Tình hình chăn nuôi - Thú y và công tác chăn nuôi thú y tại xã An Dương

ĐẶT VẤN ĐỀ Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của các ngành sản xuất. Ngành chăn nuôi nước ta hiện nay được Đảngvà Nhà nước quan tâm trú trọng và có chiều hướng phát triển thành ngành kinh tế mũi nhọn trong sản xuất nông nghiệp . Song việc tổ chức chăn nuôi hiện nay đang còn gặp nhiều khó khăn.Do đó việc nghiên cứu để đưa ra các tiến bộ khoa học kỹ thuật áp dụng vào thực tiễn sản xuất, nhằm từng bước nâng cao cả về số lượng và chất lượng đàn gia súc, gia cầm là rất cần thiết. Để thực hiện được điều đó đòi hỏi mỗi sinh viên - học sinh ngành chăn nuôi - thú y cần phải áp dụng tốt phương châm " học đi với hành, lý thuyết gắn liền với thực tiễn". Sau thời gian học tập tại trường sinh viên phải có điều kiện áp dụng kiến thức lý thuyết đã học trong nhà trường vào thực tế sản xuất. Để củng cố thêm kiến thức, để đúc rút kinh nghiệm cho bản thân. Vì lẽ đó kiến tập trong chương trình đào tạo là rất quý báu và cần thiết cho mỗi sinh viên. Đây là một phần quan trọng không thể thiếu trong chương trình đào tạo của nhà trường, nhằm giúp cho mỗi sinh viên sau khi ra trường thực sự trở thành những cán bộ kỹ thuật, có trình độ chuyên môn vững chắc "giỏi về lý thuyết thành thạo về tay nghề" đáp ứng được theo yêu cầu phát triển của xã hội. Với mục tiêu đó được sự quan tâm nhất trí của khoa chăn nuôi - thú y Trường Cao đẳng Nông- Lâm, em tiến hành kiến tập tại huyện Tân Yên mà cụ thể là tại cơ sở xã An Dương từ ngày 20/3 đến ngày 15 /4 năm 2007. Nhằm mục đích tìm hiểu về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội qua đó tìm hiểu tình hình chăn nuôi - thú y ở địa phương và làm công tác chăn nuôi thú y để nâng cao tay nghề cho bản thân. MỤC LỤC ĐẶT VẤN ĐỀ 1 PHẦN THỨ NHẤT: ĐIỀU TRA 2 I. Điều tra cơ bản 2 1. Tên cơ sở thực tập : 2 2. Địa hình và vị trí địa lý: 2 3. Về khí hậu 2 4. Đất đai 3 II. Điều tra tình hình sản xuất 3 1. Hệ thống canh tác và hệ số sử dụng đất: 3 2. Cơ sở vật chất kỹ thuật 4 3. Nguồn lao động 4 4. Phương án sử dụng đất đai trong ngành chăn nuôi 4 5. Đầu tư vốn, lao động, khoa học kỹ thuật cho ngành nghề tại cơ sở. 5 6. Công tác khuyến nông, khuyến lâm 5 III. Điều tra tình hình chăn nuôi thú y 6 A. Công tác chăn nuôi 6 1. Chăn nuôi đại gia súc 6 2. Chăn nuôi lợn. 9 3. Chăn nuôi gia cầm 11 4. Chăn nuôi các vật nuôi khác. 13 5. Đánh giá chung về công tác chăn nuôi của cơ sở 14 B. Công tác thu y 15 1. Phòng bệnh. 15 2. Chữa bệnh 19 PHẦN THỨ HAI : NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ 20 I. Công tác chăn nuôi đối với gia súc, gia cầm. 201. Áp dụng các kiến thức đã học về kỹ thuật chăn nuôi tại cơ sở: 20 2. Về thức ăn: 20 3. Công tác giống, thụ tinh nhân tạo giúp cơ sở. 21 4. Tập huấn khuyến nông về kỹ thuật chăn nuôi gia súc gia cầm. 22 5. Khảo sát chuồng trại và hướng dẫn xây dựng chuồng trại. 22 6. Đánh giá chung. 23 II. Công tác thú y 23 1. Tham gia công tác tiêm phòng cho gia súc gia cầm tại cơ sở. 23 2. Cách tổ chức một đợt tiêm phòng cho gia súc. 24 3. Các loại vaccine, cách sử dụng, bảo quản 24 4. Vệ sinh chuồng trại, thức ăn, nước uống. 25 5. Điều trị bệnh 25 PHẦN THỨ BA. NHẬN XÉT VÀ ĐÁNH GIÁ 29 1. So sánh giữa lý thuyết với thực tế sản xuất 29 2. Đánh giá về kiến thức thực tế, tay nghề 29 3. Tinh thần, thái độ học tập 29 4. Ý kiến đề xuất với địa phương, với nhà trường 29

doc33 trang | Chia sẻ: lvcdongnoi | Lượt xem: 2496 | Lượt tải: 2download
Bạn đang xem trước 20 trang tài liệu Tình hình chăn nuôi - Thú y và công tác chăn nuôi thú y tại xã An Dương, để xem tài liệu hoàn chỉnh bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
Lêi c¶m ¬n! Trong thêi gian thùc tËp nghÒ nghiÖp t¹i c¬ së thó y x· An D­¬ng, ®­îc sù gióp ®ì nhiÖt t×nh vµ t¹o ®iÒu kiÖn cña c¸c thÇy c« gi¸o trong khoa ch¨n nu«i - thó y - Tr­êng Cao §¼ng N«ng L©m. §Æc biÖt lµ thÇy gi¸o TrÇn Xu©n §Ö vµ c« gi¸o Hoµng ThÞ Kim Thanh lµ gi¸o viªn h­íng dÉn, c¸c c« chó l·nh ®¹o tr¹m thó y huyÖn T©n Yªn vµ m¹ng l­íi thu y c¬ së cïng b¹n bÌ ®«ng nghiÖp em ®· thu ®­îc nhiÒu kinh nghiÖm vÒ nghÒ nghiÖp vµ kiÕn thøc x· héi cho b¶n th©n. Em thÊy tù tin tr­ëng thµnh h¬n nhiÒu trong cuéc sèng vµ c«ng viÖc. Nh©n dÞp nµy em xin ®­îc bµy tá lßng c¶m ¬n ch©n thµnh vµ lßng biÕt ¬n s©u s¾c tíi thÇy c« gi¸o trong khoa ch¨n nu«i - thó y - Tr­êng Cao ®¼ng N«ng L©m, ®Æc biÖt lµ thÇy gi¸o TrÇn Xu©n §Ö vµ c« gi¸o Hoµng ThÞ Kim Thanh, c« chó c¸n bé tr¹m thó y huyÖn T©n Yªn, m¹ng l­íi thó y c¬ së x· An D­¬ng lêi c¶m ¬n ch©n thµnh , lêi chóc søc kháe , h¹nh phóc vµ thµnh ®¹t. Ngµy15 th¸ng 4 n¨m 2007 Häc sinh NguyÔn ThÞ Kim Quyªn Môc lôc 1. ¸p dông c¸c kiÕn thøc ®· häc vÒ kü thuËt ch¨n nu«i t¹i c¬ së: 20 2. VÒ thøc ¨n: 20 3. C«ng t¸c gièng, thô tinh nh©n t¹o gióp c¬ së. 21 4. TËp huÊn khuyÕn n«ng vÒ kü thuËt ch¨n nu«i gia sóc gia cÇm. 22 5. Kh¶o s¸t chuång tr¹i vµ h­íng dÉn x©y dùng chuång tr¹i. 22 6. §¸nh gi¸ chung. 23 II. C«ng t¸c thó y 23 1. Tham gia c«ng t¸c tiªm phßng cho gia sóc gia cÇm t¹i c¬ së. 23 2. C¸ch tæ chøc mét ®ît tiªm phßng cho gia sóc. 24 3. C¸c lo¹i vaccine, c¸ch sö dông, b¶o qu¶n… 24 4. VÖ sinh chuång tr¹i, thøc ¨n, n­íc uèng. 25 5. §iÒu trÞ bÖnh 25 PhÇn thø ba. NhËn xÐt vµ ®¸nh gi¸ 29 1. So s¸nh gi÷a lý thuyÕt víi thùc tÕ s¶n xuÊt 29 2. §¸nh gi¸ vÒ kiÕn thøc thùc tÕ, tay nghÒ 29 3. Tinh thÇn, th¸i ®é häc tËp 29 4. ý kiÕn ®Ò xuÊt víi ®Þa ph­¬ng, víi nhµ tr­êng 29 §Æt vÊn ®Ò Cïng víi sù ph¸t triÓn m¹nh mÏ cña c¸c ngµnh s¶n xuÊt. Ngµnh ch¨n nu«i n­íc ta hiÖn nay ®­îc §¶ngvµ Nhµ n­íc quan t©m tró träng vµ cã chiÒu h­íng ph¸t triÓn thµnh ngµnh kinh tÕ mòi nhän trong s¶n xuÊt n«ng nghiÖp . Song viÖc tæ chøc ch¨n nu«i hiÖn nay ®ang cßn gÆp nhiÒu khã kh¨n.Do ®ã viÖc nghiªn cøu ®Ó ®­a ra c¸c tiÕn bé khoa häc kü thuËt ¸p dông vµo thùc tiÔn s¶n xuÊt, nh»m tõng b­íc n©ng cao c¶ vÒ sè l­îng vµ chÊt l­îng ®µn gia sóc, gia cÇm lµ rÊt cÇn thiÕt. §Ó thùc hiÖn ®­îc ®iÒu ®ã ®ßi hái mçi sinh viªn - häc sinh ngµnh ch¨n nu«i - thó y cÇn ph¶i ¸p dông tèt ph­¬ng ch©m " häc ®i víi hµnh, lý thuyÕt g¾n liÒn víi thùc tiÔn". Sau thêi gian häc tËp t¹i tr­êng sinh viªn ph¶i cã ®iÒu kiÖn ¸p dông kiÕn thøc lý thuyÕt ®· häc trong nhµ tr­êng vµo thùc tÕ s¶n xuÊt. §Ó cñng cè thªm kiÕn thøc, ®Ó ®óc rót kinh nghiÖm cho b¶n th©n. V× lÏ ®ã kiÕn tËp trong ch­¬ng tr×nh ®µo t¹o lµ rÊt quý b¸u vµ cÇn thiÕt cho mçi sinh viªn. §©y lµ mét phÇn quan träng