp ho¸ cÇn t¹o ®ñ nguån vèn ®èi øng trong níc.
Trong thêi gian tíi ®Çu t níc ngoµi cÇn ®îc khuyÕn khÝch vµo c¸c lÜnh vùc sau ®©y:
-X©y dùng ngµnh c«ng nghiÖp dÇu khÝ, bao gåm th¨m dß vµ khai th¸c dÇu, läc dÇu,sö dông khÝ thiªn nhiªn ®Ó ph¸t ®iÖn, lµm ph©n bãn.B»ng h×nh thøc liªn doanh cÇn khÈn tr¬ng x©y dùng khu c«ng nghiÖp ho¸, läc dÇu;hoµn thµnh ®êng èng dÉn khÝ tõ c¸c má dÇu vµ khÝ ë thÒm lôc ®Þa ®Ó ph¸t ®iÖn, s¶n xuÊt ph©n bãn vµ lµm khÝ ho¸ láng.
-Khai th¸c c¸c tµi nguyªn kho¸ng s¶n kh¸c, nh s¾t, b«xÝt,®ång, kÏm ,than, trong ®ã cã dù ¸n khai th¸c quÆng s¾t ë Hµ TÜnh
-§Çu t vµo c¸c dù ¸n s¶n xuÊt vËt liÖu x©y dùng nh xi m¨ng, bª t«ng,c¸c cÊu kiÖn ®óc s½n,thiÕt bÞ vÖ sinh,trang trÝ néi thÊt ®Ó ®¸p øng®ñ sù gia t¨ng nhanh chãng vÌ nhu cÇu x©y dùng trong nh÷ng n¨m s¾p tíi.
-§Çu t x©y dùng c¬ së h¹ tÇng c¸c khu c«ng nghiÖp ®·, ®ang ®îc h×nh thµnh ë nhiÒu ®Þa ph¬ng trong c¶ níc,®Æc biÖt lµ 3 vïng kinh tÕ träng ®iÓm:HµNéi-H¶i Phßng-Qu¶ng Ninh;Thµnh phè Hå ChÝ Minh-§ång Nai,Bµ RÞa-Vòng Tµu; khu vùc duyªn h¶i miÒn Trung víi §µ N½ng lµ trung t©m.§ång thêi khuyÕn khÝch ®Çu t x©y dùng c¸c nhµ m¸y phï hîp víi yªu cÇu cña c¸c khu c«ng nghiÖp nµy vÒ mÆt c¬ cÊu ngµnh,chÊt lîng c«ng nghÖ, tiªu chuÈn b¶o vÖ m«i trêng vµ tØ lÖ s¶n phÈm xuÊt khÈu.
iI. Nh÷ng gi¶i ph¸p cô thÓ nh»m thu hót vèn ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi t¹i ViÖt nam trong nh÷ng n¨m tíi.
Trªn c¬ së lý luËn,ph©n tÝch thùc tr¹ng ®Çu t níc ngoµi cña ViÖt Nam trong thêi gian qua còng nh kinh nghiÖm quèc tÕ vµ hÖ thèng c¸c chÝnh s¸ch cña nhµ nãc ViÖt Nam trong viÖc thu hót vèn ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi .Em xin ®Ò xuÊt nh÷ng gi¶i ph¸p sau nh»m thu hót FDI vµo ViÖt nam trong thêi gian tíi.
1. Duy tr× sù æn ®Þnh chÝnh trÞ-x· héi.
æn ®Þnh chÝnh trÞ-x· héi lµ mèi quan t©m hµng ®Çu cña c¸c nhµ ®Çu t v× rñi ro chÝnh trÞ lµ rÊt lín. Chóng ta ph¶i duy tr× sù æn ®Þnh chÝnh trÞ, ng¨n ngõa vµ lo¹i bá c¸c nguy c¬ g©y mÊt æn ®Þnh chÝnh trÞ-x· héi. T¹o ra t©m lý yªn t©m cho c¸c nhµ ®Çu t níc ngoµi khi xem xÐt ®Çu t vµo ViÖt Nam.
2.C¶i thiÖn m«i trêng ph¸p lý vÒ ®Çu t:
M«i trêng ®Çu t cña níc ngoµi lµ tæng hoµ c¸c yÕu tè chÝnh trÞ, kinh tÕ, x· héi cã liªn quan, t¸c ®éng ®Õn ho¹t ®éng ®Çu t vµ ®¶m b¶o kh¶ n¨ng sinh lîi cña vèn ®Çu t níc ngoµi.
Chóng ta ®· ph©n tÝch c¸c yÕu tè ¶nh hëng ®Õn m«i trêng ®Çu t níc ngoµi tõ ®ã ®a ra nh÷ng ph¬ng ph¸p hoµn thiÖn m«i trêng ®Çu t nh»m b¶o ®¶m kh¶ n¨ng sinh lîi cña c¸c nhµ ®Çu t còng nh lîi Ých cña toµn bé nÒn kinh tÕ :
2.1. Cho phÐp thµnh lËp liªn doanh ho¹t ®éng trong nhiÒu lÜnh vùc thay v× chØ ho¹t ®éng trong mét sè lÜnh vùc nhÊt ®Þnh.
Cho ®Õn nay, theo quy ®Þnh cña ph¸p luËt hiÖn hµnh ë ViÖt nam th× hÇu nh vÉn kh«ng cho c¸c nhµ ®Çu t thµnh lËp c¸c doanh nghiÖp ®a môc ®Ých hay ®a dù ¸n. ChÝnh ®iÒu ®ã lµm cho c¸c nhµ ®Çu t gÆp nhiÒu khã kh¨n.
Thø nhÊt: bã buéc c¸c chñ ®Çu t ph¶i thµnh lËp mét thùc thÓ ph¸p luËt ®èi víi mäi dù ¸n, vµ nh vËy xin phÐp ®Çu t vµ chi phÝ thµnh lËp sÏ buéc ph¶i t¨ng lªn rÊt nhiÒu.