kh«ng thÓ thiÕu trong ch­¬ng tr×nh ®µo t¹o cña nhµ tr­êng, nh»m gióp cho mçi sinh viªn sau khi ra tr­êng thùc sù trë thµnh nh÷ng c¸n bé kü thuËt, cã tr×nh ®é chuyªn m«n v÷ng ch¾c "giái vÒ lý thuyÕt thµnh th¹o vÒ tay nghÒ" ®¸p øng ®­îc theo yªu cÇu ph¸t triÓn cña x· héi. Víi môc tiªu ®ã ®­îc sù quan t©m nhÊt trÝ cña khoa ch¨n nu«i - thó y Tr­êng Cao ®¼ng N«ng- L©m, em tiÕn hµnh kiÕn tËp t¹i huyÖn T©n Yªn mµ cô thÓ lµ t¹i c¬ së x· An D­¬ng tõ ngµy 20/3 ®Õn ngµy 15 /4 n¨m 2007. Nh»m môc ®Ých t×m hiÓu vÒ ®iÒu kiÖn tù nhiªn, kinh tÕ x· héi qua ®ã t×m hiÓu t×nh h×nh ch¨n nu«i - thó y ë ®Þa ph­¬ng vµ lµm c«ng t¸c ch¨n nu«i thó y ®Ó n©ng cao tay nghÒ cho b¶n th©n. PhÇn thø nhÊt: §iÒu tra Khi ®­îc ph©n c«ng vÒ x· An D­¬ng- huyÖn T©n Yªn thùc tËp th× viÖc ®Çu tiªn mµ em cÇn ph¶i lµm lµ ®iÒu tra. V× ®iÒu tra gióp em hiÓu biÕt ®­îc cuéc sèng phong tôc tËp qu¸n cña ng­êi d©n n¬i ®©y vµ còng biÕt ®­îc vÞ trÝ ®Þa lý, ®Êt ®ai, ®Þa h×nh, an ninh, kinh tÕ, v¨n hãa, chÝnh trÞ... Vµ t×nh h×nh s¶n xuÊt cña x·. §Æc biÖt trong qu¸ tr×nh ®iÒu tra em biÕt ®­îc vÒ t×nh h×nh ch¨n nu«i vµ c«ng t¸c thó y cña x·. Trong c«ng t¸c ®iÒu tra th× chóng ta cÇn ®iÒu tra c¸c vÊn ®Ò sau: I. §iÒu tra c¬ b¶n 1. Tªn c¬ së thùc tËp : X· An D­¬ng - huyÖn T©n Yªn - tØnh B¾c Giang. 2. §Þa h×nh vµ vÞ trÝ ®Þa lý: X· An D­¬ng lµ mét x· thuéc khu vùc miÒn nói ®Þa h×nh, cã ®Þa h×nh t­¬ng ®èi phøc t¹p, kh«ng b»ng ph¼ng, ®åi nói xen lÉn ®Çm hå. §­êng x¸ ®i l¹i®a phÇn lµ ®­êng ®Êt. Nh×n trªn b¶n ®å ®Þa chÝnh cña ViÖt Nam th× x· An D­¬ng n»m ë phÝa B¾c n­íc ta vµ gi¸p víi c¸c x· sau: PhÝa B¾c gi¸p Nh· Nam, Quang TiÕn PhÝa T©y Gi¸p Lam Cèt, Quang TiÕn PhÝa §«ng gi¸p thÞ trÊn Nh· Nam, Liªn S¬n PhÝa Nam gi¸p Ngäc Ch©u, Cao X¸ 3. VÒ khÝ hËu An D­¬ng lµ mét x· n»m ë phÝa B¾c n­íc ta vµ n»m trong khu vùc nhiÖt ®íi giã mïa nªn trong 1 n¨m cã 4 mïa râ rÖt: Xu©n, H¹, Thu, §«ng. NhiÖt ®é trung b×nh cña x· vµo mïa hÌ: Tõ 250C - 350C. NhiÖt ®é trung b×nh vµo mïa ®«ng tõ: 15-220 C. §é Èm trung b×nh hµng n¨m lµ78%. L­îng m­a trung b×nh kho¶ng 1200mm/n¨m. §iÒu kiÖn nµy rÊt thÝch hîp cho ph¸t triÓn c¶ ch¨n nu«i vµ trång trät . Do ®iÒu kiÖn khÝ hËu nãng Èm m­a nhiÒu ®Æc biÖt lµ vµo cuèi mïa xu©n ®Çu mïa h¹ nªn lµm cho dÞch bÖnh cña gia sóc, gia cÇm t¨ng cao. ChÝnh v× vËy mµ tr¹m thó y huyÖn T©n Yªn ®· kÕt hîp víi thó y x· vµ UBND x· An D­¬ng tæ chøc tiªm phßng c¸c lo¹i vacxin cho ®µn gia sóc, gia cÇm vô xu©n hÌ 2007 ®Ó phßng chèng dÞch bÖnh x¶y ra trªn ®Þa bµn x·. 4. §Êt ®ai §Êt ®ai cña x· An D­¬ng chñ yÕu lµ ®Êt c¸t pha vµ ®Êt thÞt rÊt thuËn lîi ®Ó trång c¸c c©y hoa mµu nh­: l¹c, d­a hÊu, bÝ ®á... Víi tæng diÖn tÝch ®Êt tù nhiªn lµ 32km2 trong ®ã cã 715ha ®Êt gieo trång, 450ha ®Êt n«ng nghiÖp, 165ha ®Êt ®åi 76ha ®Êt ao hå. II. §iÒu tra t×nh h×nh s¶n xuÊt Nh×n chung t×nh h×nh s¶n xuÊt cña x· An D­¬ng kh¸ ph¸t triÓn ®Æc biÖt lµ vÒ ®Êt ®ai canh t¸c c¬ së vËt chÊt kü thuËt, nguån lao ®éng... Tõ ®ã t¹o ®iÒu kiÖn cho x· ph¸t triÓn vÒ mäi mÆt ®Æc biÖt lµ sù ph¸t triÓn cña ngµnh ch¨n nu«i thó y. 1. HÖ thèng canh t¸c vµ hÖ sè sö dông ®Êt: §Êt ®ai cña x· ®­îc quy ho¹ch theo tõng khu, tõng vïng kh¸c nhau trong ®ã ®Êt trång trät lµ nh÷ng vïng ®Êt b»ng víi diÖn tÝch 450ha, chñ yÕu ®­îc sö dông ®Ó trång lóa vµ hoa mµu nh­: l¹c, ®ç, d­a hÊu... DiÖn tÝch ®Êt l©m nghiÖp lµ: 265ha, chñ yÕu vïng ®Êt ®åi vµ trång c¸c lo¹i c©y nh­: b¹ch ®µn, keo tai t­îng, v¶i thiÒu... DiÖn tÝch nu«i trång thñy h¶i s¶n lµ: 76ha chñ yÕu lµ nu«i c¸ n­íc ngät: c¸ tr¾m cá, c¸ chÐp, c¸ mÌ... DiÖn tÝch cßn l¹i lµ ®Êt thæ c­. Víi hÖ thèng canh t¸c nh­ trªn th× hÖ sè sö dông ®Êt hµng n¨m cña x· lµ rÊt cao vµ cã hiÖu qu¶. 2. C¬ së vËt chÊt kü thuËt An D­¬ng lµ mét x· cã c¬ së vËt chÊt t­¬ng ®èi ®Çy ®ñ cã hÖ thèng ®iÖn, ®­êng, tr­êng, tr¹m ®Çu ®ñ kiªn cè, 100% hé gia ®×nh cã ®iÖn th¾p s¸ng. M­¬ng m¸ng ®· ®­îc bª t«ng hãa vµ söa ch÷a rÊt nhiÒu c¸c c«ng tr×nh: tr¹m ®iÖn, tr¹m y tÕ, tr­êng häc, UBND x· ®Òu ®­îc söa ch÷a, n©ng cÊp vµ cung cÊp ®Çu ®ñ trang thiÕt bÞ cÇn thiÕt phôc vô ®êi sèng nh©n d©n trong x·. §Æc biÖt c¸c th«n trong x· ®Òu cã nhµ v¨n hãa ®Ò thuËn tiÖn cho viÖc sinh ho¹t riªng cña tõng th«n. 3. Nguån lao ®éng X· An D­¬ng lµ mét x· cã diÖn tÝch t­¬ng ®èi r«ng nh­ng chñ yÕu lµ ®åi nói. V× vËy d©n sè cña toµn x· kh«ng nhiÒu:7215ng­êi. MËt ®é d©n sè b×nh qu©n theo ®Çu ng­ßi lµ :225ng­êi/km2.Nguån lao ®éng cña x· chñ yÕu lµ tËn dông søc n«ng nhµn cña trÎ em vµ ng­êi giµ. Cßn thanh niªn th× ®a sè lµ ®i häc hoÆc ®i lµm xa. Tãm l¹i An D­¬ng cã nguån lao ®éng rÊt dåi dµo lµ nh©n lùc chÝnh thóc ®Èy, gãp phÇn x©y dùng nÒn kinh tÕ cña x· ph¸t triÓn m¹nh mÏ h¬n c¶ vÒ n«ng nghiÖp vµ ch¨n nu«i. 4. Ph­¬ng ¸n sö dông ®Êt ®ai trong ngµnh ch¨n nu«i Do x· héi ngµy cµng ph¸t triÓn nªn ph­¬ng thøc sö dông ®Êt ®ai cho ch¨n nu«i còng ®­îc ®æi míi.Cã rÊt nhiÒu m« h×nh trang tr¹i ch¨n nu«i lín ®­îc x©y dùng chñ yÕu theo quy m« V.A.C( v­ên- ao -chuång) ®Ó n©ng cao hiÖu qu¶ kinh tÕ cho ng­êi ch¨n nu«i. X· cã diÖn tÝch ®Êt n«ng nghiÖp t­¬ng ®èi cao 450ha so víi tæng diÖn tÝch cña toµn x· lµ kh¸ lín. Ngoµi diÖn tÝch ®Êt n«ng nghiÖp ®Ó cÊy lóa vµ trång hoa mµu ra th× mét sè hé gia ®×nh ®· ®Ó ra mét phÇn ®Êt trèng ®Ò trång cá voi, s¾n... ®Ó lµm thøc ¨n cho ngµnh ch¨n nu«i ®©y còng chÝnh lµ nguån thøc ¨n phong phó cho ch¨n nu«i vµ lµ tiÒn ®Ò ®Ó ch¨n nu«i trong x· ph¸t triÓn m¹nh mÏ. DiÖn tÝch ®Êt ao hå lµ76ha chñ yÕu sö dông ®Ó nu«i c¸, kÕt hîp víi nu«i ngan nu«i vÞt. Mét sè hé gia ®×nh ®· thùc hiÖn m« h×nh VAC lµ võa trång cá ë xung quanh bê ao võa th¶ c¸ võa nu«i tr©u bß lîn, ®Ó tËn dông c¸c s¶n phÈm thõa cña gia sóc lµm thøc ¨n cho c¸. §iÓn h×nh lµ nhµ b¸c Huy th«n B·i §×nh ®· mang l¹i hiÖu qu¶ kinh tÕ cao. 5. §Çu t­ vèn, lao ®éng, khoa häc kü thuËt cho ngµnh nghÒ t¹i c¬ së. V× An D­¬ng lµ mét x· miÒn nói nªn nh÷ng trang tr¹i ch¨n nu«i lín ch­a cã nhiÒu, ®ång thêi tr×nh ®é hiÓu biÕt cña ng­êi d©n cßn h¹n chÕ nªn viÖc ®Çu t­ vèn, khoa häc kü thô©t, lao ®éng cho ng­êi ch¨n nu«i còng ch­a cã nhiÒu. Tuy nhiªn ë nh÷ng trang tr¹i ch¨n nu«i lín nh­ nhµ B¸c Ninh ë th«n Gi÷a ®· m¹nh d¹n vay vèn ng©n hµng 30 triÖu ®Ó x©y dùng hÖ thèng vßi n­¬c tù ®éng vµ hÖ thèng Bioga võa ®Ó b¶o vÖ m«i tr­êng vµ tËn dông nguån khÝ ®èt. Tãm l¹i viÖc ®Çu t­ vèn, lao ®éng, khoa häc, kü thuËt cho ngµnh nghÒ t¹i c¬ së lµ viÖc lµm hoµn toµn ®óng ®¾n nh»m ph¸t huy hÕt nh÷ng tiÒm n¨ng cña x· vµ gióp cho x· ngµy cµng ph¸t triÓn h¬n. 6. C«ng t¸c khuyÕn n«ng, khuyÕn l©m C«ng t¸c khuyÕn n«ng, khuyÕn l©m gióp cho ng­êi d©n c¶i thiÖn ®­îc c¸c biÖn ph¸p s¶n xuÊt trong n«ng nghiÖp ®Ó n©ng cao ®êi sèng cho nh©n d©n t¨ng hiÖu qu¶ kinh tÕ. V× vËy x· ®· tæ chøc mêi c¸c c¸n bé khuyÕn n«ng, khuyÕn l©m cña phßng n«ng nghiÖp ph¸t triÓn n«ng th«n huyÖn T©n Yªn vÒ phæ biÕn kü thuËt lµm ch¨n nu«i trång trät ®Ó cho bµ con n«ng d©n ¸p dông vµo thùc tÕ s¶n xuÊt nh»m n©ng cao n¨ng suÊt lao ®éng. Tãm l¹i nhê vµo nguån lao ®ång dåi dµo, c¬ së vËt chÊt kü thuËt kh¸ æn ®Þnh nguån dÊt n«ng nghiÖp kh¸c réng vµ sù ®Çu tõ vèn, lao ®éng kü thuËt cña Nhµ n­íc mµ t×nh h×nh s¶n xuÊt cña x· An D­¬ng ®ang ngµy cµng ph¸t triÓn. trong t­¬ng lai An D­¬ng rÊt cã tiÒm n¨ng ph¸t triÓn kinh tÕ vÒ mäi mÆt. III. §iÒu tra t×nh h×nh ch¨n nu«i thó y A. C«ng t¸c ch¨n nu«i An D­¬ng lµ mét x· cã khÝ hËu nhiÖt ®íi giã mïa c©y cèi xanh tèt lµ ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho trång trät ph¸t triÓn ®Ò cung cÊp l­îng thùc thùc phÈm lµm thøc ¨n cho ngµnh ch¨n nu«i. Ng­îc l¹i ngµnh ch¨n nu«i còng ®· cung cÊp cho ngµnh trång trät nh­ søc cµy kÐo, ph©n bãn... ChÝnh v× vËy mµ ch¨n nu«i vµ trång trät lµ hai ngµnh kh«ng thÓ t¸ch rêi nhau, nã lu«n tån t¹i song song víi nhau vµ thóc ®Èy nhau cïng ph¸t triÓn. Nh÷ng n¨m tr­íc ®©y do ®êi sèng cña ng­êi d©n cßn khã kh¨n l­îng thùc kh«ng ®ñ ¨n do ®ã ch¨n nu«i ch­a ®­îc chó träng. Nh­ng trong nh÷ng n¨m gÇn d©y th× theo xu h­íng c«ng nghiÖp hãa hiÖn ®¹i hãa ®Êt n­íc nªn ®êi sèng cña ng­êi d©n ®· dÇn æn ®Þnh vµ ®· cã nh÷ng s¶n phÈm d­ thõa. V× vËy ngµnh ch¨n nu«i ®· b¾t ®Çu ®­îc chó träng tíi nh»m tËn dông c¸c s¶n phÈm d­ thõa ®ã. §¶ng vµ Nhµ n­íc ta ®· vµ ®ang tiÕp tôc ®Çu t­ vèn, trang thiÕt bÞ vµ ¸p dông khoa häc kü thuËt vµo trong ch¨n nu«i cña x· lµm cho hiÖu qu¶ kinh tÕ ch¨n nu«i ngµy cµng cao. Trong x· ®· cã nhiÒu gia ®×nh lµm giµu tõ ch¨n nu«i nh­ gia ®×nh anh Quúnh th«n Ngµn, víi viÖc ch¨n nu«i 10 000 con gµ, nhµ b¸c Ninh th«n Gi÷a ch¨n nu«i 50 con lîn thÞt... HiÖn nay ngµnh ch¨n nu«i cña x· ®ang trªn ®µ ph¸t triÓn c¶ vÒ sè l­îng lÉn chÊt l­îng ®µn gia sóc gia cÇm. Ngµnh ch¨n nu«i cña x· chñ yÕu lµ ch¨n nu«i tr©u bß, lîn, gµ, vÞt... 1. Ch¨n nu«i ®¹i gia sóc 1.1. Sè l­îng Ch¨n nu«i ®¹i gia sóc ë x· chñ yÕu lµ ch¨n nu«i tr©u bß. HÇu hÕt c¸c gia ®×nh nhµ nµo còng cã tr©u bß v× tr©u bß lµ loµi ®em søc cµy kÐo vµ s¶n xuÊt thÞt cho ng­êi n«ng d©n. Sè l­îng tr©u bß trong 3 n¨m gÇn ®©y: N¨m 2005 2006 2007 Tr©u, bß (con) 796 876 983 (Sè liÖu do tr¹m thó y x· An D­¬ng cung cÊp) Nh×n vµo b¶ng sè liÖu trªn ta thÊy r»ng sè l­îng ®µn gia sóc qua c¸c n¨m t¨ng dÇn chøng tá ngµnh ch¨n nu«i ®¹i gia sóc trong x· ®· ngµy cµng ph¸t triÓn ®Ó ®¸p øng nhu cÇu cña con ng­êi. 1.2. H­íng ch¨n nu«i chÝnh Ch¨n nu«i tr©u bß trong x· chñ yÕu ph¸t triÓn theo 2 h­íng lµ: h­íng ®Ó lÊy thÞt vµ ®Ó lÊy søc cµy kÐo phôc vô cho ngµnh n«ng nghiÖp. Víi thêi ®¹i hiÖn nay ngµnh n«ng nghiÖp ph¸t triÓn ®· ¸p dông thµnh tùu khoa häc kü thuËt nh­ m¸y cµy, m¸y bõa, m¸y kÐo... vµo trong s¶n xuÊt. Nh­ng do An D­¬ng lµ mét x· miÒn nói nªn ®­êng ®i chñ yÕu lµ ®­êng dèc khã ®i do ®ã viÖc vËn chuyÓn ®i l¹i cña c¸c lo¹i m¸y cµy, bõa, gÆp nhiÒu khã kh¨n. ChÝnh v× thÕ mµ ng­êi d©n ë ®©y vÉn sö dông søc kÐo cña tr©u bß lµ chñ yÕu. 1.3. Kh¶ n¨ng ph¸t triÓn vµ sinh s¶n. Do ngµnh ch¨n nu«i n­íc ta ngµy cµng ph¸t triÓn nªn kÐo theo ý thøc ch¨n nu«i cña ng­êi d©n còng ngµy cµng cao vµ hä còng ®· ch¨m sãc tèt h¬n cho ®µn vËt nu«i ®Ó cho chóng ph¸t triÓn vµ sinh s¶n tèt nhÊt. Thêi gian thµnh thôc vÒ tÝnh cña tr©u lµ: Tr©u ®ùc : 18 - 24 th¸ng tuæiTtr©u c¸i : 16 - 20 th¸ng tuæi Thêi gian thµnh thôc vÒ tÝnh cña bß lµ: Bß ®ùc : 14 - 18th¸ng tuæi Bß c¸i : 12 th¸ng tuæi Thêi gian chöa cña tr©u lµ 12 th¸ng . Thêi gian chöa cña bß lµ 9 th¸ng 10 ngµy. 1.4. ChÊt l­îng ®µn gia sóc Do nhËn thøc cña ng­êi d©n vÒ c«ng t¸c ch¨n nu«i vµ vÖ sinh phßng dÞch bÖnh ngµy cµng ®­îc n©ng cao. Nªn bµ con ®· biÕt c¸ch ch¨m sãc ®µn gia sóc cña gia ®×nh m×nh hîp lý. ChÝnh v× thÕ mµ chÊt l­îng ®µn gia sóc ngµy cµng ®­îc n©ng cao, h¹n chÕ ®­îc dÞch bÖnh, ®µn tr©u bß lín nhanh, s¶n phÈm thÞt ®¶m b¶o tiªu chuÈn. 1.5. Ph­¬ng thøc ch¨n nu«i vµ t×nh h×nh ch¨n thøc ¨n. Ph­¬ng thøc ch¨n nu«i tr©u bß ë x· chñ yÕu lµ ch¨n th¶ ngoµi ®ång cá. Do ®ã thøc ¨n chñ yÕu cña tr©u bß lµ c¸c lo¹i cá mäc tù nhiªn. Ngoµi ra mét sè hé trång cá voi, gieo ng« lÊy c©y con cho tr©u bß ¨n, cho ¨n r¬m, ¨n cá kh«, ¨n c©y ®ç, rau lang... ®ång thêi cßn cho ¨n thªm c¸c lo¹i c¸m ¨n th¼ng hßa vµo n­íc Êm råi cho ¨n. Tãm l¹i víi nguån thøc ¨n tù nhiªn vµ nguån thøc ¨n bæ sung ®· ®¶m b¶o chÊt l­îng ®µn tr©u bß ngµy cµng ®­îc n©ng cao vµ më réng sè l­îng chÝnh v× vËy mµ viÖc ch¨n nu«i tr©u bß cña x· cã rÊt nhiÒu tiÒm n¨ng ph¸t triÓn. 1.6. Chuång tr¹i Chuång tr¹i trong ch¨n nu«i tr©u bß ®· tõng b­íc ®­îc c¶i thiÖn vµ n©ng cÊp. Chuång tr¹i ®­îc bè trÝ hîp lý, xa n¬i nhµ ë, n¬i cao r¸o, tho¸ng m¸t ... ®­îc x©y dùng b»ng g¹ch ch¾c ch¾n, cöa chuång ®­îc ®ãng b»ng giãng tre hoÆc giãng gç, m¸i chuång th­êng ®­îc lîp b»ng m¸i ngãi. MÆc dï chuång nu«i cã nhiÒu c¶i tiÕn, song vÉn cßn mét sè hé gia ®×nh vÉn cßn t×nh tr¹ng ®Ó chuång bÈn, nÒn chuång cßn nhiÒu ph©n, chuång tr¹i th× th« s¬, thËm trÝ cã nhµ cßn kh«ng lµm chuång buéc tr©u bß ë gèc c©y. §©y lµ nguyªn nh©n g©y ra rÊt nhiÒu bÖnh cho gia sóc, gia cÇm V× thÕ mµ ®Ó phßng trõ dÞch bÖnh cho ®µn tr©u bß th× tr¹m thó y huyÖn T©n Yªn cïng víi UBND x· An D­¬ng kÕt hîp víi tr¹m thó y x· ®· gi¶ng gi¶i, khuyÕn c¸o cho nh÷ng hé ch¨n nu«i cÇn ph¶i dän dÑp vµ gi÷ cho chuång tr¹i lu«n s¹ch sÏ ®ång thêi tr¹m thu y ®· tiÕn hµnh c«ng t¸c tiªm phßng cho ®µn tr©u bß t¹i ®Þa ph­¬ng. 1.7. C«ng t¸c thô tinh nh©n t¹o. Do ë x· ch¨n nu«i bß chñ yÕu ®Ó h­íng thÞt nªn toµn x· ®ang thùc hiÖn ch­¬ng tr×nh "Sind hãa ®µn bß". Tøc lµ dïng nh÷ng con bß ®ùc Sind hoÆc lai Sind cho phèi gièng víi bß c¸i. Chóng ta dïng bß ®ùc Sind v× bß Sind cã nh÷ng ­u ®iÓm sau: sinh tr­ëng, ph¸t triÓn m¹nh, träng l­îng c¬ thÓ lín, sinh s¶n tèt... tõ nh÷ng ­u ®iÓm nµy mµ khi cho lai víi bß ViÖt Nam th× sÏ t¹o ra con lai cã nhiÒu ®Æc ®iÓm tèt cña bè mÑ. Nh­ng khi phèi gièng th× ta th­êng kh«ng cho phèi gièng trùc tiÕp mµ sö dông ph­¬ng ph¸p thô tinh nh©n t¹o v× bß ®ùc Sind qu¸ to so víi bß ViÖt Nam nªn khi nh¶y lªn l­ng bß ViÖt Nam th× sÏ lµm bß c¸i bÞ gôc quþ xuèng. §ång thåi phèi gièng trùc tiÕp còng chÝnh lµ con ®­êng l©y lan mét sè bÖnh ®­êng sinh dôc nh­: bÖnh lËu,bÖnh viªm tö cung, viªm ©m ®¹o... Cßn §èi víi tr©u th× h­íng s¶n xuÊt chÝnh lµ ®Ó lÊy søc kÐo mµ tr©u ViÖt Nam kÐo rÊt kháe cho nªn t¹m thêi ch­a cÇn ph¶i dïng ph­¬ng ph¸p lai t¹o gièng míi.Do ®ã mµ khi phèi gièng ch­a cÇn ®Õn ph­¬ng ph¸p thô tinh nh©n t¹o mµ chñ yÕu sö dông phèi gièng b»ng nh¶y trùc tiÕp. Do vËy mµ c«ng t¸c thô tinh nh©n t¹o ë ®©y ch­a phæ biÕn. Nh­ vËy nhê cã ngµnh ch¨n nu«i tr©u bß mµ nÒn kinh tÕ cña x· ®· ngµy cµng ph¸t triÓn h¬n ch¨n nu«i tr©u bß kh«ng nh÷ng cung cÊp søc cµy kÐo mµ cßn cung cÊp nh÷ng s¶n phÈm nh­ thÞt, da ... cho nh©n d©n. V× ch¨n nu«i tr©u bß cã lîi nhuËn kinh tÕ cao nªn ch¨n nu«i tr©u bß ngµy cµng ®­îc chó träng ph¸t triÓn. 