Thø hai: Nã lµm chËm trÔ c¸c dù ¸n ®Çu t dÉn ®Õn lµm mÊt c¬ héi vµ lµm n¶n lßng c¸c nhµ ®Çu t.
Thø ba: Nã kh«ng cho phÐp cñng cè c¸c kÕt qu¶ ®· ®¹t ®îc ë c¸c dù ¸n kh¸c nhau cïng thùc thÓ tøc lµ kh«ng cho phÐp ®a d¹ng ho¸ kinh doanh vµ tËn dông lîi thÕ cña nã.
2.2.Më réng thªm ®iÒu kiÖn chuyÓn nhîng vèn cho c¸c bªn.
Theo quy ®Þnh cña ph¸p luËt hiÖn hµnh, h×nh thøc ph¸p lý cña c«ng ty liªn doanh lµ c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n, chø kh«ng ph¶i lµ c«ng ty cæ phÇn. Do ®ã thiÕu tù do trong viÖc chuyÓn nhîng vèn gãp trong c¸c nhµ ®Çu t vµ k×m h·m ®Çu t. ViÖc cÇn ph¶i cho phÐp tríc cña c¬ quan cÊp giÊy phÐp ®Çu t ®Ó b¸n toµn bé hay mét phÇn vèn gãp cña minh ®Ó h¹n chÕ kh¶ n¨ng vay vµ nh vËy còng chÝnh lµ t¨ng ®Çu t. §Ó kh¾c phôc t×nh tr¹ng nµy, cã thÓ quyÕt ®Þnh viÖc chuyÓn nhîng vèn gi÷a c¸c ®èi t¸c níc ngoµi sÏ kh«ng cÇn ph¶i cã giÊy phÐp ®Çu t, mµ chØ cÇn khai b¸o víi c¬ quan nµy vµ nÕu sau mét thêi gian nhÊt ®Þnh mµ kh«ng cã ý kiÕn ph¶n håi th× mÆc nhiªu ®îc coi nh viÖc chuyÓn nhùng ®îc chÊp thuËn. MÆt kh¸c cÇn xóc tiÕn khÈn tr¬ng c¸c cæ phÇn ho¸ c¸c doanh nghiÖp cã vèn ®Çu t níc ngoµi.
2.3.§¬n gi¶n ho¸ thñ tôc cÊp giÊy phÐp ®Çu t :
N©ng cao tÝnh chÊt ®ång bé vµ ph¸p lý cña c¸c v¨n b¶n híng dÉn ®Çu t, tr¸nh chång chÐo. CÇn ph¶i cã sù phèi hîp ®ång bé giøa c¸c c¬ quan liªn quan trong viÖc thÈm ®Þnh dù ¸n kh¶ thi: Bé kÕ ho¹ch vµ ®Çu t. Bé tµi chÝnh, Ng©n hµng nhµ níc, Bé khoa häc-c«ng nghÖ vµ m«i trêng nh»m t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi nhÊt cho c¸c nhµ ®Çu t níc ngoµi. §èi víi luËn chøng kinh tÕ – kü thuËt cÇn chó ý nhiÒu h¬n ®Õn phÇn gi¶i tr×nh c¸c lîi Ých kinh tÕ–x· héi cña dù ¸n khi triÓn khai ®em l¹i toµn bé nÒn kinh tÕ . C¸c c¬ quan thÈm ®Þnh kh«ng nªn can thiÖp qu¸ s©u vµo c¸c chØ tiªu cô thÓ mµ chñ ®Çu t ph¶i tù tÝnh to¸n.
2.4. VÊn ®Ò chuyÓn ®æi vµ c©n ®èi ngo¹i tÖ:
Theo quy ®Þnh hiÖn hµnh, c¸c c«ng ty cã vèn ®Çu t níc ngoµi chØ cã thÓ ®æi VND ra ngo¹i tÖ khi ®îc phÐp chuyÓn ®æi ngo¹i tÖ. Kh«ng ph¶i bÊt kú trêng hîp nµo NHNN còng cho phÐp chuyÓn ®æi ngo¹i tÖ. T×nh tr¹ng nµy ®· g©y ra khã kh¨n v× doanh nghiÖp cã vèn ®Çu t níc ngoµi cÇn ph¶i cã kh¶ n¨ng ®¶m b¶o viÖc cung øng cho xÝ nghiÖp tõ níc ngoµi vµ chuyÓn lîi nhuËn vÒ níc ngoµi cho nhµ ®Çu t níc ngoµi .
Nhµ níc cÇn ®¶m b¶o c©n ®èi ngo¹i tÖ cho c¸c dù ¸n ®Çu t quan träng cã lîi Ých kinh tÕ x· héi cao, t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi nhÊt cho c¸c dù ¸n ®ã ®i vµo ho¹t ®éng vµ ph¸t huy t¸c dông.
2.5. VÊn ®Ò tæ chøc vµ nguyªn t¾c ho¹t ®éng trong doanh nghiÖp liªn doanh:
Quy ®Þnh vÒ c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n lý: Héi ®ång qu¶n trÞ, ban gi¸m ®èc, kÕ to¸n trëng... Cßn tån t¹i mét sè bÊt cËp, ®iÒu nµy lµm cho c¸c nhµ ®Çu t rÊt lo ng¹i v× nã ¶nh hëng ®Õn ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña c«ng ty dÉn ®Õn m©u thuÉn trong néi bé c«ng ty. Trong gÇn 300 dù ¸n bÞ rót giÊy phÐp th× mét tû lÖ kh«ng nhá lµ do m©u thuÉn néi bé héi ®ång qu¶n trÞ mµ kh«ng gi¶i quyÕt ®îc. V× vËy cÇn ph¶i khÈn tr¬ng nghiªn cøu c¬ chÕ nµy theo híng võa ®¶m b¶o qu¸ tr×nh s¶n xuÊt, kinh doanh cña c«ng ty.