2. Ch¨n nu«i lîn. Song song víi ch¨n nu«i tr©u bß, ch¨n nu«i lîn còng lµ mét ngµnh ®ang ®­îc chó träng ph¸t triÓn 2.1. Sè l­îng hiÖn cã: Do lîn lµ mét loµi vËt nu«i dÔ sèng, dÔ nu«i, thøc ¨n cña nã cã thÓ tËn dông c¸c s¶n phÈm phô d­ thõa cña gia ®×nh, cã kh¶ n¨ng sinh tr­ëng, ph¸t triÓn nhanh, chèng chÞu tèt víi ®iÒu kiÖn ngo¹i c¶nh, tèn Ýt vèn vµ thu håi vèn nhanh … ChÝnh v× vËy mµ ch¨n nu«i lîn trong x· ngµy cµng ph¸t triÓn. B¶ng sè liÖu lîn hiÖn cã trong x· (Sè liÖu do thó y x· cung cÊp) N¨m 2005 2006 2007 Sè l­îng lîn (Con) 2768 2915 3046 2.2. T×nh h×nh lai t¹o gièng, thô tinh nh©n t¹o: Trong thêi ®iÓm hiÖn nay th× x· An D­¬ng ch¨n nu«i lîn chñ yÕu theo hai h­íng lµ nu«i lîn thÞt vµ lîn n¸i sinh s¶n. Lîn n¸i sinh s¶n ë x· chñ yÕu lµ hai gièng Mãng C¸i vµ Lang Hång. Hai gièng lîn nµy cã ­u ®iÓm lµ : Phµm ¨n, m¾n ®Î, kh¶ n¨ng chèng bÖnh tèt... V× vËy mµ hai gièng lîn nµy rÊt ®­îc ng­êi d©n ­a chuéng. Cßn ch¨n nu«i lîn thÞt th× chñ yÕu lµ lîn lai Landrace vµ lîn lai §¹i B¹ch. §Ó t¹o ®­îc c¸c gièng lai cã tØ lÖ n¹c cao th× cÇn ph¶i cho lai lîn ViÖt Nam víi lîn ngo¹i. Ph­¬ng ph¸p phèi gièng cho lîn ë ®©y chñ yÕu lµ dïng ph­¬ng ph¸p phèi gièng trùc tiÕp, tøc lµ dïng con ®ùc gièng cho nh¶y trùc tiÕp víi con c¸i. Nh­ng ph­¬ng ph¸p nµy cã rÊt nhiÒu nh­îc ®iÓm nh­ dÔ lµm l©y lan c¸c dÞch bÖnh vÒ ®­êng sinh dôc nh­: bÖnh LËu, bÖnh Viªm tö cung, Viªm ©m ®¹o… Song ph­¬ng ph¸p phèi gièng b»ng thô tinh nh©n t¹o l¹i ch­a ®­îc sö dông nhiÒu trong khi nã cã rÊt nhiÒu ­u ®iÓm nh­: chÊt l­îng tinh ®­îc ®¶m b¶o, dÔ vËn chuyÓn, kh«ng bÞ l©y nhiÔm bÖnh… VËy mµ nh©n d©n ë ®©y vÉn kh«ng sö dông thô tinh nh©n t¹o nhiÒu do ý thøc vÒ ch¨n nu«i cña hä ch­a cao nªn ph­¬ng ph¸p nµy vÉn ch­a phæ biÕn, nã chØ chiÕm 30%. 2.3. Thøc ¨n hiÖn sö dông: Tuú tõng lo¹i lîn vµ quy m« ch¨n nu«i kh¸c nhau mµ ng­êi d©n trong x· sö dông c¸c lo¹i thøc ¨n kh¸c nhau. §èi víi c¸c hé ch¨n nu«i nhá lÎ th× thøc ¨n chñ yÕu cho lîn lµ c¸c phÕ phô phÈm lÊy tõ trång trät nh­: c¸m, g¹o, rau xanh, ng«, khoai , s¾n… Tuú tõng l¹i lîn mµ cho tØ lÖ c¸c lo¹i thøc ¨n vµ sè l­îng c¸c lo¹i thøc ¨n kh¸c nhau. §«Ý víi c¸c hé ch¨n nu«i lín th× thøc ¨n chñ yÕu cho lîn lµ c¸m ¨n th¼ng d¹ng viªn. Ngoµi ra ng­êi d©n cßn cho lîn ¨n thªm c¸c thøc ¨n bæ sung nh­: bét c¸, bét thÞt… 2.4 ChÕ ®é ch¨m sãc nu«i d­ìng: Do ý thøc cña ng­êi d©n ngµy cµng ®­îc n©ng cao nªn hä ®· cã chÕ ®é ch¨m sãc nu«i d­ìng, vÖ sinh chuång tr¹i cho ®µn lîn ngµy cµng tèt h¬n: ®¶m b¶o nhiÖt ®é võa ph¶i, ®é th«ng tho¸ng cña chuång nu«i, mËt ®é nu«i… 2.5. T×nh h×nh vÖ sinh chuång tr¹i: §a sè chuång tr¹i ë ®©y ®­îc bè trÝ kh¸ hîp lý, ®­îc x©y dùng ch¾c ch¾n ë n¬i cao r¸o, tho¸ng giã, chuång lu«n ®­îc gi÷ s¹ch sÏ, cã cèng th«ng ph©n vµ n­íc tiÓu ra ngoµi hè ph©n (hè ph©n ë ngoµi chuång). Song vÉn cßn mét sè hé ch­a chó ý ®Õn viÖc vÖ sinh chuång tr¹i nªn vÉn ®Ó chuång bÈn, nhiÒu ph©n, thËm chÝ cã nhµ cßn ®Ó cho lîn n»m lªn ph©n. §©y còng chÝnh lµ nguyªn nh©n g©y bÖnh cho lîn nh­: bÖnh ghÎ, bÖnh viªm loÐt, bÖnh ký sinh trïng … 2.6. Thu nhËp cña n«ng d©n tõ ch¨n nu«i lîn: Thu nhËp tõ ch¨n nu«i lîn trong toµn x· chiÕm 30% so víi tæng thu nhËp cña ng­êi d©n, ®Æc biÖt tõ ch¨n nu«i lîn thÞt. Do vËy quy m« ®µn lîn nu«i ë x· ngµy cµng t¨ng, ®êi sèng cña ng­êi d©n còng ngµy cµng ®­îc c¶i thiÖn. 3. Ch¨n nu«i gia cÇm 3.1. C¸c gièng gia cÇm ®ang nu«i t¹i x·: Cïng víi viÖc ch¨n nu«i tr©u bß, lîn th× ch¨n nu«i gia cÇm còng ®ang trªn ®µ ph¸t triÓn. §Ó ®¸p øng nhu cÇu ®êi sèng cho ng­êi d©n. C¸c gièng gia cÇ hiÖn ®­îc nu«i trªn ®Þa bµn x· kh¸ phong phó vµ ®a d¹ng nh­: gµ tre, gµ lai tam hoµng, vÞt lai ngan, vÞt cá, vÞt siªu trøng, ngan Ph¸p, ngan ta… 3.2. Ph­¬ng thøc ch¨n nu«i vµ quy m« ®µn: ViÖc ch¨n nu«i gia cÇm ë x· chñ yÕu lµ quy m« hé gia ®×nh nhá lÎ vµ nu«i theo ph­¬ng thøc th¶ v­ên nh»m tËn dông thøc ¨n s½n cã nh­ thãc, ng«, khoai … Song bªn c¹nh ®ã còng cã mét sè hé ch¨n nu«i víi quy m« ®µn lín nh­ nhµ anh Quúnh th«n Ngµn nu«i 8000 con gµ víi ph­¬ng thøc ch¨n nu«i b¸n c«ng nghiÖp, tøc lµ cho ¨n thøc ¨n d¹ng c«ng nghiÖp ¨n th¼ng kÕt hîp víi cho ¨n thªm c¸c lo¹i thuèc bæ nh­ Premix kho¸ng, B-complex… Tæng sè ®µn gia cÇm hiÖn nay ngµy cµng t¨ng do ch¨n nu«i gia cÇm cho hiÖu qu¶ kinh tÕ kh¸ cao. Sè l­îng ®µn gia cÇm trong x· qua 3 n¨m gÇn ®©y cô thÓ nh­ sau: Gia cÇm N¨m Gµ (con) VÞt (con) Tæng ®µn (con) 2005 41037 1735 42772 2006 59428 2468 61896 2007 60252 2773 63025 (Sè liÖu do tr¹m thó y x· cung cÊp) 3.3. BiÖn ph¸p kü thuËt ®· ¸p dông trong ch¨n nu«i gµ c«ng nghiÖp: HiÖn nay ng­êi d©n ®· ¸p dông mét sè thµnh tùu khoa häc vµo trong ch¨n nu«i gµ c«ng nghiÖp nh­: cã m¸y Êp trøng, cã hÖ thèng ®¶o trøng tù ®éng, cã hÖ thèng nhiÖt tù ®éng ®¶m b¶o cho trøng ®­îc ®¶o ®Òu. Kü thuËt nu«i óm gia cÇm non tèt nh­ ®¶m b¶o æn ®Þnh l­îng nhiÖt, ®¶m b¶o ®é Èm, ®óng quy tr×nh kü thuËt. VÖ sinh chuång tr¹i vµ kü thuËt ch¨m sãc ®óng theo quy ®Þnh cña thó y, sö dông dông cô ch¨n nu«i ®óng theo tõng lo¹i gia cÇm óm th× sö dông nh÷ng c¸i nia nhá ®Ó ®ùng thøc ¨n cßn ®Õn khi lín th× cã c¸c m¸ng ¨n ®Ó cho chóng khái tranh nhau. Nh­ vËy c¸c biÖn ph¸p khoa häc kü thuËt rÊt cÇn thiÕt ®­îc ¸p dông trong ch¨n nu«i gµ c«ng nghiÖp ®Ó gi¶m hao phÝ søc lao ®éng vµ t¨ng hiÖu qu¶ kinh tÕ. 3.4. Thøc ¨n sö dông Do thøc ¨n ch¨n nu«i ë x· chñ yÕu lµ ch¨n nu«i hé gia ®×nh víi quy m« nhá nªn thøc ¨n chñ yÕu lµ c¸c phÕ phô phÈm lÊy tõ trång chät nh­ thãc, ng«, khoai, s¾n… Bªn c¹nh ®ã còng cã mét sè hé ch¨n nu«i víi quy m« lín th× thøc ¨n chñ yÕu lµ c¸m hçn hîp d¹ng viªn ¨n th¼ng kÕt hîp víi mét sè lo¹i thuèc bæ nh­ B-complex, Premix kho¸ng ®Ó t¨ng kh¶ n¨ng chèng chÞu bÖnh vµ t¨ng tr­ëng nhanh. 