2.6.VÊn ®Ò tµi kho¶n cña c¸c doanh nghiÖp cã vèn ®Çu t níc ngoµi.
Nhµ níc cÇn cho phÐp c¸c doanh nghiÖp cã vèn ®Çu t níc ngoµi ®îc më tµi kho¶n t¹i nhiÒu ng©n hµng ë ViÖt nam ®Ó buéc c¸c ng©n hµng ph¶i thùc sù ®iÒu chØnh theo quy luËt c¹nh tranh, tr¸nh t×nh tr¹ng ®éc quyÒn, cöa quyÒn cña ng©n hµng g©y phiÒn hµ cho ngêi ®Çu t vµ kh«ng phï hîp víi ®iÒu kiÖn cña nÒn kinh tÕ thÞ trêng.
3.Cô thÓ ho¸ chiÕn lîc vµ kÕ ho¹ch thu hót FDI.
ChiÕn lîc thu hót FDI lµ mét bé phËn tæng thÓ nÒn kinh tÕ nãi chung vµ chiÕn lîc kinh tÕ ®èi ngo¹i nãi riªng. Do ®ã chiÕn lîc thu hót FDI ph¶i ®îc thÓ hiÖn víi nh÷ng néi dung chñ yÕu sau:
X©y dùng vµ ban hµnh quy ho¹ch ®Çu t dµi h¹n ë ViÖt nam ®Ó tr¸nh ®Çu t giµn tr¶i vµ kÐm hiÖu qu¶, t¹o ®iÒu kiÖn c¶i thiÖn c¬ së h¹ tÇng (Vïng träng t©m, Vïng träng ®iÓm thu hót vèn FDI)
C«ng bè réng r·i, râ rµng, cô thÓ c¸c danh môc, nghµnh vµ lÜnh vùc khuyÕn khÝch ®Çu t, møc ®é khuyÕn khÝch vµ nh÷ng u ®·i cña nã. Nh÷ng nghµnh vµ lÜnh vùc kh«ng cho phÐp ®Çu t níc ngoµi.
4.Thùc hiÖn ®ång bé chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch ®Çu t.
Kh¶ n¨ng sinh lîi vµ hiÖu qu¶ kinh tÕ x· héi cña FDI lµ chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch ®Çu t níc ngoµi cña nhµ níc vµ ®Æc biÖt lµ chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch ®Çu t níc ngoµi tÝch cùc chuyÓn vèn vµo ViÖt nam.
Hoµn thiÖn c¸c chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch ®Çu t th«ng qua biÖn ph¸p thuÕ:
Thùc tiÔn cho thÊy bªn c¹nh vÊn ®Ò an toµn vèn, c¸c nhµ ®Çu t níc ngoµi cßn quan t©m rÊt lín ®Õn chÝnh s¸ch thuÕ.
Thø nhÊt, thuÕ ¶nh hëng ®Õn quyÕt ®Þnh ®Çu t. Khi mét nhµ ®Çu t dù ®Þnh ®Çu t vµo mét dù ¸n nµo ®ã, hä sÏ quan t©m ®Õn tríc tiªn lµ lîi nhuËn.
ThuÕ sÏ t¸c ®éng ®Õn lîi nhuËn vµ do ®ã cã ¶nh hëng ®Õn quyÕt ®Þnh ®Çu t.
ThuÕ ®ãng vai trß b¶o vÖ s¶n xuÊt trong níc ( thuÕ nhËp khÈu) sÏ kÝch thÝch ®Çu t níc ngoµi vµo trong nÒn kinh tÕ néi ®Þa. Th«ng thêng khi mét mÆt hµng nµo ®ã ®¸nh thuÕ nhËp khÈu cao th× c¸c nhµ ®Çu t sÏ nghÜ ngay ®Õn viÖc ®Çu t s¶n xuÊt t¹i ViÖt nam ®Ó tr¸nh hµng rµo thuÕ quan.
Th«ng qua viÖc t¸c ®éng ®Õn gi¸ c¶ hµng ho¸ vµ søc mua cña ngêi tiªu dïng, thuÕ sÏ ¶nh hëng ®Õn cÇu, tøc lµ ¶nh hëng ®Õn dung lîng thÞ trêng. Nh vËy, suy cho cïng thuÕ sÏ ¶nh hëng ®Õn quyÕt ®Þnh ®Çu t.
Thø hai: ThuÕ ¶nh hëng tíi m«i trêng ®Çu t. ThuÕ lµ mét trong nh÷ng yÕu tè quan träng t¹o ra m«i trêng ®Çu t vµ ®iÒu nµy ®îc thÓ hiÖn:
Lµ nguån thu chñ yÕu cña Ng©n s¸ch Nhµ níc, thuÕ cã ¶nh hëng quyÕt ®Þnh ®Õn viÖc chi tiªu ng©n s¸ch. Ng©n s¸ch cµng cã nguån thu lín th× cµng t¹o ra ®îc m«i trêng tèt ®Ó khuyÕn khÝch ®Çu t . ThuÕ thu ®ñ cho chi tiªu cña ng©n s¸ch gãp phÇn h¹n chÕ l¹m ph¸t. §iÒu ®ã sÏ t¹o ra m«i trêng tµi chÝnh thuËn lîi cho ho¹t ®éng ®Çu t.
Nguån vèn ngµy cµng t¨ng t¹o ®iÒu kiÖn vËt chÊt cho nhµ níc ®Çu t vµo lÜnh vùc tØ suÊt lîi nhuËn thÊp, thêi gian thu håi vèn l©u nh: C¬ së h¹ tÇng, y tÕ, gi¸o dôc... vµ do ®ã t¹o m«i trêng cÇn thiÕt ®Ó hÊp dÉn FDI.
Thø ba: ThuÕ lµ biÖn ph¸p quan träng trong chÝnh s¸ch u ®aÜ ®Çu t, híng ®Çu t vµo c¸c dù ¸n thùc hiÖn môc tiªu ph¸t triÓn kinh tÕ–x· héi cña ®Êt níc. C¸c u ®·i s¶n xuÊt vÒ thuÕ lµ sù khuyÕn khÝch quan träng vÒ mÆt tµi chÝnh ®Ó thu hót c¸c nhµ ®Çu t vµo mét quèc gia hay mét khu vùc nhÊt ®Þnh.
ViÖc c¶i tiÕn hÖ thèng thuÕ ®èi víi c¸c doanh nghiÖp cã vèn ®Çu t níc ngoµi theo híng : §¬n gi¶n ho¸, dÔ tÝnh, ®¶m b¶o lîi Ých quèc gia, cã t¸c dông khuyÕn khÝch ®Çu t vµ phï hîp víi th«ng lÖ quèc tÕ.
5. ChÝnh s¸ch ®Êt ®ai.
CÇn tiÕp tôc hoµn thiÖn hÖ thèng ph¸p luËt liªn quan ®Õn ®Êt ®ai phôc vô cho c¸c dù ¸n cã vèn ®Çu t níc ngoµi, ®Æc biÖt lµ tiÕp tôc ban hµnh c¸c v¨n b¶n díi luËt cô thÓ ho¸ ba quyÒn cña nhµ ®Çu t níc ngoµi t¹iViÖt Nam vÒ ®Êt ®ai lµ quyÒn chuyÓn nhîng, quyÒn cho thuª vµ quyÒn thÕ chÊp. §©y lµ ba quyÒn cÇn ®îc tiÕp tôc nghiªn cøu vµ thÓ chÕ ho¸ ®Ó phôc vô l©u dµi cho viÖc ho¹ch ®Þnh c¸c chÝnh s¸ch vÒ ®Çu t níc ngoµi. Nh vËy, viÖc tiÕp tôc söa ®æi, bæ sung luËt ®Êt ®ai lµ cÇn thiÕt. T¨ng cêng hiÖu lùc cña ph¸p luËt vÒ ®Êt ®ai, tr¸nh t×nh tr¹ng “c¸t cø”, “phÐp vua thua lÖ lµng” trong viÖc thùc hiÖn c¸c quy ®Þnh vÒ ®Êt ®ai ¸p dông ®èi víi c¸c dù ¸n cã vèn ®Çu t níc ngoµi. H×nh thµnh bé m¸y xö lý nhanh chãng vµ cã hiÖu qu¶ c¸c vÊn ®Ò cã liªn quan ®Õn ®Êt ®ai trong ®Çu t níc ngoµi nh thñ tôc cÊp ®Êt, ®Òn bï, gi¶i to¶, gi¶i phãng mÆt b»ng vµ viÖc b¶o ®¶m tÝnh æn ®Þnh cña khu ®Êt ®îc sö dông cho ®Çu t níc ngoµi.
5.VÊn ®Ò quan hÖ gi÷a FDI víi c¸c nguån vèn kh¸c.
XuÊt ph¸t tõ chiÕn lîc ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi tõ nay ®Õn nh÷ng n¨m ®Çu cña thÕ kû XXI, víi träng t©m thùc hiÖn ch¬ng tr×nh c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ nÒn kinh tÕ, nhu cÇu vÒ vèn ®Çu t cho toµn bé nÒn kinh tÕ thêi kú 2001-2010 lµ rÊt lín, kho¶ng 170-250 tû USD, trong ®ã vèn trong níc chiÕm trªn 70%, vèn ODA kho¶ng 15-20 tû USD, FDI lµ 35-55 tû USD. ë ®©y vèn ®îc hiÓu lµ c¶ nguån vèn tµi chÝnh vµ phi tµi chÝnh( tµi nguyªn thiªn nhiªn, vÞ thÕ ®Þa lý, con ngêi ...) Nguån vèn trong níc cã vai trß quan träng, võa ®Ò ph¸t huy mäi kh¶ n¨ng tiÒm tµng ®ang cã kh¾p c¸c ®Þa bµn t¹o ra sù ph¸t triÓn chung võa ®Ó cho nguån vèn FDI ph¸t huy hiÖu qu¶... §ång thêi xung quanh khu vùc cã c¸c doanh nghiÖp cã vèn ®Çu t níc ngoµi, c¸c doanh nghiÖp ViÖt nam cã thÓ ®îc ph¸t triÓn theo híng liªn kÕt, h×nh thµnh m¹ng líi ®a d¹ng, bæ xung cho nhau ph¸t huy ®îc lîi thÕ so s¸nh vÒ nguån nh©n lùc, nguyªn liÖu vµ dÞch vô t¹i chç, më mang thÞ trêng néi ®Þa.
C¸c nguån vèn nµy ph¶i cã mét mèi quan hÖ rÊt chÆt chÏ víi nhau vµ theo mét tû lÖ hîp lý tèi u. Nguån vèn trong níc ph¶i ®îc huy ®éng vµ sö dông cã hiÖu qu¶ ®Õn mét møc nhÊt ®Þnh ®ñ ®Ó cã thÓ ®¶m b¶o ®îc sö dông vèn ODA mét c¸ch cã hiÖu qu¶ vµ ®ñ søc hÊp dÉn c¸c nhµ ®Çu t níc ngoµi yªn t©m ®Çu t vµo ViÖt nam.
Theo c¸c nhµ kinh tÕ, tû lÖ gi÷a vèn trong níc vµ níc ngoµi thÝch hîp ë ViÖt nam hiÖn nay ph¶i lµ 2:1.
BiÖn ph¸p tÝch cùc nh»m b¶o ®¶m tû lÖ hîp lý gi÷a c¸c nguån vèn cho ph¸t triÓn kinh tÕ ë ViÖt nam hiÖn nay lµ:
-§a d¹ng ho¸, ®a ph¬ng ho¸ c¸c ph¬ng thøc thu hót vèn níc ngoµi.