3.5. Thu nhËp tõ ch¨n nu«i gia cÇm Ch¨n nu«i gia cÇm chñ yÕu lµ ®Ó cung cÊp thÞt vµ trøng cho con ng­êi. Thêi gian sinh tr­ëng ng¾n, nu«i nhanh lín vµ tiªu tèn Ýt thøc ¨n nªn ch¨n nu«i gia cÇm ®em l¹i hiÖu qu¶ kinh tÕ cao cho ng­êi d©n. Thu nhËp tõ ch¨n nu«i gia cÇm trong x· chiÕm 20% tæng thu nhËp cña ng­êi d©n. ChÝnh v× vËy mµ ngµnh ch¨n nu«i gia cÇm ®ang ngµy cµng ®­îc chó träng ph¸t triÓn. 4. Ch¨n nu«i c¸c vËt nu«i kh¸c. Ngoµi viÖc ch¨n nu«i tr©u bß, lîn, gia cÇm th× mét sè hé gia ®×nh cßn ch¨n nu«i mét sè vËt nu«i kh¸c nh­: chã, ong, dª, thá… 4.1. Ch¨n nu«i chã: Do ®©y lµ mét vïng ®åi nói, diÖn tÝch kh¸ réng, v­ên ®åi nhiªu do ®ã nu«i chã rÊt ph¸t triÓn. HÇu hÕt c¸c hé gia ®×nh mçi nhµ ®Òu cã 3 ®Õn 5 con chã víi môc ®Ých lµ ®Ó tr«ng nhµ. Ngoµi ra cßn ®Ó tËn dông nguån thøc ¨n d­ thõa cña gia ®×nh nh­ c¬m, canh… §ång thêi nu«i chã còng gióp ng­êi d©n t¨ng thu nhËp h­íng nu«i chã chÝnh lµ nu«i ®Ó lÊy thÞt. 4.2. Ch¨n nu«i thá: Trªn ®Þa bµn x· An D­¬ng hiÖn nay ch¨n nu«i thá rÊt nhiÒu, hiÖn t¹i trong x· cã kho¶ng 300 con thá víi thá n¸i chiÕm 100 con, thá con chiÕm 200 con. Thøc ¨n chñ yªu cña thá lµ c¸c lo¹i rau xanh, l¸ c©y cho nªn rÊt dÔ kiÕm vµ l¹i kh«ng tèn kÐm v× thÕ ch¨n nu«i thá còng lµ ngµnh ch¨n nu«i bæ sung cho c¸c ngµnh ch¨n nu«i kh¸c, gãp phÇn t¨ng thu nhËp cho bµ con n«ng d©n, lµm cho kinh tÕ ngµy cµng ph¸t triÓn. 4.3. Ch¨n nu«i ong: Do ®iÒu kiÖn khÝ hËu thuËn lîi nªn x· An D­¬ng lµ n¬i cã nhiÒu c©y ¨n qu¶ ph¸t triÓn ®Æc biÖt lµ v¶i thiÒu. Hµng n¨m cø vµo kho¶ng th¸ng 1 ©m lÞch th× v¶i thiÒu ra hoa rÊt nhiÒu, ®©y lµ ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho nu«i Ong. V× thÕ trªn ®Þa bµn x· An D­¬ng hÇu hÕt c¸c gia ®×nh nu«i ong nguån thu nhËp ®em l¹i lµ rÊt cao. Trong ®ã 1 lÝt mËt ong cã gi¸ tõ 25000® ®Õn 30000®. Nu«i ong kh«ng chØ lµm t¨ng thu nhËp cho bµ con n«ng d©n mµ nã cßn ®¶m b¶o cho c©n b»ng sinh th¸i vµ b¶o vÖ m«i tr­êng tù nhiªn. 5. §¸nh gi¸ chung vÒ c«ng t¸c ch¨n nu«i cña c¬ së Nh×n chung, t×nh h×nh ch¨n nu«i cña x· An D­¬ng ®ang ngµy cµng ph¸t triÓn. Sè l­îng gia sóc gia cÇm ngµy cµng t¨ng. Nhê ®ã mµ thu nhËp cña ng­êi d©n tõ ch¨n nu«i còng t­¬ng ®èi cao, chiÕm kho¶ng 70% ®Õn 80% tæng thu nhËp. Bªn c¹nh mÆt thuËn lî cña ch¨n nu«i ë x· lµ cã diÖn tÝch ch¨n nu«i réng th× ngµnh ch¨n nu«i ë ®©y còng gÆp nhiÒu khã kh¨n nh­ h×nh thøc ch¨n nu«i chÝnh chñ yÕu lµ hé gia ®×nh nhá lÎ nªn ng­êi d©n ch­a tËp trung nghiªn cøu chuyªn s©u vÒ ph­¬ng ph¸p ch¨n nu«i ®Ó cã thÓ hiÓu râ ®­îc vai trß cña ch¨n nu«i vµ lµm cho t×nh h×nh ch¨n nu«i ngµy cµng ph¸t triÓn. B¶ng thèng kª sè l­îng gia sóc gia cÇm trong 3 n¨m gÇn ®©y ë x· An D­¬ng (sè liÖu do tr¹m thó y x· cÊp) Gia sóc N¨m Lîn (con) Tr©u, bß (con) Gµ (con) VÞt (con) Ngan (con) 2005 2786 796 41037 1735 2386 2006 2915 876 59428 2468 2432 2007 3046 983 60252 2773 2500 B. C«ng t¸c thu y Lµ mét x· miÒn nói víi ®Þa h×nh phøc t¹p, d©n c­ sèng th­a thít, chuång tr¹i ch¨n nu«i ch­a ®¶m b¶o vÖ sinh, ký thuËt ch¨m sãc nu«i d­ìng vËt nu«i ch­a ®¶m b¶o, tr×nh ®é hiÓu biÕt cña ng­êi d©n vÒ t¸c h¹i cña bÖnh dÞch g©y ra cho gia sóc gia cÇm cßn h¹n chÕ nªn trong x· thõ¬ng xuyªn x¶y ra c¸c dÞch bÖnh. ChÝnh v× thÕ mµ ®Ó ®¶m b¶o cho søc khoÎ ®µn vËt nu«i th× chóng ta cÇn cã mét ®éi ngò c¸n bé thó y cã tay nghÒ cao ®Ó gióp ®ì bµ con n«ng d©n phßng chèng bÖnh dÞch trªn ®µn vËt nu«i nhµ m×nh. 1. Phßng bÖnh. 1.1. Tæ chøc m¹ng l­íi thó y c¬ së vµ t×nh h×nh ho¹t ®éng cña m¹ng l­íi thó y c¬ së: §Ó ®¸p øng yªu cÇu phßng vµ ch÷a bÖnh cho ®µn gia sóc gia cÇm trong toµn x· th× UBND x· ®· quyÕt ®Þnh thµnh lËp ban thó y cÊp x· gåm cã 8 c¸n bé thó y trong ®ã cã mét tr­ëng thó y x· lµ anh Lôc Sinh Th¾ng vµ 7 thó y viªn, nh»m phôc vô cho bµ con cã ®iÒu kiÖn quan t©m ch¨m sãc ®Õn ®µn vËt nu«i nhµ m×nh. Tõ ®ã mµ yªn t©m ph¸t triÓn ch¨n nu«i theo ph­¬ng thøc trang tr¹i quy m« lín. NhiÖm vô chñ yÕn cña m¹ng l­íi thó y lµ th­êng xuyªn tæ chøc c¸c buæi tËp huÊn tuyªn truyÒn phæ biÕn cô thÓ vÒ c¸ch phßng vµ chèng mét sè bÖnh th­êng gÆp ë ®µn vËt nu«i, gióp bµ con cã thÓ chñ ®éng phßng chèng dÞch bÖnh cho ®µn vËt nu«i nhµ m×nh. §ång thêi c¸c thó y viªn còng ®­îc trùc tiÕp tham gia ®iÒu trÞ theo yªu cÇu cña bµ con. H¬n thÕ n÷a khi cã dÞch bÖnh x¶y ra trªn ®Þa bµn x· th× ngay lËp tøc víi mét m¹ng l­íi thó y cã tr×nh ®é vÒ chuyªn m«n vµ kü thuËt sÏ ®ång lo¹t ra tay ng¨n chÆn kÞp thêi sù l©y lan cña dÞch bÖnh vµ nhanh chãng khoanh vïng æ dÞch, t×m c¸ch dËp t¾t dÞch bÖnh. Nhê ®ã mµ trong mÊy n¨m gÇn ®©y dÞch bÖnh nguy hiÓm kh«ng cßn ë trong x·. Tõ ®ã cho thÊy m¹ng l­íi thó y c¬ së ho¹t ®éng rÊt cã hiÖu qu¶. 1.2. KÕt qu¶ tiªm phßng 3 n¨m gÇn ®©y §­îc sù quan t©m kÞp thêi cña c¸c cÊp chÝnh quyÒn ®Þa ph­¬ng vµ sù t¸c ®éng tÝch cùc cña ®éi ngò c¸n bé thó y x·, c«ng t¸c tuyªn truyÒn phæ biÕn vÒ t¸c h¹i do dÞch bÖnh g©y nªn vµ t¸c dông cña phßng bÖnh th× ng­êi d©n còng ®· hiÓu ®­îc t¸c dông cña viÖc tiªm phßng nªn c«ng t¸c tiªm phßng cã nhiÒu thuËn lîi. Song b­íc ®Çu còng ch­a thu ®­îc kÕt qu¶ cao, míi chØ ®¹t ë møc trung b×nh vµ trªn trung b×nh. B¶ng kÕt qu¶ ®iÒu tra tiªm phßng cho gia sóc ë x· An D­¬ng N¨m Lo¹i gia sóc Lo¹i vaccince Tæng sè gia sóc (con) Sè tiªm thùc (con) Tû lÖ (%) 2005 Tr©u, bß Lîn Gµ VÞt Tô huyÓt trïng THT + DÞch t¶ H5N1 H5N1 796 2768 41037 2246 415 498 24942 1735 52,1 17,99 36,4 77,2 2006 Tr©u, bß Lîn Gµ VÞt Tô huyÓt trïng THT + DÞch t¶ H5N1 H5N1 867 2915 59428 2495 429 528 27581 2468 48,9 18,1 46,4 98,9 2007 Tr©u, bß Lîn Gµ VÞt Tô huyÓt trïng THT + DÞch t¶ H5N1 H5N1 983 3046 60252 2773 520 605 31434 2773 52,8 19,86 52,1 100 (Sè liÖu do tr¹m thó y x· An D­¬ng cÊp) Qua kÕt qu¶ ®iÒu tra ë b¶ng trªn em nhËn thÊy tØ lÖ tiªm phßng trong 3 n¨m võa qua lµ h¬i thÊp, ®Æc biÕt lµ lîn th× qu¸ thÊp. Nguyªn nh©n chÝnh dÉn ®Õn ®iÒu ®ã lµ do khi ®Õn ®ît tiªm phßng th× c¸c ®µn lîn cña c¸c hé ch¨n nu«i lín ®Òu ®Õn thêi kú suÊt chuång, lîn n¸i th× ®ang chöa kú 1 hoÆc kú 3 vµ cßn nhiÒu nguyªn nh©n kh¸ch quan kh¸c. TØ lÖ tiªm phßng c¸c lo¹i vaccine ë c¸c loµi gia sóc ngµy cµng t¨ng qua c¸c n¨m lµ do ý thøc cña ng­êi d©n vÒ c«ng t¸c ch¨n nu«i vµ phßng chèng dÞch bÖnh cho gia sóc ngµy cµng ®­îc n©ng cao. 1.3. C«ng t¸c vÖ sinh thó y t¹i c¬ së VÖ sinh thó y lµ mét c«ng t¸c trong viÖc phßng bÖnh. NÕu vÖ sinh tèt, s¹ch sÏ th× bÖnh tËt Ýt x¶y ra vµ ng­îc l¹i, nÕu vÖ sinh kh«ng tèt th× vËt nu«i rÊt dÔ m¾c bÖnh. ChÝnh v× vÊy mµ t¹i x· ®· ®Èy m¹nh c«ng t¸c vÖ sinh thó y nh­ : tÈy trïng, tÈy uÕ, kiÓm dÞch, tiªm phßng... X· ®· x©y dùng ®­îc hÖ thèng cèng