T¹o niÒm tin cho c¸c nhµ ®Çu t: ChÝnh s¸ch ®æi míi cña ViÖt nam ®· vµ sÏ ph¸t triÓn cao; hÖ thèng ph¸p luËt sÏ t¹o mét hµnh lang ph¸p lý an toµn cho vèn ®Çu t cña hä vµ chÝnh s¸ch ®èi sö c«ng b»ng; mét hÖ thèng c¬ së h¹ tÇng vÒ tµi chÝnh t¹o thuËn lîi cho hä s½n sµng chuyÓn dÞch vèn ®Çu t.
Ho¹t ®éng thÞ trêng vèn ph¶i s«i ®éng vµ theo quy luËt cña c¬ chÕ thÞ trêng.
6. X©y dùng vµ lùa chän ®èi t¸c ®Çu t
§©y lµ mét vÊn ®Ò hÕt søc cÇn thiÕt vµ cã tÇm quan träng ®Æc biÖt. Víi chñ tr¬ng ®a ph¬ng ho¸, ®a d¹ng ho¸ c¸c h×nh thøc quan hÖ th× nÕu luËt ®Çu t hÊp dÉn ®¬ng nhiªn sÏ cã nhiÒu lo¹i ®èi t¸c vµo ®Çu t . Do vËy, viÖc lùa chän ®èi t¸c ®Çu t ph¶i qu¸n triÖt hai vÊn ®Ò quan träng:
Mét lµ: Lùa chän ®èi t¸c ®Çu t níc ngoµi cÇn ph¶i híng träng t©m l©u dµi vµo c¸c c«ng ty xuyªn quèc gia thùc thô, bëi v× ®ã lµ nguån vèn, nguån kü thuËt, kinh nghiÖm qu¶n lý, ®ång thêi ë møc ®é ®óng ®¾n, møc ®é tin cËy trong quan hÖ cµng cao, kh¶ n¨ng thu hót c¸c c«ng ty nµy lµ hiÖn thùc, bëi v× hiÖn nay ta ®· quan hÖ víi nhiÒu níc t b¶n ph¸t triÓn, n¬i cã nhiÒu c«ng ty xuyªn quèc gia vµ trªn thùc tÕ ®· cã nhiÒu c«ng ty cã tÇm cì lín th¨m dß vµ ®· ®Çu t vµo ViÖt nam. Song cÇn chuÈn bÞ ®iÒu kiÖn trong níc, nhÊt lµ cÇn cã c¸c ®èi t¸c m¹nh. §iÒu nµy ®ßi hái ph¶i nhanh chãng x©y dùng c¸c tËp ®oµn kinh tÕ ®ñ m¹nh, c¸c tæng c«ng ty ph¶i híng tíi kinh doanh xuyªn quèc gia. §©y lµ vÊn ®Ò lín nhng kh«ng thÓ chËm trÔ vµ cµng kh«ng thÓ bá qua v× kh«ng cã tËp ®oµn m¹nh th× sÏ kh«ng cã ®èi t¸c cã tiÒm lùc ®Ó quan hÖ vµ r¬i vµo thÕ bÊt lîi trong ®µm ph¸n, hîp t¸c, vµ sau n÷a lµ c¸c tËp ®oµn m¹nh kh«ng chØ ho¹t ®éng ë trong níc.
Hai lµ: Lùa chän ®èi t¸c cho tõng ngµnh, tõng lÜnh vùc
Ph¬ng ¸n tèt nhÊt lµ kªu gäi ®îc nh÷ng nhµ ®Çu t ®Çu ®µn trong mçi lÜnh vùc. Song tríc m¾t nÕu kh«ng ®¹t ®îc yªu cÇu ®ã, vÉn cÇn tranh thñ c¶ nh÷ng c«ng ty nhá m«i giíi, råi tõng bíc híng tíi môc tiªu trªn.
Th«ng qua th«ng tin nhiÒu chiÒu cÇn n¾m ch¾c c¸c ®èi t¸c vµ kÞp thêi sµng läc còng nh cã biÖn ph¸p ®èi phã víi nh÷ng nhµ ®Çu t cã ý ®å xÊu muèn ph¸ ho¹i ngÇm hoÆc kh«ng cã kh¶ n¨ng thùc thi c¸c dù ¸n.
7. T¨ng cêng kÕt cÊu h¹ tÇng, ®¶m b¶o ®iÒu kiÖn thuËn lîi ®Ó thu hót, hÊp thu tèt FDI.
KÕt cÊu h¹ tÇng lµ ®iÒu kiÖn tiªn quyÕt ®èi víi thu hót FDI. Sù yÕu kÐm vÒ kÕt cÊu h¹ tÇng ®· h¹n chÕ nhiÒu viÖc thu hót ®Çu t vµo ViÖt nam . V× vËy, trong thêi gian tríc m¾t ph¶i tËp trung thÝch ®¸ng cho c«ng viÖc nµy, nhÊt lµ hÖ thèng giao th«ng vËn t¶i, th«ng tin liªn l¹c, cÊp tho¸t níc ®« thÞ, hÖ thèng c«ng nghÖ phô trî vµ c¸c trung t©m c«ng nghÖ phô trî. CÇn ®iÒu chØnh chÝnh s¸ch ®Ó t¹o hÊp dÉn cao ®èi víi c¸c nhµ ®Çu t thùc hiÖn ®Çu t vµo kÕt cÊu h¹ tÇng, n«ng l©m nghiÖp, trung du, miÒn nói.
ChÊn chØnh l¹i c¸c khu chÕ xuÊt, khu c«ng nghiÖp, khu c«ng nghÖ cao ®· cã, x©y dùng c¸c vïng kinh tÕ träng ®iÓm.
Do ®iÒu kiÖn vèn ®Çu t cho c¬ së h¹ tÇng cßn Ýt, ®Ó tr¸nh ®Çu t dµn tr¶i cÇn tËp trung vµo viÖc ®Çu t cho nh÷ng khu vùc träng ®iÓm, vïng träng ®iÓm, ®Ó nhanh chãng cã c¬ së h¹ tÇng tèt phôc vô thu hót vµ hÊp thu FDI.