r·nh ®Ó ch÷a chÊt th¶i cña vËt nu«i råi ®em chÊt th¶i Êy ®i xö lý tr¸nh « nhiÔm m«i tr­êng. §ång thêi x· cßn chØ ®¹o tæ chøc c¸c buæi vÖ sinh ®­êng lµng, ngâ xãm, kh¬i th«ng cèng r·nh, ph¸t quang bôi rËm ®Ó cho ký sinh trïng kh«ng cã chç tró Èn gióp gi¶m c¸c bÖnh vÒ ký sinh trïng ë vËt nu«i. C¸c chÊt th¶i, s¶n phÈm phô cña ngµnh ch¨n nu«i ®­îc xö lý b»ng c¸ch : gom ®èt, ñ v«i, ñ nhiÖt ... theo ®óng quy ®Þnh. C¸c vËt nu«i bÞ m¾c bÖnh truyÒn nhiÔm mµ bÞ chÕt cã kh¶ n¨ng truyÒn bÖnh cho c¸c vËt nu«i kh¸cvµ cho ng­êi th× ph¶i ®­îc xö lý theo ®óng quy ®Þnh cña tr¹m thó y. Nh­ vËy vÖ sinh thó y kh«ng nh÷ng chØ phßng bÖnh cho vËt nu«i mµ cßn phßng bÖnh cho c¶ con nguêi vµ lµm cho m«i tr­êng s¹ch ®Ñp h¬n. 1.4. Xö lý chÊt th¶i, s¶n phÈm phßng bÖnh tËt l©y lan Xö lý chÊt th¶i theo tõng môc ®Ých: §èi víi ng­êi d©n th× hÇu nh­ chÊt th¶i cña gia sóc gia cÇm ®Òu ®­îc gom l¹i ñ v«i, ñ nhiÖt ®Ó lµm ph©n bãn cho c©y trång. §èi víi nh÷ng hé ch¨n nu«i lín th× hä x©y dùng hÖ thèng Bioga nh»m tËn dông nguån khÝ ®èt phôc vô cho sinh ho¹t vµ tr¸nh « nhiÔm m«i tr­êng. §èi víi s¶n phÈm gia sóc gia cÇm th× hµng ngµy ban kiÓm dÞch x· ®Òu ®i khiÓm tra chÊt l­îng s¶n phÈm. Cßn ®èi víi s¶n phÈm gia sóc gia cÇm bÞ chÕt do bÖnh truyÒn nhiÔm th× c¸c s¶n phÈm ®ã ®Òu ®­îc tr«n vµ r¾c v«i bét xung quanh, ®ång thêi chuång tr¹i còng ®­¬ch tÈy uÕ khö trïng. Môc ®Ých cña viÖc sö lý chÊt th¶i, s¶n phÈm ch¨n nu«i nh»m kh«ng cho dÞch bÖnh l©y lan sang c¸c vïng l©n cËn. 1.5. BiÖn ph¸p phßng chèng dÞch bÖnh t¹i c¬ së Phßng bÖnh lµ nh÷ng biÖn ph¸p kü thuËt t¸c ®éng vµo vËt nu«i khi ch­a bÞ bÖnhvµ t¸c ®éng vµo viÖc vÖ sinh thó y. Phßng bÖnh lµ mét kh©u hÕt søc quan träng trong c«ng t¸c thó y v× vËy mµ x· ®· ®Èy m¹nh c«ng t¸c phßng bÖnh nh­ sau: + §Èy m¹nh c«ng t¸c vÖ sinh thó y vµ xö lý chÊt th¶i, s¶n phÈm mang mÇm bÖnh. + VÖ sinh chuång tr¹i, m¸ng ¨n, m¸ng uèng hµng ngµy. + Phßng bÖnh b»ng vaccine. Hµng n¨m ®­îc sù chØ ®¹o cña tr¹m thó y huyÖn T©n Yªn th× ban thó y x· ®· tæ chøc tiªm phßng cho ®µn gia sóc gia cÇm vµo 2 ®ît: §ît 1: Vµo th¸ng 3 vµ th¸ng 4. §ît 2: Vµo th¸ng 9 vµ th¸ng 10. §ång thêi th­êng xuyªn tiªm phßng bæ xung hµng th¸ng cho gia sóc gia cÇm theo yªu cÇu cña ng­êi d©n. 1.7. Ho¹t ®éng cña quÇy b¸n thuèc Bªn c¹nh c¸c ho¹t ®éng phßng bÖnh th× ho¹t ®éng cña c¸c quÇy b¸n thuèc lµ rÊt cÇn thiÕt. HiÖn nay trong x· cã 4 quÇy b¸n thuèc lín b¸n c¶ thuèc vµ thøc ¨n ch¨n nu«i. C¸c quÇy thuèc ho¹t ®éng theo ®óng quy ®Þnh vµ cã b»ng cÊp chuyªn m«n. Trong quÇy cã ®Çy ®ñ c¸c lo¹i thuèc phßng vµ ch÷a bÖnh cho gia sóc gia cÇm nh»m ®¸p øng nhu cÇu cña ng­êi d©n. 2. Ch÷a bÖnh 2.1. C¸c lo¹i bÖnh x¶y ra t¹i ®Þa ph­¬ng: Trong mÊy n¨m tr­íc, do c«ng t¸c thó y ch­a ®­îc quan t©m nªn c¸c dÞch bÖnh s¶y ra ë vËt nu«i nhiÒu nh­: dÞch t¶, tô huyÕt trïng, phã th­¬ng hµn… nh­ng trong 2 - 3 n¨m gÇn ®©y do c«ng t¸c ch¨n nu«i ®­îc chó träng nªn bÖnh x¶y ra Ýt h¬n vµ lÎ tÎ. ChØ cã mét sè hé gia ®×nh do ch­a chó ý ®Õn c«ng t¸c phßng bÖnh nªn dÞch bÖnh míi x¶y ra. HiÖn nay mét sè bÖnh th­êng x¶y ra ë ®Þa ph­¬ng ®ã lµ: bÖnh tiªu ch¶y, phã th­¬ng hµn, tô huyÕt trïng, S­ng phï ®Çu lîn, Gumboro, Newcasxon, §Ëu gµ, CÇu trïng…§Æc biÖt trong thêi gian gÇn ®©y ®· xuÊt hiÖn mét lo¹i bÖnh míi ë lîn g©y chÕt hµng lo¹t vµ tèc ®é l©y lan nhanh, gäi chung lµ héi chøng "rèi lo¹n h« hÊp vµ sinh s¶n", mµ cho tíi nay vÉn ch­a cã thuèc ch÷a còng nh­ thuèc phßng. 2.2. C«ng t¸c ®iÒu trÞ vµ kÕt qu¶ ®iÒu trÞ bÖnh t¹i c¬ së : Do ý thøc cña ng­êi d©n vÒ ch¨m sãc ®µn vËt nu«i ch­a cao nªn bÖnh tËt x¶y ra ë ®µn vËt nu«i cßn nhiÒu. ChÝnh v× vËy mµ c«ng t¸c ®iÒu trÞ bÖnh t¹i c¬ së lµ rÊt vÊt v¶. Nh­ng víi mét ®éi ngò c¸n bé thó y cã tay nghÒ cao vµ ®Çy nhiÖt huyÕt trong x· th× hÇu hÕt c¸c bÖnh tËt ®Òu ®­îc ch÷a khái vµ c¸c dÞch bÖnh nguy hiÓm ®Òu bÞ ®Èy lïi, víi x¸c suÊt khái bÖnh lµ trªn 80%. PhÇn thø hai : néi dung vµ kÕt qu¶ I.C«ng t¸c ch¨n nu«i ®èi víi gia sóc, gia cÇm. 1. ¸p dông c¸c kiÕn thøc ®· häc vÒ kü thuËt ch¨n nu«i t¹i c¬ së: Qua qu¸ tr×nh kiÕn tËp t¹i ®Þa ph­¬ng víi thêi gian lµ mét th¸ng, tuy kh«ng dµi nh­ng ®· t¹o cho em cã ®­îc cho em cã ®iÒu kiÖn vËn dông c¸c kiÕn thøc lý thuyÕt ®· ®­îc häc vÒ kü thuËt ch¨n nu«i ë nhµ tr­êng vµo thùc tÕ s¶n xuÊt ch¨n nu«i ë ®Þa ph­¬ng, mµ cô thÓ ë c¸c hé gia ®×nh. Gióp bµ con cã thÓ n¾m b¾t vµ tiÕp cËn víi kü thu©t ch¨n nu«i, ®Ó khi ¸p dông vµo ch¨n nu«i sÏ ®em l¹i hiÖu qu¶ kinh tÕ cao. Trong thêi gian kiÕn tËp t¹i c¬ së em ®· h­íng dÉn bµ con vÒ kü thuËt sö dông, chÕ biÕn, b¶o qu¶n thøc ¨n, kü thuËt chän gièng vµ thô tinh nh©n t¹o, kü thuËt ch¨n nu«i, vÖ sinh chuång tr¹i…. 2. VÒ thøc ¨n: Nh×n chung víi ph­¬ng thøc ch¨n nu«i theo h­íng b¸n c«ng nghiÖp nh­ hiÖn nay th× nguån cung cÊp thøc ¨n chñ yÕu cho ch¨n nu«i ®ã lµ c¸c lo¹i phÕ phô phÈm trong ngµnh trång trät nh­: rau xanh, c¸m g¹o, ng«, khoai, s¾n….kÕt hîp víi c¸c lo¹i thøc ¨n tæng hîp cã b¸n trªn thÞ tr­êng nh­: c¸m con cß… Nh­ng nÕu chØ sö dông thøc ¨n cña ngµnh trång trät theo h×nh thøc “b¨m bÌo th¸i khoai vµ nÊu c¸m” nh­ «ng cha ta ngµy x­a th× viÖc d­ thõa vµ l·ng phÝ phÈm trong thêi gian thu ho¹ch lµ rÊt lín vµ sau thêi gian thu ho¹ch l¹i dÉn ®Õn thiÕu. ChÝnh v× vËy ®Ó gi¶i quyÕt t×nh tr¹ng nµy th× em ®· cïng víi c¸c anh thó y c¬ së ®· trùc tiÕp h­íng dÉn cho mét sè hé vÒ c¸ch sö dông, chÕ biÕn, vµ b¶o qu¶n thøc ¨n. §iÓn h×nh lµ nhµ b¸c Toµn ë th«n §ôn 2, em ®· h­íng dÉn b¸c vÒ quy tr×nh, kü thuËt “ñ xanh thøc ¨n”. Sau khi ®Õn th¨m m« h×nh nu«i lîn gét cña nhµ anh Hïng ë th«n §Ìo, em còng ®· h­íng dÉn anh ph­¬ng ph¸p “®­êng ho¸ thøc ¨n”, v× ph­¬ng ph¸p nµy rÊt thÝch hîp cho nu«i lîn con. Sau khi chÕ biÕn thøc ¨n sÏ th¬m ngon h¬n, kÝch thÝch tÝnh thÌm ¨n cña con vËt, lµm cho con vËt ¨n nhiÒu h¬n vµ kh¶ n¨ng tiªu ho¸, hÊp thu thøc ¨n tèt h¬n, gióp cho lîn lín nhanh, lµm t¨ng hiÖu qu¶ kinh tÕ cho ng­êi d©n. Ngoµi hai ph­¬ng ph¸p trªn em cßn h­íng dÉn ng­êi d©n mét sè c¸ch chÕ biÕn kh¸c nh­ ph­¬ng ph¸p “ kiÒm ho¸ thøc ¨n” (kiÒm ho¸ b»ng xót, kiÒm ho¸ b»ng v«i, …) còng ®em l¹i hiÖu qu¶ kinh tÕ rÊt cao. Bªn c¹nh ®ã em cßn phæ biÕn cho ng­êi d©n vÒ kü thuËt cho ¨n. Tøc lµ ph¶i cho ¨n ®Çy ®ñ chÊt dinh d­ìng, phï hîp víi nhu cÇu cña tõng lo¹i vËt nu«i vµ theo tõng giai ®o¹n ph¸t triÓn cña vËt nu«i. §ång thêi khi thay ®æi thøc ¨n th× ph¶i cho ¨n tõ tõ, cho ¨n tõ Ýt ®Õn nhiÒu ®Ó cho vËt nu«i thÝch øng dÇn víi thøc ¨n ®ã. 3. C«ng t¸c gièng, thô tinh nh©n t¹o gióp c¬ së. TÊt c¶ c¸c hé ch¨n nu«i ai còng ®Òu mong muèn ®µn vËt nu«i nhµ m×nh khoÎ m¹nh, lín nhanh, Ýt tiªu tèn thøc ¨n. Nh­ng hä ®©u biÕt r»ng c«ng t¸c gièng lµ mét trong nh÷ng yÕu tè quyÕt ®Þnh ®Õn ®iÒu ®ã. ChÝnh v× thÕ em ®· tËn t×nh gi¶i thich cho ng­êi d©n vÒ vai trß cña viÖc chän gièng, vµ c¸ch chän gièng sao cho ®¹t hiÖu qu¶ cao nhÊt. Chän gµ 1 ngµy tuæi: l«ng b«ng xèp, m¾t s¸ng tinh nhanh, vµ ph¶n x¹ nhanh, ch©n bãng, khèi l­îng c¬ thÓ lín, 2 má ®Òu nhau khÐp kÝn…Lo¹i bá nh÷ng con bÞ khuyÕt tËt nh­: l«ng bÕt, khÌo ch©n, da nh¨n nheo… Chän lîn n¸i sinh s¶n: Th«ng qua hå s¬ lý lÞch xem tæ tiªn bè mÑ, «ng bµ cã bÞ bÖnh di truyÒn kh«ng, cã bÞ ®ång huyÕt kh«ng, bè mÑ lµ c¬ b¶n hay h¹t nh©n, nÕu kh«ng thÊy g× xÊu th× ta chuyÓn sang chän b¶n th©n con vËt. Chän nh÷ng con to khoÎ nhÊt ®µn, m«ng vai në, bÇu vó ph¸t triÓn, cã 12-14 vó, kho¶ng c¸ch vó ®Òu nhau, kh«ng cã vó kÑ, bèn ch©n v÷ng ch¾c,tÝnh t×nh hiÒn lµnh, ®i ®øng tù nhiªn, ¨n sèc, mâm bÑ, m¾t s¸ng, cã kho¶ng c¸ch hai ch©n sau réng tøc lµ xoang chËu réng dÉn ®Õn sinh s¶n tèt… Sau khi nghe em h­íng dÉn bµ con ®· rÊt vui vÎ h­ëng øng. Mét sè hé ®· ngay lËp tøc ®Õn tr¹i gièng chän mua vÒ nu«i . Do c«ng t¸c thô tinh nh©n t¹o ë c¬ së ch­a ph¸t triÓn, nªn em ®· phæ biÕn cho ng­êi d©n á ®©y biÕt ®­îc t¸c dông cña thô tinh nh©n t¹o, vµ h¬n thÕ em cßn ®­îc trùc tiÕp thô tinh nh©n t¹o cho mét con lîn nhµ b¸c HiÓn ë th«n §Ìo. 4. TËp huÊn khuyÕn n«ng vÒ kü thuËt ch¨n nu«i gia sóc gia cÇm. Em ®· cïng víi c¸c anh thó y t¹i c¬ së ®· th­êng xuyªn h­íng dÉn tõng hé ch¨n nu«i vÒ kü thuËt ch¨n nu«i gia sóc gia cÇm. §ång thêi cßn më nhiÒu ®ît tËp huÊn khuyÕn n«ng vÒ kü thuËt ch¨n nu«i, nh»m n©ng cao ý thøc cña ng­êi d©n trong c«ng t¸c ch¨n nu«i, gióp cho ngµnh ch¨n nu«i trong x· ngµy cµng ph¸t triÓn . 5. Kh¶o s¸t chuång tr¹i vµ h­íng dÉn x©y dùng chuång tr¹i. Qua qu¸ tr×nh kh¶o s¸t t×nh h×nh chuång tr¹i ®­îc x©y dùng theo h×nh th­c t¹m bî, ch­a cã tÝnh chÊt quy m« lín. Do ®ã kh«ng thuËn lîi cho c«ng t¸c vÖ sinh vµ ch­a ®¶m b¶o tiªu chuÈn chuång Êm ¸p vÒ mïa §«ng, tho¸ng m¸t vÒ mïa HÌ. ThÊy ®­îc c¸i h¹i, c¸i bÊt lîi ®ã, em ®· m¹nh d¹n vËn dông nh÷ng kiÕn thøc ®· ®­îc häc ë nhµ tr­êng trong s¸ch vë ®Î h­íng dÉn cho ng­êi d©n vÒ kü thuËt x©y dùng chuång tr¹i sao cho hîp lý phï hîp víi tõng ®èi t­îng vËt nu«i mµ vÉn ®¶m b¶o vÖ sinh. Em ®· h­íng dÉn ng­êi d©n vÒ kü thuËt x©y dùng chuång tr¹i lµ nh­ sau: *VÒ ®Þa ®iÓm: Chuång tr¹i ph¶i ®­îc x©y dùng ë n¬i cao r¸o, tho¸ng m¸t, dÔ tho¸t n­¬c thuËn tiÖn cho viÖc ch¨m sãc nu«i d­ìng. *VÒ h­íng chuång: Chuång tr¹i ph¶i ®­îc x©y dùng theo h­íng Nam-§«ng Nam lµ tèt nhÊt, võa ®¶m b¶o Êm ¸p vÒ mïa §«ng, tho¸ng m¸t vÒ mïa HÌ. *NÒn chuång: cao r¸o, cã ®é dèctõ 2-50 tuú theo ®èi t­îng vËt nu«i. NÒn chuång ph¶i ®­îc lµm b»ng vËt liÖu ch¾c ch¾n kh«ng ®­îc tr¬n, cã r·nh tho¸t n­íctiÓu, hè chøa ph©n riªng. *M¸i chuång: cao võa ph¶i ®Ó tr¸nh giã lïa, nh­ng còng kh«ng thÊp qu¸, vµ ph¶i ®¶m b¶o ®é dèc ®Ó tho¸t n­íc vµ b¶o vÖ t­êng chuång. Ngoµi c¸c nguyªn t¾c chung trong x©y dùng chuång tr¹i trªn ra th× riªng ®èi víi lîn n¸i nhÊt thiÕt ph¶i cã s©n ch¬i cho lîn con, n¬i t¾m n¾ng cho lîn mÑ, nÒn chuång ph¶i ®¶m b¶o ®é dèc 20 , nÒn l¸ng xi m¨ng vµ kÎ « nÒn chuång ®Ó tr¸nh tr¬n tr­ît, tÐ ng·. Chuång tr¹i ph¶i ®­îc quÐt dän th­êng xuyªn mçi ngµy mét lÇn. 6. §¸nh gi¸ chung. Qua thêi gian kiÕn tËp t¹i x·, em thÊy r»ng t×nh h×nh ch¨n nu«i trong x· ®ang ngµy cµng ph¸t triÓn. Nh­ng do ý thøc cña ng­êi d©n vÒ ch¨n nu«i vÉn ch­a cao nªn viªc ch¨n nu«i trong x· vÉn ch­a ®¹t ®­¬c kÕt qu¶ nh­ mong muèn. §ång thêi qua thêi gian kiÕn tËp em còng ®· h­íng dÉn ®­îc mét sè hé ch¨n nu«i vÒ c¸c quy tr×nh kü thuËt trong ch¨n nu«i ®Ó ng­êi ch¨n nu«i ¸p dông vµo thùc tÕ ch¨n nu«i cña gia ®×nh m×nh nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ kinh tÕ tõ ch¨n nu«i. II. C«ng t¸c thó y 1. Tham gia c«ng t¸c tiªm phßng cho gia sóc gia cÇm t¹i c¬ së. Trong thêi gian tiÕn hµnh c«ng t¸c tiªm phßng t¹i ®Þa ph­¬ng phèi hîp cïng c¸n bé thó y c¬ së trùc tiÕp tiªm phßng cho ®µn gia sóc, gia cÇm, em ®· ®­îc sù gióp ®ì tËn t×nh cña tr­ëng ban thó y®Þa ph­¬ng, còng nh­ c¸c cÊp l·nh ®¹o, c¸c ban ngµnh, ®oµn thÓ ë c¸c th«n trùc thuéc c¬ së n¬i em ®­îc cö ®Õn ®Ó phèi hîp triÓn khai tiªm phßng. Cïng víi sù ñng hé cña ®«ng ®¶o bµ con n«ng d©n em ®· hoµn thµnh c«ng t¸c tiªm phßng vµ ®¹t ®­îc kÕt qu¶ nh­ sau: KÕt qu¶ tiªm phßng bÖnh cho gia sóc, gia cÇm: VËt nu«i §¨ng ký tiªm (con) Tiªm thùc (con) Tû lÖ (%) Tr©u, bß 609 520 76 Lîn 1245 605 48,5 Gµ 55701 31434 56 VÞt 2773 2773 100 (Sè liÖu do tr¹m thó y x· An D­¬ng cÊp) Qua kÕt qu¶ thu ®­îc ë b¶ng trªn em nhËn thÊy víi sù nç lùc cña b¶n th©n céng víi sù gióp ®ì nhiÖt t×nh cña Ban thó y c¬ së, cïng c¸c cÊp, c¸c ngµnh cña ®Þa ph­¬ng, sù ñng hé nhiÖt t×nh cña bµ con n«ng d©n ®· gióp em tiÕn hµnh tuyªn truyÒn phæ biÕn vµ ®¹t kÕt qu¶ t­¬ng ®èi cao. Song bªn c¹nh ®ã vÉn cßn mét sè ®«ng bµ con n«ng d©n vÉn ch­a ý thøc ®­îc t¸c dông cña viÖc tiªm phßng nªn lµm cho gia sóc, gia cÇm ë nh÷ng hé nµy m¾c bÖnh rÊt nhiÒu. §©y lµ mÆt h¹n chÕ vµ khã kh¨n, nã ®ßi hái ng­êi c¸n bé thó y ph¶i khÐo lÐo trong c«ng t¸c tuyªn truyÒn vËn ®éng, ph©n tÝch cho bµ con hiÓu ®Ó hä n¾m ®­îc ý nghÜa cña viÖc tiªm phßng vµ vui vÎ lµm theo. 2. C¸ch tæ chøc mét ®ît tiªm phßng cho gia sóc. Khi ®Õn ®ît tiªm phßng th× tr­ëng thó y x· gäi c¸c thó y viªn tíi dÓ häp bµn vÒ kÕ ho¹ch tiªm phßng. Sau ®ã ban thó y ®i thèng kª tæng ®µn gia sóc vµ sè ®¨ng ký tiªm ®Ó dù trï sè vaccine, råi tr­ëng thó y sÏ lªn huyÖn lÊy vaccince vÒ. TiÕp theo lµ th«ng b¸o cho c¸c tr­ëng th«n vÒ kÕ ho¹ch tiªm phßng ®Ó c¸c tr­ëng th«n th«ng b¸o cho nh©n d©n biÕt kÕ ho¹ch ®Ó nh©n d©n nhèt gia sóc ë nhµ. §Õn ngµy tiªm th× c¸c thó y ®i ®Õn tõng nhµ ®· ®¨ng ký tiªm phßng ®Ó tiªm. Ngoµi 2 ®ît tiªm phßng chÝnh th× x· cßn tæ chøc c¸c ®ît tiªm phßng bæ xung cho c¸c hé ch¨n nu«i vµo hµng th¸ng. 3. C¸c lo¹i vaccine, c¸ch sö dông, b¶o qu¶n… C¸c lo¹i vaccine sö dông trong tiªm phßng ®ît 1 lµ: dÞch t¶ lîn, tô huyÕt trïng lîn, tô huyÕt trïng tr©u bß, lë måm long mãng, H5N1. C¸ch sö dông: c¸c vaccine lë måm long mãng, tô huyÕt trïng lîn, tô huyÕt trïng tr©u bß th× b¶o qu¶n ë n¬i cã nhiÖt ®é thÊp tõ 2 - 100C, ®Ó kh« r¸o, kh«ng tiÕp xóc víi n­íc. Khi sö dông th× lÊy thuèc ngay trong ®iÒu kiÖn l¹nh vµ tiªm ngay cho gia sóc. Cßn vaccine cóm gia cÇm H5N1 th× do ë d¹ng nhò t­¬ng nªn b¶o qu¶n ë nhiÖt ®é tõ 5 - 100C vµ khi sö dông th× ®Ó 30 phót sau míi tiªm ®­îc. 4. VÖ sinh chuång tr¹i, thøc ¨n, n­íc uèng. + VÖ sinh chuång tr¹i: §a sè chuång tr¹i cßn th« x¬, ch­a cã hè chøa chÊt th¶i riªng do ®ã trong chuång rÊt h«i vµ bÈn thØu, chØ cã mét sè hé lµ cã c«ng t¸c vÖ sinh tèt th× chuång tr¹i s¹ch sÏ, kh« r¸o vµ tho¸ng khÝ. + Thøc ¨n: Chñ yÕu lµ tËn dông c¸c phÕ phô phÈm cña ngµnh trång trät nh­: thãc, g¹o, ng«, khoai, s¾n,... nh­ng mét sè hé ch¨n nu«i lín th× dïng hçn hîp ¨n th¼ng d¹ng viªn. + N­íc uèng: HÇu hÕt c¸c hé ch¨n nu«i ë ®©y cho gia sóc uèng n­íc giÕng, kh¸ ®¶m b¶o vÖ sinh nh­ng cßn mét sè hé cho tr©u bß uèng n­íc ao hå rÊt bÈn, ®©y lµ nguyªn nh©n dÉn ®Õn tr©u bß hay bÞ m¾c c¸c bÖnh ký sinh trïng. 