8. VÊn ®Ò nguån nh©n lùc:
8.1. VÒ nguån lao ®éng
HiÖn nay lao ®éng rÎ kh«ng cßn lµ lîi thÕ so s¸nh t¹o nªn sù hÊp dÉn ®èi víi c¸c nhµ ®Çu t n÷a. Mét ®éi ngò lao ®éng cã tay nghÒ cao, cÇn cï, chÞu khã, cã ý thøc tæ chøc kØ luËt, cã t¸c phong c«ng nghiÖp vµ do ®ã n¨ng suÊt lao ®éng cao míi lµ nh÷ng yÕu tè hÊp dÉn ®èi víi c¸c nhµ ®Çu t. V× vËy vÊn ®Ò ®µo t¹o cÇn ®îc chó träng thÝch ®¸ng.
Tríc tiªn ph¶i ®µo t¹o ®éi ngò c«ng nh©n lµnh nghÒ, cã vèn ngo¹i ng÷( ®Æc biÖt lµ tiÕng Anh) ®ñ ®Ó cã thÓ tiÕp thu nhanh c¸c kÜ thuËt vµ c«ng nghÖ cao. ë níc ta hiÖn nay, c¬ cÊu gi÷a kÜ s vµ c«ng nh©n lµnh nghÒ lµ cha hîp lý. V× thÕ vÊn ®Ò ®µo t¹o ®éi ngò c«ng nh©n lµnh nghÒ lµ cÇn thiÕt. TiÕp ®Õn ph¶i ®µo t¹o ®éi ngò c¸n bé qu¶n lý cã ®Çy ®ñ kiÕn thøc khoa häc cña c¸c ho¹t ®éng qu¶n trÞ kinh doanh.. . Tr¸nh t×nh tr¹ng “ thõa thÇy, thiÕu thî”. Thùc hiÖn tù do ho¸ tuyÓn dông trªn c¬ së ph¸p luËt.
8.2.VÒ ®éi ngò c¸n bé:
CÇn ph¶i bè trÝ c¸n bé cã n¨ng lùc, phÈm chÊt vµo c¸c vÞ trÝ chñ chèt trong c¸c doanh nghiÖp liªn doanh, Båi dìng ®µo t¹o l¹i c¸n bé ®ang lµm viÖc t¹i c¸c doanh nghiÖp cã vèn ®Çu t níc ngoµi. GÊp rót n©ng cao n¨ng lùc ®iÒu hµnh cña c¸c c¬ quan qu¶n lý nhµ níc ®Æc biÖt lµ c¸c c¬ quan cã liªn quan ®Õn lÜnh vùc ®Çu t níc ngoµi.
9. TiÕp tôc hoµn thiÖn c¸c chÝnh s¸ch kinh tÕ vÜ m«:
ChÝnh s¸ch kinh tÕ cÇn ph¶i ®îc hoµn thiÖn theo híng ®Èy m¹nh xuÊt khÈu, t¨ng cêng héi nhËp ®Ó thu hót c¸c nhµ ®Çu t vµo c¸c vïng träng ®iÓm, c¸c khu c«ng nghiÖp. ChÊm døt t×nh tr¹ng ®éc quyÒn ®Ó t¹o ra m«i trêng c¹nh tranh lµnh m¹nh gi÷a c¸c thµnh phÇn kinh tÕ ( tÊt nhiªn kinh tÕ nhµ níc vÉn gi÷ vai trß chñ ®¹o). Ngoµi ra cÇn lu ý, gi÷a ®Çu t vµ th¬ng m¹i cã quan hÖ rÊt chÆt chÏ víi nhau. V× vËy, ®Ó FDI t¨ng m¹nh th× xuÊt khÈu ph¶i t¨ng. Do ®ã ViÖt nam cÇn mau chãng gia nhËp tæ chøc th¬ng m¹i quèc tÕ (WTO), tiÕp cËn c¸c thÞ trêng lín nh Mü, T©y ©u vµ NhËt b¶n. Khi quan hÖ th¬ng m¹i hai chiÒu gi÷a ViÖt nam vµ c¸c quèc gia nµy t¨ng lªn th× FDI cña c¸c níc ®ã vµo ViÖt nam sÏ t¨ng h¬n nhiÒu lÇn.
10. §Èy m¹nh ho¹t ®éng cña thÞ trêng vµ cã chÝnh s¸ch tØ gi¸ thÝch hîp.
ThÞ trêng lµ yÕu tè quan träng ¶nh hëng ®Õn kh¶ n¨ng thu hót vèn ®Çu t.
ViÖt Nam lµ mét thÞ trêng míi nhiÒu tiÒm n¨ng cña c¸c nhµ ®Çu t níc ngoµi. Trong thêi gian tíi chóng ta ph¶i ®Èy m¹nh c¸c biÖn ph¸p kÝch cÇu mµ chÝnh phñ ®· ®Ò ra, ®Ó t¹o nªn diÖn m¹o míi cho thÞ trêng, khÝch thÝch s¶n xuÊt ph¸t triÓn vµ tõ ®ã sÏ hÊp dÉn FDI.
CÇn ph¶i hoµn thiÖn c¸c thÞ trêng theo yªu cÇu cña c¬ chÕ thÞ trêng nh: ThÞ trêng bÊt ®éng s¶n, thÞ trêng lao ®éng vµ quan träng lµ thÞ trêng vèn
ViÖt nam ®· cã thÞ trêng chøng kho¸n song cÇn ph¶i ®Èy m¹nh ho¹t ®éng cña thÞ trêng nµy, t¹o ®iÒu kiÖn ®Ó c¸c nhµ ®Çu t vµ kinh doanh chuyÓn vèn tõ n¬i kinh doanh kÐm hiÖu qu¶ sang n¬i kinh doanh cã hiÖu qu¶ h¬n. Cïng víi thÞ trêng chøng kho¸n, cÇn ph¶i thµnh lËp thÞ trêng vèn ng¾n h¹n, trung h¹n vµ dµi h¹n, tõng bíc gia nhËp vµo thÞ trêng vèn quèc tÕ.
VÒ chÝnh s¸ch tØ gi¸ còng ph¶i ®îc ®æi míi theo híng linh ho¹t ®Ó võa khuyÕn khÝch xuÊt khÈu nhng còng kh«ng lµm h¹i ®Õn c¸c nhµ ®Çu t t¹i ViÖt nam .
11. T¨ng cêng ho¹t ®éng xóc tiÕn vËn ®éng ®Çu t níc ngoµi.
Khi ho¹t ®éng ®Çu t níc ngoµi ë ViÖt nam ë giai ®o¹n ®Çu, c¸c chñ ®Çu t níc ngoµi cßn ®ang tiÕp cËn, th¨m dß vµ lùa chän th× ho¹t ®éng xóc tiÕn ®Çu t nh chiÕc cÇu nèi l«i cuèn c¸c c«ng ty níc ngoµi ®Õn ViÖt nam, t¹o ®iÒu kiÖn ®Ó c¸c chñ ®Çu t trong níc vµ níc ngoµi nhanh chãng ®i ®Õn lµm ¨n víi nhau. Cã thÓ nãi nh÷ng yÕu tè thuËn lîi cña m«i trêng ®Çu t th«ng qua c¸c c¬ chÕ h÷u hiÖu cña hÖ thèng c¸c khuyÕn khÝch t¸c ®éng ®Õn nhµ ®Çu t tiÒm tµng ë níc ngoµi. §ång thêi cÇn ph¶i xóc tiÕn ®Çu t v× cã qu¸ nhiÒu c¬ héi ®Çu t trªn thÕ giíi, sù lùa chän cña c¸c nhµ ®Çu t lµ ph¶i trªn lîng th«ng tin kÞp thêi vµ chÝnh x¸c trªn c¬ së so s¸nh møc ®é sinh lîi vµ rui ro. C¹nh tranh thu hót FDI còng lµ c¹nh tranh trong lÜnh vùc xóc tiÕn, vËn ®éng ®Çu t. Theo tÝnh to¸n cña c¸c chuyªn gia kinh tÕ , tõ nay ®Õn nh÷ng n¨m ®Çu cña thÕ kû XXI vai trß cña ho¹t ®éng xóc tiÕn ®Çu t sÏ rÊt quan träng. HiÖn nay, hÖ thèng xóc tiÕn ®Çu t cßn manh món, thiÕu ®ång bé, thiÕu thèng nhÊt. §éi ngò c¸n bé lµm c«ng t¸c xóc tiÕn ®Çu t thiÕu vÒ thiÕt vÞ, yÕu kÐm vÒ tr×nh ®é, n¨ng lùc. PhÇn lín hä míi chØ ®¶m b¶o ®îc chøc n¨ng t vÊn m«i giíi cßn t vÊn t¸c nghiÖp rÊt Ýt vµ yÕu.
§É ®Õn lóc ph¶i tæ chøc l¹i hÖ thèng nµy theo híng:
Ho¹ch ®Þnh mét chiÕn lîc xóc tiÕn ®Çu t nh»m ®¸p øng nhu cÇu cña môc tiªu æn ®Þnh vµ ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi.
Cñng cè bé phËn xóc tiÕn ®Çu t ®ñ m¹nh vÒ ®éi ngò, m¹nh vÒ tr×nh ®é, n¨ng lùc theo híng tËp trung ho¸, chuyªn m«n ho¸, tr¸nh t×nh tr¹ng manh món, ph©n t¸n nh hiÖn nay.
T¨ng cêng vµ cã kÕ ho¹ch ®a c¸c bé, viÖn, trêng vµ c¸c c¬ quan lµm c«ng t¸c ®èi ngo¹i tham gia vµo ho¹t ®éng xóc tiÕn ®Çu t, phèi hîp c¸c ch¬ng tr×nh nghiªn cøu, nh»m t¹o thÕ chñ ®éng trong giao tiÕp vµ sö lý c¸c quan hÖ víi bªn ngoµi.
-ThiÕt lËp quan hÖ víi c¸c c¬ quan qu¶n lý nhµ níc vÒ ®Çu t cña mét sè níc ®Ó trao ®æi th«ng tin, kinh nghiÖm. §Èy m¹nh quan hÖ víi c¸c c«ng ty t vÊn ph¸p luËt, dÞch vô ®Çu t quèc tÕ ®Ó cã nguån th«ng tin vµ cã sù trî gióp trong c«ng t¸c x©y dùng luËt, vËn ®éng ®Çu t.
Tæ chøc m¹ng líi xóc tiÕn ®Çu t ë mét sè níc, khu vùc träng yÕu. Tranh thñ sù gióp ®ì cña c¸c tæ chøc quèc tÕ nh: UNDP, UNIDO, WB... vµ viÖt kiÒu ë níc ngoµi ®Ó giíi thiÖu m«i trêng ®Çu t ë ViÖt nam.
S¾p xÕp l¹i c¸c c«ng ty, c¸c trung t©m dÞch vô t vÊn ®Çu t. Kiªn quyÕt b·i bá vµ xö lý nghiªm víi c¸c tæ chøc yÕu kÐm ®¸ng lµm xÊu m«i trêng ®Çu t ë ViÖt nam. N©ng cao n¨ng lùc t vÊn( c¶ vÒ m«i giíi vµ t¸c nghiÖp cho c¸c c«ng ty, trung t©m xóc tiÕn ®Çu t chñ chèt).
12.t¹o lËp vµ duy tr× triÓn väng t¨ng trëng nhanh, l©u bÒn.