5. §iÒu trÞ bÖnh Ngoµi c«ng t¸c tiªm phong ®¹i trµ, ®Þnh kú vô xu©n hÌ 2007, em cßn ®i theo c¸n bé thó y c¬ së ®i ch÷a bÖnh t¹i ®Þa ph­¬ng vµ em ®· quan s¸t mét sè bÖnh sau: * BÖnh ë lîn: + Lîn (10 -12kg) : ¨n Ýt, Øa ch¶y, xï l«ng, mÝ m¾t s­ng, mâm tÝm. ChÈn ®o¸n: E.coli dung huyÕt Rp: Viaenzo - 5: 4ml/con Calci-Mg-B6: 4ml/con. Tiªm b¾p cæ + Lîn (8-10kg): ¨n kÐm, thë dèc, tÝm ®Çu tai. ChÈn ®o¸n: Phã th­¬ng hµn Rp: Tylosin 50: 3ml/con Viaenzo 10: 2ml/con C¸c lo¹i thuèc tiªm b¾p cæ + Lîn con theo mÑ: ho, thë hãp bông tiÕng thë khß khÌ ChÈn ®o¸n: suyÔn lîn Rp: Hanoxylin: 2ml + Lîn n¸i chuÈn bÞ ®Î: da xuÊt huyÕt thµnh c¸c nèt h×nh trßn, sèt 410C. ChÈn ®o¸n: §ãng dÊu lîn Rp: Enrofloxacin 25: 4ml/kgP Vitamin C: 2ml/kgP + Lîn (25-30kg): da m¾n ®Î, lîn ngøa cä vµo t­êng chuång, trªn da x©y x¸t, da sÇn sïi, l«ng rông tr¬ träi. ChÈn ®o¸n: GhÎ lîn Rp: Hanmectin - 25ml/10kgP B-complex: 5ml/con Tiªm d­íi da. + Lîn n¸i ®Õn thêi kú ®Î: XuÊt hiÖn c¬n rÆn ®Î nh­ng yÕu, khi kiÓm tra thÊy cæ tö cung më hoµn toµn thai thuËn, thêi gian rÆn ®Î kÐo dµi, thai kh«ng ra ®­îc, lîn mÑ kiÖt søc chØ n»m kh«ng rÆn ®Î n÷a. ChÈn ®o¸n: BÖnh rÆn ®Î yÕu ë lîn Rp: Oxytocin: 10ml/con/lÇn. Tiªm b¾p B-complex: 10ml/con/lÇn + Lîn (20 - 40kg): kÐm ¨n, sèt cao 410C, thë nhanh, n­íc mòi ch¶y, ho, da ®Çu, m×nh, l­ng, m«ng cã nh÷ng ®èt ®á nhá. ChÈn ®o¸n: Tô huyÕt trïng Rp: Streptomycin: 30ml/khP Penicillin: 2.5000IU/kgP. Tiªm b¾p. C¸c lo¹i thuèc tiªm b¾p cæ * BÖnh ë tr©u bß + Bß sèt 40,70C, bá ¨n, mÖt mái, Ýt ®i l¹i. ChÈn ®o¸n: Tô huyÕt trïng Rp: Tylosin: 40ml/con B-complex 20ml/con. Tiªm b¾p + Bß: ¨n kÐm, Øa ch¶y, Øa ra m¸u. ChÈn ®o¸n: §i kiÕt Rp: Tylosin: 40ml/con B-complex:20ml/con. Tiªm b¾p + Bß c¸i: sau khi ®Î kh«ng thÊy nhau thai ra, sèt s÷a tiÕt Ýt, bá ¨n. ChÈn ®o¸n: Bß s¸t nhau. §iÒu trÞ: Bãc nhau bß röa s¹ch tay nhóng tay qua n­íc xµ phßng lo·ng råi cho tay vµo tö cung bãc nhau ra, s¸t trïng, h«m sau viªm Rp: Tylosin: 16ml VitaminC: 4ml . Tiªm b¾p + Bß Øa ph©n nh·o cã lÉn m¸u, ¨n kÐm, h¬i sèt ChÈn ®o¸n: CÇu trïng bß Rp: Norcoli: gÊp 2 lÇn liÒu chØ ®Þnh Enroflox-T: 15 ml/con Tiªm b¾p + Bß: tù nhiªn ®i tËp tÔnh, khíp x­¬ng h¬i s­ng, con vËt sèt nhÑ... ChÈn ®o¸n: Viªm khíp Rp: Tylosin:10 ml/kgP B-Complex:20ml/con Tiªm b¾p TÊt c¶ c¸c bÖnh trªn sau khi ®­îc c¸c thó y trong x· ®iÒu trÞ th× gia sóc ®Òu khái bÖnh. Nh×n chung bÖnh tËt ë gia sóc x¶y ra trong x· cßn t­¬ng ®èi nhiÒu. §a sè c¸c bÖnh x¶y ra ë lîn tr©u bß vµ do rÊt cÇn c¸c nguyªn nh©n kh¸c nhau g©y ra kÓ c¶ nguyªn nh©n chñ quan vµ nguyªn nh©n kh¸ch quan nh­: thêi tiÕt nh­ng víi ®éi ngò c¸n bé thó y x· nh­ hiÖn nay th× em tin ch¾c r»ng nh÷ng dÞch bÖnh nµy sÏ gi¶m ®i rÊt nhiÒu vµ søc kháe cña ®µn gia sóc ngµy cµng ®­îc ®¶m b¶o. §¸nh gi¸ chung Nh­ vËy trong thêi gian 1 th¸ng em kiÕn tËp t¹i x· An D­¬ng th× em nhËn thÊy r»ng: An D­¬ng lµ mét x· rÊt cã tiÒm n¨ng ph¸t triÓn c¶ vÒ ch¨n nu«i vµ trång trät, ®Æc biÖt lµ vÒ ch¨n nu«i. V× ®iÒu kiÖn tù nhiªn ë ®©y rÊt thuËn lîi c¶ vÒ ®Þa h×nh ®Êt ®ai vµ khÝ hËu, m«i tr­êng. Nh­ng do ý thøc cña ng­êi d©n vÒ ch¨n nu«i cßn ch­a cao nªn ch¨n nu«i ë ®Þa ph­¬ng ch­a mÊy ph¸t triÓn. ChÝnh v× thÕ em rÊt mong muèn r»ng trong thêi ®¹i ®Êt n­íc ®ang ph¸t triÓn nh­ hiÖn nay th× ý thøc cña ng­êi d©n còng ngµy cµng tiÕn bé vµ x· An D­¬ng cã thÓ ph¸t huy hÕt ®­îc tiÒm n¨ng cña x· m×nh lµm cho x· ngµy cµng giµu m¹nh vµ v¨n minh. PhÇn thø ba. NhËn xÐt vµ ®¸nh gi¸ 1. So s¸nh gi÷a lý thuyÕt víi thùc tÕ s¶n xuÊt Qua thêi gian kiÕn tËp võa qua th× em ®· cã rÊt nhiÒu c¬ héi ®Ó vËn dông nh÷ng kiÕn thøc m×nh ®· häc vµo thùc tÕ s¶n xuÊt. Qua ®ã em còng ®· thÊy ®­îc r»ng lý thuyÕt ®· häc th× dÔ nh­ng khi ¸p dông vµo thùc tiÔn s¶n xuÊt cho bµ con th× rÊt khã, xong lý thuyÕt vÉn lu«n lµ c¬ së cho thùc tÕ vµ thùc tÕ s¶n xuÊt kh¼ng ®Þnh l¹i lý thuyÕt. 2. §¸nh gi¸ vÒ kiÕn thøc thùc tÕ, tay nghÒ Do kiÕn thøc em ®· häc ®­îc ch­a nhiÒu vµ thêi gian kiÕn tËp t¹i ®Þa ph­¬ng qu¸ ng¾n nªn l­îng kiÕn thøc cña em cßn qu¸ Ýt ái, tay nghÒ cßn non kÐm. Nh­ng qua thêi gian kiÕn tËp th× em còng ®· häc hái ®­îc rÊt nhiÒu ®iÒu kh«ng nh÷ng vÒ chuyªn m«n mµ cßn vÒ giao tiÕp x· héi. 3. Tinh thÇn, th¸i ®é häc tËp Víi tinh thÇn häc hái lµ chÝnh nªn em lu«n nghiªm tóc trong häc tËp, cè g¾ng ®i theo c¸c em thó y ch÷a trÞ ®Ó quan s¸t vµ l¾ng nghe nh÷ng ®iÒu mµ c¸c anh ®· d¹y. Vµ em c¶m thÊy r»ng nh÷ng bµi häc mµ em ®· häc ®­îc qua ®ît kiÕn tËp nµy lµ rÊt quý b¸u, nã ®· gióp em n©ng cao tay nghÒ cña m×nh lªn rÊt nhiÒu vµ gióp em v÷ng vµng h¬n trong cuéc sèng. 4. ý kiÕn ®Ò xuÊt víi ®Þa ph­¬ng, víi nhµ tr­êng - §èi víi ®Þa ph­¬ng: CÇn quan t©m h¬n n÷a tíi c«ng t¸c ch¨n nu«i. Thó y ®Þa ph­¬ng cÇn ph¶i quan t©m tró träng ®Õn c¸c chÝnh s¸ch ®Çu t­ vèn, ®ång thêi ®Èy m¹nh c«ng t¸c tuyªn truyÒn phæ biÕn vÒ nh÷ng tiÕn bé khoa häc kü thuËt cho ng­êi d©n, gióp ®ì hä cã thÓ më réng vµ cã thÓ ph¸t triÓn quy m« ch¨n nu«i s¶n xuÊt. X· còng ph¶i th­êng xuyªn më c¸c líp tËp huÊn, mêi c¸c c¸n bé cã tr×nh ®é kü thuËt vÒ chuyªn ngµnh ch¨n nu«i thó y ®Ó phæ biÕn vµ h­íng dÉn cho ng­êi d©n hiÓu vµ n¾m ®­îc c¸c kü thuËt trong ch¨n nu«i, còng nh­ c¸c biÖn ph¸p phßng vµ trÞ bÖnh cho ®µn gia sóc, gia cÇm cña nhµ m×nh, cñng cè m¹ng l­íi thó y c¬ së mét c¸ch chÆt chÏ. Cã nh­ vËy c«ng t¸c ch¨n nu«i thó y cña x· míi ®­îc c¶i thiÖn vµ n©ng cao. - §èi víi nhµ tr­êng: Th­êng xuyªn tæ chøc nhiÒu h¬n n÷a c¸c buæi thùc hµnh thùc tËp t¹i nhµ tr­êng còng nh­ ngoµi thùc tÕ s¶n xuÊt cho häc sinh, sinh viªn cÇn bè trÝ thªm thêi gian thùc hµnh thùc tËp ®Ó ®¶m b¶o chÊt l­îng vµ ®¹t kÕt qu¶ cao.

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docTình hình chăn nuôi - thú y và công tác chăn nuôi thú y tại xã An Dương.doc
Luận văn liên quan