Trªn quan ®iÓm dµi h¹n th× sù æn ®Þnh kinh tÕ thùc sù v÷ng ch¾c chØ cã thÓ duy tr× ®îc trong khu«n khæ b¶o ®¶m mét tèc ®é t¨ng trëng ®¸ng kÓ cho nã. §ã còng lµ mét bµi häc quý b¸u trong viÖc sö lý t¬ng quan biÖn chøng gi÷a æn ®Þnh vµ t¨ng trëng trong nh÷ng n¨m qua ë níc ta. VÉn ®Ò t¨ng trëng ë ®©y liªn quan ®Õn mét nguyªn t¾c s©u xa vµ mang tÝnh chñ ®¹o trong viÖc thu hót FDI: Vèn ®îc sö dông cµng cã hiÖu qu¶ th× kh¶ n¨ng thu hót nã cµng l¬n. Thùc chÊt cña nguyªn t¾c nµy chÝnh lµ mèi quan hÖ nh©n qu¶ cña c¸c sù vËt hiÖn tîng.
Ngoµi ra cÇn ph¶i xem xÐt vµ sö lý linh ho¹t c¸c yªu cÇu chÝnh ®¸ng cña nhµ ®Çu t níc ngoµi nh: VÊn ®Ò b¶n quyÒn, cho phÐp thµnh lËp c¸c c«ng ty b¶o hiÓm 100% vèn níc ngoµi t¹i ViÖt Nam, ®îc ¸p dông chÕ ®é kÕ to¸n th«ng dông quèc tÕ; H×nh thøc ®Çu t vµ chuyÓn ®æi gi÷a c¸c h×nh thøc ®Çu t.
KÕt luËn
Trong chiÕn lîc ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi, Nhµ níc ta lu«n coi träng viÖc thu hót vµ sö dông hiÖu qu¶ vèn ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi nh»m ®¹t ®îc nh÷ng môc tiªu ®· ®Ò ta:
C«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt níc, phÊn ®Êu ®Õn n¨m 2020 ®a ViÖt nam trë thµnh mét níc c«ng nghiÖp ph¸t triÓn. Nh÷ng chÝnh s¸ch vµ biÖn ph¸p huy ®éng vèn ®Çu t níc ngoµi, ®Æc biÖt lµ vèn ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi mµ ViÖt nam ®· ®Ò ra trong thêi gian qua bíc ®Çu ®· thu ®îc nhiÒu kÕt qu¶ tèt ®Ñp. Trong 10 n¨m, 1989-1999 ®· cã 3087 dù ¸n víi tæng sè vèn ®¨ng ký lµ 40.055 triÖu USD. C¬ cÊu kinh tÕ ®· tõng bíc phï hîp víi nhu cÇu ph¸t triÓn, gãp phÇn quan träng vµ t¹o ®µ cho nÒn kinh tÕ t¨ng trëng vµ ph¸t triÓn nhanh chãng trong thêi gian qua. Thùc tiÔn biÕn ®éng cña t×nh h×nh kinh tÕ – chÝnh trÞ – x· héi thÕ giíi vµ khu vùc còng nh trong níc cho thÊy ®Ó thùc hiÖn th¾ng lîi nh÷ng môc tiªu, kÕ ho¹ch ViÖt nam cßn rÊt nhiÒu viÖc ph¶i lµm trong thêi gian tíi. T¹o mäi ®iÒu kiÖn huy ®éng tèi ®a vµ sö dung hiÖu qu¶ nguån vèn ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi.
Ph©n tÝch thùc tr¹ng ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi t¹i ViÖt nam trong thêi gian qua tõ ®ã ®Ò xuÊt nh÷ng biÖn ph¸p cô thÓ ®Ó huy ®éng tèi ®a nguån vèn nµy cho c«ng cuéc ph¸t triÓn kinh tÕ - x· héi trong nh÷ng n¨m tíi lµ vÊn ®Ò cÇn ®îc quan t©m
Do thêi gian vµ tr×nh ®é cßn h¹n chÕ, bµi viÕt kh«ng tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt. Em rÊt mong nhËn ®îc sù ®ãng gãp ý kiÕn cña c¸c thÇy c« ®Ó ®Ò tµi ®îc hoµn thiÖn h¬n.
Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n!
Hµ néi. 20-8-2000
Tµi liÖu tham kh¶o
C¸c gi¶i ph¸p chÝnh trÞ vµ kinh tÕ nh»m thu hót FDI vµo ViÖt nam
ChiÕn lîc huy ®éng vèn phôc vô c«ng nghiÖp ho¸-hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt níc.
§Çu t trùc tiÕp níc ngoµi víi t¨ng trëng kinh tÕ ë ViÖt nam
Gi¸o tr×nh kinh tÕ ®Çu t: §¹i häc kinh tÕ quèc d©n
Gi¸o tr×nh ®Çu t níc ngoµi : §¹i häc ngo¹i th¬ng
Ho¹t ®éng ®Çu t cña c¸c c«ng ty xuyªn quèc gia ë c¸c níc ®ang ph¸t triÓn
Kinh nghiªm huy ®éng vèn cho ph¸t triÓn cao cña NhËt b¶n
Kinh tÕ x· héi ViÖt nam 3 n¨m 1996-1998 vµ dù b¸o n¨m 2000
Lª nin toµn tËp : TËp 29-ch¬ng II
LuËt ®Çu t níc ngoµi 1987,1990,1992,1996,2000 vµ c¸c v¨n b¶n díi luËt
T¹p chÝ nghiªn cøu kinh tÕ, kinh tÕ vµ dù b¸o, céng s¶n, ®Çu t vµ c¸c t¹p chÝ kh¸c
V¨n kiÖn ®¹i héi ®¶ng VI,VII, VIII
ViÖt nam ®Èy m¹nh c¶i c¸ch ®Ó t¨ng trëng-B¸o c¸o kinh tÕ 1-10-1997(Tµi liÖu cña Ng©n hµng thÕ giíi)
Vèn níc ngoµi vµ chiÕn lîc ph¸t triÓn kinh tÕ cña ViÖt nam.
Các file đính kèm theo tài liệu này:
- Huy động vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt nam- Thực trạng và giải pháp cho những năm đầu thế kỷ 21.DOC